I-

Günlük hayatta insanların ne kadar değiştiği, bozulduğu üzerine konuşmalar yapmak/işitmek çok sık rastlanan bir durumdur. Dünü, bugünü olumlama üzerinden kategorize ederiz: “Bulaşık makinesi, elektrik süpürgesi, çamaşır makinesi, televizyon, cep telefonu, bilgisayarın olmadığı dün ne kadar da çekilmezdir!”

Ya da dünü, bugünün aksayan yanlarını nazara vermek için aşırı idealize edilmiş bir şekilde tasvir ederiz: “Eskiden insan insanın kıymetini bilirdi. Dayanışma kuvvetli, küçüğe sevgi, büyüğe saygı vardı. Biz eskiden böyle şiddet olayları bilmezdik.”

Dünü sıkıcı bulanlar ile dünün hayatını daha anlamlı bulanları aynı tasvir üzerinde buluşturmayı deneyelim. Dün ile günü birbiriyle mukayese etmek, değişen davranış kodları üzerinde düşünmek için dört kavramımız var elimizde. Görme, görünme, gözetleme, gözetlenme.

İslam ahlakında görme bir şuur haline tekabül eder. Dine muhatap olanlar şuur haline sahip olanlardır. Görenin gördüğü andaki durumunun ne kadar önemli olduğunu anlayacağımız kelime, “sahabe”. Sahabe isminin Peygamber Efendimizi görenleri tanımlamak üzere verildiğini zannediyoruz. (Ben öyle zannediyordum.) Halbuki, Peygamber Efendimizi Müslüman olarak görenlere sahabe deniyor. Yani kişi önce iman etti ve fakat sonra geri döndü, sahabe olmuyor. Ya da kişi Peygamber Efendimiz hayatta iken iman etmedi, onun vefatından sonra iman etti. Sahabe olmuyor. Mesele yalnızca görmek değil, iman ehli olarak görmek. Bir mümin olarak Resulullah efendimizi görmek demek, kendi hayatını onun hayatına göre düzenlemek demek.

Bizim bir şeyi görme halimiz, şuurumuzu doğrudan etkiler. Şuurumuzu etkilediği için bu etkilenme, davranışlarımızı belirler. Biz bunu bugün kavramsal olarak biliyoruz ama davranış olarak bu bilgiye pek de riayet etmiyoruz. Oysa bizden öncekiler iz sürerdi. İsmet Özel’in Yusuf Masalı’nda “Şivekar’ın yolculuğudur” şiirindeki mısralarıyla “eskiler iz sürerdi/ biz muttasıl arıyoruz yeni insanlar”.

Eskilerin “iz sürüşü”nü, televizyonla ilk defa karşılaşan, bizden iki kuşak önceki ninelerimizin ve dedelerimizin halini hatırlayarak ve hatırlatarak idrak edelim. Bendeniz bu sahneyi, bu anı çok önemsiyorum. Çünkü ekran ile bu karşılaşma, görme üzerinden duruş belirleyen son kuşağın bize bıraktığı son emanet. Görme ve şuurun birbirinin içine geçmiş olmaklığı bakımından son örnek.

Televizyon ile karşılaştıklarında ninelerimizin tavrı, sanki içeri yabancı biri gelmiş de derlenip toparlanmak gerekiyormuş, anlayışından beslenir. Ekranda bir erkek görür görmez kendisine çeki düzen verir, sırtını dönmeye yakın bir duruş alır. Bu davranışa eşlik eden nasıl bir şuur halidir?

Ninelerimizin davranış kalıbında Resulullah efendimizin şu tavsiyesi bulunuyor:

Efendimizin evine bir âmâ geliyor. Hz. Aişe Validemiz kendisine çeki düzen vermiyor. Kayıtsız kalıyor. Efendimiz ikaz edince “Ya Resulullah o beni görmüyor ki,” diyor. Bunun üzerine Peygamber Efendimiz “O seni görmüyor, ama sen onu görüyorsun” buyuruyor.

Bizi görmeyen biri karşısında da derlenip toparlanmak. Yani sınırı muhafaza etmek.

Mümin olmak, sınırlar çizerek yaşamak demektir. Haddi bilerek ve o haddi aşmamaya gayret ederek…

Haddi nasıl aşıyoruz?

Hayatımıza giren her teknoloji, bizim hayatımızı bize rağmen düzenler. Yaşadığımız mekânı düzenler, davranış kalıplarımızı belirler, nelerin önemli nelerin önemsiz olduğunu yeniden tasnif eder. Çoğumuz bu yeni tasnifin farkına bile varmayız. Farkına varanların endişesi alaya alınır, “teknolojik özürlüler” potasına sıkıştırılır. Çağı anlamamakla başlayıp “Zaten matbaa da Osmanlıya geç gelmişti” serzenişi üzerinden kes yapıştır bir analiz ile dijital teknolojiye hızlıca ram olmaya kalkışılır.

Teknolojik özürlü olduğu söylenenler ya da teknolojik özürlü olduğunu söyleyenlerin hayatında ikircikli bir durum vardır. Böyle olmasa olmaz mı? sorusunu muhafaza ederler. Olmakta olana elleriyle buğzedemeyeceklerini bilirler, dilleriyle buğzedemeyeceklerini bilirler. Kalp ile buğzederken söz konusu “teknolojik özürlü” denilen durum çıkar ortaya.

Çağa ayak uydurmak istemeyenleri, hız ile valse kalkmayanları ötekileştirmek için “özürlü” kelimesini kullanıyor oluşumuzda ciddi bir sıkıntı yok mu? Eskiden hayatı zaruret miktarı yaşayanların tutumlarını tasvir etmek için “perhizkâr” tabiri kullanılırdı. Perhizkâr, nefsine hâkim olan, zararlı şeyler ile arasına mesafe koyan demektir.

Bazı insanlar neden çağa ayak uydurmak istemezler? Neden günlük hayatın sunmakta olduğu konfordan faydalanmaya uzak dururlar? Bu sorular pek anlamlı gelmedi mi? Neredeymiş o insanlar mı diyorsunuz?

O halde şu sorulara ne dersiniz? Kadın, erkek, yaşlı genç ellerindeki alet çekim yapabiliyor diye niye hayatını canlı yayın formatında tüketime açıyor?

Bir kısmı doğrudan hayatını teşhir ederek teşhir üzerinden para kazanıyor ve ne acıdır ki sanalda yapılan teşhirin teşhir olmadığını sanacak kadar, akletmeyen, fikretmeyen bir güruh var.

Daha tehlikeli olan ise kendi hayatlarını “ideal, makbul hayatlar” olarak pazarlayıp tüketime sunup, negatif nasihatler ile tebliğ yaptığını zannedenler.

II-

Nesneler karşısında değişen tutum ve davranışları, tanık olduğum hayat hikâyeleri üzerinden edebiyatın bahçesinde muhafaza etmeyi vazife bildim. 24 Ocak 1983 kararlarıyla resmi olarak tüketim toplumuna geçişimizin eşya ile ilişkimizi nasıl değiştirip dönüştürdüğü daima ilgi alanım içinde kaldı. Nitekim 2001 yılında yayımladığım Senin Hikayen adlı öykü kitabımdaki “Senet” isimli öyküde, eski insanların, kullanmayacağı eşya için borç altına girmenin yükünü taşıyamayışını merkeze almıştım.

Sanal âlemin önünde yığıldığımız şu günlerde “akıllı” nesnelerle kurduğumuz ilişkinin zaman ve mekân idrakimizi dolayısıyla ahlakımızı nasıl etkilediği üzerine fikrimizi yormak hepimizin görevi diye düşünüyorum.

YOKSULLUK ÜZERİNDEN MİSYONERLİK FAALİYETİ

Afrika’da faaliyet gösteren bazı Batılı kuruluşların açlık, yetimlik ve eğitim üzerinden dini etki oluşturmaya çalıştığını belirten Güneş, özellikle yoksul Müslüman ailelerin çocuklarının maddi imkansızlıklar nedeniyle misyoner okullarına yönelmek zorunda kaldığını anlattı. “Birçok bölgede insanlar burs, yemek, kırtasiye ve barınma desteği alabildiği için çocuklarını Hristiyanlık eğitimi veren okullara göndermek zorunda kalabiliyor” diyen Güneş, yardım faaliyetlerinin zaman zaman dini dönüşüm aracı olarak kullanıldığına sahada şahit olduklarını ifade etti. Afrika’daki bazı Müslüman toplulukların sahipsizlik hissi yaşadığını vurgulayan Güneş, bunun sosyal ve dini kırılganlığı artırdığını belirterek, “İnsanlar unutulduklarını düşündüklerinde dini aidiyetleri de zayıflayabiliyor” diye konuştu. Bedrihan Güneş, özellikle Müslümanların azınlıkta yaşadığı bölgelerde misyoner faaliyetlerinin açlık ve yoksulluk üzerinden etkisini artırdığına dikkat çekerek, “Biz gitmezsek başkaları gidiyor” dedi. Kurban organizasyonlarının ümmet bilincini canlı tuttuğunu söyleyen Güneş, yapılan yardımların insanlara yalnız olmadıklarını hissettirdiğini belirtti.

SADECE KURBAN DAĞITMIYORUZ

Güneş, yürüttükleri çalışmaların sadece kurban dağıtımı değil, aynı zamanda İslami kimliği ve toplumsal dayanışmayı ayakta tutma mücadelesi olduğunu söyledi. Kurban organizasyonlarını yalnızca insani yardım olarak görmediklerini belirten Güneş, yürüttükleri çalışmaların uzun vadeli bir dayanışma modeli olduğunu söyledi. Somali, Burkina Faso, Mali, Burundi ve Etiyopya gibi ülkelerde faaliyet yürüttüklerini aktaran Güneş, bazı bölgelerde insanların yılda bir kez bile et göremediğini aktardı. Güneş, “Biz sadece et dağıtmıyoruz. Su kuyuları açıyor, camiler inşa ediyor, medreseler ve yetimhaneler kuruyoruz” dedi.

Bayram alışverişi yapacaklara kritik uyarı: Bu yönteme dikkat

Zilhicce ayında ve Arefe gününde oruç tutmanın fazileti nedir?

Zilhicce ayının önemi ve fazileti nedir?

Mübarek günler başlıyor! 2026 Zilhicce Ayının İlk Günü Ne zaman? Diyanet Zilhicce ayı takvimi

Kalp krizi vakasına giden ambulansın anahtarı kayboldu: Çağrılan ikinci ambulansla götürüldüğü hastanede öldü

Sumud Filosu’na gönüllü çocuk doktoru olarak katılan çift: 'Başvuruyu Kabe’nin karşısında dualarla yapmıştık'

Başrol değişikliği de kurtarmadı: TRT 1'in sevilen dizisi final yapıyor

EĞİTİMDE KADINLAR ERKEKLERİ SOLLADI

Genç nüfus oranının en yüksek olduğu il yüzde 20,4 ile Şırnak olurken, en düşük oran yüzde 11,7 ile Balıkesir’de görüldü. Türkiye’nin genç nüfus oranının Avrupa Birliği ortalaması olan yüzde 10,7’nin üzerinde olduğu ancak dünya ortalaması olan yüzde 15,6’nın altında kaldığı belirtildi. Araştırmada göre genç nüfus oranının 2040’ta yüzde 12,2’ye, 2060’ta yüzde 10,3’e gerilemesi öngörülüyor. Eğitim, gençlerin göç hareketliliğinde en önemli neden olarak öne çıktı. 2024 yılında 15-24 yaş grubunda 448 bin 826 genç eğitim amacıyla göç ederken, 102 bin 660 genç iş bulmak veya işe başlamak için şehir değiştirdi. Yükseköğretimde net okullaşma oranı yüzde 46,3 olarak hesaplandı. Bu oran erkeklerde yüzde 39,9, kadınlarda ise yüzde 53 oldu.

İşgücü verilerinde ise gençlerin iş gücüne katılım oranı 2025 itibarıyla yüzde 47,6’ya yükseldi. Genç işsizlik oranı yüzde 15,3’e gerildi. Ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerin oranı ise yüzde 23,3 olarak kaydedildi.

GENÇLERİN YÜZDE 54'Ü MUTLU

Araştırma, gençlerin yaşam memnuniyetine ilişkin çarpıcı sonuçlar da ortaya koydu. 18-24 yaş grubundaki gençlerin yüzde 54,4’ü kendisini mutlu hissettiğini belirtirken, yüzde 11,9’u mutsuz olduğunu ifade etti. Gençlerin en büyük mutluluk kaynağı yüzde 38,8 ile sağlık oldu. Bunu başarı ve para izledi. Gençlerin yüzde 75,5’i işinden memnun olduğunu belirtirken, kazancından memnun olanların oranı yüzde 52’de kaldı.

Türkiye Sigorta'dan sektörel risk raporu: Pensura 2026

Türkiye nüfusunun yüzde 14,8’ini genç nüfus oluşturdu

Avcılar'dan Büyükçekmece'ye yarım milyon insanın hayatını felç etti: Ambarlı Limanı krizi büyüyor

SGK’dan 'Sigortasız çalışmayın, çalıştırmayın' uyarısı: Ciddi yaptırımları var

MEB'den ezber bozan müfredat hamlesi: Ders kitaplarında kavramlar değişti

EKPSS sonuçları açıklandı

Bahçeşehir Koleji’nin 372 öğrencisi yurt dışı üniversitelerden bin 448 kabul aldı

YASA DIŞI PARA AKLANIYORDU

Soruşturma kapsamında MASAK analizleri ve mali incelemelerde, yaklaşık 100 milyar TL ve 2 milyar dolar seviyesinde şüpheli para hareketi tespit edildiği, örgütün ulusal ve uluslararası ölçekte faaliyet gösteren profesyonel bir finansal suç yapılanması olarak değerlendirildiği belirtildi. İncelemelerde ayrıca bazı özel bankalarda görev yapan orta ve üst düzey yöneticilerin, suç gelirlerinin bankacılık sistemi içinde katmanlandırılmasına katkı sağladıkları ve şüpheli işlemlere yönelik bloke ve güvenlik süreçlerini etkisiz hale getirdikleri yönünde bulgular elde edildiği ifade edildi. Bunun yanı sıra bazı emniyet personelinin de hakkında yakalama, gözaltı ve arama kararı bulunan kişilerle ilgili sorgulamaları rüşvet karşılığında yaptığı ve operasyonel bilgilere erişim sağladığı iddia edildi.

HESABINDA 35 MİLYON TL PARA GİRİŞİ

Dosyada “şüpheli” konumunda bulunan ve “kasa hesap” olarak değerlendirilen 11 kişi hakkında yapılan mali analizlerde, Rasim Ozan Kütahyalı’nın hesaplarına 2022-2024 yılları arasında toplam 16 milyon 141 bin 893 TL giriş olduğu, aynı dönemde hesaplarından 1 milyon 472 bin 582 TL çıkış gerçekleştiği öne sürüldü. Ayrıca Sipay, Fzpay, Paladyum, Elekse, Birleşim Ödeme ve Faturamatik dahil olmak üzere altı farklı ödeme kuruluşu üzerinden hesabına toplam 35 milyon 201 bin 344 TL giriş yapıldığı iddia edildi. Sağlık kontrolü çıkışında gazetecilere konuşan Kütahyalı, “Bende öyle bir para hareketliliği yok. Bir yanlış anlaşılma var” iddiasında bulundu.

MAL VARLIKLARINA EL KONULDU

Operasyon kapsamında 3 banka yöneticisi, 8 polis memuru ve 4 avukat hakkında da gözaltı kararı bulunduğu bildirildi. Soruşturmada ayrıca 3 elektronik para ödeme kuruluşu, Adana’da faaliyet gösteren 3 kuyumcu ve 1 döviz bürosuna kayyum atandı. Şüphelilere ait olduğu değerlendirilen 221 taşınmaz, 120 araç ve üç tekneye el konuldu. Bununla birlikte yasa dışı bahis ve kumar içerikli 8 bin 500 internet sitesi hakkında erişim engeli kararı verildi.

Yasa dışı bahis ve kara para aklama suçlamasıyla gözaltına alınan Rasim Ozan Kütahyalı Adana'ya getirildi

Reklam Kurulunun 'içeriği çıkarma ve erişim engeli getirme' yetkisi Anayasa'ya uygun bulundu

Eskişehir Tepebaşı Belediyesi'ne yolsuzluk operasyonu: 20 gözaltı

Meydanlarda, ekranlarda bangır bangır iktidara yürüdüğünü söyleyen Özgür Özel’in diline “Yine de şahlanıyor aman kolbaşının kıratı”nı söylemek yakışırdı.

Hiç kimse, sesinin Hasan Mutlucan kadar güzel olmasını beklemezdi.

Ama o yağmurun şıpır şıpır yağdığı günlerde “Kocan ile geçincemen yok ise boşan da gel” demeyi tercih etti.

Bilmeyenler o türküyü bulsun dinlesin. Tolga Çandar’dan seçilmesini tavsiye ederiz.

Türküyü bilenlerin hafif tebessümü kâfidir.

*

“Kocanı boşa, çok meraklıysan sana Ankara’da daha iyisini bulurum” demek ne demektir?

İpe sapa gelmez bu sözler, köklü bir partinin genel başkanına yakışır mı?

Köksüz bir partinin bile genel başkanına yakışmaz.

Hiç kimseye söylenmeyecek bu sözleri tevil etmenin yolu yok. Savunmanın imkânı da yok.

Fakat, bazıları mahallenin namusunu kurtarma derdine düştü.

İçlerine nasıl sindirebiliyorlarsa artık.

Zavallılık boydan aşırı.

Kepazelik diz boyu.

*

“İki yıl sonra biz iktidar olunca kapımıza gelip yalvarma.”

Bu ifade, iddialı bir siyasetçiden beklenecek bir söz.

Geliniz ve görünüz ki “Bu tehditse daniskasını ediyorum” dedikten sonra kullandığı bir kelime daha var.

“...ediyorum ulan!” şeklinde bitiyor söz.

Bir erkeğe söylerken bile hoş kaçmayan bu kelime, bir kadına hitap ederken kullanılınca, iktidar yürüyüşü yapan bir partinin önüne kendi eliyle duvar örmeye benziyor.

*

“Bir ok attım, kebap oldu” demenin tevil yolu bulunur da “masaya vurdum bardak devrildi, su etrafa saçıldı” hareketi ile “tehdidin daniskası” sözünün yolu biraz zor bulunur.

Ulan’ı hiç konu etmeyelim zaten.

Münasebetsiz Mehmet Efendi’nin “Babanız zurna çalar mıydı hünkârım?” sorusundaki münasebetsizlik, şu günlerde duyduklarımızın yanında adeta zemzemle yıkanmış görünüyor.

*

Bu çirkin sözlere ve yakışıksız tekliflere muhatap olan Afyonkarahisar Belediye Başkanı Burcu Köksal ise şöyle cevap verdi:

“Benim kocam hayvancılık yaparak geçimini sağlıyor. Hırsızlık yapmadı, yolsuzluk yapmadı. Otel odalarında kadınlarla basılmadı. Beni hiç aldatmadı. Hakkında hiçbir soruşturma yok. Ben kocamı niye boşayacakmışım?”

*

Açık ve net bir ifade.

Makul ve mantıklı.

Ulan mulan da yok üstelik.

Hiçbir argo kelime bulunmuyor.

Çirkin ve yakışıksız sözler yok.

Boşanma tavsiyesi de yer almıyor görüldüğü üzere.

Buna rağmen bu sözler ÖÖ’yü savunanları rahatsız ediyor. Ne garip.

Burcu Hanım’ın bu sözlerini muhatabı cevaplasın.

Tabii, hakaret etmeden, saçmalamadan.

1985 yılında dünyanın ekonomik ufkuna bakan herkes aynı soruyu soruyordu:

JAPONYA AMERİKA’YI GEÇECEK Mİ?

Bugün dönüp bakınca bu soru abartılı gelebilir. Ama dönemin psikolojisini anlamak için rakamlara bakmak yeterli.

Toyota, Sony, Hitachi, Toshiba… Japon sanayisi dünyayı adeta istila ediyordu. Amerikan otomotiv sektörü verimsizlikle boğuşurken Toyota üretim disiplininin sembolü olmuştu. Amerikan elektronik devleri tökezlerken Japon markaları küresel kalite standardını yeniden tanımlıyordu.

1985’te Amerika hâlâ büyüktü. IBM, Exxon ve General Electric gibi devler Japon rakiplerinden daha değerliydi. İlk üç büyük Amerikan şirketinin toplam piyasa değeri Japonya’nın ilk üç şirketinin yaklaşık iki katıydı.

Ama mesele yalnızca o günün rakamları değildi; gidişat korkutuyordu. Çünkü yalnızca dört yıl sonra, 1989’a gelindiğinde psikoloji tamamen değişmişti. Dünyanın en değerli şirketleri listesinde Amerikan sanayi devlerinden çok Japon finans kurumları görünüyordu. Industrial Bank of Japan, Sumitomo Bank, Fuji Bank, Dai-Ichi Kangyo…

O günün dünyasında artık soru “Japonya güçlü mü?” değil, “Japonya Amerika’yı geçiyor mu?” olmuştu. Bugün bunun ölçeğini anlamak için tek bir kıyas yeterli. Tek başına Nvidia’nın piyasa değeri yaklaşık 5 trilyon dolar seviyesinde.

Toyota, Mitsubishi UFJ, SoftBank, Tokyo Electron, Sumitomo Mitsui, Fast Retailing, Sony, Hitachi, Mitsubishi Corp ve Japonya’nın diğer kurumsal devlerini topladığınızda ortaya çıkan toplam değer yaklaşık 1.8 trilyon dolar seviyesinde kalıyor.

Tek başına Nvidia, Japonya’nın en büyük 10 halka açık şirketinin toplamından yaklaşık 3 kat daha değerli. Peki o dönem ne oldu?

PLAZA MÜDAHALESİ

1985’te Plaza Anlaşması imzalandı. Amerika’nın temel şikâyeti açıktı: Japonya ihracatla büyüyor, Amerika ise ağır ticaret açığı veriyordu. Çözüm olarak doların zayıflatılması, yenin ise değerlenmesi hedeflendi. Japonya kabul etti. Burada kritik mesele şu: Bu sadece teknik bir ekonomik mutabakat değildi; dönemin güç ilişkilerinin sonucuydu. Çünkü bu Japonya, İkinci Dünya Savaşı sonrası Amerikan güvenlik mimarisi içinde yeniden inşa edilmişti. Askeri kapasitesi anayasal sınırlara tabiydi. Jeopolitik hareket alanı sınırlıydı. Güvenlik şemsiyesi büyük ölçüde Washington’du. Dolayısıyla Amerika ekonomik baskı yaptığında Tokyo’nun “hayır” deme kapasitesi bugünkü büyük güçlerle kıyaslanamayacak kadar dardı. Kur şoku geldi. Yen hızla değerlendi. İhracat rekabetçiliği baskılandı. Japonya bu şoku düşük faiz ve kredi genişlemesiyle telafi etmeye çalıştı. Tarihin en büyük varlık balonlarından biri oluştu. Hisse senetleri şişti. Emlak fiyatları kontrolden çıktı. Bankacılık sistemi aşırı kaldıraçlandı. Ve ardından uzun durgunluk başladı. Amerika Japonya’yı “çökertmek” için özel bir operasyon yapmadı. Ama Amerikan çıkarlarına göre tasarlanan finansal düzen, Japonya’nın kendi yapısal kırılganlıklarıyla birleşince Japon ekonomik yükselişini durduran sonuçlar üretti. Amerika rakibini tankla değil, finansal mimariyle yavaşlattı. BUGÜN NEDEN AYNI OYUN İŞLEMİYOR? Bugün birçok kişi aynı senaryonun Çin’e uygulanabileceğini düşünüyor. Ama tam burada tarih duruyor. Çünkü Çin, Japonya değil. Japonya savaş sonrası Amerikan güvenlik sisteminin içinde büyümüş bir ekonomik güçtü. Çin ise sistemin dışındaki rakip bir kutup. Nükleer güç. Devasa ordu. Kendi savunma sanayi altyapısı. Kendi teknoloji şirketleri. Kendi finansal kapasitesi. Kendi bölgesel nüfuz alanı. Ve en önemlisi: Amerika’ya güvenlik açısından bağımlı değil. 1985’te Washington Tokyo’ya ekonomik baskı yaptığında bunun arkasında yalnızca finansal güç değil, stratejik hiyerarşi de vardı. Bugün Pekin’e aynı tonda konuşmak çok daha zor. Çünkü masanın karşısında müttefik değil, sistemik rakip var. “Paranı değerlendir.” “İhracat avantajını azalt.” “Ekonomik modelini yeniden dengele.” Bu cümleler kulağa benzer gelebilir. Ama aynı cümle farklı aktörlerde farklı sonuç üretir.

Japonya için baskı. Çin için müzakere.

TRUMP’IN HEYETİ NEDEN ÖNEMLİ?

Bu değişimi en iyi gösteren fotoğraf Trump’ın son dış temaslarıdır. Bir zamanlar Amerika devlet gücüyle konuşurdu. Bugün şirket gücüyle de konuşuyor. Trump’ın son ziyaretindeki heyet kompozisyonuna baktığınızda klasik diplomatik ağırlığın yanında teknoloji, savunma ve iş dünyasının belirgin şekilde öne çıktığını görüyorsunuz. Bu tesadüf değil. Çünkü Washington artık yalnızca devlet-devlete baskı modeliyle sonuç alamıyor. Şirketlerini stratejik koz olarak kullanıyor. Çip üreticileri. Savunma şirketleri. Enerji devleri. Teknoloji CEO’ları. Bugünün diplomasisinde bunlar artık yalnızca ekonomik aktör değil; jeopolitik araç. Bir anlamda Amerika artık yalnızca devlet gücüyle değil, kurumsal sermayesinin küresel ağıyla da müzakere ediyor. Bu yumuşak güç değildir. Bu, devlet gücü ile şirket gücünün hibritleşmesidir.

ASIL DEĞİŞEN DENGE

1985’in Amerika’sı şunu söylüyordu: Kuralları ben koyarım. Bugünün Amerika’sı ise daha farklı konuşuyor: Kuralları yeniden müzakere edelim. Bu küçük bir ton farkı değil. Bu küresel güç mimarisindeki değişimin işaretidir. Bir zamanlar Japonya’ya ekonomik ayar verebilen Amerika vardı. Bugün Çin’i baskılamaya çalışan ama aynı zamanda onunla pazarlık etmek zorunda kalan Amerika var. Bu Amerikan çöküşü anlamına gelmez. Ama Amerikan tek taraflı belirleyiciliğinin aşındığını gösterir. Trump’ın CEO’larla yaptığı diplomasi tam da bu yüzden semboliktir. Çünkü Washington artık yalnızca Beyaz Saray’dan değil, şirketlerinden de güç devşiriyor. Plaza döneminin Amerika’sı rakibini hizaya sokabiliyordu. Bugünün Amerika’sı ise rakibini yavaşlatmaya çalışıyor. Çünkü bu kez karşısında Japonya değil Çin var. Ve tarih bazen aynı oyunu tekrar sahneye koyar. Ama oyuncular değiştiğinde sonuç da değişir.

DIŞA BAĞIMLILIK AZALACAK

Projeler doğrudan yabancı yatırım niteliği taşıyacak ve uluslararası finans kuruluşlarının desteğiyle yürütülecek. Fosil yakıt ithalatına bağımlılığın düşürülmesi ve yerli kaynak kullanımının artırılması amaçlanıyor.

2035 HEDEFİNE KATKI

1. Anlaşma Türkiye'nin enerji arz güvenliği açısından stratejik önem taşıyor. Türkiye'nin toplam kurulu güç içindeki yenilenebilir enerji payı yüzde 62'ye ulaştı. Türkiye bu oranla Avrupa'da 5'inci, dünyada ise 11'inci sırada bulunuyor. Suudi Arabistan'la imzalanan anlaşma, hem 2035 enerji hedeflerine hem de 2053 net sıfır emisyon vizyonuna katkı sağlayacak. Anlaşma, 2035'e kadar güneşrüzgâr kurulu gücünü 120 bin megavata çıkarma planına katkı

Savunmadaki atılımlar Almanların dilinde: Türkiye NATO'ya ders verecek seviyede

'Süt Kardeşler' filmi gerçek oldu: Seradaki boş vaktini değerlendirmek istedi, Türkiye'nin en büyük 5 çiftliğinden birini kurdu

Süper meyveden Türkiye'ye süper gelir, 14 ülke sıraya girdi kapış kapış satılıyor: Saksıda yetişiyor, milyonlar kazandırıyor

2 YILDA 5'İNCİ REVİZYON

Ara hedeflerle eş güdümlü olarak yıl sonu enflasyon tahminlerinde de belirgin bir revizyona gidildi. Karahan, "Enflasyonun 2026 yıl sonunda yüzde 26, 2027 yıl sonunda ise yüzde 15 olarak gerçekleşeceğini tahmin ediyoruz. Enflasyonun 2028 yıl sonunda yüzde 9’a geriledikten sonra orta vadede enflasyon hedefi olan yüzde 5 seviyesinde istikrar kazanacağını öngörüyoruz" dedi. Bir önceki raporda 2026 yıl sonu enflasyonunun yüzde 18 olması bekleniyordu. Böylece Merkez Bankası, son iki yıl içinde açıkladığı 6 enflasyon raporunun 5’inde yukarı yönlü revize yaptı. Ancak toplantıda duyurulan en radikal karar, Merkez Bankası'nın 'tahmin aralığı' (alt ve üst bant) yöntemini yüksek belirsizlik gerekçesiyle askıya alması oldu. Karahan, "Pandemiden savaşa kadar uzanan arz şokları nedeniyle tahmin aralıklarının yeterliliği tartışmalı hale geldi" diyerek, artık sadece nokta atışı öngörülerde bulunacaklarını bildirdi.

SAPMADA GIDA, KİRA VE ENERJİ ETKİSİ

Karahan, enflasyon tahminlerindeki sapmanın gerekçelerini içsel ve dışsal faktörleri ayırarak sıraladı. Şubat ayı sonunda Orta Doğu’da başlayan gerilimin, negatif arz şoklarına yol açarak, yakın dönem enflasyon görünümünde öne çıkan ana unsur olduğunu, özellikle doğal gazdaki fiyat artışının belirginleştiğini vurguladı. Enflasyon ataletine dikkat çeken Karahan, şunları kaydetti: "Beklentilerdeki bozulmanın yanı sıra öne çıkan bir diğer unsur da kira gibi ataleti yüksek kalemlerde düşüşün sınırlı olması. Yine bu süreçte yaşadığımız şoklardan birçoğu gıda kaynaklı. Bunu bu yılda da yaşadık. Yağışın yüksek olmasına rağmen sebze ve meyve grubunda ilk 4 ayda yüzde 57’lik artış görüyoruz."

DOLARİZASYON RİSKİ YOK

1. TCMB Başkan Yardımcısı Hatice Karahan da son dönemde piyasadaki döviz talebinin kalıcı bir dolarizasyon olmadığını, anlık düşük fiyatlardan faydalanma saikiyle gerçekleştiğini dile getirerek, "Para politikası duruşumuzun Türk Lirası enstrümanları destekleyici yönde kalmaya devam edeceğini değerlendiriyoruz ve dolayısıyla dolarizasyon anlamında bir risk görmüyoruz. Jeopolitik belirsizliklerin ve risklerin arttığı son dönemde yabancı para mevduat tercihinin sınırlı kaldığını gördük. Bu aslında bizim için TL'ye olan güvenin devam ettiğini gösterdi. Mayıs ayı başı itibarıyla TL payı 1 puan artarak yüzde 59,5 seviyesine yükseldi" diye konuştu.

SADELEŞME ADIMLARI SÜRECEK

1. Başkan Yardımcısı Gazi İshak Kara ise makroihtiyati düzenlemeler ve çerçevenin para politikasını destekleyici şekilde olmaya devam edeceğinin altını çizdi. Kara, şöyle konuştu: "Biz bunu yaparken makroihtiyati çerçevede de zaman zaman sadeleştirme, basitleştirme yönüne gidiyoruz. Son dönemde kredi büyümesi ve TL payı hesaplamalarında hesaplama dönemini 4 haftadan 8 haftaya çıkardık, böylece hem operasyonel olarak sadeleşmeyi sağladık hem de bankalara ve finansal kuruluşlara, reel sektöre esneklik sağlamış olduk. Piyasa şartları elverdikçe bu tür sadeleştirme adımlarına da devam etmeyi düşünüyoruz."

Haksız bulunan banka rekor tazminat ödeyecek: 416 bin lira yatırdı 5.4 milyon lira geri alacak

Altın için dev fırsat: 'Cumhuriyet tarihinde bir ilk gerçekleşti' diyerek uyardı

Veysel Memiş: Ahbib'in nisan ihracatı yüzde 29 artışla 173 milyon doları aştı

28 ÜLKEYE İHRACAT

Türkiye’nin mobilya ve ahşap sektöründe faaliyet gösteren KOBİ ölçekli üreticiler, son yıllarda tasarım, mühendislik ve markalaşma yatırımlarıyla ihracatta dikkat çekici bir ivme yakalıyor. Aslandağ Grubu Yönetim Kurulu Başkan Vekili Aydın Aslandağ, ARTELLA ve TRESETTE markalarıyla bugün 28 farklı ülkeye aktif ihracat gerçekleştirdiklerini belirterek, başta ABD, İngiltere, Almanya ve Orta Doğu olmak üzere geniş bir coğrafyada faaliyet gösterdiklerini söyledi. Amerika pazarında 2015 yılından bu yana proje ve perakende kanallarında aktif olduklarını ifade eden Aslandağ, bu coğrafi çeşitliliğin sürdürülebilir büyüme açısından önemli avantaj sağladığını vurguladı. Aslandağ, “Rekabet avantajımızın temelinde üretim tecrübemiz, proje yönetim kabiliyetimiz, tasarım gücümüz ve esnek operasyon kapasitemiz yer alıyor. Yalnızca ürün üretmiyor, tasarım ve mühendislik odaklı bütüncül çözümler sunuyoruz” dedi.

HEDEF PAZARLAR ÖNEMLİ

Aslandağ Grubu’nun üretim altyapısı bugün Tuzla’daki 16 bin metrekarelik ARTELLA kapı üretim tesisi ile Kaynarca Mobilya OSB’de bulunan 8 bin 500 metrekarelik TRESETTE mutfak üretim tesisinden oluşuyor. Şirketin tek vardiyada yıllık 3 bin 600 takım mutfak ve 40 bin adet kapı üretim kapasitesine sahip olduğu belirtiliyor. Uluslararası pazarda orta-üst ve üst segmente hitap ettiklerini ifade eden Aslandağ, mimarlar, proje geliştiricileri, oteller ve premium konut projelerine yönelik özel çözümler sunduklarını söyledi. Aslandağ, “Hedefimiz yalnızca üretim yapan bir ihracatçı olmak değil, markalarını hedef pazarlarda doğrudan temsil eden ve kalıcı satış ağı kuran global bir yapı haline gelmek” diye konuştu.

Bakan Işıkhan: Dünyanın gıptayla takip ettiği sosyal güvenlik sistemimiz var

Modern tehditlere karşı mobil kalkan: CİRİT Anti-İHA hava hedefini başarıyla vurdu

Batı’nın yeni odak noktası Türkiye: Fransa 50 stratejik maden için masada

684 BİN ÜRETİCİYE KREDİ KULLANDIRILDI

Ziraat Bankası verilerine göre, 2025 yılı boyunca 684 binden fazla üretici tarım kredisi kullandı. Aynı dönemde tarım kredileri bakiyesi yıl sonu itibarıyla 831 milyar TL’ye yükseldi. 2026 yılının ilk çeyreğinde ise 363 binden fazla üreticiye yeni finansman sağlandı. Böylece toplam tarım kredisi bakiyesi 1 trilyon TL eşiğine yaklaşmış oldu. Tarım sektöründeki kredi büyüklüğünün ulaştığı seviye, üretim maliyetlerinin yükseldiği ve finansman ihtiyacının arttığı bir dönemde dikkat çekici bulunuyor. Özellikle girdi maliyetleri, modern üretim teknikleri, mekanizasyon yatırımları ve sulama altyapısı gibi alanlarda kredi ihtiyacının arttığı belirtilirken, üreticilerin önemli bölümünün finansmana erişimde kamu bankalarına yöneldiği ifade ediliyor.

FİNANSMAN YÜKÜNÜN %70’İNİ SIRTLADI

Açıklanan veriler içinde en dikkat çekici başlıklardan biri ise Ziraat Bankası’nın tarım kredilerindeki payı oldu. Bankanın yaklaşık yüzde 70 seviyesine ulaşan pazar payı, Türkiye’de tarım sektöründe kullandırılan her 10 liralık kredinin yaklaşık 7 lirasının Ziraat Bankası tarafından sağlandığını ortaya koyuyor. Bu oran, bankanın tarım finansmanındaki ağırlığını ve sektördeki belirleyici konumunu gösteriyor. Alpaslan Çakar, “Tarım sektöründe kullandırılan her 10 liralık kredinin yaklaşık 7 lirası bankamız tarafından

GENÇ VE KADIN ÇİFTÇİLERE DESTEK

Banka verilerine göre, tarım sektöründe genç nüfusun artırılması ve kadın üreticilerin desteklenmesine yönelik finansman programları da sürüyor. 2025 yılı içerisinde 149 bini aşkın genç çiftçiye toplam 172 milyar TL kredi kullandırılırken, 68 bini aşkın kadın çiftçiye ise 54 milyar TL finansman desteği sağlandı. Tarımda yaş ortalamasının yükselmesi ve kırsaldan göç gibi sorunlar nedeniyle genç üreticilerin desteklenmesi, sektörün geleceği açısından önemli başlıklar arasında değerlendiriliyor. Kadın üreticilere yönelik finansman modellerinin de özellikle aile işletmeleri, kooperatifler ve küçük ölçekli tarımsal faaliyetlerde üretim kapasitesini artırmayı amaçladığı belirtiliyor.

ÜRETİCİYE DİJİTAL ASİSTAN

1. Tarım sektöründe dijitalleşme eğiliminin hız kazanmasıyla birlikte Ziraat Bankası da üreticilere yönelik dijital uygulamalar geliştiriyor. “Ziraat Çiftçi Platformu” üzerinden üreticiler, ekim alanlarına ilişkin verileri takip edebiliyor, hava koşullarını analiz edebiliyor ve sulama zamanlaması gibi kararları planlayabiliyor. Banka ayrıca sözleşmeli üretim, tarımsal mekanizasyon, kapalı ortam üretimi, basınçlı sulama sistemleri, soğuk hava deposu yatırımları ve kırsal kalkınma projelerine yönelik finansman sağlamayı sürdürüyor.

163 yıldır Türk çiftçisinin yanında: Ziraat Bankası tarımın gücüne güç katmayı sürdürüyor

Bakan Işıkhan: Dünyanın gıptayla takip ettiği sosyal güvenlik sistemimiz var

Modern tehditlere karşı mobil kalkan: CİRİT Anti-İHA hava hedefini başarıyla vurdu

BEKLEMEK YERİNE KONUTA YÖNELDİLER

Yüksek kredi faizlerine rağmen konutta ipotekli satışların yeniden yükselişe geçmesi, piyasada dikkat çekici bir kırılmaya işaret etti. Türkiye genelinde ipotekli konut satışları nisanda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 40,5 artarak 25 bin 771'e çıktı. Toplam satışlar içindeki payı yüzde 20,3'e ulaşan ipotekli işlemler, faizlerin yüksek seyrettiği dönemde vatandaşın "beklemek yerine almak" refleksini güçlendirdi. Sektör temsilcileri, fiyatların daha da artacağı beklentisiyle kredi maliyetine rağmen talebin canlı kaldığına dikkat çekiyor.

SATIŞLAR 126 BİNİ AŞTI

TÜİK verilerine göre nisan ayında ülke genelinde toplam konut satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,6 artarak 126 bin 808 oldu. İlk el konut satışları yüzde 9,6 artışla 40 bin 306'ya yükselirken, ikinci el satışlar yüzde 0,3 düşüşle 86 bin 502 olarak gerçekleşti. Toplam satışların yüzde 31,8'ini ilk el, yüzde 68,2'sini ise ikinci el konutlar oluşturdu. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre ise ilk el satışlarda aylık yüzde 5,4'lük artış görüldü. İpotekli konut satışı ise ocak-nisan döneminde yüzde 33,8 artışla 97 bin 47'ye çıktı.

Bu yılın 4 aylık döneminde diğer konut satışları, yüzde 5,5 azalışla 379 bin 157'ye geriledi.

YABANCI İLGİSİ ZAYIFLADI

Yabancılara yapılan konut satışları nisanda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1,1 azalarak 1.516 oldu. Toplam satışlar içinde yabancı payı yüzde 1,2'de kaldı. En fazla satış 263 konutla Rus vatandaşlarına yapılırken, Çin vatandaşları 110, İran vatandaşları ise 100 konutla sıralandı. Ocak-nisan döneminde yabancılara yapılan toplam satış ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 11,6 gerileyerek 5 bin 681'e düştü.

Türkiye Sigorta'dan sektörel risk raporu: Pensura 2026

Türkiye'nin en çok sipariş edilen yemekleri: Zirvede ne kebap var ne döner

Merkez Bankası rezervleri 171,5 milyar dolar oldu

Modern tehditlere karşı mobil kalkan: CİRİT Anti-İHA hava hedefini başarıyla vurdu

Bakan Işıkhan: Dünyanın gıptayla takip ettiği sosyal güvenlik sistemimiz var

163 yıldır Türk çiftçisinin yanında: Ziraat Bankası tarımın gücüne güç katmayı sürdürüyor

YATIRIM KRİTERLERİ DEĞİŞİYOR

Konak, "Bugün yatırımcı davranışını belirleyen temel unsur artık yalnızca getiri değil. Yatırımcı, bulunduğu ülkenin sunduğu sistemi, sürecin ne kadar şeffaf olduğunu ve ne kadar öngörülebilir ilerlediğini satın alıyor" ifadelerini kullandı. Küresel ölçekte öne çıkan şehirlerin yatırımcıyı yalnızca vergi avantajlarıyla çekmediğini belirten Ruhi Konak, "Londra, Dubai veya Singapur gibi merkezler yatırımcıya sadece bir mülk değil, bütüncül bir yaşam ve yatırım deneyimi sunuyor" dedi. Türkiye'nin güçlü bir potansiyeli olduğunu ifade eden Konak, yatırım ortamının daha hızlı işleyen bir yapıya dönüşmesi gerektiğini kaydetti.

ŞEFFAFLIK VE GÜVEN VURGUSU

1. Gaboras CEO'su Ruhi Konak, şirket olarak gayrimenkul piyasasında şeffaflığı merkeze alan bir model geliştirdiklerini ifade ederek, "Fiyatın kapalı pazarlıklarla değil, açık ve ölçülebilir bir süreçle oluştuğu, tüm adımların kayıt altına alındığı bir yapı kuruyoruz. Yeni dönemde kazananlar, yatırımcıya güven veren ve sürdürü-lebilir sistem kurabilen yapılar olacak" dedi.

Ticaret Bakanlığı'ndan Kurban Bayramı öncesi sıkı kontrol: Bayrampaşa'da sebze ve meyve haline denetim

163 yıldır Türk çiftçisinin yanında: Ziraat Bankası tarımın gücüne güç katmayı sürdürüyor

Bakan Işıkhan: Dünyanın gıptayla takip ettiği sosyal güvenlik sistemimiz var

Ticaret Bakanlığı'ndan Kurban Bayramı öncesi sıkı kontrol: Bayrampaşa'da sebze ve meyve haline denetim

Enflasyon raporu açıklandı: İşte yeni tahminler

163 yıldır Türk çiftçisinin yanında: Ziraat Bankası tarımın gücüne güç katmayı sürdürüyor

Ülkemizde milyonlarca engelli insanımız yaşıyor. Toplumda engelli bilincinin oluşması için her yıl 10-16 Mayıs tarihleri Engelliler Haftası olarak kutlanıyor. Engellerin aşılmasında manevi değerlerin etkisi, rolü, anlamı ve değerine dair ne yazılsa ne söylense azdır. Bu yazı moral değerlerimiz engelleri aşmada nasıl bir motivasyon sağlar sorusuna mütevazi bir cevap denemesinden mürekkep…

MAN VARSA İMKAN VARDIR

1. Maddi, manevi, zahiri batıni, dünyevi uhrevi, ferdi içtimai, siyasi iktisadi, bedeni ruhi… Engellerin alayı iman ile aşılır. Menzillerin cümlesine yine iman ile ulaşılır. İman, bütün imtihanları birer imkâna dönüştürür. Merhum Prof. Dr. Necmettin Erbakan hocamızın ifade buyurdukları vechiyle: İman varsa, imkân vardır.

2. İslam kapısından girmek ne güzel. İmanın nuruyla görmek ne güzel. İhsan menziline varmak ne güzel. Mademki O bizi görüyor cümle âlem görmese ne yazar. O bizi işittikten sonra cümle âlem işitmese ne çıkar. Dememiz o ki bütün engeller şikâyet ve isyan ile değil teslimiyet ve ihsan ile aşılır.

3. Âlemde ve âdemde olup biten her şey bir sebebe mebni olarak cereyan etmektedir. Bu durumun insana verdiği mesaj şudur: Sebeplere dört elle sarılmak. Evet, biz önümüze çıkan engelleri aşma noktasında “Esbaba tevessül ederiz” fakat asla tenezzül etmeyiz. Öyle bilir ve iman ederiz ki engeller tevekkülle aşılır.

4. Akıl, insanın en büyük nimeti, tefekkür ise aklın ibadetidir. Her şeyin hikmet ve gayesi ancak tefekkür ile anlaşılır. İşte bundan dolayı engeller tefekkürle aşılır.

5. Bu böyledir; ekmeyen biçemez, dikmeyen devşiremez, yürümeyen varamaz, aramayan bulamaz. Hülasa engeller teşebbüsle aşılır.

İNSAN İNSANIN DEVASIDIR, YUVASIDIR…

6. Mütebessim bir iş adamına sitemle “İşleriniz tıkırında olduğu için hep böyle gülümsersiniz tabii” diye takıldıklarında ondan şu ibretli cevabı almışlar: “Hayır, ben işlerim tıkırında olduğu için gülümsemiyorum, bilakis hep gülümsediğim için işlerim yolunda gidiyor.” Kıssadan hisse; engeller tebessümle aşılır.

7. Öyle türkülerimiz, şarkılarımız, şiirlerimiz vardır ki bütün elem ve kederlerin cümlesine ilaçtır. Geyik ayağından, insan kulağından sulanır. Engeller işte bu güzel ve özel eserleri can-ı dilden terennümle aşılır.

“Deme niçin şu şöyle?

Yerincedir o öyle.

Bak sonuna sabreyle.

Görelim Mevla neyler,

Neylerse güzel eyler.”

Erzurumlu İbrahim Hakkı hazretlerinin ifade ettiği bu hakikatin işaret ettiği mana şudur: Engeller hikmet ile aşılır.

8. Şeriatta seninki senin, benimki benimdir. Tarikatta seninki benim, benimki senindir. Hakikatte ise ne seninki senin ne de benimki benimdir. Hepsi O’nundur. Ezcümle engeller hakikatle aşılır.

9. O’nu bilene engel yok, O’nu bulana engel yok, O’nunla olana engel yok. Evet, engeller marifetle aşılır.

10. Yaratılanların yaratandan ötürü sevilip sayıldığı her yerde bütün engeller muhabbetle aşılır. Bizim irfanımızda insan insanın devasıdır, şifasıdır, duasıdır, yuvasıdır. Dost meclislerinde dile dökülen dertler sözün gücü ile kalpten, ruhtan ve bedenden sökülür gider. Dilden dile, gönülden gönle engeller sohbetle aşılır.

YERİNDE GÖSTERİLMEYEN CESARET İNSANI ESİR EDER

11. Mademki “Her şey incelikten, insan kalınlıktan kırılır” öyle ise bu sözün işaret ettiği anlama kulak vermenin tam vakti: Engeller nezaketle aşılır.

12. Hitit duasının hikmet dolu cümlelerinden biri de şudur; “Tanrım, bana değiştirebileceğim şeyler hususunda cesaret ver.” Yerinde gösterilmeyen cesaret insanı esarete mahkûm eder. Vakit o büyük değişime kendimizden başlamanın besmelesini çekme vaktidir. Zira nice büyük engeller küçük bir cesaret ile aşılır.

13. Hayat bir yoldur, insan ise bir yolcu. O yolun adabı var, edebi var, usulü var, erkânı var. Zahmeti var, rahmeti var. İnişi var, yokuşu var. Evet, o yolda istikametle yürüyüp menzile varmak için yoldaki işaretlere riayet şarttır. Yoldaki engeller yoldaki işaretlere riayetle aşılır.

14. Bütün dertlerin, elemlerin, kederlerin, engellerin karşısında dağ gibi durmalı insan. Çünkü bütün engeller dirayetle aşılır.

15. İnsanın basireti açık olduktan sonra basarı açık olsa ne olur, kapalı olsa ne olur? Hakikat şudur ki engeller basarla değil basiretle aşılır.

TALİBİ OLMADIĞIMIZ HİÇBİR ŞEYİN SAHİBİ DE OLAMAYIZ

16. Selahattin Eşçakırgil Ağabey'den şu hatırayı ne zaman dinlesem içim lebâleb inşirahla dolar. İranlılar görmeyenlere asla âmâ demezler. “Rûşen dil” derler. (Gönül gözü açık) Evet, bu misalde görüldüğü gibi haldeki engeller dilde zarafetle aşılır.

17. “Hicret bütün medeniyetlerin anasıdır” diyen Ali Şeriati ne güzel söylemiş. Bilgiden bilince, şikâyetten şükre, isyandan itaate, şüpheden yakîne hicret etmeyi beceremezsek payımıza hep işgaller, istilalar, feryatlar ve gözyaşları düşmeye devam edecek. Bizi mutlu sona ulaştıracak o kutlu yoldaki engellerin cümlesi hicret ile aşılır.

18. Feraset; çekirdekte meyveyi, tohumda bahçeyi, damlada deryayı müşahede edebilme sanatıdır. Bu cümleden olarak rahmeti perdeleyen bütün zahmet engelleri ferasetle aşılır.

19. Talibi olmadığımız hiçbir şeyin sahibi de olamayız. Bütün kapılar ve engeller esaslı bir niyete açılır.

20. Bilinmelidir ki muvaffakiyetin önünde üç engel vardır; gaflet, cehalet, atalet. İnsanı tembellik derekesine sürükleyen bu engeller, ciddiyetle aşılır.

HER İBADET İNSANI, O SULTAN’A KUL EDER

21. İnsan, kendisini ait hissettiği yere ve değere hem adanır hem de yaslanır. Kendisini ait hissetmediği yerde ise ister istemez paslanır, küflenir, tozlanır. Adanmışlığın önündeki engeller ancak aidiyetle aşılır.

22. Sanıldığı gibi ehliyet sadece belli vasıflı araçlar için değil, bütün amaçlar için elzemdir. Amaca giden yollardaki bütün engeller ehliyetle aşılır.

23. Tolstoy ne güzel söylemiş; “Acı duyabiliyorsan canlısın. Şayet başkalarının acılarını hissedebiliyorsan insansın.” Canlılıkla insanlık arasına konumlanmış engellerin hepsi mesuliyetle aşılır.

24. Merhametle aşılır engeller. O merhamet ki doğar insan kalbine bir güneş misali… Sarar, sarmalar, ısıtır, aydınlatır.

25. İbadetle aşılır engeller. Her ibadet insanı o sultana kul eyler, kulluğun önündeki engelleri yıkar, yakar, kül eyler.

BİZE DÜŞEN HAK YOLUNDA YÜRÜMEK

26. Bize düşen hak yolunda yorulmadan yürümek. Evrilmeden, savrulmadan, devrilmeden yürümek. Bir de engellerin istikametle aşıldığını çok iyi bilmek.

27. Onur, şeref, vakar, haysiyet, şahsiyet; zilletten kurtuluşta hepsinin adı: İzzet.

28. İffetle aşılır engeller. Kuyu, pazar, zindan… Sultanlığa yürüyüşü hangi kudret engeller?

29. Azimle aşılır engeller... İstiklal şairimiz Akif ne güzel söyler:

Âtiyi karanlık görüp azmi bırakmak

Alçak bir ölüm varsa, eminim, budur ancak.

30. Çiçekler baharda aşk ile açar, Her biri kokusunu aşk ile saçar.

Âlemde ne varsa aşk ile yaşar, İnsan her engeli aşk ile aşar.

KIŞIN SABIRLA EKİLEN, YAZIN SELAMETTE DİRİLİR

31. Ağrılara şifadır dua. Bütün acıları dindirir. İnsanı sevindirir. Onda öyle bir kudret vardır ki göğü yere indirir. İşte bundan dolayı önce eller açılır, sonrasında dua ile tüm engeller aşılır.

32. Rıza ile aşılır engeller. O rıza ki eski bir Beşiktaş futbolcusu değildir sadece. Gayelerin, maksatların, makamların, rütbelerin en büyüğü, en yücesi, en değerlisidir...

33.Sabır ile aşılır engeller. Kışın sabırla ekilen yazın selamette dirilir. Zafer kalesine ancak sabırla girilir. Burada mihnetlere sabredenlere orada cennetler verilir.

34. Umutla aşılır engeller. Düşen her damla umuttur. Açan her çiçek umuttur. Doğan her çocuk umut.

35. Okumakla aşılır engeller, okuyan bilir, bulur, olur, görür, varır, erer...

AİLE İLE AŞILIR ENGELLER

36. Yazmakla aşılır engeller. Yazmak kelimelerle fotoğraf çekmektir. Bugünden yarına, hâlden istikbale tutulacak sözler ve takip edilecek izler bırakmaktır.

37. Vefayla aşılır engeller. Vefa sadece İstanbul’da bir yokuşun adı değil, esasen hayatta düze çıkışın adıdır.

38. Dostluklarla aşılır engeller. Onları gördüğümüzde kendimizi bilir, kendimizi bulur, kendimize gelir, kendimizde kalırız. Onlar sayesinde şu fani dünyadan murad alırız.

39. Mekteplerle aşılır engeller. Değerlerimiz üzerine inşa edilmiş mektepler; bizi fikriyat, medeniyet, edebiyat, ahlak ve maneviyat ile dost kılar.

40. Aile ile aşılır engeller. Sevgi, saygı, sabır, sadakat, ahlak, maneviyat, hürmet ve muhabbet gibi erdemler üzerine bina edilmiş ailelerin aşamayacağı engel, baş edemeyeceği sorun, çözemeyeceği problem yoktur.

Şehri bırakıp köye döndüler, 150 dönümde dev bir üretim üssü kurdular: 30 aileye maaş ödüyorlar

Şirketlerden sonra hükümetlerin de radarına girdi

Bergama'ya 50 milyon avro kanat yatırımı

Bir toplumun gelişmişliği yalnızca ekonomik göstergelerle ya da teknolojik ilerlemelerle ölçülmez. Gerçek gelişmişlik, toplumun en kırılgan bireylerine sunduğu yaşam koşullarında saklıdır. Engellilik meselesi de tam bu noktada yalnızca sağlık alanının değil; şehirlerin, eğitimin, mimarinin, hukukun, medyanın ve toplumsal vicdanın ortak sorumluluk alanı olarak karşımıza çıkmaktadır. Çünkü engellilik, bireyin bedeninde başlayan ama çoğu zaman toplumun yapısal eksiklikleriyle derinleşen bir olgudur.

TOPLUMSAL DÜZENİN KAPSAYICILIK DÜZEYİ YETERLİ Mİ?

Türkiye’de engellilik uzun yıllar boyunca “yardım edilmesi gereken bireyler” yaklaşımıyla ele alındı. Oysa çağdaş sosyal politika anlayışı, engelliliğin bireysel bir eksiklikten çok toplumsal düzenin kapsayıcılık düzeyiyle ilişkili olduğunu göstermektedir. Bugün bir görme engelli bireyin sokakta yürürken yaşadığı sorun, çoğu zaman görme yetisinin eksikliğinden değil; hissedilebilir yüzeylerin kesintiye uğramasından, sesli sinyalizasyonların çalışmamasından ya da kaldırımların işgal edilmesinden kaynaklanmaktadır. Benzer şekilde tekerlekli sandalye kullanan bir bireyin yaşadığı problem de yalnızca fiziksel hareket sınırlılığı değildir; asansörsüz metro istasyonları, erişilemeyen kamu binaları ve plansız şehirleşme bu engeli büyüten temel unsurlardır.

Türkiye’de gündelik yaşamın pek çok alanı hâlâ “ortalama birey” düşüncesi üzerinden tasarlanmaktadır. Oysa toplumsal yaşam standart bir insan tipine göre kurulamaz. Bir şehir planlanırken çocuklar, yaşlılar, engelli bireyler, kronik hastalar ve geçici hareket kısıtlılığı yaşayan bireyler hesaba katılmadığında ortaya dışlayıcı bir kent düzeni çıkmaktadır. Özellikle büyük şehirlerde toplu taşıma sistemleri bu durumun en görünür örneklerinden biridir. Metro istasyonlarında çalışan asansör bulamamak, otobüs rampalarının teknik olarak var olup pratikte kullanılmaması ya da kaldırımların araçlarla işgal edilmesi, engelli bireyleri kamusal yaşamın dışında bırakabilmektedir.

EVRENSEL TASARIM

Bugün Türkiye’de birçok belediye erişilebilirlik çalışmalarına önem verdiğini ifade etmektedir. Ancak erişilebilirlik çoğu zaman yalnızca “rampa yapmak” düzeyinde ele alınmaktadır. Oysa gerçek erişilebilirlik, bireyin yaşama tam ve eşit katılımını sağlayan bütüncül bir toplumsal tasarım anlayışıdır. Bir kamu kurumunun fiziksel olarak erişilebilir olması yeterli değildir; internet sitesinin ekran okuyucularla uyumlu olması, duyuruların işitme engelliler için erişilebilir biçimde sunulması ve hizmet süreçlerinin sadeleştirilmesi de gerekir. Çünkü erişilebilirlik yalnızca mekânla ilgili değil; bilgiyle, iletişimle ve toplumsal katılımla ilgili bir meseledir.

Bu noktada “evrensel tasarım” anlayışı büyük önem taşımaktadır. Evrensel tasarım, sonradan yapılan özel düzenlemeleri değil; herkesin baştan itibaren eşit kullanabileceği sistemler kurmayı hedefler. Yani engelli birey için ayrıca çözüm üretmek yerine, herkesi kapsayan bir yaşam düzeni oluşturmayı esas alır. Aslında bu yaklaşım yalnızca engelli bireyler için değil, toplumun tamamı için yaşam kalitesini artırmaktadır. Bir asansör yaşlı bireyin de işine yarar, bir sesli yönlendirme sistemi çocuklu ebeveynler için de kolaylık sağlar. Dolayısıyla erişilebilirlik belirli bir grubun talebi değil, insan merkezli bir şehir anlayışının temelidir.

YARDIM DEĞİL İNSAN HAKLARI MESELESİ

Türkiye’de engellilik konusundaki tartışmaların önemli bir kısmı hâlâ “yardım kültürü” etrafında şekillenmektedir. Oysa modern dünyada engellilik meselesi bir yardım konusu değil, temel insan hakları meselesidir. Yardım kültürü bireyi edilgen hale getirirken, hak temelli yaklaşım bireyi toplumsal yaşamın öznesi olarak kabul eder. Bir bireyin eğitim alabilmesi, çalışabilmesi ya da şehirde bağımsız hareket edebilmesi “iyilik” değil, temel yurttaşlık hakkıdır. Bu ayrım oldukça önemlidir. Çünkü yardım merkezli anlayışta birey minnet duyması gereken biri gibi konumlandırılırken, hak temelli yaklaşım bireyi eşit yurttaş olarak görmektedir.

Toplumsal dil de bu zihniyetin önemli bir göstergesidir. Geçmişte kullanılan “özürlü”, “sakat” gibi ifadeler dışlayıcı bir zihniyetin ürünüyken, bugün iyi niyetle kullanılan bazı kavramlar da farkında olmadan ayrıştırıcı olabilmektedir. Özellikle medyada engelli bireylerin ya “acıma nesnesi” ya da “kahramanlık hikâyesi” biçiminde sunulması dikkat çekmektedir. Bir engelli bireyin gündelik bir başarı göstermesi bile olağanüstü bir olay gibi aktarılabilmektedir. Oysa bu yaklaşım, bireyi normal yaşamın doğal bir parçası olarak görmek yerine onu istisnai bir figüre dönüştürmektedir.

Medya temsilindeki bu sorun, toplumsal algının şekillenmesinde büyük rol oynamaktadır. Dizilerde, haberlerde ve reklamlarda engelli bireyler çoğu zaman edilgen karakterler olarak yer almakta; üretken, bağımsız ve karar verici bireyler olarak yeterince temsil edilmemektedir. Halbuki medya yalnızca toplumsal gerçekliği yansıtmaz; aynı zamanda onu üretir. Eğer medya dili değişirse, toplumun bakışı da değişmeye başlar. Bu nedenle medya kuruluşlarının engelliliği dramatikleştiren anlatılardan uzaklaşması gerekmektedir.

KUZEY YARIM KÜRE’DE RİSK BÜYÜK

Alarma geçen Japonya Meteoroloji Ajansı tarafından Kuzey Yarım küre için yıkıcı El Nino ihtimali yüzde 70 olarak görülüyor. Hindistan'da ise hayati önemdeki muson yağmurları, son 3 yılın en düşük seviyesine gerileyebilir. Amerika’dan gelen son projeksiyonlar ise ihtiyatlı. El Nino’nun gerçekleşme ihtimali yüzde 90 görülse de, yıkıcı "Süper" senaryoya yüzde 20 ila 30 pay biçiliyor.

ÖNÜMÜZDEKİ İKİ YIL ÖNEMLİ

Ancak mevcut ısınma tablosunun, 1877’de ekinleri yok eden ve milyonlarca kişinin kıtlık sebebiyle ölümüne yol açan o büyük felaketle benzerlik göstermesi endişeyi tırmandırıyor. İnsan kaynaklı küresel ısınma ile bu döngünün birleşmesi, yeni bir rekorlar serisi anlamına geliyor. Uzmanlara göre Dünya, önümüzdeki iki yıl boyunca modern tarihin en çalkantılı ve sıcak iklim takvimlerinden birini yaşamaya hazırlanıyor.

ABD Başkanı Trump’ın “unutmayacağım” dediği iki konu var. Birincisi, İran’da düşürülen uçaktaki ikinci pilot için arama kurtarma faaliyeti yapıldığı haberiydi. İran’ın ikinci pilotun varlığını bu haberle öğrenmesi ve kayıp askerin hayatının tehlikeye girmesi Trump’ı çok kızdırdı. “Bedel ödeteceğim” dedi. Ama konu bir daha gündeme gelmedi. Çünkü sızıntı İsrail Savunma Bakanlığı kaynaklıydı.

Trump’ın aklından çıkaramadığı ikinci konu “ayrılıkçı Kürt gruplara gönderilen silahlar” meselesidir. Nisan ayı başında, “İran’daki protestoculara çok sayıda silah gönderdik ama Kürtler protestoculara vermedi” demişti. Geçtiğimiz günlerde konuyu yeniden hatırlattı. “Hayal kırıklığına uğradım” dedi. Bu konu neden yeniden gündeme geldi? Trump, İran’daki başarısızlığı fatura edecek günah keçileri mi arıyor? Yoksa İran’da ayrılıkçı gruplar üzerinden” yeni bir “sondaja” mı hazırlanıyor? Önce bir çerçeve çizelim…

TRUMP “FIRSATI DEĞERLENDİRİN” DEMİŞTİ

Netanyahu, Trump’ı “Halk üç günde rejimi devirir” diyerek savaşa ikna etmişti. Bu kapsamda İran’daki ayrılıkçı gruplara yatırım yaptılar. Trump’ın özel temsilcisi Thomas Barrack bile savaştan önce Irak’a gitmiş, bu grupları teşvik etmişti (Bknz, Bu olmadı Sayın Büyükelçi, 3 Mart.) ABD Başkanı Trump’ın da bizzat bazı elebaşları aradığı, “fırsatı değerlendirin” dediği biliniyordu.

Plan aşağı yukarı şöyle işleyecekti… ABD ve İsrail, Kürt nüfus yoğun bölgede devrim muhafızları ve besiç güçleri ile bunların kullandığı bina ve mevzileri hedef alacak, böylece ayrılıkçı grupların önü açılacak… Onlar da daha önce kendilerine temin edilen silahlarla saldırılara başlayacak… İran’ın batısındaki (Oshnavieh ve Piranshahr gibi) bazı kasabalar ele geçecek… Bunun yarattığı tetiklemeyle İran halkı rejimi devirecek…

BAZI ÖRGÜT MENSUPLARI İRAN’A GİRDİ

Planın ilk aşaması uygulandı. ABD/İsrail, tam olarak o bölgeleri yoğun bir şekilde bombaladı. Bu sırada İran içindeki tünellere silah depolandığı, kasabalardaki milislere silah dağıtıldığı, İsrail’in ayrılıkçı gruplar üzerinden İran’da muhbir ağı oluşturduğu haberleri dolaşıma girdi. Ancak ABD ve İsrail’in beklediği olmadı. Savaşın ilk günlerinde 350 kadar terör örgütü PAK mensubu Irak’tan İran tarafına geçse de devamı gelmedi. Özellikle ayrılıkçı gruplar içerisindeki en büyük yapı olan (yaklaşık 2 bin kişi) terör örgütü PKK’nın İran kolu PJAK sürecin dışında durdu.

Bunun bir kaç sebebi var: Ayrılıkçı grupların sonuca etki edecek, kaydadeğer bir gücünün olmaması (rakamlar birkaç yüz ile bir kaç bin arasında gidip geliyor.) Barzani ve Talabani’nin İran’ın bir şekilde ayakta kalabileceği düşüncesi. İran-Irak sınırında varlık gösteren Talabani’nin “Mızrak ucu olmayacağız” çıkışı. İran’ın, tehlikeyi görerek, ayrılıkçı grupları doğrudan hedef almaya başlaması. Elbette Ankara’nın ABD ve bölgesel aktörler üzerinde uyguladığı yakın markaj ve Terörsüz Türkiye süreci (Daha önce MİT Başkanı Kalın’ın bölgedeki aktörlerle yaptığı yoğun görüşmeleri, burada verilen mesajları yazmıştık. Bakınız; Kerkük’te bir şeyler oldu, 24 Nisan.)

SİLAHLAR AYRILIKÇI GRUPLARIN ELİNDE

Peki, ABD ve İsrail, ayrılıkçı gruplara silah gönderdi mi, hangi silahları gönderdi? Ayrılıkçı gruplar kendilerine silah gelmediğini söylüyor. Barzani yönetimi iddiaları reddediyor. Bölgesel Yönetim Başbakanı Mesrur Barzani geçtiğimiz günlerde Ankara’daydı. Arkaplanda ne Barzani yönetimine ne de Talabani’ye, kimseye silah gelmediğini güçlü bir şekilde vurguluyor. Peki, o halde Trump (ya da onu bilgilendirenler) yalan mı söylüyor?

Tam olarak değil. Çünkü bölgesel aktörlerin ısrarlı retleriyle çelişen -belki onların da haberinin olmadığı- bazı saha bilgileri var. MOSSAD ve CIA’nın Çekya’dan silah temin ettiği (ağırlıklı olarak Kalaşnikof), bu silahların ayrılıkçı gruplara verildiği ve kaçakçılık yoluyla İran’a sokulmaya çalışıldığı söyleniyor (İran-Irak sınır bölgesinde kontrol Talabani’de). Peki, Trump’ın sürekli gündeme getirdiği o silahlar kimin elinde? Ayrılıkçı gruplar “Bizde değil” diyor. Ama şu da konuşuluyor: İran içerisine dağılmış. Ancak Kürt gruplar bu silahları kullanmadılar, rejim muhaliflerine vermediler, iade de etmediler. Çünkü -muhtemelen- bir gün kendilerine lazım olacağını düşünüyorlar.

TRUMP ASLINDA BASKI KURUYOR

Buraya bir mim koyalım. Çünkü meselenin Terörsüz Türkiye sürecini yakından ilgilendiren bir boyutu var. PKK’lı Murat Karayılan, Ankara’yı suçladığı ve “Süreç dondurulmuştur, gördüğümüz budur” dediği röportajda yasal güvence olmadan neden silah bırakmamaları gerektiğini şöyle anlatıyordu: “Ortadoğu kaynıyor. Güvencemiz silahlarımızdır.” Tam da bu sırada, PJAK “eşbaşkanı” Peyman Viyan’ın dün yayınlanan röportajı ilginçtir. Viyan, ABD’den silah aldıkları iddiasını reddederken İran’da halkların kendi kaderlerini ilan edecekleri bir döneme girildiğini söylüyor.

Şimdi şunu sorabiliriz: Trump ayrılıkçı grupları işaret ederek sitem mi ediyor yoksa bu gruplara baskı kurarak tedavülden kalkan o fikri yeniden ısıtmaya mı çalışıyor? ABD-İran müzakerelerinin tıkandığı bir süreçte yapılan bu açıklamalardan “sondaj” kokusu alıyorum.

15-21 Mayıs aile haftası malum. Aile konusuna, çocuğa yüklenen anlamın değişmesi üzerinden bakalım…

1960 ihtilalinden sonra uygulanan “aile planlaması’’ politikaları, o güne kadar çocuğa atfedilen tüm anlamları, değerleri de yerle bir etti. O günden itibaren çocuk sadece bir ekonomik değer olarak tanımlandı. Yük, külfet, maliyet hesapları üzerinden anlatıldı.

Tek çocuğu olan, üst düzey erkek bir beyaz yakalı; “ikinci çocuğu istemem, o zaman istediğim tatile gidemem, istediğim model arabaya binemem’’ demişti. Yıllar içinde dayatılan aile planlaması politikalarının çıktısı tam da bu oldu işte.

Muhafazakâr düşünce yapısı da bu dayatmaya yenildi. “Evleniniz, çoğalınız!”, “Çocuk rızkıyla gelir” öğretileri unutuldu.

Bu bakış açısının ruhumuza sinmesinde kapitalizmin etkisini de hiç hafife almayalım. Aileler, evlerinde çocukları ile zaman geçirirse, onlar için tasarruf eğiliminde olursa kafelerde, AVM’lerde, sokaklarda kim para harcayacak?

MEDYANIN KADIN-ERKEK İLLÜZYONU

Kişisel tercihler elbette tartışma konusu değil. Bazen öyle haberler okuyoruz ki herkes anne baba da olmamalı.

Diğer yandan medya aracılığıyla pompalanan “az çocuk, yüksek konfor’’ yaklaşımını, şehirli kadını-erkeği ev içi rollerden bağımsız tanımlama dayatmalarını da görmezden gelemeyiz.

Medya içeriklerine göre, şehirde kadınlar ve erkekler, sadece sokakta, plazada, kafede, spor salonunda yaşıyor. Bir evleri, bir mutfakları, çocukları yok…

Ulusal ve uluslararası medya içeriklerinde doğum feryat figan, lohusalık ise sadece depresyon…

BBC, İsrailli sosyoloğu referans alarak hazırladığı “annelik pişmanlıktır’’ yayınını sadece Türkçe ve Arapça servis ediyor. Ana servisine koymuyor. İsrail’in doğurganlık hızını artırdığını ve 3 ile OECD ortalamasının iki katı olduğunu ise tekrar hatırlatalım.

Medyanın dayattığı bu illüzyona, çocuğu sadece maddi manevi bir maliyet tablosu olarak gören kapitalist, ben merkezci bakışa karşı, birkaç soru soracağım size, kadın ya da erkek hiç fark etmez…

(Yazının bundan sonrası için, çok isteyip de çocuk sahibi olamayanlardan özür diliyorum)

Çocuk, sadece bir maliyet tablosundan ibaret değildir.

Siz hiç:

Yeni doğan bir bebeği kucağınıza alıp kokladınız mı?

O süt kokusuna karışmış tarifsiz masumiyeti…

Dünyanın bütün yorgunluğunu bir anlığına unutturan o cennet kokusunu…

Daha kelimeleri tam söyleyemezken, gözlerinin içine bakarak sorduğu o büyük büyük sorulara cevap verdiniz mi?

“Bu ne?”

“Neden?”

“Gökyüzü neden mavi?”

“Seni anneannem doğurdu, onu da büyük anneanne… Peki ilk anneanneyi kim doğurdu?’’

Bazen insan, bir çocuğun merakı karşısında kendi bilgisizliğini fark ediyor ya da bildiklerini yeniden sorgulamayı öğreniyor. Çünkü çocuklar sadece soru sormaz… Hayata yeniden tanımlamayı da öğretir.

Ya ilk yürüdüğü an…

Küçücük ayaklarıyla dünyayı fethedecekmiş gibi cesurca size doğru gelişi…

Ya da elinizi bırakıp özgüvenle koşma çabası…

Düşe kalka yürümeyi öğrenirken bile vazgeçmemesi…

Belki de insanın en saf cesareti, ilk adımlarındaki o korkusuzluk...

Bir bebeğin gülüşü…

Bir çocuğun kahkahası…

Evlerin duvarlarına çarpıp yankılanan o ses…

Ve düşüp canı yandığında…

Sizi seçip ağlayarak gelip boynunuza sarılması…

Dünyadaki en büyük güven makamı olmak nasıl bir şey bilir misiniz?

Bir çocuğun “annem”, “babam” diyerek sığındığı insan olmak…

Sonra harfleri öğrenmeye çalışması…

“B”yi ters yazıp üzülmesi…

Defalarca silip yeniden yazması…

R harfini söyleyemeyip arıya da ayıya da “ayı’’ diyen çocuğun bir gün “uçan ayı demiyoyum insan ayı diyoyum” diyerek meramını anlatma çabasına tanıklık ettiniz mi hiç?

Minicik zihninde, dünyayı çözmeye çalışması…

İnsan o zaman anlıyor, büyümek dediğimiz şey aslında vazgeçmeden tekrar tekrar denemek demek. Ve bunun yetişkinlikte de hiç değişmediği…

Siz hiç ateşlenen bir çocuğu sabaha kadar beklediniz mi?

Onun canından çok sizin canınız yandı mı?

Bir çocuğun uyurken yüzündeki huzuru seyrettiniz mi hiç?

Uykusunda bile gülümseyen bir bebeğe bakıp, insanlığın kaybettiği saflığı, temizliği yeniden yeniden hatırladınız mı?

Eğer bir çocuğun elinizi sımsıkı tutuşunu hissetmediyseniz…

Bayram sabahı avucunda tuttuğu bozuk paraları kardeşine verme heyecanını görmediyseniz…

Hasta olduğunuzda minicik elleriyle saçınızı okşamasına tanıklık etmediyseniz…

Hayatta gerçekten çok şey kaçırmışsınız demektir.

Kısacası çocuk, bir maliyet tablosundan çok daha fazlasıdır.

Doğurganlık sadece sayılardan, verilerden de ibaret değildir.

Çocuğa yüklenen anlamı ve hatta anlam kaymalarını yeniden gözden geçirmemiz gerekir. Önce buradan başlamalıyız.

Sayıların arkasından gelir…

Aile, elbette anne ve çocuktan ibaret değildir. Anne ailenin direği ise baba da çatısıdır. Değişen babalık rolleri de bir başka yazının konusu olsun.

Parti kaynaklarına göre CHP Genel Başkanı Özgür Özel'in son grup toplantısında partiye yönelik iddialara ilişkin ayrıntılara girmesi de kulislerde yeni bir tartışma başlattı. Bazı milletvekilleri, iddiaların tek tek yanıtlanmasının dosyaların siyasi etkisini büyüttüğü görüşünü savunurken, parti içinde bir kesimse, "Savunma refleksi büyüdükçe tartışmalar derinleşiyor" değerlendirmesinde bulundu.

UŞAK'TA ÖRGÜT ÇÖZÜLDÜ

Uşak hattında Özkan Yalım'a ilişkin süreçte, parti örgütünde çözülme yaşandığı ve "yalnız bırakılma" eleştirilerinin arttığı konuşuluyor. CHP kulislerinde, dosyanın sadece belediye yönetimiyle sınırlı kalmayabileceği, kurultay sürecine ilişkin yeni tartışmaları da tetikleyebileceği yönünde görüşler de var.

Antalya cephesinde ise Muhittin Böcek ve aile bireylerine ilişkin iddiaların CHP açısından daha geniş siyasi sonuçlar doğurabileceği ifade ediliyor. Parti kaynakları, seçim dönemi organizasyonları, mali ilişkiler ve belediye-parti bağlantılarına ilişkin iddiaların Antalya örgütünde ciddi rahatsızlık oluşturduğunu belirtiyor.

İÇ HESAPLAŞMA TETİKLENEBİLİR

CHP içindeki bazı milletvekillerinin ise sürece ilişkin daha sert değerlendirmeler yaptığı aktarılıyor. Parti kulislerinde açık şekilde, "CHP yönetiminin yaşanan rezaletler nedeniyle siyasi sorumluluk üstlenmesi gerektiğini" savunan isimlerin bulunduğu belirtiliyor. Bazı milletvekillerinin "bedel ödenmesi gerekiyor" görüşünü dile getirdiği ifade edilirken, parti yönetimine dönük eleştirilerin giderek sertleştiği kaydediliyor. Buna karşın CHP Genel Merkezi'ne yakın bazı çevreler, soruşturma dosyalarındaki bilgi ve ifadelerin kamuoyuna servis edilme biçiminin siyasi operasyon amacı taşıdığını savunuyor. Ancak parti içinde giderek güçlenen görüşün, Antalya ve Uşak merkezli süreçlerin CHP'de yeni bir iç hesaplaşma dönemini tetikleyebileceği yönünde olduğu savunuluyor.

Denizli'de buluşmuşlar

1. Uşak Belediyesi’ne yönelik rüşvet ve yolsuzluk operasyonu kapsamında tutuklanan Özkan Yalım’ın CHP Genel Başkanı Özgür Özel arasındaki para trafiğine ilişkin yazışmalarının ekran görüntüsü ortaya çıktı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nca yürütülen soruşturma kapsamında ek ifade veren Yalım, şaibe iddiaları nedeniyle yargıya taşınan 4-5 Kasım 2023'teki 38'inci Olağan Kurultay'dan önce Özel'e 1,2 milyon TL verdiğini tüm detaylarıyla anlatmıştı. Yalım ile Özel’in yazışmalarına dair görüntüler ortaya çıktı. 13 Ekim 2023 tarihine ait yazışmalarda Özel’in, "Özkan yarın sağlam bir paket olarak Denizli’de benim mavi valizimin içerisine koy" ifadelerine karşılık, Yalım’ın “Tamam” cevabını verdiği yer alıyor. Öte yandan Özel’in sosyal medya paylaşımlarında 14 Ekim’de Denizli’ye gittiği, Yalım’la görüştüğü ve Denizli’de miting yaptığı görülüyor. Ayrıca Yalım’ın başsavcılığa verdiği ek ifadenin 38. Olağan Kurultay'ın iptali istemiyle açılan dava kapsamında Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi’ne gönderildiği öğrenildi.

CHP’li başkan yardımcısı dualarla meyhane açtı: Allah bol bereketli kazanç nasip etsin

CHP'li İBB başkanlık binasının havuzunu çürümeye terk etti

Reklam Kurulunun 'içeriği çıkarma ve erişim engeli getirme' yetkisi Anayasa'ya uygun bulundu

Gürsel Tekin Yeni Şafak'a konuştu: “Kemal Bey partinize sahip çıkın”

CHP’li başkan yardımcısı dualarla meyhane açtı: Allah bol bereketli kazanç nasip etsin

Dostlarla muhabbet ederken yenice tanıştığımız ve aynı kuşaktan olduğumuz arkadaş “benim dedem doktordu” dedi. Yarım asrı geçen ömrümde bu cümleyi bir ya da iki kez duymuşumdur. Okulda, iş dünyasında, sosyal çevrelerimizde birlikte takıldığımız, yakınlaş-tığımız, yol arkadaşlığı yaptığımız dostlarımızın dedeleri arasında nereyse hiç üniversite mezunu yoktu. Dedelerimiz genelde çiftçi, çoban, işçi, kapıcı, olsa olsa esnaftı; ilkokul mezunu bile değillerdi. Dedesi lise mezunu, hele hele üniversite mezunu olanlarla yolumuz her nasılsa kesişmezdi, aynı ortamlarda bulunmaz, buluşmazdık.

Kemalistler, babalarımızın ve bizim okumamızı “Cumhuriyet’in sağladığı fırsat eşitliğine” bağlayacaklardır. Tabii ki değil. Sosyologlar, değişimi kırsalın kente göçüyle açıklayacaktır. Bu da değil. Türkiye’de açık, apaçık, sınıfsal demeyelim de katmansal, kesimler arası bir ayrımcılık vardı. Okumak da mezun olunca iyi işler bulmak da Kemalist statüko karşısında makbul olup olmadığınıza bağlıydı. Ya köyünüzden alınıp Köy Enstitüleri gibi torna makinalarından geçecek, köyüne düşman bir makbul vatandaş olacak, basamakları tırmanacaktınız ya da aileden imtiyazlı olacaktınız. Fırsat eşitliği statükonun kriterlerine uyanlar için vardı; uymayanlar dışardaydı.

Bu köşede daha önce sermayenin 1950’den itibaren el değiştirmeye başladığını, AK Parti dönemlerinde Anadolu sermayesinin İstanbul sermayesi karşısında ciddi mevzi elde ettiğini yazmıştım. Yine, dindar, muhafazakâr ailelerin bütün engellemelere rağmen çocuklarını okuttuklarını, AK Parti dönemlerinde üniversitede okuyan ya da mezun dindar gençlik sayısının geçmişe oranla katlanarak arttığını yazmıştım.

Sermaye yapısında ve eğitimde dindarlar lehine değişimin tabii bir sonucu olarak artık istihdam yapısı da değişti. Yoksulluğa, yoksunluğa, dışlanmaya ve önlerine çıkarılan tüm engellere rağmen Anadolu çocukları okudular, Anadolu sermayesinin sağladığı işlerde çalıştılar, AK Parti ile birlikte kamuda istihdam edildiler. Tırnaklarıyla kazıyarak geldikleri yerde ciddi tecrübeler edindiler.

Benim neslim ve benim sosyal çevrem için “dedem doktordu” cümlesi çok yabancı bir cümle; torunlarımızın ise hemen hepsinin üniversite mezunu dedeleri, nineleri olacak. Dedelerimiz çobandı, bizden önceki nesil işçi, kapıcı, şofördü, kadınlara biçilen rol evde temizlikçilikti. Bu işlerin tamamı saygı duyulacak işler ama bizim neslimiz, çocuklarımız, torunlarımız artık doktor, öğretmen, mühendis, avukat, hakim, savcı, diplomat, kamu yöneticisi ve daha nicesi de olabiliyor.

Oluşan eğitim ve istihdam zinciri içinde Cumhuriyet’in elit nesilleri için sağlanan imtiyaz ve teşvikler ortadan kalktı; gerçek bir fırsat eşitliği sağlandı. Dindar-muhafazakâr kesimdeki azim ve özlem, elitlerdeki rehavete baskın geldi. İş dünyasındaki yeni iklim Anadolu çocuklarını birikimli, donanımlı, tecrübeli bireylere dönüştürdü.

Bugün kamu kadrolarının her biri için bir değil, iki değil, yüzlerce liyakatli aday buluna-biliyor. Özel sektörde kritik işlerde sadece belli ailelerin yurtdışında eğitim görmüş beyaz çocukları değil, Anadolu çocukları da iyi eğitim ve tecrübeleriyle iş bulabiliyor. Bugün bir genel müdür ataması için dindar-muhafazakâr tabandan onlarca liyakatli aday bulabilirsiniz; mesela CHP’de parti birimlerini, belediye kadrolarını bile yönetecek uygun aday artık bulunamıyor.

Artık üniversite okumak için de kamu ya da özel sektörde işe girmek için de Kemalist, beyaz, elit, çağdaş, Batılı, belli giyim tarzına, belli yaşam tarzına, belli zihniyet yapısına sahip olmak yeteneğin, yeterliliğin ve liyakatin önüne geçen kriterler değil.

Hiç şüphesiz, Kartal İmam Hatip’ten, Ankara İmam Hatip’ten, muhafazakâr özel okullardan mezun olmak, belli sosyal örgütlenmelerin içinde yer almak gençlere avantaj sağlıyor. Çünkü o iklimde, o habitatta iyi eğitim alıyor, iyi yerlerde staj yapıyor, iyi işlere liyakatle girebiliyorlar. On yıllar boyunca statükonun beyaz okullarının beyaz mezunları için iş kapıları nasıl sorgusuz sualsiz açıldıysa, şimdi de iyi eğitim veren okullar için kapılar, sorgusuz sualsiz olmasa da açılıyor.

Türkiye’de özellikle kamu istihdamında bir liyakat sorunu var mı? Var. Bir nepotizm, akrabacılık, kayırmacılık sorunu var mı? Var. Ama bu sorun AK Parti’yle sınırlı değil, Türkiye’nin sorunu. CHP ve diğer partilerin belediyelerindeki liyakatsizlik ve kayırmacılık da gösteriyor ki mesele siyasi değil, milli bir mesele. Üstelik büyük bir toplumsal değişim yaşanırken, istisnalara takılıp kalmak haksızlık. Bilal Erdoğan’ın ifade ettiği gibi: “Başkaları yapınca torpil, adam kayırma diye kızarız. Ama kendimize olursa ne âlâ…”

Diyarbakır’ın Çınar ilçesinin 33 yaşındaki kaymakamı MSB’ye genel müdür atanmış, hem de “tümgeneral” rütbesini almış. Ya ne olacaktı? Siz en fazla ucube heykeller yapabilirken, metroların yürüyen merdivenlerini bile tamir etmekten acizken, hırsızlara destek protestoları için okulu kırarken, kendinizi doğuştan “aydınlanmış” zannedip zihninizi bilgiye kapatırken, yobaz cemiyetleriniz içinde sürekli geriye giderken, kibrinizle cehalet karanlığında debelenirken, üstenci bir dille cahil, köylü, taşralı, geri kafalı, makarna beyinli diye tahkir ettiğiniz kesim aldı yürüdü; atı alan, liyakatiyle, donanımıyla, birikimiyle, tecrübesiyle, eğitimiyle Üsküdar’ı çoktan geçti. Buna da alışsanız iyi olur.

EFES’TE 10 BİN PERSONEL

Öte yandan MSB Basın ve Halkla İlişikler Müşaviri Tuğamiral Zeki Aktürk, haftalık basın bilgilendirme toplantısında şunları söyledi: “Ege Ordusu Komutanlığımızın sevk ve idaresinde, 20 Nisan-21 Mayıs tarihleri arasında icra edilen EFES-2026 Birleşik, Müşterek ve Fiilî Atışlı Arazi Tatbikatı’na millî unsurlarımız ile birlikte 50 ülkeden gözlemci, birlik ve unsurların yer aldığı 10 binin üzerinde personel katılım sağlıyor.”

Çelik irade gökyüzünden indi: Özel Kuvvetler’den nefes kesen sızma harekatı

MSB’den deniz yetki alanlarına ilişkin kanun çalışması açıklaması: Hak ve menfaatlerini korumaya devam edeceğiz

SAVUNMADA İŞ BİRLİĞİ

Tokayev ve heyetiyle görüşmelerinde ticaret, ulaştırma, enerji, sağlık, madencilik, kültür, eğitim, teknoloji ve savunma sanayii gibi alanlardaki iş birliğini etraflıca değerlendirdiklerini ifade eden Erdoğan, “İş çevrelerimizi, Kazakistan’daki yatırımlarını artırmaları ve ortaklığımızı pekiştirecek bağlar kurmaları ile teşvik etmeye devam ediyoruz. Ticaret ve yatırım ilişkilerimizi çarpan etkisiyle büyüten askeri ve savunma sanayii iş birliğimizi daha ileriye taşıyacak projeleri de görüştük” dedi.

KORİDORUN ÖNEMİ ANLAŞILDI

Enerjide kaynak çeşitliliği konusunda son yıllarda attıkları adımlarda Kazakistan’ın özel bir yere sahip olduğunu vurgulayan Erdoğan, “Dünyanın önde gelen ham petrol ihracatçılarından olan Kazakistan’dan daha fazla miktarda petrolü ülkemiz üzerinden dünya pazarlarına ulaştırmayı arzu ediyoruz. İpek Yolu’nun günümüzdeki karşılığı olan Hazar Geçişli Doğu-Batı Orta Koridoru’nun ehemmiyeti de her geçen gün daha iyi anlaşılıyor. Biz Kazakistan ve diğer ortaklarımızla birlikte bu koridoru sadece mal sevkiyatı için değil, enerji kaynaklarının Batı'ya taşınması için de teşvik etmeyi sürdüreceğiz” ifadelerini kullandı.

MAARİF İKİ OKUL AÇACAK

Doğu Akdeniz’den Orta Asya’nın derinliklerine uzanan coğrafyada “Dilde, fikirde, işte birlik” şiarıyla yeni köprüler inşa etmekte kararlı olduklarını belirten Erdoğan, şunları söyledi: “Türk dünyasının ortak kültürel hazinelerini, büyük şahsiyetlerin fikirlerini, eserlerini ve manevi miraslarını gelecek nesillere aktarmayı müşterek sorumluluğumuz olarak görüyoruz. Sayın Tokayev’in destekleriyle Türkiye Maarif Vakfı’nın Astana ve Almatı’da birer okul açması için çalışmalara başlandı.” Cumhurbaşkanı Erdoğan, sözlerini “çok rahmet” anlamına gelen Kazakça “köp rahmet” sözleriyle tamamladı.

13 ANLAŞMA IMZALANDI

1. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev’in huzurunda iki ülke arasında yatırım, kültür, eğitim, inşaat, iletişim, savunma sanayii finans gibi alanlarda 13 anlaşma imzalandı. “Türkiye Cumhuriyeti ve Kazakistan Cumhuriyeti Arasında Ebedi Dostluk ve Ortaklık Bildirisi”ne ise Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Cumhurbaşkanı Tokayev imza attı.

Kazakistan petrolünü dünyaya ulaştırmayı arzuluyoruz

1. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye-Kazakistan İş Forumu kapanış toplantısına katıldı. “Kazakistan 2025 yılında Türk dünyası içerisinde en fazla ticaret gerçekleştirdiğimiz ortağımız olmuştur” diyen Erdoğan, Kazakistan'la 15 milyar dolarlık ticaret hedefi olduğunu söyledi. Tokayev ile enerji bahsinde hidrokarbon alanlarının işletilmesinden nakliyesine, kritik madenlerin keşfine kadar geniş bir yelpazede iş birliği fırsatlarını istişare ettiklerini dile getiren Erdoğan, şunları söyledi: “Türkiye olarak yıllar öncesinden kaynak çeşitliliğini sağlamak suretiyle enerji arz güvenliğini temin etmiş bir ülkeyiz. Kazakistan’dan daha fazla miktarda petrolü ülkemiz üzerinden dünya pazarlarına ulaştırmayı arzu ediyoruz. Demir yolu bağlantılarımızı, liman altyapımızı ve dijital gümrük sistemlerimizi entegre ederek Hazar Geçişli Orta Koridor’un ihyası için çalışıyoruz.”

Önümüzdeki dönem Türk Dünyası Yüzyılı olacak

1. Astana’daki Bağımsızlık Sarayı’nda Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev ile görüşen Erdoğan, Türkiye-Kazakistan Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi Altıncı Toplantısı’na katıldı. Erdoğan, Türk Devletleri Teşkilatı'na ilişkin, “Teşkilatımızı kurumsal olarak güçlendirecek imkanları sağlama noktasında değerli kardeşimle mutabıkız. İnşallah önümüzdeki dönemi birlikte Türk Dünyası Yüzyılı yapacağız” dedi.

Hedefimiz bir istikametimiz net

1. Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile düzenledikleri ortak basın toplantısında konuştu. Türkiye’nin, Kazakistan’ın en önemli stratejik ortaklarından biri olduğunu vurgulayan Tokayev, “İki ülkeyi, yüzyıllar boyunca şekillenen kardeşlik bağları ile ortak kültürel ve manevi değerler birleştirmektedir. Bizler birbirine gönülden destek veren kardeş ülkeleriz. Hedefimiz birdir, istikametimiz nettir” dedi. İki ülke arasındaki yük taşımacılığı istikrarlı şekilde geliştiğini kaydeden Tokayev, “Sayın Recep Tayyip Erdoğan ile somut projeler aracılığıyla Orta Koridor’un potansiyelini artırma konusunda mutabakata vardık” diye konuştu.

İSRAİL INSANLIK DEĞERLERİNİ ÇİĞNİYOR

1. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kazakistan’ın Kazinform haber ajansı için “Avrasya’da Barışın Anahtarı: Türk Dünyası” başlıklı makale yazdı. Uluslararası düzenin erozyona uğradığını söyleyen Erdoğan, bunun en açık ve acı örneğinin Gazze’de yaşananlar olduğuna dikkati çekti. Erdoğan, şunları kaydetti: “İsrail, işlediği insanlık suçlarıyla insanlığın ortak değerlerini ayaklar altına almaktadır. Türkiye olarak, küresel ve bölgesel krizlerin üstesinden ancak ‘uygulanabilir kurallara’ dayalı bir düzen inşa ederek gelinebileceğini savunuyoruz. Bu kapsamda bölgemizde ve küresel düzeyde kriz ve çatışmaların sona erdirilmesi adına hem çok taraflı örgütler nezdinde hem de müstakilen sorumluluk almaktan kaçınmıyoruz.”

Sinan Akçıl’ın A Milli Takım için hazırladığı 'Türkler Geliyor' marşı büyük ilgi gördü

Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Astana'da 'Alem.AI' ziyareti: Tokayev'den bilgi aldı

Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Astana'da önemli açıklamalar: Kazakistan'la ticaret hedefimiz 15 milyar dolar

Cumhurbaşkanı Erdoğan: İsrail insanlığın ortak değerlerini ayaklar altına almaktadır

Ahmet Yesevi Nişanı ilk kez Cumhurbaşkanı Erdoğan'a takdim edildi: 'Kardeşliğimiz daim olsun'

Trump’ın Pekin ziyareti, Amerika’nın Çin’e baskı ve çevreleme politikasından vazgeçtiğinin en somut işaretlerinden biri olarak öne çıkıyor. Özellikle Amerikan teknoloji devlerinin CEO’larını yanında götürmesi, Trump’ın Çin’le jeopolitik mücadeleden daha çok ticaret anlaşmalarına önem verdiğini gösteriyor. İlk döneminde Çin’e yaptırımlar ve ek vergiler üzerinden yoğun bir baskı uygulamaya çalışan Trump, bu baskıya kısmen devam etse de ikinci döneminde daha fazla ticari anlaşma arayışında bir görüntü çiziyor. Çin’in yaptırım ve gümrük tarifelerine Trump’ın siyasi tabanına zarar verebileceğini göstererek cevap vermesi ve nadir toprak elementlerinin kontrolünü elinde tutması Trump’ın politikası üzerinde etkili oldu. İran savaşı bağlamında küresel enerji maliyetlerinin artması Amerika’yı zorlarken Trump’ın piyasaları daha fazla sarsacak bir ticaret savaşına girmek istemediği söylenebilir. İlk dönemiyle ikincisi arasında keskin bir fark oluşan Trump’ın Çin politikası, İran, Tayvan ve Ukrayna savaşı gibi jeopolitik meseleleri önemsiyor ancak Amerika’nın ticari çıkarlarını önceleyen bir konuma evirilmiş görünüyor.

KAZAN-KAZAN’DAN ÇEVRELEME POLİTİKASINA

Trump’ın ilk döneminde Çin’le ticaret savaşına girerek tam bir korumacı politika izlemişti. İktidara geldiğinde dönemin Dışişleri Bakanı Tillerson’ın ifadesiyle Pekin’le ‘kazankazan’ formülüne dayalı çözümler arayan Trump, Şi Jinping’i 2017 Nisan’ında Mar-a-Lago’da ağırlamış ve büyük ilerleme kaydettiklerini açıklamıştı. Ancak sonrasında Trump’ın Çin’e karşı ağır ek vergiler açıkladığı ve yoğun bir ticari baskı uyguladığı döneme şahit olduk. Huawei gibi dev Çin firmalarına baskı kuran Trump yönetimi, Çin’le ticaret açığını ön plana çıkararak entelektüel mülkiyet hırsızlığından teknoloji transferine kadar birçok konuda Çin’in alanını daraltmak için elinden geleni yaptı. Çin’i para birimi manipülatörü ilan eden Trump, Hong Kong göstericilerine de açık destek verdi. Bu ağır baskısı sonuç veren Trump, 2020’nin hemen başında Çin’le iki yıllık ticaret savaşını sona erdiren bir anlaşma imzaladı.

Covid-19 pandemisi bu anlaşmanın tam olarak hayata geçirilmesini imkânsız kılmakla kalmayıp ikili ilişkilerde derin bir güvensizlik dönemi başlattı. Amerika’nın en temel sağlık malzemelerini üretemez hale geldiğini gördüğü bu dönem, Washington’ın ulusal güvenliğe etki edecek kritik alanlarda Çin’e bağımlılığını azaltacak yatırımlar yapmaya odaklanması sonucunu doğurdu. İktidardaki son gününde Çin’in Uygurlara yaptıklarını soykırım olarak niteleyen Trump’tan sonra gelen Biden yönetimi Trump’ın ek vergilerini ve korumacı adımlarını devam ettirerek Çin’le ilişkileri yeniden gözden geçirdi. Biden iklim değişikliği gibi konularda Çin’le iş birliği imkanları arayışında olsa da kritik teknoloji alanında çip ihracatını yasaklamak gibi adımlar attı. Ukrayna savaşı konusunda da Çin’e baskı yapan Biden, AUKUS ve QUAD gibi adımlarla Çin’in alanını daraltmaya yönelik çevreleme politikası yürüttü.

TİCARET SAVAŞLARINA TAMAM MI DEVAM MI?

Trump ikinci dönemine dünyanın birçok ülkesine karşı ek gümrük tarifesi açıkladığı ‘Bağımsızlık Günü’ ilanıyla başlayarak ticaret savaşlarına geri döneceği sinyalini verdi. Birçok ülke Trump’la ek vergi pazarlığına girerek oranları düşürmeye çalışırken Çin misilleme yapma gücünün olduğunu göstererek Amerikan ekonomi üzerindeki kaldıraç gücünü kullanmaktan çekinmeyeceğini ilan etti. Amerika’nın ileri teknoloji alanındaki sınırlandırmaları karşısında nadir toprak elementleri kozunu elinde bulunduran Çin, Washington’ın ticaret savaşından karlı çıkamayacağını göstermiş oldu. Petrol tedariki için İran’a bağımlılığı hayli yüksek olan Çin, İran’a destekten vazgeçmeyerek ABD’nin işini kolaylaştırmaya niyeti olmadığını da gösterdi.

Trump’ın ilk döneminde olduğu gibi ticari baskıyı ticari anlaşma yapabilmek için kaldıraç olarak kullanma niyeti, ikinci döneminde de değişmedi. Trump’ın yanına Amerika’nın dev firmalarının CEO’larını alarak Pekin’e çıkarma yapması da bunun en önemli kanıtı. Trump Çin’de en fazla iş yapan Apple, Nvidia, Qualcomm, Meta, Cisco ve Tesla gibi teknoloji devleriyle birlikte Blackrock, Citigroup, Goldman Sachs, Mastercard ve Visa gibi finans devlerini de yanında götürdü. Savunma şirketlerini içermeyen bu kompozisyon Trump’ın ziyaretinin daha çok ticarete odaklı olduğunu ve Amerika’nın Çin’le tam bir ayrışmaya niyeti de olmadığını gösteriyor. Çin Trump için jeopolitik veya ideolojik bir rakipten çok potansiyel jeoekonomik bir partner olarak öne çıkıyor. Trump ticaret savaşlarını araç olarak kullanmaktan çekinmeyeceğini gösterdi ancak stratejik hedefinin Amerika’nın ticari çıkarlarını ileriye taşıyan bir anlaşmaya varmak olduğu söylenebilir.

Bu ziyaretin Trump’ın ‘Önce Amerika’ söyleminden ‘Amerika’nın Çin’e ihtiyacı var’ söylemine doğru evirilmesinin işareti olduğu açık. Amerikan ekonomisi hala Çin’deki üretim altyapısına, uluslararası tedarik zincirine ve nadir toprak elementlerine bağımlı. Washington Çin’in yükselişini sınırlandırmak istese de küresel ekonominin gerçekleri buna pek de izin vermiyor. Pekin açısından bakıldığında da Amerika’nın Ukrayna, Gazze, İran ve ekonomik kırılganlıkla mücadele ederken zorlanması stratejik avantaj olarak öne çıkıyor. Trump’ın ticari anlaşma uğruna Tayvan konusunda bir taviz vermesi hem Çin’in pozisyonunu güçlendirir hem de Amerika’nın bölgedeki müttefiklerini endişelendirir. Trump’ın jeopolitik meseleleri ticari çıkarlar uğruna araçsallaştırması, Çin’le ilişkilerde de kritik bir dinamik olarak öne çıkabilir. Bununla birlikte, Washington her ne kadar Çin’e karşı jeopolitik çevreleme ve ideolojik mücadele söylemlerini kullansa da, ekonomik çıkarlarını önceleyen bir politika izlemek zorunda olduğunun farkında.

GENÇ KUŞAKLARIN YÖNELİMİ DEĞİŞTİ

Norton, özellikle genç kuşakların farklı bilgi kaynaklarına yöneldiğine değinerek, “Küresel kuzeyde, Batı’da genç nesiller arasında yeni bilgi biçimlerine ve yeni perspektiflere yönelik bir ilgi ve iştah var” ifadelerini kullandı. Norton, "Bence Filistin mücadelesi, daha önce olmadığı kadar Batılılar için görünür hale geldi. Bu trajik, çünkü Gazze'nin yıkımına, hastanelerin bombalanmasına, basına yapılan saldırılara ve elbette milyonlarca ölüye, birçoğu hâlâ enkaz altında olanlara bir yanıt niteliğinde. Filistin mücadelesi siyaseti yeni insanlara açtı. ABD’de Müslüman siyasetçiler daha fazla görünürlük kazandı” diye konuştu. Norton, ABD'deki yeni Müslüman siyasetçilerin yalnızca Müslüman seçmenlerden değil, her türlü kesimden de destek aldığını söyledi. Batı’daki üniversitelerin ve medya kuruluşlarının Filistin konusuna yaklaşımına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Norton, akademik çevrelerde öğrenciler ve akademisyenlerin daha açık bir tutum sergilediğini ancak karar verici yapılar üzerinde yeterli güce sahip olmadığını sözlerine ekledi.

Türkiye dönüşümün merkezinde

Prof. Anne Norton, Türkiye’nin bu dönüşüm açısından önemli bir merkez olduğunu söyleyen röportajında, “Türkiye her zaman kültürün, sanatın ve bilginin üretildiği bir yer oldu. Aynı zamanda (Türkiye) bu bölgenin ekonomik merkezidir. Dolayısıyla, sömürgecilikten arınma hakkında bir konferans düzenlemek için doğal bir yerdir” değerlendirmesinde bulundu.

İspanyol anneden dünyaya Gazze çığlığı: Hükümetler sustu biz gidiyoruz

ABD’li aktivistten Türkiye’ye teşekkür: 'Marmaris’ten Özgür Filistin diyoruz'

Küresel Sumud Filosu'na barikat: Sadece bir ülkenin vatandaşları geçebilecek

BAŞINDAN VURARAK ÖLDÜRDÜLER

Son dönemlerde bu tür saldırılarda artış yaşandığı göze çarpıyor. Geçtiğimiz pazartesi günü 44 yaşındaki, 4 çocuk babası Zekeriya Kaddis, Ayrım Duvarı'nı geçmeye çalışırken açılan ateş sonucu hayatını kaybetti. Filistin Kızılayı, yapılan kontroller sonrası Kaddis’in başından vurulduğunun tespit edildiğini bildirdi. Kaddis'in yakınları, bu yaşananların münferit bir olay olmadığını; Gazze'ye soykırımın başladığı Ekim 2023'ten bu yana İsrail'in uyguladığı kısıtlamalar sonucu binlerce işçinin karşı karşıya kaldığı gerçeği yansıttığını belirtiyor. Naaşı memleketi olan Ramallah’ın Deyr Kaddis beldesine getirilen Kaddis, burada düzenlenen bir törenle defnedildi.

AİLE İÇİN AĞIR BİR FELAKET

Saldırıda yaşamını yitiren Filistinlinin kardeşi Halid Kaddis, Zekeriya'nın zor ekonomik şartlar ve artan geçim yükü altında ailesinin rızkını aramak için her gün yola çıkan binlerce gayretkeş Filistinli işçiden biri olduğunu söyledi. Kaddis, "Birçok işçinin, ailelerini geçindirebilmek için risk almak dışında başka bir seçeneği yok. Kardeşim, sevilen, çalışkan ve hayata bağlı biriydi; herhangi bir tehdit oluşturmuyordu, tek amacı çalışıp çocuklarına geri dönmekti" dedi. Zekeriya'nın henüz küçük yaşlarda 4 çocuğu olduğunu kaydeden Halid, bu durum aile için çok ağır bir felaket olduğunu dile getirdi.

BU TEK ÖRNEK DEĞİL

Zekeriya'nın amcasının oğlu Enver Kaduse ise Zekeriya’nın tek örnek olmadığını ve Filistinli işçilerin her gün Kudüs'e veya İsrail içindeki iş yerlerine ulaşabilmek için Ayrım Duvarı üzerinden ya da başka düzensiz yollardan geçerek hayatlarını riske atmak zorunda kaldıklarını ifade etti. "Bu tür olaylar, Ayrım Duvarı yakınlarında neredeyse her gün tekrarlanıyor. Son yıllarda bu koşullar altında onlarca işçi hayatını kaybetti" diyen Kaduse, işçilerin, ailelerini geçindirmek için hayatlarını riske atmaktan başka bir seçeneklerinin olmadığını vurguladı.

AYRIM DUVARI

1. Filistin'de 2000 yılında patlak veren Aksa İntifadası'nın ardından İsrail yönetimi, 2002 yılında "güvenlik" gerekçesiyle işgal altındaki Batı Şeria ile İsrail arasına "Ayrım Duvarı" inşasına başlamıştı. Ayrım Duvarı nedeniyle Batı Şeria'daki 3 milyona yakın Filistinli işgal altındaki Doğu Kudüs ve İsrail'e geçiş yapamıyor. 8 metreyi aşan yüksekliğe ve yaklaşık 202 kilometre uzunluğa sahip duvarın üzerinde dikenli teller bulunuyor.

Netanyahu’dan cinsel şiddet uygulamalarını yayımlayan NYT’ye dava tehdidi

Gazze'de yerinden edilen Filistinliler yaşam mücadelesi veriyor

Bir hafta sürecek bir Almanya-Danimarka seferimizin son günlerindeyiz… Stuttgart’ta başlayan Kopenhag’da sona erecek leziz, dolu dolu geçen, ruh dolu bir yolculuk yapıyoruz…

Avrupa’nın üzerinde kara bulutlar dolaşıyor… Bu üçüncüsü mü, dördüncüsü mü, artık sayamaz olduk.

1830’larda başlayan 1848’lerde bütün Avrupa’yı kasıp kavuran devrimler dalgası, hiç bitmedi...

1945’ten itibaren iki büyük dünya savaşıyla Avrupa’yı cehennemin eşiğine sürükleyen kara bulutlar bir asır dolmadan 21. yüzyılın eşiğinde bir kez daha hortladı: Rusya’nin Ukrayna’yı işgal etmesiyle başlayan savaşın ardından Gazze’de tarihin tanık olduğu çocukları, masum kadınları ve sivil halkı gözlerini kırpmadan katletmekten çekinmeyen İsrail askerlerimin işlediği Gazze soykırımı ve Avrupa’nın kremasını oluşturan en önde gelen düşünür, bilimadamı, entelektüel ve elitlerinin Epstein Adası’nda 500 bin çocuğa tecavüz edip, katledip kanlarını emmeleri ve ardında yamyamca yemeleri barbarlığının ifşası olan Epstein dosyaları rezaletiyle birlikte Batı uygarlığının anlam ve değer üretme kabiliyetini kaybetmesi, Avrupa’nın üzerinde yeni bir kara bulutun dolaşmasına yetti: Trump Amerika’sının Avrupa’yı hırpalaması, itip kakması, Avrupa’nın, kendisini koruyamayacak kadar zavallı, acıklı bir duruma düşmesi, paniklemesine yetti. Ve Türkiye’nin Avrupa’yu kurtarması çağrılarında bulunmalarına da yetti.

Nereden nereye…

Bu son Avrupa seferimizi, Muharrem Kartancı Hoca yazdı. İlk yazısı, giriş mahiyetinde bir yazı oldu. Lezzetli bir giriş yazısı…

Zihin açıcı okumalar…

***

Modern dünya, insanlık tarihinin en büyük teknik uygarlığını kurdu. Ama aynı zamanda insanlık tarihinin en büyük ruh krizini de doğurdu..

Bugün Batı şehirleri, aklın zaferini temsil ediyor olabilir; fakat aynı şehirler, ruhun yenilgisinin de sessiz tanıkları artık.

Zamana hükmeden, çağrısı çağını kuran batı uygarlığını tanımadan; çağı tanıyamayız; tanıyamadığımız bir çağı değiştirme iddiasında da bulunamayız..

Yusuf Kaplan hocamızın Hazır mısınız?

Mesajı ile başladı yeni bir seyahatin heyecanı; hangi ülke, hangi şehirler, gurbette kendini dinleyecek, anlayacak bir dertli yürek arayan hangi kardeşlerimiz bu seyahatte yolculuğumuzu zenginleştirecek..

Avrupa seyahatlerimizin sayısını artık saymıyoruz! Ülke ülke, eyalet eyalet, şehir şehir dolaşıyoruz.. Artık bir yol açıldı, bir iz belirdi, tohumlar saçıldı, tomurcuklanıyor çiçekler..

9-15 Mayıs tarihleri arasında Almanya-Danimarka seferi ve dönüşte İstanbul üzerinden hemen gerçekleştireceğimiz Azerbaycan seyahati sadece şehirler arasında, ülkeler arasında yapılan bir yolculuk, gezi değil.

Bu yolculuk, modern dünyanın ruh haritasını okuma, batı uygarlığının kurduğu büyük mekanizmayı yerinde gözlemleme mekanın, mimarinin toplum üzerindeki etkilerini anlama anlamlandırma ve bütün bu kuşatılmışlığa rağmen İslâm medeniyetinin hâlâ insanlığa nefes aldıracak tek umut olduğunu anlatma yolculuğuydu.

Stuttgart’tan Mannheim’a… Mainz’den Dortmund’a…Hamburg’a, Kopenhag’a kadar geçtiğimiz her şehirde aynı soruyla yüzleşeceğiz..

İnsanlık, büyük bir teknik ilerleme yaşarken, neden aynı ölçüde derinleşemiyor? Anlamı yitiriyor. İnsan niçin yok oluşa, kayboluşa, anlamsızlığa doğru sürükleniyor?

Batı şehirlerinin mimarisi bozulsaydı; taşıdığı olağanüstü bir düzen dağılsaydı Avrupa ayakta kalabilir miydi?

Yusuf Kaplan hocamız böyle bir soru soruyor ve cevabını da veriyor hemen Stuttgart sokaklarında dolaşırken: “Mekânı kaybederseniz, zamanın kölesi olmaktan kurtulamazsınız.”

Sokaklar disiplinli…

Ulaşım kusursuz…

Mimari hesaplı…

Kamusal alanlar estetik bir denge içerisinde…

Ama bütün bu düzenin ortasında insanı derinden sarsan bir eksiklik hissediliyor:

Ruh eksikliği…

Bugün Avrupa’nın yaşadığı en büyük kriz ekonomik değil; metafizik krizdir.

İnsan artık nasıl yaşayacağını biliyor; ama niçin yaşayacağını bilmiyor.

Tam da bu yüzden modern şehirler büyüyor ama insan küçülüyor..!

Kalabalıklar artıyor ama yalnızlık derinleşiyor. Bir Osmanlı şehrine baktığınızda merkezde daima mabedi görürüz. Cami sadece ibadet mekânı değildir; hayatın kalbidir. Mektep onun yanındadır. Çarşı onun etrafındadır.

Mezarlık bile hayatın içindedir.

İslâm medeniyeti ölümü hayatın dışına çıkarmaz, yok saymaz, insana sürekli faniliği hatırlatır. Bu yüzden modern insan, ölümü düşünmeden yaşayan; ama yaşamayı da beceremeyen trajik bir varlığa dönüşüyor.

Bu düşüncelerle uçak tekerleklerini Stutgart havalimanının zeminine vurdu, sert bir şekilde.

ŞOFÖR KOLTUĞUNDA BIN ZAYED VARDI

İddiaları daha da dikkat çekici hale getiren gelişme ise Netanyahu’nun eski sözcüsü ve İsrail Başbakanlık Özel Kalem Müdür Yardımcısı Ziv Agmon’un açıklamaları oldu. Agmon, Facebook sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda söz konusu ziyarette Netanyahu’ya eşlik ettiğini savundu. İsrail merkezli Kanal 10'un internet sitesindeki habere göre Agmon paylaşımında, “Birleşik Arap Emirlikleri’ni çok iyi tanıyan ve uzun süre orada yaşamış biri olarak, bugün açıklanana kadar çok gizli tutulan tarihi ziyarette Başbakan’a eşlik ettiğimi söyleyebilirim. Netanyahu Abu Dabi’de adeta krallar gibi karşılandı” ifadelerini kullandı. İsrailli yetkili ayrıca Şeyh Muhammed bin Zayed’in Netanyahu’ya büyük saygı gösterdiğini, hatta Başbakan’ı uçaktan saraya kendi aracıyla götürdüğünü ileri sürdü. Agmon, görüşmede alınan kararların gelecekte uzun yıllar konuşulacağını savunarak ziyaretin “büyük başarı” olduğunu söyledi. İsrail tarafı ziyaret kapsamında Demir Kubbe hava savunma sisteminin BAE'ye konuşlandırılması konusunda anlaşmanın da sağlandığını iddia ediyor. Amerikan medyası geçtiğimiz günlerde BAE ile İsrail arasındaki savunma iş birliğinin arttığına yönelik haberlerde Demir Kubbe sisteminin İsrail dışında ilk kez bir Ortadoğu ülkesine konuşlandırıldığını yazmıştı. Ancak BAE tarafı bu iddiaları kesin bir dille reddetmeye devam ediyor. Ortaya çıkan çelişkili açıklamalar, iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerde perde arkasında farklı hesapların yürütüldüğü yorumlarına neden olurken, bölge kamuoyunda da geniş yankı uyandırdı.

Irak’ta yeni Zeydi hükümeti göreve başladı: Türkmenler kabineye tepki gösterdi

Netanyahu’dan cinsel şiddet uygulamalarını yayımlayan NYT’ye dava tehdidi

BAE’den Netanyahu’nun ‘gizli ziyaret’ iddialarına yalanlama

TAYVAN KONUSUNDA DİRSEK GÖSTERDİ

Zirvenin en dikkat çekici başlığı ise Tayvan oldu. Şi Cinping, Tayvan konusunun Çin-ABD ilişkilerindeki “en önemli mesele” olduğunu belirterek, bu başlığın yanlış yönetilmesi halinde iki ülkenin doğrudan çatışma riskiyle karşı karşıya kalabileceğini söyledi. Şi, “Tayvan meselesi iyi yönetilirse ilişkiler genel olarak istikrarlı kalabilir. Ancak kötü yönetilirse iki ülke arasında çatışmalar, hatta ihtilaflar yaşanabilir. Bu durum Çin-ABD ilişkilerini çok tehlikeli bir noktaya sürükleyebilir” ifadelerini kullandı.

EŞİTLİK VURGUSU

Pekin yönetimi Washington’a kırmızı çizgilerini net biçimde hatırlatırken, aynı zamanda diyaloğun sürdürülmesi gerektiği mesajını da verdi. Çin tarafı, ekonomik ve ticari ilişkilerde karşılıklı bağımlılığın önemine vurgu yaparak, ticaret savaşlarının kazananı olmayacağını savundu. Şi, anlaşmazlıkların çözümünde “eşitlik temelinde istişarenin tek doğru yol” olduğunu dile getirdi. Çin lideri ayrıca 2026 yılının Pekin ve Washington ilişkilerinde “geçmişten geleceğe uzanan tarihi bir dönüm noktası” olması gerektiğini belirterek, iki ülkenin küresel krizler karşısında daha fazla iş birliği yapabileceğinin sinyalini verdi.

TRUMP’TAN İYİMSER MESAJLAR

ABD Başkanı Donald Trump ise görüşmede daha iyimser ve sıcak bir ton kullandı. Şi Cinping ile uzun yıllara dayanan ilişkilerine dikkat çeken Trump, iki lider arasında bugüne kadar güçlü bir iletişim kurulduğunu ifade etti. Trump, “Siz ve ben birbirimizi uzun zamandır tanıyoruz. Harika bir ilişkimiz oldu ve çok iyi anlaştık. Birlikte harika bir geleceğimiz olacak” dedi. Çin’e ve Şi’nin liderliğine saygı duyduğunu ifade eden Trump, “Harika bir lidersiniz. Ben sadece gerçeği söylerim” ifadelerini kullandı. Görüşmenin önemine vurgu yapan Trump, zirvenin “tarihin en büyük görüşmelerinden biri” olarak değerlendirildiğini söyledi. ABD Başkanı Trump, Şi'yi 24 Eylül tarihinde Beyaz Saray'a davet etti.

HÜRMÜZ'DE TANKERLERE PEKİN AYARLI ONAY

Bir Beyaz Saray yetkilisi tarafından yapılan açıklamada ise Trump'ın Şi Cinping ile olan görüşmesinin iyi geçtiği, iki ülkenin de İran'ın asla nükleer silaha sahip olamayacağı ve Hürmüz Boğazı'nın açık tutulması konusunda anlaştığı iddia edildi. Öte yandan İran Devrim Muhafızları Ordusu aralarında Çin'e ait tankerlerin de olduğu onlarca geminin Tahran'ın izni doğrultusunda Hürmüz Boğazı'ndan geçtiğini açıkladı.

Şi Hürmüz'de yardım edecek

1. Çin ziyareti sırasında Fox News'e röportaj veren Donal Trump, Çin Devlet Başkanı Şi'nin, hem İran'la anlaşmanın sağlanması hem de Hürmüz Boğazı'ndaki ticari geçişlerin yeniden başlamasını umduğunu söylediğini aktardı. ABD Başkanı, "Devlet Başkanı Şi, (İran'la) bir anlaşma yapılmasını istiyor. Kendisi bir teklifte de bulundu, 'Eğer herhangi bir şekilde yardımcı olabilirsem, yardımcı olmak isterim.' dedi. Kendisi, Hürmüz Boğazı'nın açık kalmasını istiyor, bu kadar çok petrol satın alan herkesin onlarla (İranlılarla) bir tür ilişkisi olduğu açıktır ancak o, herhangi bir şekilde yardımcı olabilirse olmak istediğini belirtti." ifadelerini kullandı. Röportajda Çin tarafından bazı taleplerde bulunduklarını dile getiren Trump, "Bugün kabul ettiği bir şey, 200 adet uçak siparişi verecek. Bu çok büyük bir şey, Boeing. Bu çok fazla istihdam demek, çok fazla. Boeing 150 istiyordu, 200 aldılar" dedi.

Trump Çin ile yaptığı anlaşmayı duyurdu: Şi Boeing'den 200 uçak almayı kabul etti

Trump Şi'den söz aldı: Çin İran'a askeri yardım yapmayacağını söyledi

Çin’de Donald Trump’a çocuklu karşılama: Tienanmen Meydanı’nda dikkat çeken tören

TEKNEYE ATEŞ AÇTILAR

Barselona’dan başlayan yolculukta farklı ülkelerden gönüllülerle bir araya geldiklerini ifade eden Erdoğmuş, teknede ekip yönetimi görevini üstlendiğini söyledi. Erdoğmuş, 26 Nisan’da filoya İsrail askerleri tarafında yapılan baskını şöyle anlattı: “Bizi büyük bir çıkarma gemisine götürdüler. Sonradan anladık ki gemiyi adeta yüzen bir hapishaneye çevirmişlerdi. İçeri alınırken yerde süründürülüyorduk. Yerler ıslaktı. Dizlerimizin üstünde ilerletiliyorduk. Sonradan arkadaşlar o ıslaklığın idrar olduğunu söyledi. Bize numaralı kelepçeler taktılar. Ben 96 numaraydım.”

KİMSENİN YÜZÜNDE KORKU YOKTU

İsrail askerleri tarafından alıkonuldukları sırada sabah namazı sırasında yaşananları da anlatan Erdoğmuş, “Sabah namazı vakti olduğunu anlayınca bir arkadaş ezan okudu. Bana imamlık yapmamı söylediler. Namaz kılarken askerlerin bağırışları ve ayak sesleri duyulmaya başladı. Ama tam o sırada Tiago (Avila, İsrail'de 10 gün tutuklu kaldı) isimli arkadaşımız ve orada bulunanlar askerlerle bizim aramızda durup adeta insan kalkanı oldu. O anı hayatım boyunca unutamam. 181 kişiydik ama ilginç şekilde hiç kimse korkmuyordu. Sanki Allah korku duygusunu içimizden almış gibiydi” dedi. Baskının ardından başka bir ülkeye götürüleceklerinin söylendiğini anlatan Erdoğmuş, "Saif'i (Ebu Kişk, İsrail'de 10 gün tutuklu kaldı) sorduk onu verirseniz gideriz yoksa inmeyiz dedik ve slogan atmaya başladık. Bu şekilde yapınca yaka paça grup halinde içeri atmaya başladılar" dedi.

İspanyol anneden dünyaya Gazze çığlığı: Hükümetler sustu biz gidiyoruz

ABD’li aktivistten Türkiye’ye teşekkür: 'Marmaris’ten Özgür Filistin diyoruz'

Küresel Sumud Filosu'na barikat: Sadece bir ülkenin vatandaşları geçebilecek

Sumud filosu, Gazze’ye doğru yola koyuldu. Marmaris’ten onlarca gemi aynı anda kalktı. Bazı gemiler de uğurlamaya geldi. Yeni katılımcılar da dahil oldu. Heyecan çok fazla. Biz Barselona’dan bu yana yoldayız. İtalya, Girit ve sonunda Marmaris’e gelmiştik. Teknelerimizde ikmal ve teknik hazırlıklar yapıldı. Bazılarımız yorgun ama umutluyuz. En başından bu yana ablukayı kırmak için mücadele ediyoruz. 54 tekne Filistin için Akdeniz’de. Yolda ne kadar olacağız bilmiyoruz. Duruma göre değişiklik olacak.

BÜYÜYE BÜYÜYE DEVAM EDİYORUZ

Bazı riskli noktalarımız var ama oraları da sorunsuz atlatacağız inşallah. Çoğu şeyi göze alarak çıktık. Arkamızda da çok dua var. Üstelik her gün Gazze’den onlarca mesaj alıyoruz. Gelemeseniz bile bizimle olmanız bile umut verici diyorlar. Tek bir amacımız var. Gazze’deki sivillere ulaşabilmek. Marmaris’ten eklenen tekneler arasında doktor ekipleri de var. Onlar da Gazze’nin yaralarını sarmak için yolda olacaklar. Kayıplarımıza rağmen büyüye büyüye devam ediyoruz. Bu inançla ve birlikle her zaman daha da etkin olacağız.

Gazze için gün sayıyoruz

Annem yaşasaydı beni Gazze’ye yolculayacaktı

KOALİSYONDAN DA 5 GEMİ KATILDI

Marmaris’te düzenlenen basın toplantısına Küresel Sumud Filosu Yönetim Kurulu üyeleri Sümeyra Akdeniz Ordu, İmam Al-Makhloufi, Seyf Ebu Kişk, Ko Tinmuang ve Natalia Maria katıldı. Toplantıda konuşan Seyf Ebu Kişk, İsrail’in Gazze’de açlığı bir silah olarak kullandığını belirterek bölgede yaşananları “yavaş bir soykırım” olarak nitelendirdi. Kişk, Sumud Filosu Koalisyonu’na ait 5 geminin de konvoyda yer aldığını ifade ederek, filonun Gazze’ye hem insani yardım hem de uluslararası dayanışma mesajı taşıyacağını söyledi.

VAZGEÇMEYECEĞİZ!

Filo yetkilileri, daha önce Girit Adası açıklarında uluslararası sularda teknelerine müdahale edildiğini hatırlatarak yeni girişimlerden vazgeçmeyeceklerini açıkladı.

Küresel Sumud Filosu'na barikat: Sadece bir ülkenin vatandaşları geçebilecek

Özgürlük filosu Akdeniz'de: 54 tekne Gazze ablukasını kırmak için Marmaris'ten demir aldı

Sumud Filosu 54 adet tekne ve 500’den fazla katılımcısı ile Marmaris’ten Akdeniz’e açıldı

Nietzche, tarihi objektif bir şekilde yazmaya çalışan vakanüvistler için “tarihin şehvetli hadımları” ifadesini kullanır. Vakanüvistler için objektif tarih yazımı imkânsız olsa da her tarih yazımı için bu imkânsızlıktan söz edemeyiz. Tarih yazımında imkânsız olan “makul objektiflik” değil “saf objektiflik”tir. Filhakika, yazarından bağımsız bir tarih yazımı düşünülemez. Tarih yazarı, ne kadar nesnel ve tarafsız kalmaya çalışsa da belirli oranda yazdığı konudaki şahsi fikirlerinin etkisi altında kalmaya mahkûmdur. Bu, bir kusur da değildir; insan olmanın doğal bir sonucudur. Gadamer’in dediği gibi bir metni “ön yargısız” anlamak mümkün değildir (Gadamer “ön yargı”yı salt olumsuz anlamıyla kullanmaz). Hata, tarihi tamamen kendi durduğu yerden yorumlayarak yazmaktır. Pek çok oryantalist tarih yazımı bu konuda ciddi sabıkalarla maluldür.

Şunu teslim etmek gerekir ki Lewis, “Hata Neredeydi?” isimli kitabında her ne kadar meselelere -doğal olarak- bir Batılı gözüyle baksa ve sübjektiflikten âzâde olmasa da Müslümanların tarihini yazarken çoğu zaman bir Batılıdan beklenmeyecek derecede nesnel davranmaya çalışmıştır. O, tespitlerini genellikle objektif kaynaklara dayandırmaya çalışmış ve yeri geldiğinde Doğuluların hakkını teslim etmiştir.

Lewis, Lütfi Paşa ve Koçi Bey gibi Osmanlı devlet adamlarının “Hata neredeydi?” sorusunu cevaplamak üzere yazdıkları raporların içeriğinde Batı’daki gelişmelere dair neredeyse hiçbir şeyin olmadığına dikkat çeker. Bu raporlara göre hata, eski devlet geleneklerinden ve dini-ahlâkî değerlerden uzaklaşmış olmaktır (s. 32-33). Lewis’in demek istediği şudur: Osmanlı “hata neredeydi?” sorusunu sordu ama cevabı yanlış yerde aradı. Şayet “Batı neden güçlendi ve ilerledi?” sorusunu erken sormuş olsaydı Batı ile mücadelesinde hatasını daha iyi görebilirdi. Ona göre Osmanlılar, “Batı ne yaptı da ilerledi?” sorusunu ancak Karlofça Anlaşması’ndan sonra sormaya başlamıştı (s. 35).

Lewis, Osmanlı’nın diplomasi ilmini çok geç fark ettiğini söyler. Zira Osmanlı, savaşlarda genellikle galip gelince diplomasiye de pek ihtiyacı olmuyordu; savaşı kazanıyor ve istediği şartları dikte ediyordu. Ancak savaşları kaybetmeye başlayınca, Karlofça Anlaşması esnasında “Masada nasıl kazanabilirim?” sorusunu mecburen sordu ve diplomasiye başvurmak zorunda kaldı (s. 28). Artık Osmanlı için Batı’yı Batı’da tanımanın ve Batılı devletlerle diplomatik ilişkiler geliştirmenin vakti gelmişti. Bu sebeple Osmanlı, Batılı ülkelerde 18. yüzyılın sonlarından itibaren çeşitli büyükelçilikler açmaya başladı. Ancak Batılı ülkelerde büyükelçiliklerin geç açılması, oralardaki siyasî, toplumsal ve kültürel gelişmelerden geç haberdar olmak anlamına geliyordu. Hâlbuki Batılı devletler, İstanbul’da çok önceden büyükelçilikler açmıştı (36-38).

16-18. asırlarda Batılılar, Doğu’yu bilimsel veya sömürgesel nedenlerle keşfetmek için şahsî ya da resmî pek çok teşebbüste bulundu. Batı, Doğu’yu merakla keşfederken Doğulular Batı’yı hiç merak etmiyordu. Batılı tüccarlar, Osmanlı topraklarında yoğun bir şekilde ticarî faaliyet yaparken Batı’da ticaret yapan Osmanlı taciri neredeyse hiç yoktu. Müslümanlar, Batılı ülkelerde yaşamaya da hiç meraklı değildi (s. 47-49). O dönemdeki Müslümanların Batı’da olup bitenlere merak duymadığı konusunda Lewis haklı olabilir ancak Batılı ülkelerde ticaret yapma veya yaşama konusundaki isteksizliğin nedeni acaba Müslümanların ilgisizliği midir yoksa o dönemdeki Batılıların Müslümanlara ülkelerinde yaşama ve ticaret yapma konusunda tahammül gösterebilecek bir kültürel tecrübeye sahip olmamaları mıdır?

Batılı entellektüeller, 15. yüzyıldan itibaren Arapça, Farsça ve Osmanlıca öğrenmeye merak salmışlar ve pek çok Doğu dilindeki klasik eseri kendi dillerine çevirmişlerdi. Osmanlılar ise Batı dillerini öğrenmeye hiç hevesli olmamışlardı. Batı dillerinde yazılan eserlerden, dolayısıyla oradaki bilimsel ve düşünsel gelişmelerden haberleri olmamıştı. Saraydaki mütercimlerin çoğu Rum ve Yahudi asıllıydı (s. 54-58).

Batılılar, saatin kullanımına 15. Yüzyıldan itibaren alışmışlar ve vakti düzenli bir şekilde kullanmayı öğrenmişlerdi. Ancak Osmanlı, saati yaygın bir şekilde kullanmakta çok geç kaldı. Kitapta zamanın düzenli kullanımı hususunda bazı o döneme tanıklık eden kişilerin hatıralarından nakiller yapılarak Batılıların bu konuda Osmanlılardan daha iyi olduğu ifade edilir. (s. 137-145).

Lewis, futbol, basketbol gibi oyunların ve parlamentoda siyasî parti faaliyetlerinin İngiliz aklının ürünü olduğu ve her ikisinin de temelinde “takım ruhu” olduğunu söyler. Zımnen, bunların Doğu’da gelişmemesini, Doğu’da “takım ruhu”nun olmayışına bağlar. Doğu’da roman ve tiyatronun olmamasını da Doğuluların birlikte ortak faaliyet yapma anlayışından uzak olmasıyla açıklar. Zira her ikisinde de olaylar, ortak faaliyetler yapan, birlikte hareket eden insanlar arasında kurgulanır (s. 150). Bu, “Doğu’da neden roman gelişmemiştir?” sorusuna verilmiş ilginç bir cevaptır. Ancak kanaatimizce Cemil Meriç’in bu soruya verdiği cevap daha kapsamlı ve daha makuldür.

Lewis’in önemli tespitlerinden biri şudur: Batı’da “sivil toplum” gelişmiş olmasına rağmen Doğu’da “sivil toplum” gelişmemiştir. Öyle olunca Doğu’da nüfuz sahibi olmak ve zenginleşmek de ancak iktidar olmakla mümkündür. İktidar-burjuvasi ilişkisine dair şu ilginç tespiti yapar: “Batı’da, bir kişi piyasada para kazanır ve bunu iktidarı satın almak veya etkilemek için kullanır. Doğu’da kişi iktidarı ele geçirir ve bunu para kazanmak için kullanır. Ahlaki açıdan ikisi arasında bir fark yoktur, ancak ekonomi ve devlet üzerindeki etkileri çok farklıdır” (s. 76). Bunu daha net olarak şöyle ifade edebiliriz: Batı’da zenginler yeni iktidarları; Doğu’da ise iktidarlar yeni zenginleri belirler.

Yeme içme, insan hayatının vazgeçilmez ihtiyaçlarından biridir. Ancak Hz. Peygamber (sav), hayatın her alanını ibadet bilinciyle değerlendirdiği gibi sofrayı da manevi bir anlamla buluşturmuştur. Onun sünnetinde yemek; yalnızca karın doyurmak değil, nimetin kıymetini bilmek, şükretmek, paylaşmak ve edepli davranmaktır.

EL VE AĞIZ TEMİZLENMELİ

İslam’da temizlik imanın bir parçası kabul edilmiş, bu anlayış sofraya da yansımıştır. Hz. Peygamber (sav), yemekten önce ellerin, yemekten sonra ise hem ellerin hem ağzın temizlenmesine büyük önem vermiştir. Özellikle yemeklerin elle yenildiği bir toplumda bu hassasiyet, sağlık ve hijyen açısından dikkat çekicidir. Allah Resûlü, yemekten önce ve sonra elleri yıkamayı “bereket” olarak nitelendirmiş, yağlı yemeklerden sonra temizlenmeyi teşvik etmiştir. Ayrıca elinde yemek kokusu olduğu hâlde temizlenmeden uyuyan kimseleri uyarmış, bunun maddi ve manevi sıkıntılara yol açabileceğini belirtmiştir. Bu rivayetler, sofrada temizliğin ne kadar önemli olduğunu açıkça göstermektedir.

BESMELEYLE BAŞLANMALI

Hz. Peygamber, ellerini yıkadıktan sonra besmeleyle yemeğe başlar, nimetin gerçek sahibinin Allah olduğunu sürekli hatırlatırdı. O, besmeleyi nimete karşı peşinen yapılan bir teşekkür olarak görmüş ve “Biriniz yemek yiyeceği zaman ‘Bismillah’ desin. Unutursa ‘Başında da sonunda da Allah’ın adıyla’ desin.” buyurmuştur. Besmelesiz sofralarda bereketin eksileceğini ifade eden Efendimiz (sav), su içerken de besmele çekilmesini, suyun birden değil birkaç nefeste içilmesini tavsiye etmiş, kabın içine nefes vermeyi yasaklamıştır.

SAĞ ELLE YENMELİ

Resûlullah (sav), yemek ve içmekte sağ elin kullanılmasını özellikle tavsiye ederdi. “Şeytan sol eliyle yer ve içer.” buyurarak sağ eli kullanmanın Müslüman kimliğinin bir parçası olduğuna işaret etmiştir. Bunun yanında sofradaki tavrı da son derece mütevazıydı. Yer sofrasında diz çökerek oturur, kibir ve gösterişten uzak dururdu. Bir bedevinin, onun mütevazı oturuşuna şaşırması üzerine, “Allah beni zorba değil, ikram sahibi bir kul yaptı.” buyurması bu anlayışın en güzel örneklerinden biridir.

Hz. Peygamber, sofrada başkalarını düşünmeyi de öğütlemiştir. Yemek bitmeden sofradan kalkılmamasını tavsiye ederek, erken kalkmanın diğer insanları mahcup edebileceğini belirtmiştir. Bu yönüyle onun sofraları yalnızca yemek yenilen yerler değil; nezaketin, paylaşmanın ve kardeşliğin yaşandığı mekânlardı.

ASIL OLAN HELAL LOKMA

Allah Resûlü, ayakta yemeyi ve içmeyi hoş karşılamamış; ancak zorunlu durumlarda bunun mümkün olabileceğini göstermiştir. Böylece İslam’ın temel ilkelerinin korunması şartıyla hayatın şartlarına uygun kolaylıklar sağlanabileceğini ortaya koymuştur. Onun sofra anlayışında asıl olan; helal lokma, israftan kaçınmak, sağlığı korumak ve nimete şükretmektir.

Hz. Peygamber’in hayatı aynı zamanda kanaat ve sadeliğin de örneğiydi. Çoğu zaman arpa ekmeğiyle yetinmiş, kimi geceler evinde yemek pişmemiş, ailesi günlerce hurma ve suyla idare etmiştir. Buna rağmen hiçbir zaman nimeti küçümsememiştir. Önüne gelen yemekte kusur aramaz; hoşuna giderse yer, istemezse sessizce bırakırdı. Sofrada tek bir lokmanın bile israf edilmesini istemez, tabakta kalan kırıntıların dahi değerlendirilmesini öğütlerdi.

KİŞİSEL TERCİHLER OLABİLİR

Peygamber Efendimiz'in bazı yiyecekleri sevmediği de bilinmektedir. Ancak bu tavrı dinî bir yasaktan değil, tamamen kişisel damak zevkinden kaynaklanıyordu. Meymûne validemizin evinde kendisine ikram edilen keler etini yememesi bunun en bilinen örneklerinden biridir. Hâlid b. Velîd’in “Bu haram mı?” sorusuna, “Hayır, fakat bizim bölgemizde bulunmadığı için hoşlanmıyorum” cevabını vermiştir. Kendisi yemediği hâlde başkalarının yemesine izin vermesi, helal olan yiyeceklerde kişisel tercihlerin doğal olduğunu göstermektedir.

İNSANLAR RAHATSIZ EDİLMEMELİ

Benzer şekilde sarımsak ve soğan gibi ağır kokulu yiyecekleri, insanları rahatsız etmemek adına tercih etmemiştir. “Ben sizin konuşmadığınız kimselerle konuşuyorum” buyurarak özellikle meleklerle olan manevi iletişimine dikkat çekmiştir. Buna karşılık kabak, koyunun kol kısmı, sirke ve hurma gibi bazı yiyecekleri sevdiği rivayet edilmektedir. Ancak sahâbenin bu tercihlere yaklaşımı bir zorunluluktan değil, Resûlullah’a duydukları sevgi ve bağlılıktan kaynaklanıyordu.

Hz. Peygamber, helal olan nimetlerin sebepsiz yere insanın kendisine haram kılınmasını da doğru bulmamıştır. Daha fazla ibadet etmek amacıyla bazı yiyecekleri terk eden sahâbîleri uyarmış, Allah’ın helal kıldığı nimetlerden ölçülü biçimde yararlanmanın kulluğun bir parçası olduğunu göstermiştir. Nitekim kendisinin de bal şerbetini terk etmeye niyetlenmesi üzerine nazil olan ayetle ilahî uyarıya muhatap olması, bu konuda ümmete önemli bir ölçü kazandırmıştır.

HAMD İLE BİTİRMELİ

Allah Resûlü (sav), yemek sonunda mutlaka Allah’a hamd ederdi. “Bizi yediren, içiren ve Müslüman kılan Allah’a hamdolsun” diyerek nimetin gerçek sahibini anardı. Yemek sonrasında yapılan hamdin Allah’ın hoşuna gittiğini ifade eder, sofrayı şükürle tamamlamayı öğretirdi.

Bütün bu örnekler göstermektedir ki Hz. Peygamber’in yemek adabı; temizlik, tevazu, kanaat, paylaşım, helal hassasiyeti ve şükür üzerine kuruludur. Onun sofraları yalnızca bedenin doyduğu değil, ruhun da terbiye edildiği bereket meclisleridir. Modern dünyanın tüketim ve israf kültürü içinde Peygamber Efendimiz'in sünneti, bugün de insanlığa ölçülü, bilinçli ve ahlaklı bir hayatın kapılarını aralamaktadır.

Çarpmanın etkisiyle motosiklet sürücüsü Muhammed Çelik ile çarptığı kişi ağır yaralandı. İhbar üzerine olay yerine sağlık ve polis ekipleri sevk edildi. Yaralılar, sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından hastanelere kaldırıldı.

22 yaşındaki motosiklet sürücüsü Muhammed Çelik’in Özel Batman Dünya Hastanesi’nde, kimliği henüz belirlenemeyen yayanın ise Batman Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde yapılan tüm müdahalelere rağmen hayatını kaybettiği öğrenildi. Polis, kazayla ilgili inceleme başlattı.

Batman’da ilk biyolojik aort kapak ameliyatı gerçekleştirildi

Batman'da arı kovanı taşıyan araç arızalandı: Binlerce arı telef oldu

Tepebaşı Belediyesi’ne yönelik operasyon düzenlenmiş, 20’ye yakın şüpheli gözaltına alınmıştı. İl Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şubesi ekipleri, şüpheli Ö.E’nin Keskin Mahallesi’ndeki ikametine ait bahçenin altına gizlenmiş gömülü haldeki bir oda olduğunu tespit etti.

Odada yapılan aramada Ö.E’ye ait 9 adet gümrük kaçağı coin (kripto para) madenciliği cihazı ele geçirildi. Şüpheli hakkında 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu’na muhalefet suçundan adli işlem başlatıldı.

Operasyon esnasında hakkında gözaltı kararı verilen şüpheliler arasında yer alan belediyede Muhtarlık İşleri Müdür Vekili olarak görev yapan kadın yöneticilerden D.G’nin de operasyon sırasında Ö.E. ile aynı evde olduğu belirlendi.

Eskişehir Tepebaşı Belediyesi'ne yolsuzluk operasyonu: 20 gözaltı

Tepebaşı Belediyesi hangi partide?

Sayı : 2025/1034 Esas11.11.2025
Konu : Gaiplik ilanı hk.
Mahkememizde görülmekte olan Nurcan ÇALIŞAN'ın Gaipliğe Karar Verilmesi davası nedeniyle;
Aşağıda açık kimliği bulunan ve gaipliği istenen Nurcan ÇALIŞAN hakkında bilgisi ve görgüsü bulunan kişilerin, bu ilanı yayım tarihinden itibaren 6 ay içinde mahkememizin 2025/1034 esas sayılı dosyasına bildirilmesi, bu sure içinde gaipliği istenen meydana çıkmaz veya kendisinden haber alınmaz ise mahkemece gaipliğine karar verileceği hususu ilan olunur. 11/11/2025 GAİP
TC KİMLİK NO : 64261159532
ADI SOYADI : NURCAN ÇALIŞAN
BABA ADI : SABRİ
ANA ADI : FATMA
DOĞUM TARİHİ : 02/03/1960
DOĞUM YERİ : GEYVE

Mahkememizin 07/11/2025 gün 2024/348 Esas 2025/405 Karar sayılı kararı ile ; HÜKÜM:Sanık Özlem Canan ÇAKIR hakkında " Bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık" suçundan 5237 Sayılı TCK'nın158/1-son cümle, 62, 52/2,52/4, 53/1, 58 maddeleri gereğince neticeten 4 YIL HAPİS VE 15.000,00 TL ADLİ PARA CEZASI İLE CEZALANDIRILMASINA, 5271 sayılı CMK'nın 273.maddesi gereğince Mahkememiz gerekçeli kararının tebliği tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize ya da en yakın mahkemeye dilekçe vermek veya zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanı zapta geçirtmek suretiyle ya da cezaevi vasıtasıyla Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildiği,Mahkememiz gerekçeli kararının sanık Özlem Canan ÇAKIR'abütün aramalara rağmen bulunup tebliğ olunamadığından ilanen tebligat yapılmasına kararverilmiştir. 7201 Sayılı Tebligat Kanunun 28 ve 29.maddeleri gereğincesanık Özlem Canan ÇAKIR ( Fevzi ve Cevriye kızı, 25/07/1987 doğumlu)'ınyokluğunda verilen gerekçeli kararının tüm yurtta yayın yapan ulusal gazete ve genel internet haber sitesinde yayımlanmasına, ilan tarihinden itibaren 15 gün sonra tebligat yapılmış sayılacağı ilanen tebliğ olunur.11/05/2026

Ortaklığın giderilmesi kararından dolayı aşağıda cins, miktar ve değerleri yazılı mallar satışa çıkarılmış olup mahcuzun ayrıntılı görsellerine, artırmaya ilişkin şartlara ve ayrıntılı açıklamalara esatis.uyap.gov.tr adresi üzerinden 2026/41 SATIŞ sayılı dosya numarası ile erişim sağlanabilir.
Satılmasına karar verilen taşınmazın cinsi, mahiyeti, bulunduğu yer, muhammen kıymeti ve önemli vasıfları:
1 NO'LU TAŞINMAZIN
Özellikleri : Konya İl, Selçuklu İlçe, SARICALAR Mahalle/Köy, 30024 Ada, 13 Parsel, müstakil ev nitelikli taşınmaz. Taşınmaza ilişkin detaylı bilgi ve özellikleri esatis.uyap.gov.tr adresindeki ilana ekli yayınlanan satış ilanı ve bilirkişi raporunda bulunmaktadır.
Adresi : Sarıcalar Mahallesi No: Bila Selçuklu / KONYA
Yüzölçümü : 550,71 m2
Arsa Payı : Tam
İmar Durumu :1/25000 ölçekli Nazım imar Planında MevcutKonut Alanı sahasına isabet etmekte olup Kadastro parselidir.
Kıymeti : 1.620.000,00 TL
KDV Oranı : %1
Kaydındaki Şerhler: Tapu kaydındaki gibi
Artırma Bilgileri

2 NO'LU TAŞINMAZIN
Özellikleri : Konya İl, Selçuklu İlçe, IŞIK Mahalle/Köy, 13098 Ada, 19 Parsel, kargir dükkan nitelikli taşınmaz. Taşınmaza ilişkin detaylı bilgi ve özellikleri esatis.uyap.gov.tr adresindeki ilana ekli yayınlanan satış ilanı ve bilirkişi raporunda bulunmaktadır.
Adresi : Fatih Mahallesi, Bozyazı Sokak, No: 32 Selçuklu / KONYA
Yüzölçümü : 193,60 m2
Arsa Payı : Tam
İmar Durumu : Ana taşınmazın imar planında, KENTSEL DÖNÜŞÜM VE GELİŞİM PROJE ALANI SAHASINA isabet etmektedir.
Kıymeti : 5.500.000,00 TL
KDV Oranı : %20
Kaydındaki Şerhler: Tapu kaydındaki gibi
Artırma Bilgileri

(İİK m.114 ve m.126)
(*) İlgililer tabirine irtifak hakkı sahipleri de dahildir.

İLAN METNİ
T.C.
İSPİR SULH HUKUK MAHKEMESİ'NDEN;
DavacıPerihan Dayan, Arzu Aktepe veYağmur Dayan vekili Av. Çağrı Karavaizoğlu'nun davalılar aleyhine açmış olduğu Ortaklığın giderilmesi davasında 08/11/2024 havale tarihli dava dilekçesinde; Dava konusu Erzurum İli İspir İlçesi Güllübağ Mahallesi 332 ada 5-68 parsel, 451 ada 38-75 parsel, 466 ada 1 parsel, 507 ada 6 parsel, 525 ada 93-94-127-128-144 parsel,528 ada 26-46 parsel sayılı taşınmazların satış suretiyle ortaklığının giderilmesini talep etmiş olduğu anlaşılmakla; Davalı İSKENDER DAYAN'A tüm araştırmalara rağmen tebligata yarar açık adresleri tespit edilememiş olup,duruşma günü, dava dilekçesi, tensip zaptının ilanen tebliğine karar verilmiş, duruşma gününün 12/06/2026 bırakılmış olup davalının duruşma gün ve saatinde mahkememizde hazır bulunması ve kendisini bir vekille temsil ettirmesi, hazır bulunmadıkları veya kendisini bir vekille temsil ettirmedikleri takdirde duruşmaya yokluklarında devam olunacağı ve karar verileceği, ilan tarihinden itibaren 7 gün sonra tebliğ edilmiş sayılacağı hususu ilan olunur.

Mülkiyeti Belediyemiz Tüzel Kişiliğine ait Adacık, Kutluca ve Zenberek Mahallelerinde bulunan taşınmazlar 2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 45. maddesi gereğince açık teklif usulü ihale edilerek satılacaktır.

Encümen Tarih ve Kayıt No         : 21.01.2026 / 5

                                                           29.04.2026/43

İhale konusu                                  : 3 Adet Taşınmaz Satışı

İhale Tarih ve Saati                        : 02.06.2026 Salı Saat 11:00 – 11:30

İhale Şartnamane Bedeli               : 1.000,00TL ‘dir

İlgili Müdürlük / Birim                    : Mali Hizmetler Müdürlüğü

İlgili Adres                                      : Cumhuriyet Mah. Belediye Cad. No:17

                                                               Beşikdüzü/TRABZON

İlgili Telefon                                    : 0 462 871 30 96

İlgili Fax                                           : 0 462 871 30 11

İlgili e-mail                                       : malihizmetler@besikduzu.bel.tr

İhalenin Yapılacağı Yer                   : Beşikdüzü Belediyesi Encümen Toplantı Salonu

İhale Türü                                        : Satış İhalesi

İhale Usulü                                      : 2886 sayılı Devlet İhale Kanunun 45. Maddesine     İstinaden Açık Teklif Usulü

1- İhaleye Katılmak İsteyenlerden İstenecek Belgeler:

    1) Tebligat için adres beyanı,

    2) İkamet belgesi ve Nüfus Cüzdanının aslı,

    3) Ticaret ve Sanayi Odası belgesi,

        a. Gerçek kişi olması halinde nüfus cüzdanı aslı ve fotokopisi,

      b. Tüzel kişi olması halinde, tüzel kişiliğin, idare merkezinin bulunduğu yer mahkemesinden veya sicile kayıtlı bulunduğu Ticaret ve Sanayi Odasından veya benzeri bir makamdan, ihalenin yapıldığı yıl için alınmış tüzel kişiliğin sicile kayıtlı olduğuna dair belge,

        c. Ortak girişim olması halinde ortak girişimi oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her birinin (a) ve (b) deki esaslara göre temin edecekleri belge,

    4) İmza Sirküleri,

        a. Gerçek kişi olması halinde noter tasdikli imza sirküleri,

        b. Tüzel kişi olması halinde, tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,

    5) İstekliler adına vekâleten iştirak ediliyor ise istekli adına teklifte bulunacak kimselerin vekâletnameleri ile vekâleten iştirak edenin noter tasdikli imza sirküleri,

    6) İsteklilerin ortak girişim olması halinde, noter tasdikli ortak girişim beyannamesi ile ortaklarca imzalı olarak ortaklık sözleşmesi,

    7) Şartname alındı makbuzu,

    8) Geçici teminat alındı makbuzu,

    9) İhale şartnamesinin her sayfasını okudum ibaresi ile imzalanmış olması gerekmektedir.

2- İhale Şartnamesi, Beşikdüzü Belediyesi Mali Hizmetler Müdürlüğünden temin edilir.

3- İhaleye katılmak isteyenlerin, şartnamesini incelemeleri ve ihale dosyasını şartnamede belirtilen şartlar çerçevesinde 02.06.2026 tarihinde, ihale saatinde ihale komisyonuna teslim etmeleri gerekmektedir.

4- İhale Komisyonu, gerekçelerini kararda belirtmek sureti ile ihaleyi yapıp yapmamakta ve uygun bedeli tespit etmekte serbesttir. Komisyonun ihaleyi yapmama kararına itiraz edilemez.

NOT: İhale Dosyası mesai saatleri içerisinde bedelsiz olarak Mali Hizmetler Müdürlüğünde görülebilir.

İLAN OLUNUR.

Mülkiyeti Belediyemize ait İlçemiz Menderes Mahallesinde bulunan 1 adet arsanın ve Emirbaba Mah.bulunan 1 adet arsanın 2886 sayılı DİK. nun 45. maddesi gereğince açık teklif (açık artırma) sözleşme tarihinden itibaren satışı yapılacak olup, arsaların m² muhammen bedeli ve geçici teminat bedeli aşağıya çıkarılmıştır.

       Satış İhaleleri Emirdağ Belediye Hizmet Binası Meclis Toplantı salonunda 01/06/2026 tarihinde saat 14:00’da başlayacak olup, Belediye Encümeni huzurunda yapılacaktır.

            İhale ilgili şartname her gün mesai saatleri içerisinde Belediye Hizmet Binası Yazı İşleri Müdürlüğünde görülebilir.

            İsteklilerin yeterlilik belgesi alabilmesi ve ihaleye katılabilmeleri için son başvuru tarihi olan 01/06/2026 tarihi saat 14:00’a kadar aşağıdaki belgeler ile Belediye Hizmet Binası Yazı İşleri Müdürlüğüne başvurmaları gerekmektedir.

İSTEKLİLERDEN İSTENECEK BELGELER (GERCEK KİŞİ)

1-) Dilekçe (İhaleye Katılmaya istekli olduğuna dair)

2-) Kanunu ikametgâh belgesi (İlgili Nüfus Müdürlüğünden)

3-) Geçici ihale teminatı (Teminat mektubu verilmesi halinde limit içi ve süresiz olacak)

4-) İhalelere katılacak ilgililerin Belediyemize borcu bulunmayacak olup; Borcu olmadığını ibraz edecektir. (Mali Hizmetler Müdürlüğünden temin edilecektir.)

5-) İhale şartnamesi alındı belgesi (Mali Hizmetler Müdürlüğünden temin edilecektir.)

6-) Ayrıca istekliler adına vekaleten ihaleye iştirak etmesi halinde teklif de bulunacak kimsenin vekâlet namesi ile vekâleten iştirak edenin noterden onaylı imza sirküsü

7-) Teklif Dosyasına idareden satın alınan idari şartnamenin isteklilerce imzalanmış hali sunulacaktır.

          
İSTEKLİLERDEN İSTENECEK BELGELER(TÜZEL KİŞİ)

1-) Dilekçe (İhaleye katılmaya istekli olduğuna dair)

2-) Ticaret ve Sanayi Odası belgesi/ Meslek Odası kayıtlı olduğuna dair ihale yılı içerisinde alınmış belge.

3-) Ticaret Sicil Belgesi ( Tüzel Kişilik kuruluşu, şirket ortaklarının son durumunu ve Temsil/ilzamın son durumunu gösterir gazeteler)

4-) Şirketi temsil etme yetkisi ve yetkilinin noterden imza sirküsü

5-) İstekliler adına vekaleten ihaleye iştirak edilmesi halinde; teklif de bulunacak kimsenin vekalet namesi ile vekaleten iştirak edenin noterden onaylı imza sirküsü.

6-) Geçici Teminat. (Teminat mektubu verilmesi halinde limit içi ve süresiz)

7-) Borcu Yoktur Belgesi. (İhaleye katılacak ilgililerin Belediyeye borcu bulunmayacak olup, bu durum Mali Hizmetler Müdürlüğünden alınacak belge ile tevsik edilecektir)
8-) İhale Şartnamesi Alındı Belgesi. (Mali Hizmetler Müdürlüğünden temin edecektir)

9-) Teklif Dosyasına idareden satın alınan idari şartnamenin isteklilerce imzalanmış hali sunulacaktır.
    -     İdare ihaleyi yapıp yapmamakta serbesttir.
    -    Posta ile yapılan müracaatlar kabul edilmez.

  İLAN OLUNUR

Davacı Erzincan Belediye Başkanlığı vekili tarafından tapu malikleri aleyhine açılan kamulaştırma bedelinintespiti ile, taşınmazın tescili davasında; Davacı kurum vekili; 2942 sayılı kamulaştırma kanununun ve bu kanunda değişiklik yapılması hakkındaki 4650 sayılı kanunun 10. maddesi gereğince davacı idarece kamulaştırılan aşağıda bilgileri yazılı dava konusu taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ile Erzincan Belediye Başkanlığı adına tescilini talep etmiştir.Kamulaştırma ve yargılama ile ilgili diğer bilgiler aşağıda gösterilmiştir.
Mahkeme esas numaraları, Davalıları, Tapu maliki veya maliklerin ad ve soyadları, Kamulaştırılacak taşınmaz malların tapuda kayıtlı bulunduğu yer, mevkii pafta, ada, parsel numarası;
Esas No: 2026/89Esas Davalı- Selçuk Karakaş
Tapu Bilgileri: Erzincan İli, Merkez İnönü Mahallesi 551 ada 15 parsel sayılıtaşınmazın davalılar adına kayıtlı olan bölümü,
Esas No: 2026/90 Esas Davalılar-
1)Nazife (Ethem kızı) (kayyımı SELÇUK AYDIN)
2)Faika Hancıoğlu Mirasçıları:
1- GALİP CAN HANCIOĞLU
2- KAAN HANCIOĞLU
3- OYA HANCIOĞLU
4- TÜRKAN PİŞKİN
Tapu Bilgileri: Erzincan İli, Merkez İnönü Mahallesi 553 ada 44 parsel sayılıtaşınmazın davalılar adına kayıtlı olan bölümü,
Yukarıda esas numaraları yazılı davalarda çıkarılan meşruhatlı davetiyelerin tebliğinden itibaren 30 gün içinde kamulaştırma işlemine İdari Yargıda İptal veya Adli Yargıda maddi hatalara karşı düzeltim davası açabilir.
Açılacak davalarda husumet yukarıda yazılı davacı idareye yöneltilmelidir.
30 gün içersinde kamulaştırma işlemine karşı İdari Yargıda İptal davası açanların dava açtıklarınıve yürütmenin durdurması kararı aldıklarını belgelendirmedikleri takdirde, kamulaştırma işlemleri kesinleşecek ve mahkemece tespit edilen kamulaştırma bedeli üzerinden taşınmaz mal kamulaştırmayı yapan İdare adına tescil edilecektir.
Mahkemece tespit edilecek kamulaştırma bedeli hak sahipleri adına ( T.C. Ziraat Bankası veya Türkiye Vakıflar BankasıErzincan Şubelerine) yatırılacaktır.
Konuya ve taşınmaz malın değerine ilişkin tüm savunma ve delillerin davetiyenin tebliği tarihinden itibaren on gün içinde Mahkemeye yazılı olarak bildirilmesi gerekmektedir.
Yukarıda belirtilen 2026/89 Esas ve 2026/90 Esas sayılı dosyaların 26/06/2026 tarihinde Erzincan 3. Asliye Hukuk Mahkemesinde yapılacaktır.
2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunun 4650 Sayılı Kanunun 5. maddesi ile değişik 10. maddesinin 5 nci fıkrası uyarınca duruşmada bizzat hazır bulunmanız veya kendinizi bir vekille temsil ettirmeniz, aksi taktirde yargılamaya yokluğunuzda devam olunacağı ve karar verileceği hususu, dava dilekçesi ve duruşma günü yerine geçerli olmak üzere ilanen tebliğ olunur. 30.04.2026