Boğazlar'dan geçişi kontrol etmek için yapılan "Gemi Trafik Yönetim ve Bilgi Sistemi Projesi" ihalesini, ABD'li Lockheed Matin firmasının kazanması tartışmalara neden oldu. Kökeni 1976'ların ünlü "Lockheed" skandalına uzanan ve ABD'nin en büyük silah üreticilerinden birisi kabul edilen Lockeed Martin, 20 milyon 407 bin dolarlık teklifle ihalenin sahibi oldu.
 

NKARA- Boğazlar'dan geçişi kontrol etmek amacıyla yapılan "Gemi Trafik Yönetim ve Bilgi Sistemi Projesi" ihalesini, ABD'li Lockheed Martin firmasının kazanması tartışmalara neden oldu. Kökeni 1976'ların ünlü "Lockheed" skandalına uzanan ve ABD'nin en büyük silah üreticilerinden birisi kabul edilen Lockeed Martin firması, 20 milyon 407 bin dolarlık teklifle ihalenin sahibi oldu. İstanbul ve Çanakkale Boğazları'nın gemi trafiğinin kontrolü için alınacak teknik mal ve hizmet teslimi ihalesi, hafta içinde sonuçlandı. Denizcilik müsteşarlığı tarafından yapılan açıklamada, ABD'li Lockheed Martin firmasının ihaleyi kazandığı belirtildi. Açıklamaya göre ihaleye teklif veren 5 firmadan 4'ünün teklifi değerlendirmeye alındı.

İhale daha önce yapılamamıştı

Anasol-D hükümeti döneminde Denizcilikten Sorumlu Devlet Bakanı Burhan Kara'nın bu ihale için istenen süreyi uzatmaması üzerine krize dönüşmüş ve gerçekleşmemişti. O dönemde ihaleye katılan firmalar, kendilerine verilen sürenin çalışma yapmak için yeterli olmadığını ileri sürmüşlerdi. Lockheed Martin dışında, radar ihalesine Türk Simko ile işbirliği yapan Alman STN Atlas Elektronik de teklif vermişti.

Gerçekten bu sisteme ihtiyaç var mı?

İstanbul ve Çanakkale Boğazları'nda geçişi kontrol etmek amacıyla yapılan "Gemi Trafik Yönetim ve Bilgi Sistemi Projesi"nin çok büyük maliyetler içermesi, ihalenin başından beri çeşitli tartışmalara neden oldu. Türkiye'nin bu kadar büyük bir yatırım yapmasın kendisi için büyük yük taşıyacağı dile getirilerek, "Bunun yerine geçişi sağlayan tarafların sigorta şirketlerinin katılımıyla bu sistemin oluşturulması gerektiği" savunuluyor.

İstanbul Üniversitesi Öğretim Görevlisi Kaptan Dr. Necmettin Aktan, Türkiye'nin bütçesini zorlayarak bu alanda trilyonlarca liralık yatırım yapmasının yanlış olduğunu vurguluyor. Aktan, "Boğazlar'da bir güvenlik sistemi kurulacaksa, gerekli paranın başta sigorta şirketleri olmak üzere taraf olan herkesçe verilmei gerektiğini" ifade ediyor. Kaptan Dr. Aktan şu görüşleri savunuyor. "Boğazlar'daki serbest geçiş hakkınızı kullanırsınız, bir kazaya neden olursanız zararsız geçiş ilkesini ihlalden faturasını ödersiniz. Olası bir facianın faturası, sistem için sağlayacağınız katkıdan çok daha fazlasına patlar."

Sistem geçiş kapasitesini artırmıyor

Yeni kurulacak radar sistemi, sadece gemilerin geçişini daha iyi izleyip rapor etme imkanını sağlıyor. Ancak kurulacak sistem, hiçbir şekilde Boğazlar'dan geçiş kapasitesini artırmıyor. Buna göre, Boğazlar'dan geçen gemi sayısında ancak yüzde 5'lik bir artışın sağlanması mümkün olacak.