KİTAP

Mücadelenin adı: Efsane Nene Hatun

93 Harbi sırasında Aziziye tabyasının geri alınması için verdiği mücadele ile tanınan Nene Hatun'un hayatı 'Efsane Kadın Nene Hatun' adıyla M. Talat Uzunyaylalı tarafından romanlaştırıldı. Dönemin koşullarının başarılı bir şekilde aktarıldığı roman, tarihin gizili kalmış bir sayfasını aralıyor.

Yunus Emre Yeni Şafak
Biz, Osmanlı'yı gerektiği gibi bilmiyoruz, tanımıyoruz, araştırmıyoruz. Ama onun hakkında doğru-yanlış, çok çeşitli hükümler verebiliyoruz. Hâlbuki geçmişimizi iyi bilmeden bugünü ve geleceği yaşamak, bilmek, değerlendirmek hem yanlış, hem eksik bir yöntem oluyor. Oysa yarınlara ulaşırken geçmişin tüm olayları, yol gösterici, örnek verici olarak bize gereklidir. Nene Hatun gerçek bir karakter. Bir kadın kahraman. Onun yaşamı ve yaptıkları muhteşem tarihimizden sadece bir kesit. Ama bu kesitte Nene Hatun'un yaptıkları, yaşadıkları insanı şaşırtacak bir çizgide. Ünlü Türk kadın kahraman Nene Hatun'un yaşam öyküsü M. Talat Uzunyaylalı tarafından romanlaştırıldı. 'Efsane Kadın Nene Hatun' adıyla Nesil Yayınları tarafından yayımlanan romanda, 93 Harbi olarak bilinen, 1877-1878 Osmanlı-Rus Harbi, o tarihteki Erzurum şehri ve Erzurum insanı roman sanatının evrensel dilliyle başarılı bir şekilde anlatılıyor. Nene Hatun, savaşın başladığı Nisan 1877'de yirmi yaşlarında, iki çocuklu bir gelindir. Erzurum'un Pasinler ilçesine bağlı Çeperli köyünde eşi Nalbant İbrahim ve kaynatası Sıhhiye Fatih Çavuşla birlikte oturmaktadır. Rusların Kars'ı ele geçirerek batıya doğru ilerlemesi üzerine ailesiyle birlikte yüzlerce aile gibi onlar da Erzurum'a göç etmek zorunda kalır. Rusların, Erzurum'un müdafaası için kurulan Deveboynu istihkâmları ve Aziziye tabyalarına kadar ilerlemesi üzerine şehir halkıyla beraber buradaki savaşa katılan ve büyük yararlılıklar gösteren Nene Hatun'un yaşam öyküsü insana ve savaşa dair pek çok şeyi bize, bizi adeta soluksuz bırakarak, anlatıyor. Nene Hatun, kaynatası Sıhhiye Fatih Çavuş ve eşi Nalbant İbrahim temel karakterleri ve pek çok yan karakter etrafında kurgulanan romanda, 1877-78 yıllarında, Ermenilerin de yaşadığı, Fransa, İngiltere ve İran gibi çeşitli ülkelerin konsolosluklarının ve temsilcilerinin bulunduğu, tarihi İpek Yolu üzerindeki stratejik öneme sahip Erzurum'daki sosyal, ekonomik ve kültürel yaşam başarılı bir şeklide anlatılıyor. Psikolojik çözümlemelerin, iç konuşmaların yer almadığı, 'Gösterme' yöntemiyle yazılan Efsane Kadın Nene Hatun romanı, okuyucuda, 'tarihi film izlemiş' tadı bırakıyor. Tarihi roman yazmak, tarihi olayları kelimelerle göstermek zordur. Çünkü tarihi roman, detay demektir. Anlatılan çağ, o çağa ait insan ve mekân ilişkileri gerekli detay bilgilerine sahip olunamadan elbette başarılı bir şekilde betimlenemez ve anlatılamaz. M. Talat Uzunyaylalı, uzun yıllar belge ve bilgi toplayarak yazdığı Efsane Kadın Nene Hatun romanında bu zoru başarıyor. Son yıllardaki Türk edebiyatına kazandırılan en güzel romanlardan biri Efsane Kadın Nene Hatun.

OĞLUNU ÇANAKKALE'DE ŞEHİT VERDİ

Savaşarak Erzurum'a giremeyen Ruslar, daha sonra anlaşma yoluyla şehre girdiler ve kısa süre sonra da yine anlaşma gereği şehirden çıkmak zorunda kaldılar. Fakat 93 Harbi sonunda Kars ve Ardahan Ruslar'a bırakıldı. Bu iki serhat şehri bir daha ancak, Doğu Fatihi unvanına da sahip Kazım Karabekir Paşa tarafından, 1918 yılı bahar aylarında kurtarılabildi. Nene Hatun ve ailesi, savaştan sonra Çeperli'ye dönmediler, Erzurum'a yerleştiler. İlerleyen yıllarda eşini ve diğer yakınlarını kaybeden Nene Hatun, yaşamını çocuklarıyla devam ettirdi. Son büyük acıyı Çanakkale Harbi'nde oğlu Yusuf'u şehit vererek yaşadı. 1916 yılında Rus işgaline uğrayan Erzurum'da, 1917 yılında başlayan ve 1918 yılı şubat-mart aylarına kadar devam eden, Ermeniler tarafından gerçekleştirilen Müslüman soykırımının da şahidi oldu, Nene Hatun. Cumhuriyetle birlikte Nene Hatun, artık bir daha savaş yüzü görmedi, ancak bu kez de fukaralığın pençesinde bir yaşama mahkûm oldu. Belediyeden aldığı ekmek yardımıyla ayakta kalmaya çalıştı yıllarca. Bu istihkakının kesilmesi üzerine, yakınındakiler, TBMM'ye bir dilekçe yazarak, kendisinin savaş gazisi olduğunu, yeniden ekmek verilmesi için belediye nezdinde tavassut istediler. Nene Hatun, 22 Mayıs 1955 günü vefat etti... Akıcı bir üslupla yazılan 'Efsane Kadın Nene Hatun', 'Çılgın Türkler'den sonra tarih bilincimizin daha da gelişmesi için mutlaka okunması gereken bir roman.

Yorum

Bulgur  Festivali'ne özel börek

Bulgur Festivali'ne özel börek

1

Unesco Kültür Mirası Listesi'ne giren, Türkiye’nin en değerli mutfaklarından birine sahip Gaziantep’te bu hafta Bulgur Festivali var. Biz de Türkiye i..

Çörek otu ye acıkma

Çörek otu ye acıkma

2

Uzman Diyetisyen Aslıhan Küçük, Ramazan ayında da oruçlulara büyük faydası dokunacak beslenme şekillerini sıraladı ve tok tutan besinleri anlattı. Yum..

Çiçeği koparana 41 bin lira ceza

Çiçeği koparana 41 bin lira ceza

3

Dilek Yarımadası’nda koruma altında olan ve rengiyle dikkati çeken "tüylü çan çiçeği''ni koparanlara 41 bin lira idari para cezası uygulanıyor. Dünyad..

Mülteci sorununa parmak basıyorlar

Mülteci sorununa parmak basıyorlar

4

Dünyanın dört bir tarafındaki gençlerin bir araya gelerek kurduğu “Şimdi Mülteci” grubu, artan mülteci sorununa teknolojik yollarla çözüm üretmeye çal..

Şehir Rehberi

Şehir Rehberi

5

Bakanlıktan o ilacı kullananlara uyarı

Bakanlıktan o ilacı kullananlara uyarı

6

Sağlık Bakanlığı, 100 miligramlık ilaçların 50 miligramlık kutuların içine karıştığının tespit edilmesi üzerine 'Tensinor' tablet tansiyon ilacının pi..

Binlerce arı soktu

Binlerce arı soktu

7

ABD'de bir milli parkta yürüyüşe çıkan genç, binlerce arının saldırısına uğradıktan sonra hayatını kaybetti. 23 yaşındaki gencin ailesi bölge yetkilil..

Kabinenin en genci en başarılısı

Kabinenin en genci en başarılısı

8

Yeni kabinenin Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya, bu haftanın en çok konuşulan ismi oldu. Okul ve iş hayatında gösterirdiği yük..

Ermenice'yi az buçuk Türkçe'yi iyi bilirim

Ermenice'yi az buçuk Türkçe'yi iyi bilirim

9

Artun Altıparmak Türkçe aşığı bir Ermeni olarak gelecek nesillere en doğru şekilde Türkçe'yi öğretmek için sekiz yıl boyu gece gündüz çalışıp bir sözl..

Yılın ilk karaca yavrusu

Yılın ilk karaca yavrusu

10

Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) Genel Müdürlüğü'ne bağlı İstanbul'da hizmet veren Polonezköy Geyik-Karaca Üretme Merk..

'Horozbina balığı'nda parazit tespit edildi

'Horozbina balığı'nda parazit tespit edildi

11

Sinop Üniversitesi (SÜ) Su ürünleri Fakültesi Hastalıklar Ana Bilim Dalı Başkanlığınca, yaklaşık bir yıldır Karadeniz'deki balık çeşitleri üzerinde ça..

Tesettüre İslamofobik baskı

Tesettüre İslamofobik baskı

12

İsveç'te yaşayan Mariam Moufid, inancına uygun kıyafet bulamayınca tasarımlar yapmaya başlamış. Başörtülü olduğu için gericilikle suçlanan Moufid, tas..

Lezzetli ekmekleri kendiniz yapın

Lezzetli ekmekleri kendiniz yapın

13

Dünyanın en ünlü mutfak sanat okullarından bir olan Le Cordon Bleu ile Özyeğin Üniversitesi’nin birlikte organize ettiği mutfak atölyelerinde bu defa..

Türkiye'nin 118 ulu camisi tek albümde

Türkiye'nin 118 ulu camisi tek albümde

14

Türkiye'deki bütün ulu camiler fotoğraflanarak "Türkiye Ulu Camiler" adıyla yayımlandı. Fotoğraf çekimlerini sanat tarihi fotoğrafçısı Mustafa Cambaz..

"The Art Core 2016" sergisi

"The Art Core 2016" sergisi

15

Türkiye'nin çeşitli bölgelerinden birçok sanatçının resim, heykel, özgün baskı, gravür, fotoğraf, seramik gibi çalışmalarıyla katıldığı "The Art Core ..

Yerde Zeugma havada uçan halı

Yerde Zeugma havada uçan halı

16

Göz altı morlukları hastalık habercisi

Göz altı morlukları hastalık habercisi

17

Göz Hastalıkları Uzmanı Op.Dr.Şeyda Atabay, göz altı morlukları ve çöküklüğü hakkında önemli açıklamalarda bulundu. Göz altı morluklarının birçok sebe..

Üniversiteli gençlerden anlamlı mesaj

Üniversiteli gençlerden anlamlı mesaj

18

Karabük'te üniversite öğrencileri, İsrail tarafından Mavi Marmara gemisine düzenlenen saldırının 6'ncı yılı münasebetiyle anma töreni düzenledi.

"5. Göl Saatleri Şiir Akşamı"

"5. Göl Saatleri Şiir Akşamı"

19

Küçükçekmece Belediyesi'nce düzenlenen "5. Göl Saatleri Şiir Akşamı" İstanbullu şiir severlerle buluştu.

Sigara içmek isteyen marul yesin

Sigara içmek isteyen marul yesin

20

Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Adnan K. Usalan, nikotin bağımlılığından kurtulmanın zor bir süreç olduğunu ve zaman zaman gelen 3-5 dakikalık içme iste..

+