Tartışılan konuyu "Bülent Ersoy - Deniz Baykal düellosu" boyutunda bırakan haksızlık etmiş olur. Konunun o boyutu belli: Sahne yasağına umutsuzca çare arayan Bülent Ersoy'u Deniz Baykal'ı da tanıyan birileri soymak istemiş besbelli, CHP lideriyle görüştürmüşler de; Deniz Baykal daha ileri gitmelerine izin vermemiş... Anlatılanlardan bundan öte anlamlar çıkarmak büyük haksızlık olur.

Ancak, konunun şimdilik pek dikkat edilmeyen çok sorunlu bir başka boyutu var. Esas o boyut üzerinde durulması gerekiyor. Ülkemizde ara sıra boy veren yanlışlıkların tekerrür etmemesi için de bu şart.

İsmet Berkan benim 'esas üzerinde durulması gereken boyut' olarak gördüğüm ayrıntıya dünkü yazısında geçerken değiniverdi. Okuyalım: "Benim için Bülent Ersoy'un basın toplantısında ilginç olan tek konu, Ersoy'un kendisine yönelik sahne yasağının gazinocu Fahrettin Aslan'dan ayrılıp bir başka gazinoya geçmesinden kaynaklandığını söylemesi oldu. Ersoy'un ima ettiğine göre Fahrettin Aslan, yakın dostu dönemin İstanbul Emniyet Müdürü Şükrü Balcı'yı aramış, onun üzerine dönemin İstanbul Valisi Nevzat Ayaz da sahne yasağını getirmişti!"

Olayı herhalde anladınız: Dönemin önemli bir sanatçısı Bülent Ersoy... Gazinolarda sahneye çıkıyor ve patronuna büyük paralar kazandırıyor... Gazino değiştirmek istediğinde, eski patronu, çareyi devlete havale etmekte buluyor... Patronun arzusunu emniyet müdürü valiye duyuruyor, o da sanatçıya sahne yasağı getiriyor... 12 Eylül sonrası askerî yönetim döneminde meydana geldiği için, o günlerde de sonra da, herkes, yasağın Kenan Evren ve arkadaşları tarafından konulduğunu sanıyor...

"Sanmasalardı..." deyip geçemezsiniz. Bir-iki devlet görevlisi, aslında bir gazino patronunun arzusunu yerine getiriyorlar, ama askerî yönetimin istediği izlenimini vererek gerçekleştiriyorlar bunu... Filmi tersinden sararsak şöyle diyebiliriz: Askerlerin iki dudağı arasından çıkanın 'kanun' sayıldığı bir dönem olmasaydı, bir gazino patronu, yanından ayrılan sanatçısını kolay kolay cezalandıramazdı... Emniyet müdürü ile vali devletin gücünü gazino patronunun emrine vermeye cesaret edemezdi... Etselerdi bile durum daha kolay ortaya çıkar, ortaya çıkınca da sorun Deniz Baykal'ın kapısını çalmayı gerektirecek boyuta varmazdı.

Bülent Ersoy olayını 12 Eylül döneminin devreye soktuğu diğer uygulamalara göz atmadan anlayamayız. 1402 sayılı Sıkıyönetim Yasası, aynı dönemde, onbinlerce devlet görevlisinin işine son verilmesi amacıyla kullanılmıştı. Yüzlerce üniversite öğretim üyesi, binlerce öğretmen o yasa kullanılarak görevlerinden oldular. Fişlenen onbinler dertlerini anlatacak kimse bulamadıkları için hak ettikleri görevlere atanamadılar.

O uygulamaların aileleri perişan ettiğini, milyonlarca insanın kaderi üzerinde etkili olduğunu unutmamalıyız. O işlemler yapılırken, kişisel sıkıntılar, husumetler, kıskançlıklar ve rekabetler de devreye girdi; suçlamalarla ilgisiz nice insan da, 'sayın muhbir vatandaşlar' tarafından ihbar edilerek, mağdur duruma düşürüldüler. Onların mağduriyetleri ancak normal döneme dönüldükten sonra yargı yoluyla giderilebildi; o dönemin gadrine uğrayan hemen herkes tazminat ödenerek göreve iade edildi.

Tartışılan konu, şeffaflık ve hesaba çekilebilirlik özelliklerine sahip olmayan dönemlerin bireylere ve topluma yaşattığı sıkıntıları hatırlatması yönünden önemli. Bülent Ersoy'un 'çektiği' umurumuzda olmayabilir; ancak yakınlarımız olan niceleri de kendi özellerinde benzer sıkıntılar yaşadılar. Benzer durumlar hep benzer sonuçlar doğurur çünkü...

Demokrasi ve insan hakları bunun için önemlidir. Bir-iki memur devletin gücünü uygunsuz niyetler için kullanmaya bugün de kalkabilir; fakat bunun önüne geçmek şimdi çok daha kolay. Anayasanın 125. maddesinde öngörülen 'yargı istisnaları' da olmasa Türkiye, 'hukukun üstünlüğü' kuralının tam anlamıyla uygulandığı bir ülke övüncünü daha güçlü yaşayabilecek.

12 Eylül'den sonra Bülent Ersoy yasaklıydı da Deniz Baykal yasaklı değil miydi? Deniz Baykal ve arkadaşları, hiç değilse bu vesileyle, bugünün anlamsız 'yasakçı' uygulamalarına karşı tavırlarını gözden geçirme ihtiyacı duymalılar...

FEHMİ KORU

Künye

Temsilcilikler

Abone Formu

Mesaj Formu

Online İlan