Ramazan Somuncu Baba kimdir?
  • İMSAK 00:00
  • GÜNEŞ 00:00
  • ÖĞLE 00:00
  • İKİNDİ 00:00
  • AKŞAM 00:00
  • YATSI 00:00
  • İFTARA KALAN SÜRE 00:00:00
İMSAKİYE 2019

Somuncu Baba kimdir?

Şeyh Hamidüddin‐i Aksarayî, Bursa'da ufacık bir fırında, yapıp fakire fukaraya dağıttığı bereketli ekmekler sayesinde kendisine Somuncu Baba denmiştir. İslam dünyası için çok önemli âlimler yetiştirmiştir. Bunlar arasındaki en önemli isim Hacı Bayram Veli'dir. Peki Somuncu Baba kimdir? İşte detaylar...

Haber Merkezi Diğer
Dünyayı unutturan veli: Somuncu Baba
Dünyayı unutturan veli: Somuncu Baba

Somuncu Baba'nın (Şeyh Hamidüddin‐i Aksarayî) İran'ın Azerbaycan bölgesinin Hoy şehrinde değil, Kayseri'nin Akçakaya köyünde doğduğu tahmin edilmektedir. Doğum tarihi hakkında kesin bir bilgi yoktur, ama kaynaklarca doğum tarihi 1331 yılı olarak kabul edilir. İlk eğitimini babası Şeyh Şemseddin Musa'dan aldıktan sonra Şam ve Hoy'da eğitimini tamamlamıştır.

Hamîdüddin Aksarâyî, Erdebil Tekkesi'nde tasavvuf eğitimini tamamladıktan ve bir süre inziva hayatı yaşadıktan sonra şeyhinin emriyle Anadolu'ya dönüp Bursa'ya yerleşti. Osmanlı Devleti'nin baş şehri olan Bursa'da iki göz bir fırın yaptırdı, bir kısmında ekmek yaparken, diğer kısmında inzivaya çekildi. Ufak fırınında yaptığı ekmekleri çarşıda
'Somunlarmüminler'diyereksattı. Yaptığı ekmeğin lezzeti ve bereketi dilden dile yayıldı, halk arasında 'Somuncu Baba' olarak tanınmaya başladı. Söylentiler Yıldırım Bayezid Hanın damadı Emir Sultan'ın da kulağına gitti ve onu fırınında ziyaret etti.
Emir Sultan, Hamîdüddin Aksarâyî'nin kendini gizlemiş bir âlim olduğunu görür görmez anlar, sık sık onu ziyaret eder.
Osmanlı Padişahı Yıldırım Bayezid'in isteği üzerine Bursa'daki Ulucami'de vaazlar vermiştir. Bu vesile ile Bursa halkı arasında tanınmış ve takdir görmüştür. Somuncu Baba, bu şekilde halk içine karışıp hayat sürmekte iken Ulucami'nin açılışı sırasında Emîr Sultan tarafından hükümdarla (Yıldırım Bayezid) tanıştırılmıştır.

  • Kaynakların ifadesine göre, hükümdarın damadı olan Emîr Sultan kendisine yapılan hutbe okuma teklifini, “Gavs‐ı a'zam şu anda bu şehirdedir, onların mübarek varlığı varken halka nasihat ve hitap etmeyi bize teklif etmek münasip değildir" diyerek reddetmiş ve bu görevin Somuncu Baba'ya verilmesini tavsiye etmiştir.

Bunun üzerine Yıldırım Bayezid, cuma namazını kıldırma ve hutbe okuma görevini Somuncu Baba'ya tevcih edince o da mecburen hutbeye çıkmak zorunda kalmış, namazdan sonra verdiği vaazda Fâtiha sûresini yedi farklı şekilde tefsir ederek Molla Fenârî'nin karşılaşmış olduğu bir güçlüğü de halletmiştir.

Somuncu Baba'nın Bursa'daki fırını


Bu olayın ardından sırrının açığa çıkması, halk ve iktidar nezdinde tanınan bir şahsiyet haline gelmesi, kendisine yönelik ilginin gitgide artması, halkın arasına karışıp sakin bir hayat sürmeyi daha çok tercih eden Somuncu Baba'yı bunalttı ve çareyi Bursa'dan ayrılmakta buldu.
Bursa'dan ayrılan Somuncu Baba Adana, Şam ve Mekke'ye gitmiştir. Birkaç yıl kadar Anadolu'dan uzak kaldığı anlaşılan Somuncu Baba, nihaî olarak Aksaray'a yerleşmiştir.
Osmanlı müellifi sûfî Harizîzâde Mehmed Kemaleddin'in (ö. 1882), 1879 yılında tamamladığı ve Arapça olarak kaleme aldığı üç ciltlik Tibyânü'l‐Vesâili'l‐Hakâik adlı tarikatlar ansiklopedisinde Somuncu Baba'nın Bursa'dan ayrıldıktan sonra Hacı Bayram'la birlikte Şam'a gittiği, ardından Mekke'ye geçtiği, burada üç yıl kaldıktan sonra da Aksaray'a yerleştiği anlatılmaktadır. Orijinal yazma nüshası Süleymaniye Kütüphanesi'nde olan Harizîzâde'nin bu Arapça eseri, henüz Türkçe 'ye çevrilmemiştir.
Abdurrahman el-Askerî ise Somuncu Baba'nın Bursa'dan ayrıldıktan sonra Ceyhan Nehri'nin kenarında bulunan Kozan (Sis) Kalesi yakınlarındaki bir köyde yerleştiğini ve Hacı Bayram-ı Veli'nin de buraya gelip kendisini ziyaret ettiğini belirtmiştir. Burada bir süre kaldıktan sonra önce Şam'a gitmiş, buradan Mekke' ye hacca gitmiş olan Somuncu Baba, hac dönüşü Aksaray'a yerleşmiştir. Aksaray'da Hacı Bayram-ı Veli'yi dünyaya ve ahirete ait ilimlerde eğiterek yetiştirmiş, onu irşad vazifesi için Ankara'ya görevlendirmiştir.

  • Ünlü Osmanlı müfessiri ve şairi Bursalı İsmail Hakkı'nın27 (ö. 1725) kaleme aldığı Silsilenâme‐i Celvetiyye adlı eserde Somuncu Baba'nın Bursa'dan ayrılarak Aksaray'a yerleştiği ve burada kaldığı anlatılır. Eserdeki ifadeler şu şekildedir: Şeyh Hamîd'in pederi Şemseddin Musa Kayseriyelidir, Şeyh Ha‐ mid'e “Hamîdüddin" dahi derler, Aksaray'da sâkin olmuşdur… Şeyh Hamîd ol gece merkebine süvâr olub [Bursa'dan] Aksaray tarafına gitmiş ve orada ihtifâ et‐miştir (gizlenmiştir).

Somuncu Baba Türbesi Darende


1412 yılında vefat eden Somuncu Baba, Aksaray' da Hacı Bayram-ı Veli tarafından cenaze namazı kıldırıldıktan sonra bugünkü türbesinin olduğu yere defnedildi.
Meşhur Osmanlı âlimi Taşköprizade Ahmed Efendi'nin (ö. 1561) 1558 yılında Arapça olarak kaleme aldığı Osmanlı âlimleri ve şeyhlerine dair eş‐ Şekaiku'n‐Numaniye fî‐Ulemai'd‐Devleti'l‐Osmaniye adlı biyografik eserinde, Şeyh Hamîd'in (Somuncu Baba) Aksaray'a yerleşerek burada vefat ettiği ve Aksaray'da defn olunduğu söylenmektedir. Orijinal yazma nüshaları birçok kütüphanede mevcut olan Taşköprizade'nin bu eseri, 1985 yılında Ahmed Suphi Furat tarafından Türkçe'ye çevrilerek yayınlanmıştır.
Somuncu Baba başta Hacı Bayram Veli olmak üzerine Şeyh Bedreddin, Baba Yusuf Hâkikî ve Molla Fenari gibi birçok âlim yetiştirmiştir.

Bu yazı Tarihçi ve Osmanlı Arşivleri Uzmanı Orhan Özdil'in “Somuncu Baba'nın Mezarı Üzerine Bazı Tespitler" isimli araştırmasından yararlanarak yazılmıştır.

Ravza'da Osmanlı mührü
RAMAZAN
Ravza'da Osmanlı mührü

Türbelerden şifa dilenmez
RAMAZAN
Türbelerden şifa dilenmez

Çocukların tekne oruçlu
Ramazanı
RAMAZAN
Çocukların tekne oruçlu Ramazanı
Hepsi satışa çıktı

Hepsi satışa çıktı

UBER sürücüleri, araçlarını elden çıkartmaya çalışıyor.
Kritik görüşme sürüyor

Kritik görüşme sürüyor

Erdoğan ve Pence görüşmesinin ardından heyetler arası görüşmeye geçildi.
İngilterenin eski siber savaşçısı Twitterda yönetici

İngiltere'nin eski siber savaşçısı Twitter'da yönetici

​Gordon MacMillan'ın Twitter'daki görevinin Müslüman ülkelere uygulanan sansürle bağlantılı olabileceği konuşuluyor.
ABD kendi<br>üssünü vurdu!

ABD kendi
üssünü vurdu!

​Lafarge'ın fabrikasındaki mühimmat deposunu imha etti.
NATO'ya net mesaj

NATO'ya net mesaj

Milli Savunma Bakanlığı, NATO'ya tepki gösterdi.
Erdoğan Müslümanların lideri

Erdoğan Müslümanların lideri

​Bosnalılar Erdoğan sevgisini böyle anlattı.

Nusaybin'e <br>havan saldırısı

Nusaybin'e
havan saldırısı

Havanlardan biri karakol yanına düşerken 1 asker hafif yaralandı.
Rusya çıkartırsa<br>karşı çıkmayız

Rusya çıkartırsa
karşı çıkmayız

​Bakan Çavuşoğlu'ndan BBC'de flaş YPG/PKK açıklaması.
Buz tutmuş<br>kasaba:  Oymyakon

Buz tutmuş
kasaba: Oymyakon

Hava sıcaklığı rekoru eksi 65 derece ile kırıldı.

150 milyon liralık<br>emlak vurgunu

150 milyon liralık
emlak vurgunu

​Çete çökertildi, çok sayıda kişi gözaltına alındı.
Yakınlaşma, oyalama ve gerilim

Yakınlaşma, oyalama ve gerilim

​Ankara-Washington hattının 8 yıllık Suriye diplomasisi serüveni.
Evladım kandırılmadı kaçırıldı

Evladım kandırılmadı kaçırıldı

​HDP önündeki ailelerin evlat nöbeti 45'inci gününde.
600'e yakın<br> terörist firar etti

600'e yakın
terörist firar etti

​Barış Pınarı ile bozguna uğrayan YPG/PKK dağıldı.
Vatan Partisi'ne <br>Twitter sansürü

Vatan Partisi'ne
Twitter sansürü

Twitter, iletişim kanalını baskı aracı olarak kullanıyor.
Teröristlerin kirli <br>oyunu ortaya çıktı

Teröristlerin kirli
oyunu ortaya çıktı

​Resulayn'da kalan siviller 'canlı kalkan' yapılmış.

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.