ansu Çiller'in "Dininizin sahibi benim, koruyucusu benim. Dindarları ben savunurum" yollu sözleri içime batıp duruyordu. Bir kere o üsluptaki anaç görüntü, sıkıcı mı sıkıcıydı. "Ananızı yalnız bırakmayın" yollu sözler banal mi banaldi... Rüküştü, dökülüyordu. Toplumun kaba biçimde sömürülmesi anlamına gelen bu tavra ilişkin hislerimi yazmayı düşünüyordum. Ama Çiller-Doğan kavgası patlak verince yazının formatı değişti. Değişti, çünkü masumiyet noktasında Tansu Çiller'i sollayan bir sapma söz konusu şu anda...
Evet, Doğan grubuna "Çok da masum değilsiniz" diyecek bir çıkış gerekiyor.
Tartışma Çiller'in dindarlara ilişkin söyleminden başladı. Bu tavır eleştiriliyordu. FP lideri bile bu tavrı "din istismarı" olarak suçlama gereği duymuştu. Kendi hislerimi de yukarda ifade ettim. Doğan grubunda herhangi bir yazarın, Çiller'in tavrına yönelttiği eleştiriler de bu çerçevede son derece normaldi. Ama bir gün Milliyet'te manşet "Çiller vaaz veriyor" başlığıyla çıktı. (7 Nisan 1999) Erzurum konuşması idi söz konusu olan. Haberler yorum taşımaya başlamıştı. 9 Nisan tarihli gazetede ise manşet, yine Erzurum konuşması ile ilgili olarak "Çiller'e inceleme" ifadeleri ile çıktı... Kavga patladı. Çiller, böyle bir "inceleme"nin Milliyet tarafından özel olarak kotarıldığını iddia etti. "Milliyet önce ihbar etti, arkasından da manşet yaptı" dedi. Aydın Doğan, patron olarak bunu reddetti. "Çiller bunu ispat ederse kendimi müfteri ilan ederim" dedi. Tartışma, Doğan grubunun, belli siyasi sonuçlar almak için medyayı tetikçi olarak kullanıp kullanmadığı noktasında odaklandı. Doğan grubu, Çiller'i suçlarken, kendilerini de "tarafsız gazetecilik" yaptıkları noktasında savunmaya yöneldiler.
Acaba gerçekten öyle miydi? Doğan grubu, gerçekten tarafsız gazetecilik noktasında masum muydu? Şu "Çiller'e inceleme" meselesinde masum muydu?
Olayın gelişme seyrini, bizzat Milliyet gazetesinden takip ettiğimizde ortada çok da masumiyet olmadığını anlayabiliyoruz.
11 Nisan tarihli gazetenin 20'inci sayfasında Ankara Haber Müdürü Doğan Akın, haberin gelişme seyrini anlatıyor: Buna göre sabah haber toplantısına oturmuşlar. Gündeme gelen soruyu şöyle anlatıyor Doğan Akın:
"Adalet Bakanlığı'nın seçim propagandalarının izlenmesine ilişkin olarak 4 Şubat 1999 tarihinde bütün Cumhuriyet başsavcılarına gönderdiği genelgeden ne haber?"
Bu sual, Çiller'in Erzurum konuşmasından yola çıkılarak hatırlanıyor. Ardından da Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığını aramak... Bunu hatırlayan kişi yargı muhabiri Ersan Atar. Ve Ersan Atar, arıyor Erzurum'u. Başsavcıyı yerinde bulamıyor. Sonra gene arıyor, gene bulamıyor. Not bırakıyor Başsavcıya... Başsavcı bilahare Milliyet'i arıyor ve muhabir kendisine, Çiller hakkında Erzurum konuşması ile ilgili bir inceleme olup olmadığını soruyor. Başsavcının cevabı ne olmalı ki bu Milliyet'e manşet olsun? "Evet, böyle bir inceleme başlattım" demeli değil mi? Aynı konuyu işleyen Fikret Bila Başsavcının sözünü şöyle naklediyor: "Söz konusu konuşmanın bandını inceleme yapmak üzere Emniyet'ten istettim. İnceleme yapacağım." "Bandı istettim", "İnceleme yapacağım." sözleri, gerçekten başsavcının inisiyatif sahibi olduğu izlenimini veriyor. Ancak Doğan Akın bu gelişmeyi farklı anlatıyor... Ona göre Başsavcının sözleri şöyle: "İnceleme başlatıyorum. Güvenlik Şube Müdürlüğünden kasetleri isteyeceğim." Üslup çok farklı. "Kasetleri isteyeceğim... İnceleme başlatıyorum." Yani o ana kadar olmuş bir şey yok. Yargı muhabiri Ankara'dan bastırıyor: "İnceleme başlatıldığını yazabilir miyiz?" İnce ayar bir yönlendirme bu... Başsavcı "Tabi yazabilirsiniz, inceleme başlatıyorum" diye cevap veriyor. Burada bile ifade, geleceğe yönelik...
Demek ki "Çiller vaaz veriyor" manşetinden itibaren bir takip başlamış Milliyet'te... Çiller bu manşeti "ihbar" olarak telakki ediyor. Sonra Haber toplantısında "Adalet bakanlığının genelgesine rağmen savcılar neden inceleme başlatmaz?" sancısına gelinmiş. Sonra Erzurum başsavcısına müracaat edilmiş... Ve "inceleme" manşeti çıkmış... Burada bir soru akla gelebilir: Acaba Yargı muhabiri, Erzurum başsavcısına müracaat ederken soruyu nasıl sordu? Mesela şöyle bir soru nasıl olur? "Efendim, Adalet Bakanlığı'nın genelgesi malum. Siz o genelgeye göre bir inceleme-soruşturma başlatmayı düşünmüyor musunuz?" Bu sorunun, koskoca Doğan grubuna bağlı bir merkezden soruluyor olması acaba karşı taraf üzerinde bir baskı oluşturma amacı taşıyor muydu?
Milliyet'te anlı-şanlı gazeteciler var. Ellerini vicdanlarına koyup cevap versinler; acaba "inceleme" diye bir şeyi kotarmak için çaba sarfettiler mi etmediler mi? Şu süreç öyle bir gayreti ortaya koyuyor mu koymuyor mu?
Sonra "Çiller'e inceleme" manşeti bir tarafsızlığı mı yansıtıyor, yoksa özel amaçları mı? Seçmen üzerinde "Bu gidişle DYP de kapatılır" intibaı uyandırılmak istendi mi istenmedi mi? (Milliyet gazetesi, 10 Nisan tarihli nüshasında, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Vural Savaş'ın "CHP-HADEP İttifak iddiası"na ilişkin haberi, devamda 7 sütuna verdiği halde neden birinci sayfada manşetten değil de iki sütuna sıkıştırdı? CHP rencide olmasın ve baraj korkusu derinleşmesin diye mi?)
Sonra tartışmanın peşinden Doğan grubuna bağlı TV ve gazeteleri, Çiller aleyhine seferber etmek, yorumlardan geçtik (çünkü onların tarafgirliği anlaşılabilir) haberlerin bir tür "çullanma-ders verme-bize dokunanı yokederiz" mantığı içinde, özel üretilmiş nitelik taşıması, (Herkese Düşman-Çiller'in kavga listesi-Milliyet'in bakla gibi manşeti... 11 Nisan 1999) patron beyin vurguladığı "tarafsızlık" çizgisi ile ne kadar bağdaşıyor? Patrona dokununca tarafsızlığın canına okunabiliyor değil mi?
Bakıyorum, Cumartesi akşamı Kanal D'nin saat 19.00 ana haber bülteninde MHP'li Mehmet Gül'ün konuşmasına dakikalarca yer ayrılıyor. Birdenbire bu aşk neden? Çünkü Mehmet Gül, Çiller'i "çetelerle içiçe olmak"la suçluyor. Cindoruk Çiller'i biçerken birinci sayfaya çıkıyor, Kutan bile Çiller'e vururken, birinci sayfalık söz söylemiş oluyor... Sevsinler sizin tarafsızlığınızı...
Hayır masum değilsiniz...
Çiller, bunca acaib söylemine rağmen, bir konuda doğru söylüyor:
Pijama ile başbakan karşılayan patron, başka güç odaklarıyla birlikte 18 Nisan'dan sonraki hükümeti de oluşturma hesabında...
O hesaba göre DSP artı ANAP elde bir... Onlar güçlenmeli... Ve eksiği tamamlayacak bir "baston..." bulunmalı. Baston arayışında önce DYP düşünülüyordu. Barajı aşarsa CHP olabilirdi... DYP bu formüle yatmadı, "istismar" boyutunda da olsa "milliyetçilik", "dindarlık" temalarına ağırlık verdi. 28 Şubat çizgisiyle çelişti. Bu durumda DYP'den vazgeçildi. CHP'nin ise barajı aşma ümidi zayıf görünüyor, buna karşılık son zamanlarda MHP barajı aşabileceği ümidini veriyordu. Öyle ise "baston" konumunda neden MHP olmasındı? "Terbiye edilmiş bir MHP..." Öyleyse Doğan grubunda MHP'ye biraz iltimas, DYP'ye biraz tırpan gerekiyordu... Acaba bu arada MHP ile Doğan grubu arasında "en azından centilmenlik anlaşması niteliğinde" herhangi bir görüşme olmuş muydu? Bunu bilmiyoruz, ama Mehmet Gül'ün konuşmasının Kanal D'de gördüğü itibarı da önemli buluyoruz.
Aydın Doğan'ın görüntüsü, "kartel değiliz" derken bile kartel ağzıyla konuşan bir patronu andırıyor. Ne de olsa, Ertuğrul Özkök'ün ifadesiyle medyanın yüzde 70'e yakın bir kısmını kontrol ediyor. "Muhaliflerimizi bile biz dağıtıyoruz" derken, "Bu kadar kendi gücümüzden eminiz" vurgusunu hissediyorsunuz. Bir insan, bu gücü "siyasi tarafsızlık" içinde kullandığını söylüyorsa, bilmeli ki doğru söylemiyor. Çiller bu noktada ayaklarına basıyor. Üstelik eski bir "yol arkadaşı" olmasına rağmen ayaklarına basıyor. İşte kavga bu yüzden çıkıyor. Çiller, Refahyol döneminde "yanlış" şeyler öğrendi, yanlış yerde durdu ve onun için "yokedilecekler" arasına girdi. Şimdi eski dostları ona "Mürted" muamelesi yapmak istiyor. Çiller de kolay pes etmiyor. İlginç bir kavgayı izliyoruz vesselam...
12 Nisan 1999 Pazartesi
