Ayasofya'nın yer altı da eşsiz

"Dünyanın 8. harikası" olarak nitelendirilen Ayasofya'nın günümüze ulaşan dehlizleri, tünelleri, mahzenleri ve yer altı mezar yapıları eserin geçmişine ışık tutuyor.

Haber Merkezi Yeni Şafak
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi'nden Prof. Dr. Hasan Fırat Diker, ekibiyle Ayasofya'nın dehlizlerini araştırdı.

Doğu Roma İmparatorluğu'nun İstanbul'a yaptığı en büyük kilise olan Ayasofya, bir dünya mirası yapı olarak yıllara meydan okuyor. Tarihçiler tarafından "dünyanın 8. harikası" olarak nitelendirilen yapı, mimarisiyle kendisine hayran bırakıyor. Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi'nden Prof. Dr. Hasan Fırat Diker, ekibiyle birlikte 1485 yıldır ayakta duran eseri havalandırarak ayakta tutup rutubetten koruyan yer altı tünelleri ve menfezlerinin 2 yıl önce yaptıkları araştırmayla mimari belgelemesini yaptı.

4 TON MOLOZ ÇIKARILDI

Prof. Dr. Diker, Ayasofya'nın yer üstünde olduğu gibi altında da bir tarihi barındırdığını belirterek, şöyle devam etti: "Ayasofya'nın kuzeydoğu cephesinin hemen önünde yer alan mezar yapısı yerin 4 metre altında bulunuyor. 'Hipoje' olarak bilinen bu yapı, Ayasofya'nın inşası sırasında yapılmış olan bir yer altyapısı değil, ondan çok daha önce M.S. 4. yüzyıla tarihlendirilen bir yer altı mezar yapısıdır.

Bu yapı Ayasofya civarında bulunabilmiş en eski mimari eserdir. Bu yer altı yapısı sonradan yeniden işlevlendirilmek adına iki ucundan birer menfez bağlanarak diğer yer altı yapılarıyla ilişkili hale getirilmiştir. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın geçtiğimiz yıl sonunda burada yürütmüş olduğu temizleme çalışması kapsamında yaklaşık 4 tona yakın moloz, çamur tahliye edildi. Bu çalışmanın daha uzun vadeli bir arkeolojik çalışma sürecinde, Ayasofya'nın diğer yer altı yapılarını da kapsayacak şekilde devam ettirilmeli."

GÜNDEM
Ayasofya'nın dirilişi: Seksen altı yıllık sürgün bitti

‘Geçmişten Geleceğe Miras Ayasofya’ Belgeselinin ön gösterimi yayınlandı
İstanbul Valiliği 86 yıllık aradan sonra 24 Temmuz 2020 tarihinde ibadete açılan Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi için anlamlı bir çalışmaya imza attı. Valilik tarafından Ayasofya'nın ibadete açılışının 2'nci yılı dolayısıyla 'Geçmişten Geleceğe Miras Ayasofya' belgeseli hazırlandı. İstanbul Valisi Ali Yerlikaya, Tarihçi- Yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı ve Mimarlık Tarihçisi Prof. Dr. Suphi Saatçi'nin röportajlarının yer aldığı belgeselde, Ayasofya'nın ibadete açılışına ilişkin hazırlıklar ve sonrasında yaşananlara dair çok özel görüntü ve çekimler yer alıyor. Vali Yerlikaya tarafından sosyal medya hesaplarından paylaşılan görüntüler, adeta görsel bir arşiv niteliği taşıyor.