Dünya Çin kamplarındaki tutuklu Bana 7 gün cehennemi yaşattılar

Çin kamplarındaki tutuklu: Bana 7 gün cehennemi yaşattılar

Kazak asıllı bir Çin vatandaşı olan Aybota Serik'in babası Çin hükümetinin "mesleki eğitim merkezleri" adını verdiği toplama kamplarından birisinde tutuluyor. Aybota ise bu kamplara "hapishane" demeyi tercih ediyor.

Haber Merkezi Diğer
Aybota Serik babasından bir yıldır haber alamıyor.
Aybota Serik babasından bir yıldır haber alamıyor.

Çin'in Uygur Özerk Bölgesi'nin kuzeyinde Tarbagatay şehrinde imamlık yapan babası Kudaybergen Serik, Şubat 2018'de polis tarafından gözaltına alındı ve Aybota o günden beri babasından haber alamıyor.

"Babamın neden tutuklandığını bile bilmiyorum, Çin yasalarına aykırı herhangi bir şey yapmadı, mahkemelerce yargılanmadı" diyen Aybota, babasının fotoğrafını okşayıp gözyaşlarına boğuluyor.

Kazakistan'ın en büyük şehri Almatı'da, Aybota ve başka Kazak asıllı Çin vatandaşlarıyla tanıştım.

Küçük bir ofiste, Kazakistan hükümetine Çin'in "politik yeniden eğitim kamplarında" kaybolan akrabalarını kurtarması için çağrıda bulunan bir kampanya organize ediyorlardı.

Nurbulat Tursuncan anne ve babasının pasaportlarına Çinli yetkililer tarafından alıkonduğunu söylüyor.

Birleşmiş Milletler Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılması Komitesi, Uygur Özerk Bölgesi'nde yaklaşık 1 milyon kişinin bu gözetim kamplarında tutulduğunu ortaya koyan raporlar olduğunu söylüyor.

Bu insanların neredeyse hepsi Uygur ya da Kazak...Müslüman azınlıklara mensuplar.

Doğu Türkistanlıların kaldığı kamp görüntülendi: Tuvalette bile izlemişler!
OYNAT 01:23
Doğu Türkistanlıların kaldığı kamp görüntülendi: Tuvalette bile izlemişler!
Tüm dünyada tepkiyle karşılanan Çin'in ısrarla yalanladığı kamplar ilk defa görüntülendi. İtalya merkezli bir insan hakları dergisinde yayınlanan görüntülerde, Çin'in 'yasalara uygun' dediği kampların tuvaletlerdi bile kör nokta bırakmayarak izlediği ortaya çıktı. Dev kompleksin içinde yer alan binanın dış cephe duvarlarında Çince olarak Çin Komünist Partisi propogandaları dikkati çekerken, kamp tam bir hapishaneyi andırıyor. Her yer demir parmaklıklarla kaplı ve her geçişte şifreli kapılar kullanılıyor.





Çin'de yaşayan 1 milyondan fazla Kazak var. Sovyetler Birliği'nin çöküşünün ardından Kazakları teşvik eden politikalar sebebiyle pek çokları petrol kaynaklarıyla ünlü Kazakistan'a taşındı. Günümüzde bu insanlar Çin'de kalan akrabalarından koparılmış hissediyor.

Çin, Kaşgar'daki bu kamp gibi yerlerin mesleki eğitim amaçlı olduğunu savunuyor.

Orinbek Koksibek bu kamplarda aylarını geçirmiş bir Kazak, "7 gün cehennemi yaşattılar bana orada" diye söze başlayıp kendisine yapılan işkenceyi anlatıyor:

REKLAM

"Ellerim kelepçeliydi, bacaklarım birbirine bağlıydı. Beni bir çukura attılar ve tam ben ellerimi kaldırıp yukarı bakmaya çalışırken üstüme su dökmeye başladılar ve ben de çığlıklar attım."

"Daha sonra ne olduğunu hatırlamıyorum. Ne kadar o çukurun içinde kaldım bilmiyorum ama mevsim kıştı ve hava çok soğuktu. Benim vatan haini olduğumu, iki vatandaşlığımın olduğunu, borcum olmasına rağmen topraklarımın olduğunu söylüyorlardı."

Suçlamaların hepsinin yalan olduğunu söylüyor.

Uygurlu yaşlı adam: Hayvan kadar değerimiz yok
OYNAT 00:57
Uygurlu yaşlı adam: Hayvan kadar değerimiz yok
Uygur Türkleri, Çin toplama kamplarında yaşanan zulmü protesto etmek için toplandılar. Uygur Türklerinden olan bir amca ise yaşanılanları göz yaşları içinde anlattı. “Bizden daha fazla aşağılanmış, horlanmış hayvanlar bile görmedim. Timsahları bile himaye eden teşkilatlar var. Biz insan olarak sahipsiziz.' diyerek göz yaşlarına boğulan Uygurlu yaşlı adam, çevresindeki herkesi de ağlattı.

'Neden insanları kelepçeliyorlar?'

Bir hafta sonra Çince dil bilgisi ve Çince şarkılar öğrettikleri başka bir kampa gönderildiğini ve ancak 3 bin kelime öğrenirse salıverileceğini söylediklerini anlatıyor.

"Çince'de "yeniden eğitim kampı" diyorlar bu kamplara ama bütün istedikleri eğitimse, neden insanları kelepçeliyorlar?

"Kazakları tutukluyorlar çünkü biz Müslümanız. Ama neden hapsedersin ki? Çin'in istediği bütün Kazakların Çinliye dönüşmesi. Bütün bir etnisiteyi yok etmek istiyorlar" diyor.

Orinbek Kosibek bir çukura atıldığını söylüyor.

Orinbek Kosibek'in hikâyesini teyit etmek mümkün olmasa da İnsan Hakları İzleme Örgütü ve diğer hak savunucusu kuruluşların kayıtlarında buna benzer yüzlerce hikâye var.

Kazakistan'daki Çin Büyükelçiliği, BBC'nin sorularını yanıtlamadı.

Çin yetkilileri medyada bu kamplardan, "terörizmin ve radikal dinciliğin yayılmasını engelleme" amacı güden "mesleki eğitim merkezleri" olarak bahsediyor.

REKLAM

Kazakistan hükümet yetkilileri, Çin'de alıkonulan Çin vatandaşlarının bu ülkenin iç sorunu olduğunu ve Kazakistan'ı ilgilendirmediğini söylüyor.

Doğu Türkistan yalnız değil
GÜNDEM
Doğu Türkistan yalnız değil

Çin Büyükelçisini afallatan Doğu Türkistan sorusu
DÜNYA
Çin Büyükelçisini afallatan Doğu Türkistan sorusu

Çin'den Doğu Türkistanlılara yeni zulüm
DÜNYA
Çin'den Doğu Türkistanlılara yeni zulüm
/**/

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.