"GÖKYÜZÜNÜN ÖTESİNDE, VATANIN İZİNDE"

Paylaşımda ayrıca Ağrı Dağı'nın Göktürk-2B uydusu tarafından çekilen fotoğrafına yer verilerek, şöyle denildi:

1. "Zirveden uzaya 3 yıldır kesintisiz görev. Türkiye'nin zirvesi Ağrı Dağı'na uzaydan bir bakış. Göktürk-2B uydumuzun 15 Nisan 2023 tarihinde Vandenberg Uzay Kuvvetleri Üssü'nden (ABD) fırlatılışının 3'üncü yılında, Anadolu'nun en yüksek noktasını uzaydan selamlıyor. Hava Kuvvetleri Uzay Komutanlığına bağlı Keşif Uydu Tabur Komutanlığı personeli komuta kontrolündeki uydumuz dünyanın dört bir yanına uzanan görev sahasında uzaydaki güçlü varlığımızın simgesi olmaya devam ediyor. Gökyüzünün ötesinde, vatanın izinde."

GÖKTÜRK-2'den haber var: Yerli uydu İstanbul'u görüntüledi

Ulaştırma Bakanı Karaismailoğlu açıkladı: İlk yerli ve milli uydumuz Türksat 6A '2022 yılında uzaya göndereceğiz

Şirketten yapılan açıklamaya göre, uydu haberleşme sistemlerinden görev yüklerine, yer kontrol altyapılarından platform çözümlerine kadar geniş bir yelpazede yürütülen çalışmalar, ASELSAN'ın bu alandaki stratejik konumunu daha da güçlendiriyor.

Kesintisiz sensör veri sağlayacak

Küçük boyutuna (nano uydu) rağmen LUNA-2, yeryüzünün en ücra köşelerinde bile güvenli ve kesintisiz sensör verileri sağlayacak.

Uydu, sahip olduğu özel iletişim sistemi (LoRa) sayesinde çok düşük enerji harcayarak çok geniş alanları kapsama altına alacak.

Tasarım ve üretimin tamamı ASELSAN'a ait

LUNA-2'nin tasarım, geliştirme, üretim, entegrasyon ve test faaliyetlerinin tamamı ASELSAN tarafından gerçekleştirildi.

Uçuş yazılımı, yer kontrol yazılımları, görev yükü olarak kullanılan LoRa alıcı-verici kartı ve veri aktarım cihazı ASELSAN mühendisleri tarafından öz kaynaklarla geliştirilerek milli kabiliyetlere dayalı bir çözüm ortaya kondu.

LUNA-2'nin başarıyla uzaya gönderilmesi, ASELSAN'ın uzay tabanlı IoT alanındaki yetkinliğini pekiştirmesinin yanı sıra Türkiye'nin bağımsız, rekabetçi ve sürdürülebilir uzay teknolojileri vizyonuna önemli bir katkı sunuyor.

Serinin ilk uydusu LUNA-1, geçen yıl aralık ayında SpaceX Falcon-9 roketiyle yörüngeye başarıyla fırlatılmıştı.

Türkiye’nin hava savunmasında Çelik Kubbe dönemi: Tüm ihtiyaçları karşılayacak şekilde geliştiriliyor

Ağır bombaları akıllı füzeye dönüştüren milli zeka: ASELSAN imzalı KGK-84 sahaya indi

Balistik füzede seri üretim: Teslimatı yapılan TAYFUN ve SOM'dan yeni görüntüler

Tamamen yerli ve milli AR-GE çalışması olarak öne çıkan, 5G ve fiber altyapısı kurulumları tamamlanan projeyle, yoldaki trafik güvenliğinin ve yol konforunun en üst düzeye çıkarılması ve seyahat süresinde önemli oranda düşüş yaşanması hedefleniyor.

YOL DURUMUNA İLİŞKİN BİLGİLER SÜRÜCÜ İLE PAYLAŞILIYOR

Yolda meydana gelebilecek kaza, duran araç, gizli buzlanma, yola düşen nesne ya da şerit kapama gibi tüm durumlar, sistem tarafından anlık tespit edilecek ve yol kullanıcıları anında bilgilendirilecek.

Kamera, yol sensörleri, yapay zeka tabanlı görüntü işleme, olay algılama, meteorolojik bilgi sistemleri ve değişken mesaj işaretleri de devreye girecek.

Bu sayede vatandaşların güvenliği artırılacak, yol ağı daha etkin ve verimli kullanılacak, yollardaki gereksiz beklemeler en aza inecek.

Projenin test uygulamasının başlaması dolayısıyla KGM 1. Bölge Müdürlüğü'nde düzenlenen etkinlikte konuşan Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, internetin ve otonom araç teknolojilerinin hızla yaygınlaştığı bu dönemde, ulaşımın artık sadece yol ile araçtan ibaret olmadığını ve araçların birbirleriyle, altyapıyla ve her şeyle akıllıca haberleştiği bir ekosistem haline geldiğini söyledi.

Uraloğlu, K-AUS projesinin de araçlar ile altyapı unsurları arasında kablosuz haberleşme yoluyla karşılıklı veri paylaşımını mümkün kılan ileri teknoloji sistemler bütünü olarak bu ihtiyacı karşıladığını bildirdi.

Projenin sürücülere ve yol güvenliğine yönelik faydalarına işaret eden Uraloğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:

"- Bu sistemle sürücülerimize yol, trafik ve çevre şartlarına ilişkin anlık ve konuma duyarlı bilgiler ulaştırıyoruz. Böylece seyahati daha güvenli, daha konforlu, daha verimli ve çevre dostu hale getiriyoruz.

- Bugün, Hasdal Kavşağı ile İstanbul Havalimanı arasında yaklaşık 40 kilometrelik bir güzergahta, Türkiye'de Kooperatif Akıllı Ulaşım Sistemleri'nin gerçek trafik koşullarında bütüncül olarak uygulandığı ilk saha örneğini devreye alıyoruz.

- Bu, sadece bir pilot proje değil, ülkemizin yerli ve milli akıllı ulaşım vizyonunun mihenk taşı, beyni ve geleceğe uzanan yol haritasıdır. Burada atılan her adım, Türkiye'nin akıllı ulaşım altyapısının temelini güçlendirecek ve yarınlara ışık tutacaktır."

Uraloğlu projenin ikinci faz uygulamasının Ankara'da yapılacağını kaydetti.

ABD'deki Maryland Üniversitesinden yapılan açıklamaya göre gök bilimciler, ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi'nin (NASA) 2022'deki Çifte Asteroit Yeniden Yönlendirme Testi (DART) misyonunda elde edilen görselleri inceledi.

Araştırmacılar, Dünya'ya yakın konumda yer alan Didymos asterodi ile daha küçük uydusu Dimorphos asteroitlerine ilişkin görüntülerde, uydu asteroidin yüzeyinde parlak, yelpaze şekilli çizgiler gözlemledi.

Dimorphos'un yüzeyindeki bu çizgilerin, bir asteroitteki parçaların bir başka asteroide doğal yollarla hareket etmesinin ilk doğrudan görsel kanıtı olduğu belirlendi.

Bu bulgu ayrıca Güneş ışığının küçük asteroitlerin dönme hızını artırarak ve yüzeylerinden parça kopmasına neden olması ve asteroit uyduları oluşturmasına yönelik "YORP etkisinin" de ilk defa görsel açıdan doğrulanmasını sağladı.

Araştırmacılar bulgunun, Dünya'yı potansiyel olarak tehdit edebilecek asteroitleri ve zaman içinde nasıl değiştiklerini anlama açısından önemli olduğunu ifade etti.

Çalışmanın baş yazarı Profesör Jessica Sunshine, "Artık bunların (Dünya'ya yakın asteroitlerin) daha önce sanıldığından çok daha dinamik olduklarını biliyoruz. Bu da modellerimizi ve gezegen savunma tedbirlerimizi geliştirmemize yardımcı olacak." ifadelerini kullandı.

Araştırmanın bulguları, "The Planetary Science Journal" adlı dergide yayımlandı.

NASA, asteroide çarpma denemesi yapmıştı

NASA, 2022'deki DART programı kapsamında Dimorphos'a uzay aracıyla bilinçli şekilde çarparak yönünü değiştirmeyi başarmış, "çarpma önleme" konusunda bir ilke imza atmıştı.

Avrupa Uzay Ajansı'nın (ESA) bu başarıyı değerlendirmek üzere fırlattığı Hera uzay aracının, aralıkta Dimorphos'a varması ve asteroidi yakından incelemesi planlanıyor.

NASA ESA ve Roscosmos astronotlarını taşıyan Crew-12 uzaya fırlatıldı

Ay'a dönüş programına arıza engeli: Artemis II roketi tamir için fırlatma rampasından hangara çekiliyor

Kıyamet Buzulu’na son set: Dünyayı boğacak erimeye duvarlı çare

5G mobil haberleşme altyapısının yerli ve milli imkanlarla kurulması için 5 Ocak 2023'te AR-GE destek çağrısına çıkıldığını anımsatan Uraloğlu, "Başvurusu uygun bulunan 14 firma ile 1 Ekim 2023'te sözleşme imzalanarak AR-GE destek süreçleri başlatıldı. 2025 yılı içinde firmalara ödenen toplam AR-GE destek tutarı 39 milyon 774 bin 328 lira oldu. Bu ödemeyle çağrı kapsamında firmalara ödenen toplam destek miktarı 162 milyon 135 bin 610 liraya ulaştı. Çağrı kapsamında AR-GE desteği alan projelerden 8'inin proje çalışmaları tamamlandı, kalan 6 projeye yönelik destek programı ve izleme faaliyetleri devam ediyor. Kalan projelerin bu yıl sonlandırılması hedefleniyor." diye konuştu.

Uraloğlu, 16 Ekim 2025'te gerçekleştirilen 5G yetkilendirme ihalesiyle haberleşme alanında yeni bir çağın kapısını araladıklarına dikkati çekerek, 3 milyar 534 milyon dolar gelir elde ederek stratejik dönüşümün mali ve kurumsal zeminini de sağlam biçimde oluşturduklarını dile getirdi.

İki yıl içinde her noktada 5G kullanılabilecek

Türkiye'nin 5G geçiş sürecine ilişkin bilgi veren Uraloğlu, "Operatörlerimiz 5G'nin kullanıma alınması için çalışmalarına devam ediyor. 2 Ocak'ta işletmecilerin hak ve yükümlülüklerini belirleyen yetki belgelerini verdik. 1 Nisan itibarıyla ülke genelinde 81 il merkezimizde 5G'yi vatandaşların hizmetine sunacağız. Türkiye'de 5G'li hayat bir ay sonra başlayacak. 5G hizmetlerini 2 yıl içinde de Türkiye'nin her noktasında vatandaşımıza ulaşır hale getireceğiz." ifadelerini kullandı.

Uraloğlu, üç büyük operatör Turkcell, Türk Telekom ve Vodafone'un 5G frekans paketlerini alarak ağlarını bu teknolojiyi destekleyecek şekilde hazırlamaya devam ettiğini belirterek, baz istasyonları ve altyapı ekipmanlarının bu teknolojiye uygun hale getirilmesi için çalışmaların sürdüğünü anlattı.

5G'nin sağlayacağı faydalara değinen Uraloğlu, şu değerlendirmede bulundu:

"Hız ve performans artacak. Mobil internet hızları ve veri aktarımı mevcut 4,5G'ye göre çok daha yüksek olacak. 5G ile gecikme süresi ciddi şekilde düşecek. Bu da uzaktan ameliyatlarda, otonom araçlarda, gerçek zamanlı uygulamalarda ve sanal gerçeklik gibi alanlarda avantaj sağlayacak. Aynı anda çok daha fazla cihaz bağlantısı desteklenecek. 5G sektörel dönüşümü de getirecek. Bu kapsamda sağlık, eğitim, lojistik ve üretim gibi alanlarda 5G'nin etkisi büyük olacak."

Uraloğlu, 5G'ye geçişte yerli ve milli teknolojilere öncelik verdiklerini belirterek, bu alanda özellikle altyapıda dışa bağımlılığı azaltmayı ve yerli ürünlerle ilerlemeyi hedeflediklerini ifade etti.

Türkiye'de 5G teknolojisine geçişle özellikle iletişim teknolojilerinde büyük bir dönüşüm yaşanacağını vurgulayan Uraloğlu, şunları kaydetti:

"Altyapıda yerli ve milli ürün desteklenecek. Elektronik haberleşme sektöründe yapılacak yetkilendirmelerde, yerli katma değeri yükseltecek şekilde yerlilik oranı kriterleri belirlenecek ve işletmecilerin altyapılarındaki teknoloji bazlı yerlilik oranları düzenli olarak izlenecek. 5G yetkilendirmeleri kapsamında, ilk yıl için yüzde 50 oranında yerli malı belgeli ürün kullanımı ve en az yüzde 5 oranında milli haberleşme ürünü kullanım zorunluluğu getirilecek. Takip eden yıllarda ise yerli malı belgeli ürün oranı kademeli olarak artırılarak yüzde 60 seviyesine çıkarılacak. 4,5G uygulamasında bu yükümlülük başlangıçta yüzde 30 olarak uygulanmış, sonrasında yüzde 45'e yükseltilmişti. Bu çerçevede 5G, mobil iletişim hızını 10 kat artırmasının yanı sıra yerli ürün kullanım oranındaki daha yüksek hedefleriyle 4,5G'ye göre önemli bir avantaj sunacak."

Bakan Uraloğlu: 15 yaşından küçük çocuklar sosyal paylaşım sitelerinde hesap açamayacak

Bakan Uraloğlu duyurdu: Kuzey Çevre Demiryolu’nda 6,75 milyar dolarlık ön finansman anlaşması

Bakan Uraloğlu: Yıllık 311,5 milyon lira tasarruf edeceğiz

Astronotların, yaklaşık sekiz ay boyunca yörüngedeki laboratuvarda bilimsel araştırmalar, teknoloji gösterimleri ve bakım çalışmaları gerçekleştirecekleri bildirildi.

NASA 'Ay'a dönüşü' erteledi

NASA ilk mürettebatlı Ay uçuşu roketini fırlatmaya hazırlanıyor

NASA’ya ait araştırma uçağı arıza nedeniyle gövde üzerine iniş yaptı

Bu ödül platformu, sektör yeteneklerini, liderlik kapasitesini ve organizasyonların uluslararası değeri ve katkılarını değerlendirerek kazananları belirliyor.

TEKNOFEST'e iki ödül

International Finance Awards 2025 kapsamında TEKNOFEST, "En Yenilikçi Kitlesel Teknoloji Katılım Festivali" ve "En Yenilikçi Ulusal Havacılık ve Uzay Yetenek Platformu" ödüllerini kazandı.

Bu ödüller, TEKNOFEST'in gençleri teknolojiyle bir araya getiren bir organizasyon olmasının yanı sıra küresel ölçekte inovasyonu teşvik ettiğini, yetenek ekosistemini güçlendirdiğini ve teknoloji kültürünü toplumun geniş kesimlerine yaydığını bir kez daha ortaya koydu.

2018'den bu yana düzenlenen TEKNOFEST, dünya çapında gençlerin bilim, teknoloji, mühendislik ve inovasyon potansiyelini ortaya çıkarıyor.

Festival geçen yıl İstanbul, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Mavi Vatan'daki farklı etkinliklerle milyonlarca ziyaretçiyi ve yüz binlerce yarışmacıyı bir araya getirmişti.

Geleceğin kanser tedavileri TEKNOFEST 2026'da yarışacak

TEKNOFEST 2026 Teknoloji Yarışmaları başvuruları başladı

Selçuk Bayraktar KIZILELMA'nın göreve başlayacağı tarihi açıkladı: Baykar 2026'da daha 'hızlı' ve 'akıllı' olacak

Uzmanların geliştirdiği bu yeni teknikle fiziksel bir virüs örneği gerekmeden, sadece sekans verisiyle virüsün tüm genomunun hücre dışında birleştirildiği ve laboratuvar ortamında aktif bir avcıya dönüştürüldüğü belirtildi. Ayrıca kişiselleştirme imkanı sunan bu yöntemle virüsün kuyruk liflerinin değiştirilerek farklı bakteri türlerini hedef almasının sağlandığı da aktarıldı.

Bilim insanları, bu yeni yöntemin tehlikeli patojenlerin laboratuvarda saklanma zorunluluğunu ortadan kaldırarak daha güvenli ve hızlı bir tedavi imkanı sunacağını kaydetti. Özelleştirilmiş virüslerin sipariş üzerine üretilebilmesinin, hem hastalıkların tedavisinde hem de içme suyundaki bakterileri tespit eden biyosensörlerin geliştirilmesinde kritik bir rol üstleneceği ifade edildi.

Yarışma kapsamında, hastaya özel ve yüksek doğrulukta tedavi yaklaşımlarını temel alan, bilimsel ve teknolojik açıdan fark yaratan projelerin geliştirilmesi amaçlanıyor. Beyin kanseri gibi kritik bir alanda, yenilikçi ve uygulanabilir çözümlerle fark yaratacak çalışmaların desteklenmesi hedefleniyor.

Onkolojide 3T Yarışması, genetik mühendisliği, biyoteknoloji, yapay zeka ve ilgili diğer disiplinlerde geliştirilen ileri teknolojilerin, onkolojik problemlere entegre edilmesini teşvik ediyor. Yarışma, farklı uzmanlık alanlarından gelen genç araştırmacı ve bilim insanlarını ortak bir hedef etrafında buluşturarak, geleceğin kanser tedavi teknolojilerinin bugünden şekillenmesine katkı sunuyor.

Yarışmaya Türkiye ve yurt dışında öğrenim gören Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı veya yabancı uyruklu lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri takım üyesi olarak katılabiliyor.

Doktora mezunları ise sadece takım danışmanı olarak projelerde yer alabiliyor. En az 3, en fazla 5 kişiden oluşan takımların, alanında yetkin bir danışman eşliğinde yarışmaya katılması zorunlu tutuluyor.

Yarışmada birinci olan takım 400 bin lira, ikinci olan takım 300 bin lira, üçüncü olan takım ise 200 bin lira ödülün sahibi olacak. Onkolojide 3T Yarışması'na başvurular 20 Şubat'a kadar yapılabilecek.

TEKNOFEST 2026 Teknoloji Yarışmaları başvuruları başladı

Türkiye’nin yeni nesil sosyal medya platformu NSosyal'de kullanıcı sayısı 1,7 milyonu aştı

TEKNOFEST'in yeni durağı belli oldu

Yeni rekor: TaN₍θ₎ bakırı geride bıraktı

Karşılaştırma açısından bakırın ısı iletkenliği yaklaşık 400 W/mK seviyesinde bulunurken, gümüş de uygun koşullarda benzer değerler verebiliyor. Araştırmaya liderlik eden Yongjie Hu, TaN₍θ₎ bileşiğinin alışılmış metallerden farklı bir düzende davrandığını vurguladı. Buna göre tantal ve azot atomlarının altıgen kafes şeklindeki dizilimi, elektronlarla kafes titreşimleri (fononlar) arasındaki etkileşimi azaltıyor ve böylece ısı akışını yavaşlatan çarpışmalar minimuma iniyor.

Ölçümler ileri tekniklerle doğrulandı

Ekip, elde edilen bulguların senkrotron tabanlı X-ışını saçılımı ve ultra hızlı optik spektroskopi gibi ileri düzey yöntemlerle teyit edildiğini belirtti. Deneylerde ısının malzeme boyunca neredeyse “dirençsiz” biçimde taşındığı gözlemlendi. Bu durum, özellikle yüksek ısı üreten modern elektronik sistemlerde ısı yönetimi için önemli bir başlık olarak öne çıkıyor.

İşlemci ve yapay zekâ donanımları için kritik önem taşıyor

Çalışmada, yüksek güç tüketimli işlemciler, GPU’lar ve yapay zekâ hızlandırıcıları gibi donanımların artan ısı yükünün klasik çözümleri zorladığına işaret edildi. Küresel ısı yönetimi pazarında bakır bazlı çözümlerin güçlü bir ağırlığa sahip olduğu hatırlatılırken, artan güç yoğunluklarının bakırın fiziksel sınırlarını daha görünür hale getirdiği ifade edildi. Araştırmacılara göre TaN₍θ₎ gibi yeni nesil yüksek ısı iletken malzemeler, daha küçük boyutlu ve daha serin çalışan sistemlerin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

Önceki rekor çalışmanın devamı

Hu’nun ekibi daha önce de rekor ısı iletkenliği gösteren bor arsenit yarı iletkenini keşfetmiş ve bunu GaN tabanlı çiplerde kullanmıştı. UCLA ekibi, theta-faz tantal nitrürün ise bu yaklaşımın metal tarafındaki karşılığı olarak değerlendirilebileceğini ve gelecekte termal yönetim uygulamalarında bakıra alternatif olabilecek güçlü adaylar arasında yer aldığını belirtiyor.

'Perseverance' keşif aracı, misyonun ilk aşamasını tamamlayarak Mars yüzeyinde titizlikle seçildi ve 33 adet örnek tüpü biriktirdi. NASA, bu tüplerin Dünya'daki gelişmiş laboratuvarlarda incelenmesinin Mars'ın yaşanabilirliği konusundaki soruları tamamen çözeceğine inanıyordu.

Mars’ta şaşırtan keşif: İlk kez yakalandı

Deneyerek ve keşfederek öğrenme anlayışıyla faaliyet gösterecek olan merkezde, bilimsel çalışmalar sergiler aracılığıyla toplumun tüm kesimleriyle buluşturulacak. Özellikle daha önce bu tür imkânlara erişemeyen öğrenciler için merkezin önemli bir fırsat sunması bekleniyor.

Bilim Merkezi’nde eğitim alan öğrencilerin, ulusal ve uluslararası bilim yarışmalarında daha donanımlı, özgüvenli ve başarılı bireyler olarak yer almaları hedefleniyor. Proje ile Bayburt’ta bilim kültürünün yaygınlaştırılması ve gençlerin bilimle daha erken yaşta tanışması amaçlanıyor.

Dünyanın en saygın üniversite ve araştırma merkezlerinden bilim insanlarının Türkiye’ye yoğun ilgi gösterdiğini vurgulayan Bakan Kacır, şu ifadeleri kullandı;

“Dünyanın en iyi üniversite ve araştırma merkezlerinden bilim insanları, rotayı ülkemize çeviriyor. 88’i Türk olmak üzere 49 ülkeden 175 nitelikli araştırmacı, TÜBİTAK Uluslararası Lider ve Genç Araştırmacılar Programlarımızın 2025 yılı çağrısına başvurdu. Harvard’dan Stanford’a, Oxford’dan Osaka’ya uzanan akademik birikim; Millî Teknoloji Hamlesi hedeflerimize giden yolda Türkiye’de buluşuyor.”

Bakan Kacır, paylaşımında ayrıca, “Ülkemizin bilim, araştırma ve teknoloji ekosistemini güçlendirecek adımlar atmayı sürdüreceğiz” değerlendirmesinde bulundu.

https://twitter.com/Tubitak?ref_src=twsrc%5Etfw

HÜRJET'ten tarihi ihracat: Bakan Kacır TUSAŞ ekibini tebrik etti

Araştırmacılar, sinir hücrelerindeki hasarı işaret eden özel bir protein olan sNfL seviyelerini, ileri teknoloji beyin taramalarıyla birleştirdi. SuStaIn adı verilen gelişmiş bir yapay zeka modeli, bu karmaşık verileri inceleyerek hastalığın iki farklı rota izlediğini saptadı. "Erken evre protein artışı" olarak adlandırılan ilk türde, sinir hasarı hastalığın henüz başında hızla yükseliyor ve beyindeki belirli bölgelerde ciddi hasarlar oluşuyor. Bu durum, hastalığın daha agresif bir seyir izleyeceğini gösteriyor. İkinci türde ise süreç çok daha yavaş ilerliyor; beyindeki yapısal değişimler protein seviyeleri yükselmeden çok daha önce sessizce gerçekleşiyor.

Bu keşfin en büyüleyici yanı, doktorların artık hangi hastanın hangi risklerle karşı karşıya olduğunu çok daha erkenden görebilecek olması. Yapay zeka sayesinde bir hastanın hangi alt türe sahip olduğu anlaşıldığında, henüz kalıcı hasarlar oluşmadan en etkili tedavi yöntemi seçilebilecek. Agresif türe sahip bir hastaya doğrudan en güçlü ilaçlar uygulanırken, daha yavaş seyirli türe sahip hastalara sinir hücrelerini koruyucu özel terapiler sunulabilecek.

Asırlardır değişmeyen klinik muayene yöntemlerini dijital bir devrimle birleştiren bu gelişme, MS tanımını da kökten değiştiriyor. Artık hastalar sadece şikayetlerine göre değil, hücrelerindeki gerçek değişime göre tedavi edilecek. Bilim insanlarına göre bu, sadece bir keşif değil; MS ile yaşayan milyonlarca insan için hastalığın durdurulabileceği yeni ve umut dolu bir dönemin başlangıcı.

Böylece yer küreye en yakın konumuna ulaşan 3I/ATLAS kuyruklu yıldızı yoluna devam etti.

Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS), ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformu hesabından yaptığı açıklamada, söz konusu kuyruklu yıldızın görsellerini paylaşarak "Yıldızlararası kuyruklu yıldız 3I/ATLAS, 19 Aralık'ta Dünya'ya en yakın geçişi yaptı." ifadesine yer verdi.

3I/ATLAS kuyruklu yıldızı, Şili'deki ATLAS Teleskobu tarafından 1 Temmuz'da keşfedilmişti.

Kuyruklu yıldız, Güneş Sistemi dışından geldiği düşünülen, bilinen üçüncü gök cismi olma özelliğini taşıyor.

SpaceX NRO’nun gizli yükünü Falcon 9 ile uzaya fırlattı

Elon Musk'ın 'ortadan kaldırılmalı' çıkışı AB'yi sarstı: Nazili cevap gündem oldu

LUNA-1 uydusu başarıyla fırlatıldı: İlk açıklama Haluk Görgün'den geldi

Sempozyum, kayıt ve karşılama sürecinin ardından İstiklal Marşı ile başladı. Açılışta konuşan İstanbul Medeniyet Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Alim Yılmaz, hakikat sonrası çağın yalnızca bir iletişim krizi değil, aynı zamanda siyasal karar alma süreçlerini dönüştüren derin bir zihinsel kırılma olduğunu vurguladı. Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Faruk Bal ise politik psikolojinin disiplinlerarası önemine dikkat çekti. Üniversite Rektörü Prof. Dr. Gülfettin Çelik, sempozyumun üniversitenin düşünsel vizyonunu yansıtan önemli bir akademik buluşma olduğunu ifade etti. Akademik açılış konuşmasını yapan Prof. Dr. Bekir Berat Özipek, hakikat sonrası siyasetin demokratik meşruiyet, liderlik ve kitle davranışları üzerindeki etkilerini ele aldı.

Sempozyumun açılış oturumu, Prof. Dr. Deniz Ülke Kaynak başkanlığında gerçekleştirildi. Bu oturumda Prof. Dr. Hadiye Yılmaz Odabaşı ve Dr. Öğr. Üyesi Ayça Ferda Kansu, erken Cumhuriyet tarihinin post-truth bağlamında yeniden kurgulanışını sosyal temsiller ve söylemler üzerinden analiz etti. Doç. Dr. Helin Sarı Ertem, Trump dönemi ABD siyaseti üzerinden popülizmin hakikat sonrası çağda nasıl otoriterleştiğini tartışırken, Dr. Öğr. Üyesi Didem Geylani, Türk siyasal hayatındaki dönüşümleri meta-truth kavramı çerçevesinde değerlendirdi. Dr. Faruk Aksoy ise Türkiye’de Enver Paşa algısını merkeze alan ampirik çalışmasıyla, tarihsel figürlerin siyasal hafızadaki yeniden inşasına odaklandı.

Günün ilerleyen bölümünde eşzamanlı oturumlarda siyasal düşünce, algı ve kimlik meseleleri derinleştirildi. Prof. Dr. Yılmaz Çolak başkanlığında yürütülen oturumda Prof. Dr. Yayla Gül Ceran Karataş, hakikat sonrası dönemde akıl ve duygu arasındaki gerilimi epistemolojik bir kriz olarak ele aldı. Prof. Dr. Bengül Güngörmez Akosman ve Doktorant Rabia Atsay, doğruluk ve gerçeklik kavramlarının aşınmasına karşı teyit mekanizmalarını bir epistemik direniş alanı olarak tartıştı. Prof. Dr. Eren Rizvanoğlu, Hobbes’un korku kavramı üzerinden politik alanın psikolojik temellerini ele alırken, Prof. Dr. Ekrem Geçer, politik tutumların bireyin iç dünyasından kamusal alana nasıl taşındığını inceledi.

Post-kolonyal psikoloji ve kimlik siyasetine odaklanan oturumda, Prof. Dr. İsmail Hakkı Kadı başkanlığında Prof. Dr. Mariusz Turowski ve Prof. Dr. Funda Günsoy Turowski, Antik Yunan ve Roma cumhuriyetçi düşüncesinde demokratik psikolojiyi tartıştı. Doç. Dr. Süleyman Elik, Müslüman entelektüel direniş söylemlerini emperyalizm karşıtlığı bağlamında ele alırken, Dr. Öğr. Üyesi Edanur Erözer ve Prof. Dr. Elif Erişen, Türkiye’de göçmenlere yönelik tutumları deneysel verilerle analiz etti. Arş. Gör. Dr. Aybars Karcı ise postkolonyal dönemde Birleşik Krallık’ta imparatorluk psikolojisini inceledi.

Nöropolitika ve bilişsel manipülasyon başlıklı oturumda Prof. Dr. Ahmet Kemal Bayram başkanlığında, Dr. Öğr. Üyesi Kevser Hülya Yurdakul Filistin’e yönelik sivil müdahale girişimlerini sosyo-psikolojik açıdan değerlendirdi. Dr. Özlem Eskil Çiçek, Mamdani’nin sosyal psikolojiye etkisini tartışırken, Dr. Nedim Havle politik nöropazarlama ve bilinçdışı yönlendirme tekniklerine odaklandı. Dr. Hüseyin Etil, nihilistik çağda siyaset, “hiçlik” ve öfke kavramları üzerinden kapsamlı bir felsefi analiz sundu.

Öğleden sonraki oturumlarda siyasal algı, liderlik, kitle davranışı ve dijital manipülasyon başlıkları öne çıktı. Doç. Dr. Fatma İknur Akgül başkanlığındaki oturumda Doç. Dr. Feysel Taşçıer, kimlik siyaseti ve şiddet ilişkisini ele alırken, Dr. Öğr. Üyesi Veysi Tanrıverdi, paylaşılan insan kimliğinin deneysel olarak test edilmesini tartıştı. Dr. Öğr. Üyesi Zübeyir Şakar, siyasal liderliğin kişiselleşmesini incelerken, Arş. Gör. Dr. Merve Başarıcı, Schwartz değerler kuramı üzerinden ideolojinin şekillendirici gücünü analiz etti. Dr. Hiba Nur Karadağ, seçmen davranışlarını politik psikoloji ekseninde değerlendirdi.

Siyasal psikoloji, kitle ve yönetim başlıklı oturumda Prof. Dr. Alim Yılmaz başkanlığında Prof. Dr. Hamza Ateş, dijital manipülasyonun kamu düzeni üzerindeki risklerini ele aldı. Dr. Öğr. Üyesi Hakan Olgun, Türkiye’deki başıboş köpek tartışmalarını hakikat sonrası bağlamda okurken, Dr. Öğr. Üyesi Özlem Özdeşim Subay, Bosna-Hersek Savaşı üzerinden etnik milliyetçilik ve seçilmiş travma kavramını tartıştı. Dr. Hakan Karaman, çocukluk çağı travmaları ve kitlesel şiddet ilişkisini ele alırken, Doktorant M. Ashaduzzaman Nour, Bangladeş örneği üzerinden anayasal reformların politik psikolojisini değerlendirdi.

Dijital çağda siyasal katılım ve gençlik temalı oturumlarda Dr. Öğretim Üyesi Muhammed Erdal Okutan başkanlığında; Dr. Öğr. Üyesi Merve Durmuş, pandemi döneminde post-truth söylemlerin kamu yönetimine etkisini incelerken, Dr. Ayşe Betül Nuhoğlu Korkut, Fransa’daki Türk gençlerinin siyasal katılımını ele aldı. Dr. Hüseyin Batuhan Şar, komplo teorileri ve sosyal medyanın siyasal katılımdaki rolünü tartıştı. Arş. Gör. Feride Saliha Taşpınar, yaşam memnuniyeti ile siyasal katılım ilişkisini analiz ederken, Dr. Öğr. Üyesi Özer Aslan, post-truth çağında adalet krizini hakikat ve kamu vicdanı ekseninde değerlendirdi.

Prof. Dr. Michelangelo Guida başkanlığında gerçekleşen oturumda ise Arş. Gör. Merve Burcu ve Doktorant Rabia Atsay, post-truth çağında anlatının çöküşü ve algoritmik hikayeleştirmeyi incelerken, Doktorant Sabri Efe, yapay zekâ ve dijital dönüşüm çağında kitle psikolojisini ele aldı. Sena Eylül Sandalcı, Z kuşağında dijital aidiyet ve grup baskısının siyasal kimlik inşasındaki rolünü tartıştı. Doktorant Huda M. Almuallim, post-truth çağında gençlerde sivil katılım gelişimini anlamaya yönelik bir çerçeve analiz ederken, Arş. Gör. Dr. Hamide Değer, ostrakismos’un dijital çağdaki yankısını adaletin duygusal tiyatrosu ekseninde değerlendirdi.

Kapanış oturumları

Günün son oturumlarında iklim kaygısı, kimlik yorgunluğu ve popülizm başlıkları öne çıktı. Dr. Öğr. Üyesi Turgay Ovalı başkanlığında Arş. Gör. İrem Derya ve Prof. Dr. Gökçe Bayındır Goularas, üniversite öğrencilerinin göçmen ve mültecilere yönelik algılarını ele alırken, Bahadır Çömlekçi, bir gençlik projesi üzerinden siyasal yeşil aklamayı inceledi. Doktorant Mine Meydancı, Türkiye’de post-muhafazakârlığı kimlik yorgunluğu bağlamında ele aldı. Doktorant Süleyman Bahçıvan, Türkiye ve Almanya’da Suriyeli mültecilere yönelik tutumları karşılaştırmalı olarak analiz etti. Yasemin Yavuz, İsrail kamuoyunda alternatif gerçekliğe inanmanın psikolojik mekanizmalarını tartıştı.

Arş. Gör. Dr. Nuran Pir başkanlığında gerçekleştirilen bir diğer oturumda ise; Mahir Bilal Pirim, Doğu Türkistan ve Suriye örneği üzerinden iliştirilmiş gazetecilikten iliştirilmiş turizme bağlamı koparılmış gerçekliğin inşasını ele aldı. Mesut Şimşek, sol popülizm bağlamında Mamdani’de bir halk inşasını tartışırken, Ayşegül Yıldız, kent yoksulluğunun kültürel temsilde romantize edilmesi ve "varoş romantizmi" üzerine simgesel şiddet incelemesi sundu. Oturumun sonunda Melih Nohut, Arjantin’deki devlet şiddetinin kolektif travması ve siyasal davranışların psikolojik temellerini analiz etti.

Sempozyum, Dr. Öğr. Üyesi Mesut Malik Yavuz başkanlığındaki son oturumda, Prof. Dr. Hamit Ersoy, Prof. Dr. Ferihan Polat, Dr. Öğr. Üyesi Büşra Nur Topal Akdoğan ve Dr. Öğr. Üyesi Burak Özer’in popülizm, kurumsal meşruiyet, hasta söylemleri ve bilişsel yanlılıklar üzerine sundukları değerlendirmelerle sona erdi.

Üner, Take Off İstanbul 2025 kapsamında yaptığı açıklamada, Ena Venture Capital'in Türkiye'deki erken aşama yapay zeka girişimlerine yatırım yapan bir fon olduğunu söyledi.

Tohum öncesi ve tohum aşamasındaki yapay zeka, bulut bilişim, siber güvenlik gibi teknoloji alanında çalışan girişimlere yatırım yaptıklarına değinen Üner, "Take Off İstanbul'a 4 şirketle beraber katılıyoruz. Bunlar arasında Orbina ajan tabanlı yapay zeka (Agentic AI) alanında ve Enlighty ise müşteri ve pazar öngörüleri üzerine çalışıyor. MagicPay bir ödeme geçidi sistemi ve CloudFlex'te bir hibrit bulut bilişim altyapısı olarak öne çıkıyor." diye konuştu.

​​​​​​​Orbina hakkında detaylı bilgi veren Üner, "Bu aslında gurur duyduğumuz yatırımlarımızdan bir tanesi. Türkiye'de birçok müşterisi var. Özellikle finans alanında hem sigorta şirketleri hem bankalar ve kamu alanında da çok büyük projeler yapmış durumdalar." şeklinde konuştu.

Üner, Orbina'nın kurumlara birçok verimlilik avantajı sağladığını belirterek, "İşleri otomasyona sokarak onların daha verimli çalışmasını sağlıyorlar. Orbina'nın en önemli özelliği Türkçe büyük dil modeli geliştirmiş olması. Böylece bizim dilimizde en iyi konuşan ve en iyi yardım sağlayan yapay zeka ajanlarını üretebiliyorlar." dedi.

Ena Venture Capital dışında Nuvena adlı yatırımları olduğuna da işaret eden Üner, bu kapsamda Türkiye'de bir egemen yapay zeka altyapısı kurmak istediklerinin altını çizdi. Üner, "Biz özellikle Ena Venture Capital yatırımı yaparken şunu fark ettik. Yatırım yaptığımız bütün yapay zeka girişimleri maalesef bir altyapı ihtiyacı ile karşı karşıyalar. Bu altyapı ihtiyaçlarını Türkiye dışında çözmeye çalışıyorlar. Biz dedik ki Türkiye'de bir yatırım yapalım ve Türkiye'nin egemen yapay zeka altyapısını oluşturalım. Böylece bu girişimler Türkiye dışına çıkmadan gene kendi ülkemizde bu altyapıyı kullanabilsin. Nuvena ile bunu sağlamak istiyoruz." ifadesini kullandı.

Egemen yapay zeka alanındaki hedeflerinden bahseden Üner, "Amacımız, Türkiye'de veri merkezi kapasitesi oluşturmak ve bu veri merkezi kapasitenin üstünde bir yapay zekâ katmanı oluşturmak. Egemen yapay zekâ katmanı sayesinde Türk şirketleri ve Türk girişimleri yurt dışına gitme ihtiyacı olmadan tamamen Türkiye içinde kapasite ve donanım ihtiyaçlarını karşılayabilsin istiyoruz." diye konuştu.

"Türkiye Uluslararası Yapay Zeka Film Festivali" başladı

Adli süreçlere ‘yapay zekâ’ takibi: Adalet’te ‘Yapay Zekâ Müdürlüğü’

Bitcoin çiftlikleri yapay zeka fabrikalarına dönüşüyor

Kuantum teknolojilerinde kullanılan tek foton yakalayıcılar gibi tek pikselli, optik frekansı elektriksel frekansa çeviren ara modüller ürettiklerini belirten Çetinkaya, halihazırda 10'dan fazla müşterileri olduğunu ifade etti.

Çetinkaya, akademiden kamu kurumlarına kadar çeşitli ihtiyaçlara yönelik ürünler geliştirdiklerini dile getirerek, "6 Şubat depreminin ardından 'biz ne yapabiliriz' diye düşünmeye başladık. Geliştirdiğimiz Enkaz Altı Sismik ve Akustik Enkaz Altı Canlı Tespit Sistemi ile 10 metre mesafeden bütün sesleri duyup analiz edebiliyoruz. Bunu da çapraz karşılaştırma teknolojisiyle yapıyoruz. Örneğin enkaz altında bir cisme vurulduğunda oluşan ses, sensörler aracılığıyla alınarak çapraz karşılaştırma algoritmasından geçiriliyor. Bu sayede sesin konumu en düşük yanılma payıyla tespit edilebiliyor. Bu da arama kurtarma ekiplerine hız kazandırırken, kazazedenin hayatta kalma şansını da artırıyor. Daha kullanılabilir, kompakt olabilmesi için 6 sensörle çalıştırıyoruz. Böylelikle sensörler arasındaki karşılaştırmayı daha net, rahat şekilde yapılabiliyoruz." diye konuştu.

Sistemin ses tanıma özelliğinin geliştirilme sürecinin devam ettiğini belirten Çekinkaya, enkaz altındaki kişinin cinsiyeti, tahtaya mı demire mi vurduğu, su veya gaz kaçağı olup olmadığı gibi ayrıntıları algılayabildiklerini ifade etti.

Her sektöre entegre edilebilir

Çetinkaya, geliştirdikleri bu kapalı devre sistemi her sektöre uyarlayabileceklerini, su üstü ve altı platformlarda, çevresel farkındalık ya da kıyı emniyeti amacıyla ürünün kullanılabileceğini dile getirdi.

Bu sistemle, örneğin hapishanelerin çevresinde toprak kazma girişimi olup olmadığının da anlaşılabileceğine dikkati çeken Çetinkaya, şunları kaydetti:

1. "Sınır ötesi harekatlarda adım sesleri, boru hatlarında delinme gibi sesleri de algılayabiliyoruz. Şu anda iki patentimiz var. Ses yükseltme kısmının elektronik devresinin patentini aldık. Her şekilde kendimizi korumaya çalışıyoruz. Biz bunu deprem için yaptık ama sesle alakalı hangi sektörde kullanılırsa, onun içine direkt entegre edilebilir. 2026'da çalıştığımız firma sayısını artırarak daha da büyümek istiyoruz."

X-ışını parlaması şiddetli rüzgarları ortaya çıkardı

ESA'dan, 30 milyon Güneş büyüklüğünde kütleye sahip olduğu belirtilen kara delikteki patlamaya ilişkin yazılı açıklama yapıldı.

Açıklamada, "NGC 3783" adlı sarmal galaksinin merkezinde bulunan kara delikten yayılan bir X-ışını parlamasının, kısa sürede şiddetli rüzgarların ortaya çıkmasına neden olduğu belirtildi.

Hızı saniyede 60 bin kilometre

Kara delikten kopan maddelerin, saniyede 60 bin kilometre hıza ulaşarak uzaya savrulduğu aktarılan açıklamada, bu hızın, ışık hızının yaklaşık beşte birine denk geldiği bilgisi paylaşıldı.

Araştırma ekibinden Liyi Gu, "Bir kara deliğin bu kadar kısa sürede bu hızda rüzgar oluşturmasına daha önce tanık olmamıştık. X-ışını parlamasının hemen ardından yalnızca bir günde bu rüzgarlar oluştu." değerlendirmesini yaptı.

SWOT uydusu yakaladı, bilim yanıldı: Son gelen görüntü bütün hesapları bozdu

NASA, 3I/ATLAS kuyruklu yıldızının yeni görüntülerini yayınladı

Türk bilim adamı öncülüğünde 4 yeni ötegezegen keşfi

"Malatya kantaronu kimyasal olarak çok daha zengin"

Çalışmayla ilgili değerlendirmede bulunan Prof. Dr. Şanlı Kabaktepe, sarı kantaronun yüzyıllardır bilinen bir tıbbi bitki olduğunu ancak araştırmalarının özgün yönünün iki türün kimyasal içeriklerinin ve element analizlerinin detaylı şekilde karşılaştırılması olduğunu söyledi. Kabaktepe, "Malatya kantaronunun birçok kimyasal özelliğiyle çok değerli bir yapıya sahip olduğunu ortaya koyduk" dedi.

Antioksidan kapasitesi yüzde 90’a ulaştı

Araştırma ekibinden Dr. Öğr. Üyesi Elif Özbey ise Malatya kantaronunun ekolojik şartlarına özgü zengin fitokimyasal içeriğinin altını çizdi. Özbey, özellikle antioksidan aktivitenin dikkat çekici olduğunu belirterek, "Endemik türün antioksidan aktivitesinin konsantrasyona bağlı olarak yüzde 90’a varan radikal süpürücü etki gösterdiğini tespit ettik. Bu, oksidatif stresle mücadelede önemli bir doğal kaynak olduğunu ortaya koyuyor" dedi.

Mikroorganizmalara karşı güçlü etki

Antimikrobiyal testlerde de iki bitkinin farklı mikroorganizmalara karşı değişen düzeylerde etki gösterdiği belirlendi. Özbey, "Her iki tür aynı cinse ait olsa da farklı kimyasal profillere sahip olmaları nedeniyle terapötik potansiyelleri de farklılık gösteriyor" ifadelerini kullandı.

30’dan fazla bileşen incelendi

Araştırmada her iki türe ait yaklaşık 30 kimyasal bileşen analiz edildiğini kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Elif Özbey, "Bu bileşenlerin önemli bir bölümünde türler arasında çeşit ve miktar farklılıkları bulundu. Hiperisin, hiperforin, uçucu yağlar, fenolik bileşikler ve yağ asitlerinin türler arası farklı oranlarda bulundu" dedi.

"İlaç gıda ve kozmetikte kullanılabilir"

Özbey, Malatya kantaronunun zengin kimyasal yapısı sayesinde ilaç sanayisi, gıda ve kozmetik sektörlerinde potansiyel kullanım alanlarının bulunduğunu da ifade etti. Araştırma ekibi endemik bitkilerin korunmasının ve bilimsel yönlerinin ortaya çıkarılmasının önemine de dikkat çekerek çalışmanın Malatya kantaronunun bilimsel açıdan ilk kez bu kapsamda değerlendirilmiş olması nedeniyle özgün bir nitelik taşıdığını belirtti.

ABD Suriye için Sezar Yasası'nı kaldırdı

Serbest bölgelerden kasımda 915,7 milyon dolar ihracat

‘Taşacak Bu Deniz’e özel yapay zeka destekli şarkı hazırlandı: Gel Diyemedim Sana

Xinhua ajansının haberine göre, Sıçuan eyaletinde yürüyüş yapan bir kişi, dinozorlara ait ayak izlerini fark etti ve durumu yetkililere bildirdi.

Çin Jeoloji Bilimleri Üniversitesinden Xing Lida liderliğindeki araştırma ekibi, ayak izlerinin 20'den fazla dinozor ve diğer omurgalı canlılara ait olduğunu doğruladı.

Xing, etçil dinozorların bıraktığı farklı boyutlardaki ayak izlerinin yanı sıra, insan eline benzeyen izler de bulduklarını ifade etti.

Ayak izlerinin büyük ölçüde korunduğunu aktaran Xing, dinozorların bölgede uzun süre yaşadığını tahmin ediyor.

Araştırmacılar, izlerin yaklaşık 200 milyon yıl öncesine ait olduğunu düşünüyor.

Türk bilim adamı öncülüğünde 4 yeni ötegezegen keşfi

Milli yapay zeka platformu MAIN yeni yeteneklere kavuştu

Türk akademisyene Avusturya'da bilim ödülü

Dr. Osman Bodur ve ekibi, bu yıl ödüle GIGABOT projesiyle değer görüldü. Proje, 5G teknolojisi ile dijital ikiz (Digital Twin) yaklaşımını bir araya getirerek üretim süreçlerinde uzaktan uzman müdahalesi ile yerel otonomiyi aynı potada buluşturan yenilikçi bir model sunuyor. GIGABOT, endüstriyel operasyonları daha esnek, verimli ve sürdürülebilir hale getirmeyi hedefleyen yeni nesil bir çözüm olarak değerlendiriliyor.

Giresun Eynesilli Dr. Osman Bodur, elde edilen başarının kendileri için büyük bir motivasyon kaynağı olduğunu belirterek, projenin "bilim, sanayi ve uygulama arasında örnek bir köprü" oluşturduğunu ifade etti.

Türk buluşu "tokluk balonu"

Baykar Fen Lisesi'nden uluslararası çifte zafer: Matematik ve robotikte büyük başarı

120 tür mantar yapay zekayla sınıflandırılıyor

Ameliyatsız diyetsiz zayıflama yöntemi

İç hastalıkları uzmanı Prof. Dr. Mesut Başak tarafından geliştirilen sistem, “tokluk balonu” olarak da bilinen yeni bir prensiple çalışıyor. Klasik mide balonlarının aksine, bu yöntemde balon mide içine yerleştirilmiyor; midenin dış yüzeyine sabitlenen özel bir aparat sayesinde dışarıdan baskı uygulanarak tokluk hissi oluşması sağlanıyor. Böylece kişi daha küçük porsiyonlarla doygunluk hissine ulaşabiliyor.

Prof. Dr. Başak yöntemi şöyle özetliyor:

“Geleneksel mide balonları endoskopiyle mideye yerleştirilir ve bazı riskler taşır. Bizim geliştirdiğimiz sistem ise tamamen dıştan uygulanıyor ve hasta tarafından rahatlıkla kullanılabiliyor. ‘Tokluk kemeri’ adını verdiğimiz bu yapı, iç balonların sağladığı etkiyi cerrahi işlem gerektirmeden oluşturuyor.”

Ayda ortalama 4 kilo kaybı

TÜBİTAK destekli klinik çalışma, İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde gerçekleştirildi. Tokluk balonunu kullanan katılımcılar bir ayda 4,2 kilo verirken, yalnızca diyet yapan grupta bu kayıp 2,2 kiloda kaldı. Sağlık Bakanlığı tarafından tez olarak kabul edilen çalışma, yöntemin etkinliğini resmi düzeyde de teyit etmiş oldu.Tokluk kemerinin ilk kez 2010 yılında uygulanmaya başladığını belirten Prof. Dr. Başak, “Yaklaşık 15 yıllık bir kullanım geçmişi ve binlerce kullanıcı deneyimi var. Ortalama olarak ayda 4 kilo kaybı sağlanıyor ve kişiler hedefledikleri kiloya daha kontrollü bir şekilde ulaşabiliyor” dedi.

Obezite tedavisinde önce medikal yöntem!

Sağlık Bakanlığından obezite tedavisine kapsamlı düzenleme

25 yıl içinde 746 milyon çocuk obez olabilir

Obezite tedavisinde erken cerrahi müdahale başarıyı artırıyor

Türkiye'de de yapay zeka uygulamalarına yönelik yatırımlar artıyor. Türk savunma sanayisinde yazılım tabanlı çözümleriyle öne çıkan HAVELSAN da kurumsal ihtiyaçları dikkate alarak milli yapay zeka platformu MAIN'i oluşturdu.

1. Platforma ilişkin geri dönüşler ve talepler de dikkate alınarak MAIN'in yeni sürümü MAIN V2.0 geliştirildi. Bu sayede kamuda başlatılan yapay zeka temelli dijital dönüşümün yeni versiyon ile daha da ileriye taşınması hedefleniyor.
2. Güvenli, modüler ve kapalı ağlarda çalışabilen mimarisiyle MAIN V2.0, kurumların yapay zeka süreçlerini güçlü bir altyapı üzerinde yönetmesine olanak tanıyacak.

HAVELSAN'ın geliştirdi: Yerli yapay zeka platformu MAIN

1. MAIN V2.0 ile birlikte gelen MAIN Çekirdek Modülü, rol bazlı erişim, tamamen kapalı ağda çalışma, güçlü güvenlik önlemleri ve modüller arası yüksek performanslı entegrasyon sunuyor.

MAIN Ajan Modülü, kurumsal süreçleri analiz eden, görevleri otomatikleştiren ve operasyonel verimliliği artıran akıllı ajan teknolojisini getiriyor.

Veri analitiği, tahminleme ve kurumsal karar destek fonksiyonları için gelişmiş analiz yetenekleri MAIN Analitik Modülü ile kullanıcılara sunuluyor.

MAIN Dil Modülü ile 200'ü aşkın dilde metin anlama, çeviri ve özetleme, kurumlara özgü terminoloji öğrenimi mümkün hale geliyor.

MAIN Konuşma Modülü, sesli komut işleme, çağrı merkezi çözümleri, çok dilli ses analitiği ve toplantılardan bilgi notu çıkarımı gibi uygulamalar içeriyor.

MAIN İK Modülü ile insan kaynakları verileri doğal dil ile sorgulanıyor, performans ve yetkinlik analizleri destekleniyor, yapay zeka tabanlı işe alım değerlendirmeleri yapılıyor.

Bilgi danışmanı da siber güvenlik asistanı da oluyor

Yeni versiyonla gelen yeni yeteneklerin yanında yapay zeka platformunda yer alan MAIN Kod Asistanı, kod üretimi, hata analizi, fonksiyon açıklamaları ve geliştiricilere yönelik yapay zeka destekli öneri sistemi sunuyor.

MAIN Taktik modülü, saha verisine dayalı taktik planlama, analiz ve simülasyon destekli karar modelleri sağlıyor.

MAIN Medya Analizi (DIP Entegrasyonu), açık kaynak medya takibi, görsel/video analizi, risk tespiti ve deepfake analitiği kabiliyeti sunuyor.

MAIN Bilgi Danışmanı, kurumsal dokümanlardan semantik arama, otomatik özetleme ve ilişki çıkarımına imkan veriyor.

Yapay zeka destekli siber güvenlik çözümü MAIN Guard, sistemlerdeki zafiyetleri analiz ediyor, potansiyel güvenlik risklerini erken aşamada tespit ediyor.

MAIN Low Code, sürükle bırak arayüzleri ile kod yazmadan hızlı uygulama geliştirme, iş akışı tasarımı ve MAIN modüllerinin kurumsal süreçlere kolay entegrasyonunu sağlıyor. Uygulama geliştirme sürelerini azaltırken, hızlı mobil uygulama geliştirme kabiliyeti sunuyor.

Uluslararası başarı

MAIN Kurumsal Yapay Zeka Platformu, International Data Corporation (IDC) tarafından düzenlenen IDC Future Enterprise Awards 2025 programında yapılan değerlendirmeler sonucunda Best in AI-Ready Platform kategorisinde birincilik ödülünün sahibi oldu.

Bu prestijli ödül, 1964 yılından bu yana 110'dan fazla ülkede bilişim teknolojileri alanında analizler ve araştırmalar yürüten IDC’nin bağımsız jürisi tarafından yapılan değerlendirme sonucu verilen ödül, platformun yetkinliklerinin tescillenmesini sağladı.

Uzay istasyonundaki görevini tamamlayan taykonot ekibinin 5 Kasım'da yapılması planlanan dönüş seferi, "Şıncou-20" mekiğinde tespit edilen hasar nedeniyle ertelenmişti.

Mekikteki hasara uzay enkazının yol açtığı bildirilirken, yapılan incelemelerin ve güvenlik değerlendirmelerinin ardından taykonotların, yerlerini alan diğer ekibi istasyona taşıyan "Şıncou-21" personel mekiğiyle dönmesine karar verilmişti.

"Şıncou-20" mekiğiyle 24 Nisan'da uzay istasyonuna gönderilen ve 6 ayı aşkın süre görev yapan taykonot ekibi, 31 Ekim'de istasyona gönderilen "Şıncou-21" ekibiyle yörüngede devir teslim yapmıştı.

Tiengong Uzay İstasyonu'nda 3 kişilik taykonot ekibi, 6 ay süren seferlerle dönüşümlü görev alıyor.

Uzay tarihinde bir ilk: Çinli taykonotlar uzay istasyonuna kurulan fırınla ızgara et ve tavuk pişirdi

"TÜBİTAK 2214-A Yurt Dışı Doktora Sırası Araştırma Burs Programı" kapsamında desteklenen Yalçınkaya, tez çalışmalarının bir kısmını Belçika'daki Liege Üniversitesinde yürüttü.

Burada ve Türkiye'de çalışmalarına devam eden Yalçınkaya, aralarında Nobel ödüllü bilim adamının da bulunduğu uluslararası gök bilimcilerden oluşan ekibiyle, gezegen keşfinde sık kullanılan "geçiş yöntemi"ni kullanarak, Güneş'ten küçük ve soğuk "TOI-5799" yıldızının etrafında 2, "TOI-1743" ve "TOI-6223" yıldızlarının etrafında da birer olmak üzere 4 ötegezegeni ilk kez tespit etti.

AÜ Kreiken Rasathanesi (AUKR) ve Türkiye Ulusal Gözlemevi (TUG) teleskoplarının da kullanıldığı çalışmada yaklaşık 90 ışık yılı uzaklıktaki "TOI-5799" yıldızının etrafında keşfedilen ötegezegenlerden biri olan "TOI-5799c"nin, yıldızın yaşanabilir bölgesinin iç sınırında yer aldığı belirlendi.

Bu doğrultuda ötegezegenin yaşanabilir bölgede yer almasına bağlı olarak atmosferinin bulunması olasılığı, James Webb Uzay Teleskobu (JWST) ile yaşam bulgularına dair gözlem yapılabilme ihtimalini öne çıkarıyor.

"Dünya'dan yaklaşık yüzde 70 daha büyük ve karasal gezegen"

Yalçınkaya, çalışmaya ilişkin keşfettikleri ötegezegenlerin önceden TESS Uzay Teleskobu'nun incelemeleri sonucu "ötegezegen adayı" olduklarını söyledi.

Teleskobun uzayda 30 günlük sürelerle ötegezegen adayların yıldızlarında neden oldukları ışık kayıplarından hareketle "geçiş sinyali" aradığını anlatan Yalçınkaya, "Daha sonra bu geçiş sinyalinin o bölgedeki hangi yıldızdan geldiğini bizim rasathanemizde bulunan 80 santimlik teleskoplar gibi Dünya'nın dört bir yanında bulunan teleskoplarla gözleyip o sinyalin gerçekten oradaki yıldızdan mı geliyor yoksa yanındaki başka bir yıldızlardan mı geliyor, onu tespit ediyoruz. Ardından yine farklı türden gözlemsel deneyler yaparak bu sinyalin doğasını araştırıyoruz ve bu şekilde keşfi gerçekleştiriyoruz." diye konuştu.

Farklı ülkelerdeki teleskoplarının yanı sıra AUKR ve TUG'daki teleskoplarla da çalışmalarını sürdürdüklerini anlatan Yalçınkaya, TÜBİTAK'tan aldığı destekle çalışmaların bir kısmını yurt dışında gerçekleştirdiğini söyledi.

Çalışmaların sonucunda "TOI-5799" yıldızında 2, "TOI-1743" ve "TOI-6223" yıldızlarında da birer olmak üzere 4 ötegezegeni tespit ettiklerini dile getiren Yalçınkaya, şunları kaydetti:

1. "Bunlardan bir tanesi 'TOI-6223b', Neptün büyüklüğünde bir gezegen ancak kendi yıldızına çok yakın. Dolayısıyla sıcak-Neptün diye adlandırılan bir gezegen. Yarıçapı olarak Neptün'e benziyor ama gerçekte ona benzeyip benzemediğini şu an için bilmiyoruz. Bunun için atmosferinde ne gibi gazlar var, buna bakılması gerekiyor. Diğer gezegen 'TOI-1743b' Süper-Dünya türünden bir gezegen. Dünya'dan yaklaşık yüzde 70 daha büyük ve bir karasal gezegen. Muhtemelen atmosferinde uçucu gazları tutamıyor."
2. "TOI-1743b"nin, yıldızına çok yakın bir gezegen olduğunu, Dünya Güneş etrafındaki bir turunu 365 günde tamamlarken bu ötegezegenin ise turunu 4 günde tamamladığını ifade eden Yalçınkaya, "Dolayısıyla ötegezegen, çok yakın ve sıcak. Yıldızından gelen yüksek enerjili maddelere maruz kaldığı için muhtemelen bir atmosferi yok, atmosferi soyulmuş. Bizim Dünya'mızın manyetik alanı, bizi bu tür etkilere karşı koruyor. Çok büyük ihtimalle atmosferini kaybetmiş Süper-Dünya türünden bir gezegen."

"İleride atmosferi gözlenip yaşam var mı, yok mu buna bakılabilir"

Yalçınkaya, bir diğer yıldız olan "TOI-5799" sisteminin ilginç olduğunu, burada "TOI-5799b" ve "TOI-5799c" olmak üzere 2 ötegezegen keşfettiklerini, ikisinin de Dünya'dan yüzde 70 büyük olduğunu söyledi.

Bu sebeple ötegezegenlerin "Süper-Dünya" kategorisinde olduklarının altını çizen Yalçınkaya, karasal olma ihtimallerinin yüksek olduğunu dile getirdi.

Bu ötegezegenlerden "TOI-5799b"nin yıldızına yakın ve sistemin iç kısmında yer aldığını ve yıldızının etrafında 4 günde bir turunu tamamladığını belirten Yalçınkaya, yıldıza çok yakın olması nedeniyle gezegenin sıcaklığından dolayı yaşam bulunma ihtimalinin çok düşük olduğunu kaydetti.

"TOI-5799c"nin ise yıldızın yaşanabilir bölgesinde yer aldığını ve bir turunu 14 günde tamamladığını ifade eden Yalçınkaya, şu bilgileri paylaştı:

1. "Gezegen, yıldızının yaşanabilir bölgesinde yer alıyor. Bu yaşanabilir bölge şu demek, yıldızından öyle bir uzaklıkta olacak ki yüzey sıcaklığı suyun sıvı halde kalabilmesine imkan sağlayacak. Bu gezegenin yaklaşık 63 derece yüzey sıcaklığına sahip olması bekleniyor ama atmosfer de işleri biraz değiştirebiliyor. Bu gezegenin nasıl bir atmosferinin olduğunu bilmiyoruz. Mesela bizim Güneş Sistemi'mizdeki Venüs gibi sera etkisi çok yüksek olan gazları içeriyor olabilir. Dolayısıyla beklediğimizden çok daha sıcak olabilir ya da atmosferin üst katmanlarında yansıtıcılığı yüksek bulutlar olabilir. Kendi yıldızından gelen ışığını geri yansıttığı için beklenenden soğuk da olabilir. Bunu henüz bilmiyoruz ama bu gezegen, atmosfer çalışmalarına müsait. Dolayısıyla gelecekte nasıl bir atmosferinin olduğuna dair bilgiler edinebiliriz.
2. Şimdiye kadar böyle karasal bir gezegen etrafında bir atmosferin varlığı keşfedilemedi çünkü bunu yapmak çok zor çünkü gezegen zaten çok küçük. Atmosferi daha da ince olduğu için gezegenin atmosferinin varlığını tespit etmek çok zor ama keşfettiğimiz 'TOI-5799c' buna müsait. Aynı zamanda bu gezegen yıldızın yaşanabilir bölgesinin iç sınırında yer alıyor ama yaşam olup olmadığını bilmiyoruz. Eğer yaşam varsa atmosferinde buna dair bazı biyoizler olabilir. İleride atmosferi gözlenip yaşam var mı, yok mu buna bakılabilir."

Atmosferi gözlenebilecek yaşanabilir bölgedeki karasal gezegenlerin arasında en favorinin "TOI-5799c"nin olduğuna işaret eden Yalçınkaya, "Birçok gezegende yaşam olabilir ama bu gezegende yaşam varsa bulunmasına müsaitlik gösteriyor." dedi.

"Atmosferinde yaşama delil sayılabilecek özellikler var"

Çalışmada yer alan ve tezin danışmanlığını yürüten AÜ Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü Genel Astronomi Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Özgür Baştürk de öğrencisinin doktora tezi çalışması kapsamında 4 ötegezegenin keşfini gerçekleştirdiğini söyledi.

Bu tarz çalışmaları yapabilmek için uluslararası takımla çalışmak gerektiğini, birçok teleskopla yerden gözlemlerin yapılmasına ihtiyaç duyulduğunu belirten Baştürk, bu kapsamda Şili'den Türkiye'ye, Meksika'dan Kanarya Adaları'na kadar 20'ye yakın teleskopla gözlemlerin gerçekleştirildiğini anlattı.

Öğrencisinin, bu doğrultuda uluslararası takıma öncülük ettiğini, birçok ülkeden gök bilimci ve astrofizikçinin ekipte yer aldığını dile getiren Baştürk, "Burada 2 gezegen var. Daha yakın olan 'TOI-5799b' gezegeni, yıldızın etrafında bir turunu 4 günde tamamlıyor. Daha uzakta olan 'TOI-5799c' gezegeni ise 14 günde bir turunu tamamlıyor ve yıldıza uzaklığı, üzerinde sıvı suyun bulunabileceği koşulların sağlandığı bir durum yaratıyor. Bu ötegezegenin bulunduğu bölgeye de yaşanabilir bölge diyoruz. 'TOI-5799c', yaşanabilir bölgede bir gezegen ancak bu yaşamın olduğu anlamına henüz gelmiyor." diye konuştu.

Baştürk, şunları kaydetti:

1. "Her şeyden önce 'TOI-5799c'nin bir atmosferinin olup olmadığını öğrenmek istiyoruz. Selçuk'un bir sonraki aşamada yapmak istediği çalışma da böyle bir çalışma. James Webb Uzay Teleskobu'yla, bu ötegezegenin geçişlerini gözleyip bir atmosferi var mı, atmosferinde yaşama delil sayılabilecek özellikler var mı, buna bakmak istiyoruz. Bu anlamda karasal gezegen olup da atmosferi bulunan bir gezegen yok ama bu gezegen buna sahip olabilecek az sayıda aday arasında yer alıyor. Az sayıda aday arasında yer aldığı için de James Webb Uzay Teleskobu'nun zaman içinde gözlemek isteyeceği adaylardan biri olacak."

Rapora göre; Pyongyang destekli Kimsuky ve APT37 gibi hacker grupları ile bağlantılı olduğu düşünülen bilgisayar korsanları, Android tabanlı birçok akıllı telefon ile kişisel bilgisayara KakaoTalk mesajlaşma uygulaması üzerinden kötü amaçlı yazılım gönderdi.

Bu yazılım sayesinde kurbanların tüm hesap bilgilerini ele geçiren hackerlar, daha sonra hedef alınan cihazları sıfırlamak için harekete geçti. Yaptıkları uzaktan müdahalenin fark edilmemesi için kurbanların cihaz başından uzaklaşmasını bekleyen bilgisayar korsanları, bundan emin olmak için ise Google’ın konum takip sistemini ve ele geçirilen web kameralarını kullandı. Hedef alınan kişilerin cihaz başında olmadığına emin olduktan sonra akıllı telefonları ve bilgisayarları fabrika ayarlarına döndüren bilgisayar korsanları, cihazlardaki fotoğraf, belge ve kişi listesi dahil tüm kritik verilerin silinmesine yol açtı. Ayrıca ele geçirilen cihazlardan, kurbanın tanıdıklarına da kötü amaçlı yazılımlar gönderildiği belirtildi.

Siber dolandırıcılık operasyonunda sekiz tutuklama

"Taktiksel olgunluğun göstergesi"

Kuzey Koreli bilgisayar korsanlarının hedef alınan cihazı etkisiz hale getirme ve hesap tabanlı yayılma yöntemlerini ilk kez bir arada kullandığı belirtilen raporda, bunun "benzeri görülmemiş" bir siber saldırı türü olduğu aktarıldı. Raporda, "Bu durum, saldırganların taktiksel olgunluğunu ve gelişmiş kaçınma stratejisini göstermekte olup, Gelişmiş Sürekli Tehdit (APT) taktiklerinin evriminde kilit bir dönüm noktasına işaret etmektedir" ifadeleri kullanıldı.

Siber suçlarla mücadele kapsamında 10 ilde operasyon: 53 zanlı tutuklandı

Eski ABD Büyükelçisi Friedman İsrailli siber güvenlik firmasının başkanı oldu

Varank, burada yaptığı konuşmada, gençlere siyasete katılmaları çağrısında bulundu.

Kendilerinin AK Parti'nin içinden geldiğini belirten Varank, "Ama bizim siyaset tavsiyemiz sadece AK Parti'li gençler için değil. Muhalif de olabilirsiniz. Kendi hayat tarzınıza ve düşüncenize göre bir şeyler başarmak istiyorsanız sizin de yapmanız gereken siyasetin muhalefeti tarafında bu işlerle haşır neşir olmak." dedi.

Gençlere bir tavsiyede daha bulunmak istediğini dile getiren Varank, "Muhalefeti de düşünüyorsanız, iktidar yanlısı da düşünüyorsanız, Türkiye'nin kaderine etki etmek istiyorsanız mutlaka siyasetle ilgilenin, mutlaka siyasetin içinde olun." ifadesini kullandı.

Ömer İleri ise yurt dışında yaşama ve kariyer fırsatları hakkında değerlendirmede bulundu.

Uzun yıllarını yurt dışında geçirmiş biri olarak oralara gitme sürecine kategorik anlamda karşı olmadığına dikkati çeken İleri, şöyle konuştu:

"Tabii ki belli hedef, belli fırsat doğrultusunda gidilebilir. Hatta bazı arkadaşlarımız gidip oralarda yükselebilir. Bunun da memlekete faydası var ama şuna tamamen karşıyım. Bunu yapmaya çalıştılar bu memlekette; Türkiye'de işler şöyle kötü gidiyor, yurt dışında şartlar şöyle iyi, Türkiye'de yaşanmaz, orada yaşanır. Bu şekilde hem memlekete zararlı hem de giden arkadaşlara yazık oluyor. Geldiğimiz nokta itibarıyla ise tersine dönmüş bu durum."

Söyleşide Türkiye'nin teknoloji ve dijital dönüşüm vizyonu, gençlerin bu süreçteki rolü, dijitalleşen kamu hizmetleri, yapay zeka teknolojilerinin gelişimi ve teknoloji odaklı girişimcilik konuları ele alındı.

Katılımcılar, daha sonra Varank ve İleri'ye merak ettikleri konularla ilgili soru sordu.

AK Parti iletişim stratejisini güncelliyor

Türkiye'nin gücüne güç katacağız

Trabzon, Giresun ve Gümüşhane'de

Hakkari Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Biyoloji Anabilim Dalı ve Biyolojik Çeşitlilik Araştırma ve Uygulama Merkezinden Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Sait Taylan’ın da aralarında bulunduğu araştırma ekibi, endemik yeni bir çekirge cinsi tanımladı. "Salmanihippus" adıyla tanımlanan yeni cinsin Trabzon, Giresun ve Gümüşhane illerinin dağlık ve yüksek kesimlerinde yayılış gösterdiği belirlendi.

Morfometri, biyoakustik ve genetik analizlerin yapıldığı çalışmada, keşfedilen bu yeni cinse çekirgeler alanında özellikle Doğu Anadolu Bölgesi’nde araştırmalar yapan merhum Prof. Dr. Selahattin Salman’ın soyadı verildi.

Araştırma ekibinde Prof. Dr. Mehmet Sait Taylan’ın yanı sıra Prof. Dr. Abbas Mol (Aksaray Üniversitesi), Prof. Dr. Deniz Şirin ve Doç. Dr. Sertaç Atalay (Namık Kemal Üniversitesi) ile Prof. Dr. Sarp Kaya (Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi) yer aldı.

"Anadolu'da biyoçeşitlilik yüksek"

Prof. Dr. Taylan, Anadolu’nun son buzul döngülerinde önemli bir sığınak olduğunu ve bu nedenle biyoçeşitliliğinin yüksek olduğunu, yapılacak yeni çalışmalarla birçok yeni taksonun bilim dünyasına kazandırılabileceğini belirtti.

Keşfedilen yeni cins, SCI-Expanded kategorisinde yer alan "Zootaxa" dergisinde yayımlanan "Anatolia’s Hidden Orthopteran Lineage: Discovery of Salmanihippus gen. nov. via Integrative Taxonomy" başlıklı makale ile bilim dünyasına tanıtıldı.

Bu pide başka pide: Trabzonlu pide ustasının 'yenilikçi dokunuşu' şaşırtıyor

Doğu Karadeniz'den 10 ayda 140 ülkeye 1,2 milyar dolarlık ihracat yapıldı

"BÜYÜK İŞLER TECRÜBEYLE KAZANILIR"

Konferansın açılışında konuşan Yeditepe Üniversitesi Kurucu ve Onursal Başkanı Bedrettin Dalan, “Yeditepe Üniversitesi’nin yeni akademik yılı hepimize hayırlı, uğurlu olsun. Başarı dolu bir yıl olmasını diliyorum. Büyük işler tecrübeyle kazanılarak başarılır. Ancak unutmayınız ki tecrübe, hayatınız boyunca yaptığınız bütün hataların toplamıdır. Akıllı insan, kendisinden önce hata yapmış ve tecrübe kazanmış insanların deneyimlerinden istifade eder” ifadelerini kullandı.

"B-2’LERDEKİ BAŞARIMIZ, BİZE F-35 PROJESİNDEKİ BAŞARININ YOLUNU AÇTI"

Integrated Polymer Industries Inc.’in Kurucusu ve Başkanı, Türk mühendis ve iş insanı Ergün Kırlıkovalı, “B-2’lerdeki başarımız, bize F-35 projesindeki başarının yolunu açtı. Bizi ihaleyle davet ettiler, bizden malzeme talep ettiler. Bunun üzerine yapabileceğimizi düşündük ve altı aylık çok sıkı bir çalışma yürüttük. Zorlu test süreçlerinden geçtik. 2006 yılından bu yana oranın tek tedarikçisiyiz. 19 yıldır bu görevi sürdürüyoruz” dedi.

"ALTI AYLIK YOĞUN BİR ÇALIŞMANIN ARDINDAN PROTOTİP BİR MALZEME GELİŞTİRDİK"

Kırlıkovalı, “Beni ihaleye davet ettiler. O ihalede çok büyük firmalar vardı ama ben tek başıma katıldım. İstenilen hem çok zor hem de elastik yapıda bir malzemeydi. Birçok yarışmacı bu nedenle yarışmadan çekildi. Ben ise o dönemde bunu yapabileceğime inanıyordum. Altı aylık yoğun bir çalışmanın ardından prototip bir malzeme geliştirdik. Kör testlerde en başarılı malzeme bizimki oldu. Bu testler yaklaşık 3,5-4 yıl sürdü. 1992 yılından bu yana, yani 30 yılı aşkın süredir B2’lerin tek tedarikçisiyiz” ifadelerini kullandı.

"AR-GE ASLA DURMAMALI"

Ar-Ge’nin önemine değinen Kırlıkovalı, “Ar-Ge durmaz, çünkü yarın ne olacağı belli değil. Zaten çok sayıda dergiye aboneyiz; oralardan gelen yenilikleri takip ediyoruz. Bazen ekstra bilgiler istiyoruz, ‘Bunları biz yaratabilir miyiz?’ diye bakıyoruz. Mevcut malzemeleri daha da geliştirebilir miyiz, onun üzerinde çalışıyoruz. Şu anda üzerinde çalıştığımız altı yeni malzeme var. Bunların üçü pazarlamaya oldukça yakın aşamada. Şunu özellikle belirtmek isterim; bir başarı yakaladığınızda oturup bekleyemezsiniz. Çalışmaya devam etmelisiniz, çünkü sizin gibi binlerce insan daha var. Bu yüzden Ar-Ge asla durmamalı” diye konuştu.

"GENÇLERİN ÖNÜNÜ AÇMAK GEREKİYOR"

Gençlere önerilerde bulunan Kırlıkovalı, “Gençlerin önünü açmak gerekiyor. Onlara düşünme, deneme ve yanılma alanları yaratmalıyız. Aksi halde mevcut yöntemlerle büyük bir gelişme beklemek mümkün değil. Ancak yeni laboratuvarlar, deneme ve araştırma alanları oluşturulursa, gençler bilgiyi deneyerek, yenileyerek öğrenir ve eninde sonunda başarırlar” dedi.

"FİKİRLER YENİLİĞİN KAPISINI ARALAYACAKTIR"

'Yaratıcılıkla inovasyonu birbirinden ayırıyoruz' diyen Kırlıkovalı, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Yaratıcılık, güzel bir fikir ya da çözüm bulmaktır; ancak bir fikri hayata geçirmek, yani uygulamaya dönüştürmek inovasyondur. Asıl çalışmanın yapılması gereken nokta da burasıdır. Bu nedenle yedi aşamalı bir sistem geliştirdim. Bunların iki–üçü bilinen, üç–dördü ise yeni yöntemler. Öncelikle dün, bugün, yarın taraması yapılmalı, ardından inovasyon sürecine geçilmeli. Bu süreç testlerle ve tasarımlarla desteklenmeli. Bizde ayrıca ‘tezatlar sistemi’ var. Şu anda elimde 40 kadar tezat bulunuyor: büyük–küçük, az–çok, ışıklı–ışıksız gibi. Bu zıt kavramları kullanarak beyin fırtınası yapılmalı. Bu süreçte fikirlerin yüzde 95’i elense bile, kalan yüzde 5’lik aralık yeniliğin kapısını aralayacaktır” diye konuştu.

"ÜNİVERSİTEDE ÖĞRENMEYİ ÖĞRENİYORSUNUZ"

Kırlıkovalı, “Ben gençlere hep şunu söylüyorum, siz üniversitede öğrenmeyi öğreniyorsunuz. Üniversiteyi bitirdim, artık her şeyi biliyorum düşüncesine kapılmayın; bu, yapılabilecek en büyük hatadır. Gerçek hayata adım attığınız anda, aslında çok daha fazla öğrenmeniz gerektiğini göreceksiniz. İpleri bırakmayın; daha çok öğrenin, daha disiplinli olun. Hayal edin, hayallerinizin peşinden gidin. Kendinizi sürekli geliştirin, yapay zekayı ve interneti etkin şekilde kullanın” ifadelerini kullandı.

"LİSANINIZI GÜZEL KULLANIN"

Dilin ve iletişimin önemine değinen Kırlıkovalı, “Lisanınızı güzel kullanın. En önemlisi ne kendinizin ne de karşınızdaki insanın vaktini boşa harcayın. Türkçemizi doğru, güzel ve düzgün konuşun. Çünkü gerçek hayatta derdinizi açık ve net anlatmanız gerekir. Az sözle, en etkili şekilde anlatın. Ayrıca İngilizceyi mutlaka öğrenin. İngilizce bildiğinizde, Rusça ya da Çince bilmenize gerek kalmaz; çünkü onlar da İngilizce yazıyor. Fransızca veya İspanyolca öğrenmenize de gerek olmuyor demiyorum, ancak İngilizceyi çok iyi öğrenin. Çünkü en fazla bilgi ve kaynak İngilizcedir” dedi.

Açıklamada, Euro HPC'nin gelecek yıl Avrupa genelinde konuşlandırılacak ilave yapay zeka fabrikalarına ev sahipliği yapmak üzere Çekya, Litvanya, Hollanda, Polonya, Romanya ve İspanya'yı seçtiği ifade edildi.

Avrupa'da daha önce 13 yapay zeka fabrikası tesisinin yerinin belirlendiği anımsatılan açıklamada, bunların Avrupa genelinde inovasyona katkı sağlayacak, birbirine bağlı bir yapay zeka merkezleri ağı oluşturacağı kaydedildi.

Açıklamada, son belirlenen 6 ülkenin Avrupa'da yapay zeka altyapısını daha da genişletmek için yapay zeka fabrikaları ile yapay zeka için optimize edilmiş yeni sistemler de kuracakları belirtildi.

Yapay zeka fabrikalarının ulusal çapta tek noktadan hizmet sunacaklarına işaret edilen açıklamada, bunların Avrupalı ​​yapay zeka girişimlerine, KOBİ'lere ve araştırmacılara kapsamlı destek sağlayacağı bildirildi.

Açıklamada, 6 yeni yapay zeka fabrikasının AB ve üye ülkelerden sağlanacak 500 milyon avronun üzerinde yatırımla destekleneceği, bunun Avrupa'nın yüksek performanslı bilgi işlem kapasitesini artıracağı ve yapay zekanın kilit sektörlerde kullanımını hızlandıracağı bildirildi.

Kamu tasarrufunda ‘yapay zekâ’ denetimi

Durumu NASA'ya bildiren, üç aylık süreç boyunca gerekli ek bilgileri sağlayıp NASA Siber Güvenlik ekipleriyle koordineli çalışan Nas, açığın kapatılmasına katkıda bulundu.

Öğrencinin tespit ettiği açığın veri ihlali riski taşıdığı belirlenmesi üzerine Nas'a takdir mektubu gönderildi, adı NASA'nın onur listesine eklendi.

NASA: Güneş Sistemi dışında 6 bin gezegen keşfedildi

"NASA'nın zafiyet kapatma aşamasına aslında yardım ettim"

Nas, gazetecilere, yaklaşık 3 yıldır siber güvenlik alanında çalışmalar yürüttüğünü belirterek, tespit ettiği "Account takeover" olarak nitelendirilen bu zafiyetin erişimi olmayan başka hesaplara erişim sağlamasına imkan tanıdığını anlattı.

Aslında bu açığın "farklı hesabı çalmak" olarak ifade edilebileceğine değinen Nas, "'Zero click' adını verdiğimiz bir zafiyet türü var. Bu zafiyet karşı tarafın hiçbir tıklamaya gerek kalmadan hesabının ele geçirilmesi anlamına geliyor. Bazen SMS, zararlı linkler gelir. Bunlara tıkladığınızda bazı verileriniz çalınır. Mesela bunlar zero click değildir. Bunlar bir tıklamaya ihtiyaç duyar ama benim bulduğum zafiyet, karşı tarafın hiçbir tıklamasına gerek kalmadan hesap devralma zafiyetiydi." diye konuştu.

Nas, bulduğu açığın kritik seviyede değerlendirildiğini ve NASA'nın bu tür durumlarda belirli politika uyguladığını, kurumun sistemlerinde tespit edilen ve geçerliliği kanıtlanan zafiyetleri bildiren araştırmacıları ödüllendirdiğini ifade etti.

Uzun zamandır bu alanla ilgilendiğini belirten Nas, "NASA'ya bunu bildirdim. Haziran ayında bu raporu gönderdim. NASA bu raporu inceledi ve geçerli bir zafiyet olabileceğine karar verdi. Ben de yaklaşık 3 ay süren süreçte NASA'ya ek bilgiler gönderdim. Kendi istedikleri doğrultusunda çalışmalar yaptım. 'NASA'nın zafiyet kapatma aşamasına aslında yardım ettim.' diyebiliriz. Zafiyeti gönderiyorsunuz, nasıl kapatılacağını anlatıyorsunuz. NASA'da bu yönergeye göre eğer gerçekten başarılı şekilde süreç tamamlarsanız onur belgesi veriyor." şeklinde konuştu.

"Öğrenciyken takdir mektubu almam beni çok mutlu etti"

Nas, söz konusu açığın NASA'nın kullanıcı kayıt sistemiyle ilgili olduğunu ve bulduğu zafiyetin kullanıcıların adres, e-posta, ad-soyad ve telefon numarası gibi hassas verilerine erişebildiğini dile getirdi.

Bulduğu zafiyetin farklı kullanıcıların hesaplarına erişim sağlayarak bu bilgilerin ele geçirilmesine olanak tanıdığını, bunun da "veri ihlali" kapsamında değerlendirildiğini vurgulayan Nas, zaman zaman kapatıldığı bildirilen açığın yeniden tetiklenebildiğini gördüğünü, bu nedenle farklı yöntemler izlenerek zafiyetin tamamen ortadan kaldırıldığını anlattı.

Nas, bu süreçte üniversitesinin de kendisini tebrik ederek destek verdiğini belirterek, "Farklı şirketlerde zafiyetler bulup ödüller almıştım. NASA kadar büyük çapta şirket olmamıştı. Maddi açıdan ödül aldığım oldu ama bu NASA'dan aldığım onur mektubu benim için manevi hediye gibi oldu. Benim hayalimdi ve hayalimi gerçekleştirdim. Çok mutlu oldum. Bu alan insana gerçekten güzel şeyler verebiliyor. Öğrenciyken takdir mektubu almam beni çok mutlu etti. Bu alanda ilerlemem için biraz daha teşvik oldu." değerlendirmesinde bulundu.

"Gurur verici başarıya imza atan değerli öğrencimizi canıgönülden tebrik ediyorum"

Zonguldak BEUN Rektörü Prof. Dr. İsmail Hakkı Özölçer de yaptığı yazılı açıklamada, Yusuf Nas'ın başarısının sadece üniversite için değil, ülke adına da gurur verici olduğunu kaydetti.

Cumhuriyetin ilk üniversitelerinden biri olan Zonguldak BEUN'un bilimsel üretim ve genç yeteneklerin yetişmesi noktasında her geçen gün daha da güçlü adımlar attığını aktaran Özölçer, şunları ifade etti:

1. "Öğrencimiz Yusuf Nas'ın NASA gibi dünyanın en prestijli kurumlarından birinin siber güvenlik açıklarını tespit ederek hem takdir edilmesi hem de onur listesine alınması, üniversitemizin bilimsel altyapısının ve eğitim kalitesinin en somut göstergesidir. Bu duygu ve düşüncelerle başta öğrencimizi yetiştiren çok kıymetli akademisyenlerimize teşekkür ediyorum. Böylesine gurur verici başarıya imza atan değerli öğrencimiz Yusuf Nas'ı ise canıgönülden tebrik ediyor, çalışmalarında başarılarının devamını diliyorum."

Özölçer, gençlerin teknoloji, bilişim ve savunma sanayisi gibi stratejik alanlarda yetişmesinin ülkenin geleceği açısından büyük önem taşıdığına da dikkati çekti.

Geliştirdikleri "Kartalgöz İleri Görüş Sistemi" ile "Akıllı Ulaşım Yarışması" kategorisinde yer alan öğrenciler, burada hem birincilik elde etti hem de "en iyi sunum" ödülüne layık görüldü.

"Sistem her araca entegre edilebiliyor"

Üniversite bünyesinde görevli Murat Tunçel danışmanlığında hazırlanan bu sistem, sürücülerin olumsuz hava koşullarında düşen görüş mesafesi nedeniyle yaşanan kazaların önüne geçmeyi hedefliyor. Bu kapsamda araç önüne takılan kameradan alınan görüntü, öğrencilerce geliştirilen yazılım ve araç içine yerleştirilen yapay zeka kartıyla işleniyor. Böylelikle yolculuk esnasında alınan yolun görüntüsü, araç içine monte edilen ekran üzerinden anlık olarak kullanıcıya veriliyor.

Yoldaki nesneleri, kaybolan hız algısını kullanıcıya bildirerek yolun güvenli şekilde tamamlanmasını sağlayan sistem, özellikle uzun yolculuklarda tır, servis ya da otobüs şoförlerinin yüksek ışık parlamalarına maruz kalmalarının önüne geçmeyi amaçlıyor. Sistem her araca entegre edilebiliyor.

"Ticarileşebilecek bir ürün potansiyeline sahip"

Takım lideri Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğrencisi Burak Vergi, finale kalan 25 proje arasından derece elde ettiklerini, kendilerini başarıya götüren en önemli etkenlerden birinin ise takım uyumu olduğunu söyledi.

Sistemin, standart kameralar üzerinden yapay zeka destekli çalıştığını belirten Vergi, "Üretilen belirli modeller vardı ancak hepsi donanım maliyeti yüksek modellerdi. Ürettiğimiz modeller tamamen yapay zeka destekli yazılımla çalışıyor ve ekstra donanıma ihtiyaç duymuyor." dedi.

Vergi, yarışmada aynı zamanda "en iyi sunum" ödülünü elde etmelerinde, üniversitede yaptıkları ses tonlaması, el ve göz koordinasyonunu içeren etkileyici sunum çalışmalarının katkısı olduğunu ifade etti.

Geliştirdikleri ürüne güvendiklerini vurgulayan Vergi, şöyle konuştu:

1. "İlk hedefimiz yerli otonom sisteminin altyapısını oluşturmaktı. Halihazırda yarışmaya giren sistem ticarileşebilecek bir ürün potansiyeline sahip. Bunu da hem üniversiteden aldığımız destek hem de sponsorlarımız aracılığıyla yürütüyoruz. Ürünümüzün patent başvurusunu yaptık. Bu süreç tamamlandıktan sonra ticari bir ürün halinde satışa sunmaya, anlaşmalı olduğumuz firmalarla beraber sistemin araçlara kurulumu için çalışmaya başlayacağız."

"Türkiye'nin ulaşımda yapay zeka teknolojilerinden geri kalmaması gerekiyor"

Vergi, Türkiye'nin ulaşımda yapay zeka teknolojilerinden geri kalmaması gerektiğine dikkati çekerek, "akıllı ulaşım" kapsamında başka projeler geliştirmek istediklerini dile getirdi.

Bunun yanı sıra farklı alanlarda da çalışmalara ağırlık vereceklerini söyleyen Vergi, "Sadece yarışma odaklı değil, artık ticarileşebilir ürün üretmek, bu ürünü ihraç edebilir konuma getirmek istiyoruz." diye konuştu.

Vergi, projelerini geliştirme ve çalışma süreçlerinde kendilerine destek veren ailelerine de teşekkür etti.

İlki 2018'de gerçekleştirilen TEKNOFEST; teknolojiye olan ilgiyi artırmayı ve Türkiye’nin teknoloji üreten ve geliştiren bir topluma dönüşmesi konusunda farkındalık oluşturmayı hedefliyor. Teknoloji yarışmaları, hava gösterileri, konserler, çeşitli konularda gerçekleştirilen söyleşi ve etkinliklerin yer aldığı festivalde bu yıl 58 ana kategori ve 137 alt kategoride yarışmalar düzenleniyor.

Nükleer Yarışması

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Bayraktar, en çok gençlerin büyük ilgi gösterdiği festivalde özel bir buluşma gerçekleştirdi. Gençlerle bir araya gelen Bakan Bayraktar, ilk kez geçen sene festival kapsamında Nükleer Enerji Teknolojileri Tasarım Yarışması düzenlendiğini anımsatarak İstanbul Çekmece’de, yarışmada ilk dörde kalan projeleri dinleme imkânı bulduğunu söyledi. Bayraktar, yarışmanın Türkiye’nin nükleer geleceği açısından çok önemli olduğunu kaydederek gelecek yıllarda bu organizasyonu daha da büyüteceklerini söyledi.

Elektrikleşme ve Talep

Dünyanın hızla elektrikleştiğini ve enerji ihtiyacının arttığını, bu nedenle de temiz ve yerli kaynakların önem kazandığını kaydeden Bayraktar, “Bu soruna bir çözüm üretmeye çalışıyoruz. Onun için burada yapılan bütün yarışmalar, özellikle nükleer teknoloji alanındaki yarışma bizler için bu anlamda önem arz ediyor.” dedi.

Enerji Verimliliği

Bayraktar, enerjide dışa bağımlılığı bitirme noktasında enerji verimliliğinin önemine işaret ederek “Enerjisini verimli kullanan bir Türkiye'ye ihtiyacımız var. Mutlaka yenilenebilir enerjiyi yani kendi temiz kaynaklarımızı rüzgâr, güneş, off shore rüzgâr, jeotermal, biyokütle bu yakıtlardan elektrik üretme konusunda en üst düzeyde olmamız lazım.” diye konuştu.

Kesintisiz Baz Yük

Burada nükleer enerjinin de önemli bir alan olduğuna değinen Bayraktar, “Türkiye dünyadaki birçok ülke gelişmiş ülkede olduğu gibi mutlak suretle nükleer sahip olmak zorunda. Kesintili kaynakların yanına mutlaka temiz, kesintisiz baz yük dediğimiz nükleer gibi çok önemli bir gücü koymak zorundayız. Şimdi ilk reaktörlerimiz Akkuyu'da yükseliyor. Birinci reaktörde yüzde 90’ların üzerinde tamamlanmaya erişmiştir durumdayız.” dedi.

Katma Değerli Madencilik

Bayraktar, ekonomik hayatın en önemli ham maddesinin madenler olduğuna değinerek “Maharet, madenleri olduğu gibi çıkarmak değil, onları nihai ürüne dönüştürebilmek. Dolayısıyla katma değerli bir şekilde madenlerimizi ekonomimize katmayı hedefliyoruz.” diye konuştu.

Desteğe Hazırız

Konuşmasının sonunda gençlere seslenen Bakan Bayraktar, şu ifadeleri kullandı: Sizler, ülkemiz için, geleceğimiz için, aydınlık yarınlarımız için birer ümitsiniz. Sizlerin çalışmalarıyla Türkiye'nin geleceğinin çok daha aydınlık olacağına inanıyoruz. Biz her konuda sizlere destek olmaya hazırız.

Projeleri İnceledi

Bakan Bayraktar, TEKNOFEST alanında bulunan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın standını ziyaret etti. Nükleer Enerji Teknolojileri Tasarım Yarışması’nın çadırında takımların projelerini inceledi, gençlerle sohbet etti.

TEKNOFEST şampiyonlarından Gazze çağrısı

Siyasi iletişim için ‘eşsiz’ örnek: TEKNOFEST

TEKNOFEST İstanbul'un üçüncü günü Kıraç konseriyle sona erdi

Açıklamalarda, keşfedilen ötegezegenlerin büyük bölümünün Güneş Sistemi’ndeki gezegenlerle benzerlik göstermediği ifade edildi. ‘Sıcak Jüpiterler’, ultra kısa dönemli gezegenler ve gelgit kilitli dünyaların öne çıkan örnekler olduğu bildirildi. Bazı ötegezegenlerde aşırı sıcaklık ve basınç koşullarının bulunduğu, bazılarında demir yağmurlarının görülebileceği, bazılarının ise tamamen okyanuslarla kaplı olabileceği aktarıldı.

KEŞİF YÖNTEMLERİ

NASA’nın aktardığına göre, ötegezegenlerin çoğunun geçiş ve radyal hız yöntemleriyle tespit edildiği, geçiş yönteminin bugüne kadar yaklaşık 4 bin 500 keşiften sorumlu olduğu ifade edildi. Radyal hız yöntemi ise yıldızın ışığındaki titreşimleri ölçerek 1140’tan fazla ötegezegenin varlığını ortaya çıkardı. Doğrudan görüntülemenin oldukça zor olduğu, bu yöntemle 100’den az ötegezegenin gözlemlenebildiği kaydedildi. Ayrıca aday gezegenlerin doğrulanmasının uzun süre aldığı ve farklı teleskoplarla yapılan takip gözlemleri gerektirdiği vurgulandı.

Bilim insanları, Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) 2026’da fırlatılması planlanan PLATO misyonunun Güneş benzeri yıldızların etrafında kayalık gezegenlere odaklanacağını, NASA’nın 2027’de devreye girmesi beklenen Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu’nun mikro mercekleme yöntemiyle binlerce ötegezegen tespit edeceğini, Çin’in ise 2028’de fırlatacağı Earth 2.0 teleskobuyla Dünya büyüklüğündeki gezegenleri arayacağını duyurdu. Araştırmaların temel amacının yaşanabilir dünyaların bulunması olduğu vurgulanarak, James Webb Uzay Teleskobu’nun bu alanda kızılötesi atmosfer gözlemleriyle ilk bulguları sunduğu belirtildi. Gelecekte ‘Yaşanabilir Dünyalar Gözlemevi’ (Habitable Worlds Observatory) gibi projelerle özellikle Dünya benzeri gezegenlerin tespit edilmesinin hedeflendiği, ötegezegen araştırmalarının teknolojik gelişmelerle birlikte hız kazanmaya devam edeceği aktarıldı.

NASA Ötegezegen Keşif Programı (ExEP) Yöneticisi Dawn Gelino, araştırmayla ilgili açıklamasında, “Keşfettiğimiz farklı gezegen türlerinin her biri, gezegenlerin oluşabileceği koşullar ve nihayetinde Dünya gibi gezegenlerin ne kadar yaygın olabileceği ve onları nerede aramamız gerektiği hakkında bize bilgi veriyor. Evrende yalnız olup olmadığımızı öğrenmek istiyorsak, tüm bu bilgiler çok önemlidir” ifadelerini kullandı.

NASA gizemli Mars küreleri keşfetti

NASA astronotu maaşını açıkladı: Uzaya adanan ömrün bedeli

Festivalde Afet Yönetimi kategorisinde yarışan İstanbul Arel Üniversitesi Savunma Sanayi Kulübü öğrencileri, MCT Sensor Merkutech takımının projelerini tanıttı.

İstanbul Arel Üniversitesi MCT Sensor Merkutech Takım Kaptanı Yusuf Özdemir, projeye ilişkin AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, 2021'den bu yana insansız hava araçları ve otonom sistemler üzerinde çalıştıklarını söyledi.

Özdemir, 2024'te Adana'da gerçekleştirilen TEKNOFEST Şampiyonlar Ligi yarışmasında Warscope projesiyle şampiyon olduklarını hatırlatarak, proje kapsamında insanlarda merhamet ve empati duygusu uyandıran bir web aplikasyonu geliştirdiklerini dile getirdi.

Bu yıl afet yönetimi kategorisinde "F-Rone" isimli insansız hava aracıyla yarıştıklarını belirten Özdemir, projeye ilişkin şu bilgileri paylaştı:

1. "Bu projeyle geliştirdiğimiz F-Rone aracı, tam otonom veya manuel uçuş kabiliyetleri ile yangın anında yangın bölgesine giderek o bölgenin 3 boyutlu (3D) haritasını çıkartıyor ve daha sonra çıkarttığı bu 3D ölçeklenebilir haritayı ilgili kurumlarla paylaşıyor. Aynı zamanda kendi geliştirdiğimiz görüntü işleme algoritmaları sayesinde de yangın koordinatlarını işaretleyip yine ilgili kurumlara iletebiliyor."

Yangın tahribatı da saptanabilecek

Özdemir, projeyle afet durumlarında acil müdahaleyi kolaylaştırabilmek için gerekli verilerin hızlı bir şekilde analiz edilebilmesine katkı sağlamayı amaçladıklarına dikkati çekerek, şunları söyledi:

"İlgili kurumlar, gönderilen ölçeklenebilir haritalar sayesinde yangın bölgelerini daha iyi analiz edebilecek. Araç hangi bölge ne kadar sürede ne kadar tahribat yaşamış bunları saptayabilecek ve yangın koordinatlarını anlık olarak erişebildiği için daha ciddi müdahaleler sağlayabilecek. Bizim hedefimiz de bu alanda çalışmaya devam ederek ülkemize böyle bir insansız hava aracı kazandırmak."

İstanbul Arel Üniversitesinin kendilerine tahsis ettiği atölyede yürüttüklerini ifade eden Özdemir, ayrıca üniversitedeki mentör akademisyenler, danışman hocalar ve farklı öğrenci kulüpleriyle işbirliği içinde projeler geliştirdiklerini kaydetti.

- "İhtiyaç duyduklarında biz her türlü desteği veriyoruz"

İstanbul Arel Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Aziz Yılmaz da T3 Vakfı'na ve TEKNOFEST ekibine teşekkür ederek, böyle etkinliklerde gençlerin teknolojiye dokunduğunu, uygulama, deneme ve kendilerini ispatlama şansı bulabildiğini belirtti.

Yılmaz, TEKNOFEST'in Türk gençlerinin önünü açtığını dile getirerek, "Umarım bu katkı çok daha güzel, yüksek nitelik teknolojiye dönüşecek." dedi.

TEKNOFEST Adana'da Şampiyonlar Ligi'nde birinci olduklarını hatırlatan Yılmaz, şöyle devam etti:

"Başarıyı korumak kolay değil. Biz aynı zamanda bir savunma sanayi kulübü kurduk üniversitemizde. Bu takımda 120 kişilik kulübün 12 kişilik öğrencilerle oluşturduğu bir takım ve bu takıma biz üniversite olarak araştırma merkezlerimizde her türlü desteği veriyoruz. Aynı zamanda kendilerinin rahatça çalışabilecekleri bir atölye ortamı sağladık. Ben danışma hoca olarak destek olmaya çalışıyorum. Gerektiğinde diğer hocalarımızdan da yönlendirip destek alabiliyoruz."

Yılmaz, öğrencilerin birçok proje üzerinde çalıştığını, fikirler geliştirdiklerini ve olgunluğa ulaşan projelere odaklandıklarını dile getirdi.

Savunma sanayi tecrübelerini üniversitenin imkanlarıyla birleştirdiklerini belirten Yılmaz, "Desteğimize ihtiyaç duyduklarında biz her türlü desteği veriyoruz." dedi.

Etkinlik, kapılarını dün çocuklara açtı ve 21 Eylül'e kadar devam edecek.

Kasım ayına kadar Türkiye'nin farklı şehirlerinde çocuklarla buluşacak Tekno Macera Tırı, ASELSAN'ın yenilikçi vizyonunu yansıtan interaktif deneyim alanları, teknoloji sergileri ve eğlenceli etkinliklerle dolu bir program sunuyor.

Açıklamada, Tekno Macera Tırı'nın teknoloji ve bilimi Türkiye'nin dört bir yanındaki çocuklara ulaştırmayı hedeflediği ifade edilerek, şunlar kaydedildi:

"Şenlik kapsamında ziyaretçiler, yapay zeka desteğiyle hazırlanan Mucitler Müzesi'nde tarihe yön veren mucitlerle tanışma fırsatı buluyor. Çocuklar, bu mucitlerden ilhamla geliştirilen ASELSAN ürünlerini keşfederken, 'Bir Doğa Yolculuğu' kitabının artırılmış gerçeklikle hayat bulmasına da tanıklık ediyor. Bilim ve teknoloji meraklıları, çeşitli bilim gösterileri ve eğitici atölyelere katılarak hem eğleniyor hem öğreniyor."

ASELSAN ile Savunma Sanayii Başkanlığı arasında dev anlaşma

Satışlarda büyük sıçrama

Ağustos 2025’te oyun satışları, Temmuz ayına göre yüzde 13, 2024 Ağustos ayına göre ise yüzde 17 artış gösterdi. Mobil, PC ve konsol platformlarına olan yoğun ilgi, satış rakamlarının yükselmesinde temel etken oldu.

En popüler oyunlar belli oldu

Ayın en çok oynanan oyunları arasında FPS türünün lideri Counter-Strike 2, geniş kitlelere hitap eden PUBG Mobile ve rekabetçi yapısıyla öne çıkan Valorant zirvede yer aldı. Mobil tarafta Garena Free Fire ve Mobile Legends öne çıkarken, klasiklerden World of Warcraft ve League of Legends popülerliğini korudu. Türkiye’de köklü bir geçmişe sahip olan Metin 2 de listede kendine yer buldu.

Hediye kartlarında Sony PSN zirvede

Hediye kartı satışlarında Sony PSN Hediye Kartı açık ara önde olurken, onu Steam Cüzdan ve App Store & iTunes kartları takip etti. Xbox ve Google Play kartları da oyuncuların sık tercih ettiği seçenekler arasında yer aldı.

İstanbul oyun alışverişinin merkezi

Oyun alışverişlerinde İstanbul, Ağustos ayında en yüksek paya sahip şehir oldu. İstanbul’u sırasıyla Ankara, Antalya, İzmir ve Bursa takip etti. Büyük şehirlerin oyun sektöründeki ağırlığı, dijital oyun kültürünün bu bölgelerde yoğunlaştığını gösterdi.

30 yaş üstü oyuncular önde, kadın oyuncular artışta

Oyun alışverişlerinin yüzde 50’si 30 yaş üstü oyuncular tarafından gerçekleştirildi. 21-30 yaş grubu yüzde 45 payla ikinci sırada yer alırken, 18-21 yaş grubu yalnızca yüzde 5’te kaldı. Cinsiyet dağılımında ise kadın oyuncuların oranı yüzde 35’e yükseldi ve Temmuz ayına göre yüzde 2 artış kaydedildi. Erkek oyuncular ise yüzde 65’lik oranla çoğunluğu oluşturdu.

Yeni oyunlar heyecanı artırıyor

Oyun sektöründe asıl heyecanın sonbaharda yaşanması bekleniyor. FC 26, NBA 2K26, Borderlands 4, Silent Hill f, Hollow Knight: Silksong, Ghost of Yotei, Dying Light: The Beast, Civilization VII, Call of Duty: Black Ops 6, Metroid Prime 4: Beyond ve Marvel Rivals gibi merakla beklenen yapımlar önümüzdeki aylarda piyasaya çıkacak. Bu büyük lansmanlar, hem Türkiye’de hem de dünyada oyun satışlarını daha da yukarı taşıyacak.

Dijital oyun ekonomisi büyümeye devam ediyor

Oyunfor’un Ağustos 2025 raporu, dijital oyun dünyasının yalnızca bir eğlence alanı değil aynı zamanda güçlü bir ekonomi merkezi olduğunu gözler önüne seriyor. Hem popüler oyunların hem de hediye kartlarının satışında yaşanan artış, oyuncuların dijital dünyaya olan bağlılığını ortaya koyuyor.

Burada konuşan Bakan Kacır, Türkiye'nin savunma sanayideki durumuna değindi. Milli savunma alanındaki hamlelerin Türkiye'nin kritik teknolojilerde tam bağımsızlık yolculuğu olduğunu dile getiren Bakan Kacır, üretebilen, kendi öz evlatlarının alın ve akıl teriyle geleceğe yürüyen, daha yüksek katma değer üreterek inşa eden Türkiye'den bahsedildiğini vurgulayarak şöyle konuştu:

“Türkiye, savunma sanayide özellikle son 22 yıllık dönemde Cumhurbaşkanımız liderliğinde muazzam başarılar elde etti. Dosta güven, hasımlarımıza endişe veren bir destan yazıyoruz adeta. Bu hamle, farkında olmalıyız ve bilmeliyiz ki, sadece savunma sanayisinden ibaret değil. Sanayinin ve teknolojinin tüm alanlarında, kritik ihtiyaçlarını kendi imkanlarıyla karşılayamayan bir ülkenin bugünün dünyasında teknolojik bağımsızlıktan, dolayısıyla ekonomik ve siyasi bağımsızlıktan bahsetmesi mümkün değil. Hedefimiz savunma sanayide başardığımız gibi sanayinin, teknolojinin diğer alanlarında, ulaştırmadan enerjiye, tarımdan sağlığa ve finansa tüm alanlarda kendi teknolojisini üretebilen bir Türkiye inşa etmek. Bunu yapabilmek adına büyük bir ekosistem inşa ettik."

‘İHA ALANINDA ÖNEMLİ BİR NOKTAYA GELDİK’

Askeri sınıf insansız hava aracı üretiminde Türkiye'nin önemli bir noktaya geldiğini ifade eden Bakan Kacır, bu alanda ihracatı 36 milyar dolardan 270 milyar dolara çıkardıklarını dile getirerek, "Hem üretebildiğimiz ürün hem de ihracat yapabildiğimiz ülke sayısı açısından dünyada ortada bir yerdeydik. Bugünün Türkiye’si Çin'den sonra Avrupa'ya kadar uzanan geniş coğrafyanın en güçlü üreticilerinden birisi. Bütün bu başarıların arkasında Ar-Ge'lere ayırdığımız kaynak çok önemli bir rol oynuyor" dedi.

Bakan Kacır, eski Türkiye’de uzun yıllar boyunca terörle mücadele edildiğine dikkat çekerek, "İhtiyaç duyduğumuz savunma sistemlerini müttefik olduğumuz ülkeler, parasını ödesek dahi bize vermiyordu. 40 yıla yakın zamandır terörle mücadele eden bir ülke olarak bu mücadelemizde dostumuz olması gereken, aynı ittifakın içinde olduğumuz ülkelerin çoğu zaman yanımızda değil onları çoğunlukla mücadele ettiğimiz terör örgütlerinin arkasında görüyorduk. Onlardan nadiren alabildiğimiz savunma sistemleri de terörle mücadelede ihtiyacımızı karşılamıyor ve bize başarı getirmiyordu" ifadelerini kullandı.

Savunma ve havacılık ihracatının 248 milyon dolardan 2024'te 7 milyar doların üzerine çıktığını söyleyen Bakan Kacır, 2025'te ise bu rakamın 9 milyar doların üzerine çıkmasını hedeflediklerini vurguladı. Yapay zeka alanında da geri kalınmadan bu alanda önemli adımlar atılması gerektiğini anlatan Bakan Kacır, "Bunun için dünyada hiper ölçek denilen veri merkezleri inşa ediyor. Yapay zeka birçok alanda insanoğlunun en önemli tamamlayıcı ve ikame edici unsuru olması öngörülüyor. Bu alanda bağımsız olmak için atacağımız adımları hızlandırmalıyız. İnternetle birlikte hakikat ile aramızdaki bağ bir ölçüde dönüşmüştü. Bu alanda biz son derece aktifiz, arama motorunda bize sunulanlar arasından tercih yapsak da burada bir tercih yapma imkanımız bulunuyor. Yapay zeka ile birlikte bu büyük ölçüde dönüşüyor. O kadar hızlı yanıt veriyor ki; verdiği cevaba inanmamak çok zor. Dolayısıyla zihinlerin kolaylıkla yönlendirilebileceği bir dönemdeyiz. O yüzden bize düşen güvenilir yapay zeka ortaya koyabilmek, kendi değerlerimiz ve güvenilir veri kümeleriyle donatılmış yapay zeka geliştirmek zorundayız" diye konuştu.

Bakan Kacır, yerli hibrit roket motoruyla üretilen bir uzay aracının aya ulaştırılması için çalışmaların sürdüğünü belirterek, "Şimdi yeni uzay görevlerine hazırlanıyoruz. İnşallah 380 bin kilometre ötemizde olan aya kendi ay yıldızlı bayrağımız ile kendi hibrit roket motorumuz ile ürettiğimiz bir uzay aracını eriştireceğiz. Önümüzdeki yıl yani 2026 yılı sonunda ay görevini de hayata geçirecek uzay aracını başarıyla hazırlamış, sonraki aylarda da aya göndermiş olacağız. Bütün bunlar Türkiye’ye çok farklı kazanımlar getiriyor. Hem stratejik hem de ekonomik kazanımlar getiriyor. Bu alanlar Türkiye’nin kalkınma yolculuğuna önemli katkılar sunan adımlar. Dünyada 1 yılda 600 milyar dolar uzay ekonomisine katkı veriliyor. Bu ayrılan payın 1 trilyon dolara erişmesi öngörülüyor. Dolayısıyla Türkiye olarak uzay ekonomisinden pay alan ülkelerden birisi olmak için bu iddialı projeleri hayata geçirmeye çalışacağız" dedi.

Program, Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş'ın sunumuyla devam etti.

Dünyanın en büyük parçacık fiziği laboratuvarı CERN'in lise öğrencilerine yönelik düzenlediği BL4S'ye, İstanbul'daki Cağaloğlu Anadolu Lisesinin "PhysiCal" isimli fizik takımı, nükleer spallasyon sürecine odaklanan deney önerisiyle katıldı.

Bu yıl 12'ncisi düzenlenen yarışmaya 72 ülkeden 3 bin 500 başvuru yapıldı. Cağaloğlu Anadolu Lisesi öğrencileri, nükleer atıkların etkilerini azaltmayı amaçlayan projeleriyle dünyada seçilen 5 takımdan biri oldu.

LGS sınavı yerleştirmelerinde 3 lise şampiyonların gözdesi oldu

Daha önce de TEKNOFEST'te "İnsanlık Yararına Teknoloji" yarışmasında finalistlik elde eden PhysiCal takımı, bu ay CERN'de iki hafta boyunca kendi deneyini dünya çapındaki bilim insanlarıyla birlikte gerçekleştirecek.

Öğrenciler, hem Türkiye'de bir ilki başarmanın hem de bilim dünyasının kalbinde yer alma fırsatını elde etmenin heyecanını yaşıyor.

Takım koordinatörü kimya öğretmeni Osman Türcan, öğrencilerinin yıllardır süren emeklerinin karşılığını almasının gururunu yaşadıklarını söyledi.

Bu başarının çok heyecan verici olduğunu dile getiren Türcan, "Öğrencilerimiz bu çalışmalara bir yıl önce başlamadı, çalışmalar yıllardır devam ediyordu. Yoruldular, fedakarlık yaptılar ama yılmadılar, sonunda başardılar. Onların mutluluğunu bizler de çocuklarımızın mutluluğu gibi yaşıyoruz." ifadelerini kullandı.

Türcan, öğrencilerinin artık üniversite seviyesinde araştırma yaptıklarını vurgulayarak, "Bilim insanı gibi çalışmayı, raporlama yapmayı, hayal kırıklığı yaşasa da yılmamayı öğrendiler. Bu, kişiliklerine de büyük katkı sağladı. Yeri geldi derslerinden de ciddi anlamda fedakarlık yapmak zorunda kaldılar ama en sonunda başardıklarını hissettiklerinde onların yaşadığı mutlulukların aynısını bizler de yaşadık." diye konuştu.

Elde edilen başarının sadece bir başlangıç olduğuna dikkati çeken Türcan, şunları kaydetti:

1. "Rekabet kaliteyi artırır. Biz adımızı hep bilimle duyurmalıyız. Dünya çapında çok değerli bilim insanlarımız var. Öğrencilerim gelecekte dünyanın en iyi üniversitelerinde, en büyük laboratuvarlarında bilim insanı olacaklar. Hepsinin çok değerli bilim insanı olma hedefleri var. Onları gerçekleştirecekler, oradaki ülkelerde belki de üniversitelerin kürsüsünde akademisyen olarak yıllarca hizmet edecekler ama en sonunda ülkemize dönüp burada hizmet edeceklerine inanıyorum. Bu başarı Türkiye'deki diğer okullar için de ilham verici olacak. Benim öğrencilerim de öncüleri olacak."

"CERN'den gelen olumlu sonuç, uykusuz geçen günlerin karşılığı oldu"

Takım kaptanı öğrenci Baran Buluttekin ise CERN'de deney yapacak olmanın hem mesleki hem de kişisel olarak büyük motivasyon kaynağı olduğunu belirtti.

Orada deney yapmanın heyecan verici bir durum olduğunu ifade eden Buluttekin, "Gelecek mesleğimiz için de önümüzü açan bir fırsat. Bu yarışma yıl boyunca katıldığımız 5-6 yarışmanın sonuncusuydu. Öncekilerden olumsuz sonuç almıştık ama CERN'den gelen olumlu sonuç, uykusuz geçen günlerin karşılığı oldu." dedi.

Yarışmaya sundukları projeyle nükleer enerjinin en büyük sorunlarından birini çözümlemeye çalıştıklarını söyleyen takım üyelerinden Defne Karaoğluol, "Gelecekte nükleer enerji daha çok kullanılacak ancak ortaya çıkan atıklar doğada çok uzun süre bozulmuyor. Biz, nükleer spallasyon süreciyle bu sürenin kısaltılmasına odaklandık. Böylece gelecekte büyük bir probleme çözüm sunmayı hedefledik." şeklinde konuştu.

"Bilime yönelmek isteyen yaşıtlarımız için ilham kaynağı oldu"

Takım üyesi Defne Zehra Çabukel de CERN'de simülasyonlarla orantılı sonuçlar almak ve bu alandaki akademik çalışmalara öncülük etmek istediklerini dile getirdi.

Bu başarının ufuk açıcı olduğuna değinen takım üyesi Emir Özaktaş da "Böyle bir yarışmada ödül kazanmak bakış açımızı inanılmaz artırdı. Artık geleceğe daha umutla bakıyoruz." ifadesini kullandı.

Bu başarının yalnızca kendi gelecekleri için değil, Türkiye için de önemli olduğuna dikkati çeken takım üyesi Yaren Başman ise "Bizimle iletişime geçen çok sayıda öğrenci oldu. Bu başarı, bilime yönelmek isteyen yaşıtlarımız için ilham kaynağı oldu. Ülkemizde bilimi yaymak bizim için çok değerli." diye konuştu.

Bu hesaba veri merkezlerindeki soğutma sistemlerinde kullanılan suyun yanı sıra, elektriği üreten enerji santrallerindeki su tüketimi de dahil ediliyor.

Yeni tahminler, model ve altyapıya göre büyük farklılıklar gösteriyor. Bağımsız araştırmalara göre orta uzunluktaki bir GPT-5 yanıtı ortalama 39 mililitre, GPT-4o yanıtı ise yaklaşık 3,5 mililitre su harcıyor. Google’ın Gemini sisteminde bu miktar sadece 0,26 mililitreye kadar düşebiliyor.

Soğutma en büyük etken

Veri merkezleri, yüksek ısı yayan işlemcileri soğutmak için genellikle buharlaştırmalı sistemler kullanıyor. Bu yöntem, suyun hızla buharlaşmasını sağlayarak ısıyı uzaklaştırıyor ancak yerel kaynaklardan alınan suyu tüketiyor.

Alternatif yöntemler arasında sıvı içinde soğutma ve kapalı devre özel sıvı sistemleri bulunsa da maliyet ve dönüşüm zorluğu nedeniyle henüz yaygınlaşmış değil.

Enerji kaynağı da tüketimi etkiliyor. Rüzgâr ve güneş panelleri neredeyse hiç su harcamazken, kömür, doğalgaz ve nükleer santraller büyük miktarlarda suya ihtiyaç duyuyor.

Toplam rakamlar dikkat çekiyor

OpenAI, sistemlerine günde yaklaşık 2,5 milyar sorgu yapıldığını bildiriyor. Hesaplamalara göre bu sayı, GPT-5 için günlük 97,5 milyon litreye, GPT-4o için 8,8 milyon litreye kadar çıkabiliyor. Google Gemini’de ise bu miktar 650 bin litre seviyesinde kalıyor.

Karşılaştırma için, sadece ABD’de çim ve bahçelerin sulanması günlük 34 milyar litre su tüketiyor.

Şeffaflık çağrısı

Uzmanlar, yapay zekânın su tüketiminin diğer sektörlere göre hâlâ sınırlı olduğunu ancak hızla artabileceğini vurguluyor.

Şirketlerin verilerini paylaşması, verimliliğin artırılması ve veri merkezlerinin daha serin ve nemli bölgelerde kurulması halinde tüketimin ciddi oranda azaltılabileceği belirtiliyor.

Araştırmacılara göre, yapay zekânın geleceği yalnızca inovasyon değil, aynı zamanda sürdürülebilirlik kararlarıyla da şekillenecek.

Törende paylaşılan bilgilere göre, 6 Nisan 2023'te SSB ile Anadolu, Sedef ve Sefine Tersanelerinden oluşan TAIS Ortak Girişimi Ticari İşletmesi ve STM arasında imzalanan MİLGEM 6-12'nci İstif Sınıfı Fırkateynlerin Tedariki Projesi kapsamında, 7 adet İstif sınıfı fırkateynin inşası aynı anda 3 tersanede devam ediyor. 7 fırkateynden 2 tanesinin inşası Sefine Tersanesi'nde gerçekleştiriliyor.

Sefine Tersanesi'ndeki 2 gemiden biri olan, MİLGEM Projesi'nin 8'inci, İstif sınıfı fırkateynlerin ise 4'üncü gemisi TCG İçel'in inşasına 15 Haziran 2023'te sac kesimi yapılarak başlanmıştı. İstif sınıfı fırkateynlerin 2'nci ve 3'üncüsü İZMİR (F-516) ve İZMİT (F-517) ocak ayında denize indirilmişti.

Her türlü hava şartlarında birçok kritik görevi icra edebiliyor

TCG İçel, 5 deniz durumuna kadar her türlü hava şartlarında üzerindeki imkan ve kabiliyetlerle, gözetleme, keşif, karakol, denizaltı savunma harbi, su üstü savunma harbi, hava savunma harbi, deniz hava harekatı, elektronik harp asimetrik tehditlere karşı öz savunma, arama kurtarma görevleri icra edebilecek. Fırkateyn ayrıca, kıyı sularında deniz nakliyatının korunması, denizde terörist faaliyetlerin takibi ve önlenmesi, amfibi hareket kapsamında destek görevleri de üstlenebilecek.

113 metre boyunda ve yaklaşık 3 bin 200 ton deplasmana sahip olacak şekilde tasarlanan fırkateyn, gaz türbini ve dizel makine kombinasyonuna sahip. Azami 29 knot ve üzeri hıza ulaşabilecek olan gemi, deniz durumu 4 dahil Karadeniz, Ege denizi ve Doğu Akdeniz görev sahalarında helikopter harekatı icra edebilecek.

TCG İçel, yüzde 95 yakıt sarfiyatı ile 14 knot süratte 5 bin 700 deniz mili, 18 knot süratte 4000 deniz mili seyir sığasına sahip olacak.

Erzak ve su kapasiteleri, geminin asgari 15 gün denizde kalmasını sağlayacak. Geminin helikopter güvertesi, 10 tonluk helikopterin veya gemiye konuşlu insansız hava araçlarının gece ve gündüz iniş kalkışına uygun olacak.

Fırkateynde yerli silah, sensör ve yazılımlar yer alıyor

Fırkateynde Türk savunma sanayisi tarafından geliştirilen yerli ve milli silah, sensör ve yazılımlar kullanılıyor. 76 mm MKE baş top, Gökdeniz Yakın Hava Savunma Sistemi, MİDLAS Diket Atım Sistemi ve Atmaca Gemi Savar Füzesi gemide kullanılan yerli ürünler arasında yer alıyor.

Bu silahlar, yine yerli olarak üretilen 3D Hava ve Su Üstü Arama Radarı, Atış Kontrol Radarı, Elektro-optik Arama Takip Sistemi, Elektronik Harp Sistemi, Ağ Destekli ADVENT Savaş Yönetim Sistemi ile entegre edilecek.

Türk Loydu denetiminde, askeri gemi kurallarına uygun olarak inşa edilen TCG İçel'in sertifikalandırılma süreci de Türk Loydu tarafından gerçekleştiriliyor.

Mustafa Murat Şeker, törende yaptığı konuşmada, SSB olarak Türk Deniz Kuvvetlerinin ihtiyaç duyduğu tüm platformları yoğun bir şekilde hayata geçirdiklerini belirterek, "Dünyada sayılı ülkenin yapabileceği bir şeyi şu anda yapıyoruz. Askeri ya da sivil tüm tersanelerimizde 30'un üzerinde askeri gemi aynı anda inşa ediliyor." dedi.

MİLGEM'le beraber platformun yanı sıra bir ekosistemi de inşa ettiklerini anlatan Şeker, ihtiyaç duyulan alt sistemlerin ve insan kaynağının da oluşturulduğunu söyledi.

Şeker, yüzde 65'lerin üzerinde bir yerli katkı oranıyla ilk MİLGEM'in teslim edildiğine dikkati çekerek, şunları kaydetti:

"Her gemimizle beraber hem teknolojiyi hem de yerli katkıyı artırarak devam ettik. Bu gemimiz sadece bir platform değil, üzerinde savaş sistemlerimiz de var ve bu savaş sistemlerinin tamamını yerli olarak yapabiliyoruz. Bunu başarabilecek nadir ülkelerden bir tanesiyiz. Bunlar başarı hikayesi ama önümüzde hedeflerimiz de var. Devam edeceğiz, yeni projeler yapacağız."

"TF-2000'le ilgili sözleşmemizi yakın zamanda imzalayacağız"

İnsansız sistemler çok önemli olduğuna ve Türkiye'nin insansız hava araçlarında çok önemli bir mesafe kat ettiğine değinen Şeker, "Bu başarımızı insansız deniz araçlarına, insansız denizaltıya ve aynı zamanda insansız kara araçlarına da taşımak istiyoruz. Bu alanda da önemli başarılar elde etmiş durumdayız." diye konuştu.

Şeker, dört tersanenin dört ayrı insansız deniz aracı yaptığını aktararak, "Bunlardan ilkini Sefine-ASELSAN iş ortaklığı teslim etti. Diğer insansız deniz araçlarımızı da bu yıl bitmeden teslim etmeyi hedefliyoruz. Arkasından da bunların seri üretimleri ile ilgili sürecimiz devam edecek." ifadesini kullandı.

Kamikaze insansız deniz aracı projesini de başlattıklarını belirten Şeker, "Bu yıl içerisinde onu da sözleşmeye bağlayacağız. İnsansız denizaltıyla ilgili projemizi de başlattık. O projemizle ilgili süreçleri de yakında sizlere duyuracağız." değerlendirmesinde bulundu.

Şeker, TF-2000 projesine ilişkin şunları söyledi:

"MİLGEM projesine başladığımızda MİLGEM korvetti, TF-2000 projemizi de fırkateyn olarak düşünmüştük ama gelişen süreç içerisinde MİLGEM biraz daha büyüdü ve fırkateyn oldu. İnşallah TF-2000'de artık bizim hava savunma muhribimiz olacak. TF-2000'le ilgili sözleşmemizi de bu yıl içerisinde yakın zamanda imzalayacağız, ilgili süreçleri başlatacağız. İlk gemimizi askeri tersanemizde yapacağız ama inşallah onun da seri üretimini yine özel tersanelerimizle inşa ediyor olacağız."

TCG İçel'de yerli katkı oranı yüzde 70'in üzerinde

Demir Koloğlu da TCG İçel'de 200'ü aşkın tedarikçi firmanın yer aldığını belirterek, yerli katkı oranının yüzde 70'in üzerinde olduğunu vurguladı.

Yerli katkının yüzde 74'ten fazlasının yan sanayi ve KOBİ'lerden sağlandığına işaret eden Koloğlu, "TCG İçel teslim edildiğinde 1500 ton çelik kullanılmış, 350 kilometre kablo çekilmiş, 2 milyon adam/saati aşan işçilik ve emek harcanmış olacak." dedi.

Konuşmaların ardından yüzer havuzda bulunan TCG İçel'in sembolik olarak denize inişi gerçekleştirildi. Çeşitli süreçlerle devam edecek olan denize indirme operasyonunun tüm kontrollerle birlikte 24 saat içerisinde tamamlanması planlanıyor.

TCG Anadolu TEKNOFEST’in ilgi odağı oldu

‘TEKNOFEST Mavi Vatan’a coşkulu veda

TCG Anadolu TEKNOFEST Mavi Vatan kapsamında İstanbul Boğazı’nda

ABD'nin, Çin'i sadece üreten değil, teknolojilere sahip bir ülke olarak gördüğünü ve bunu tehlike algıladığını dile getiren Baran, şöyle konuştu:

1. "Bu tabii ABD'nin düşüncesi ve bu noktada da bütün dünyayı bir regülasyondan geçirmek istiyor. Çip şöyle tanımlanırdı bundan 40-50 yıl önce, 'Çip, Silikon Vadisi'nde tasarlanır, Uzak Doğu'da üretilir.' Evet, eskiden tasarımı çok kritikti, hala çok kritik. Üretimi biraz daha kritik olmayan, tanımlanmış ve insan gücü gerektiren, çok da esasında değer görülmeyen bir konuydu. Fakat yaşadığımız son 20-30 yıllık sürece bakacak olursak artık üretimin de ne kadar önemli olduğunu gördük. Pandemide büyük bir çip kriziyle karşı karşıya kaldık. Bu çip krizi, bazı ihtiyaçların topluca sipariş edilmesiyle ortaya çıkan talebin karşılanamaması nedeniyle yaşandı. Çünkü bugün çip dünyasındaki üretim altyapısının yüzde 100'e yakını kullanılıyor zaten. Bunun üzerine hızlı talep oluştuğu zaman cevap verebilme şansınız yok."

ABD'nin Nvidia, Qualcomm, Broadcom, Apple gibi şirketlerin çip üretim ihtiyaçlarını ülke içinden karşılamakla ilgili bir strateji uygulandığını ifade eden Baran, bu tam olarak sağlandığında "çip savaşının" farklı bir evreye geçebileceğini vurguladı.

ODTÜ'nün çip merkezi sağlıkta 9 kritik alanda yerli çip üretiyor: Türkiye bilimde çığır açacak

Petrolün rolü çipe geçiyor"

Çiplerin 21. yüzyılın belirleyici kaynağı olarak petrolün yerini alacağı" değerlendirmelerine katıldığını anlatan Ali Baran, şunları kaydetti:

1. "Yapay zeka bunun tam sahnelendiği alan olacak. Yapay zekadaki sıkıntı donanımdan, çipten kaynaklanacak. Sizin çok iyi yazılımlarınız var ama çipiniz yok, ulaşamıyorsunuz, koşturamıyorsunuz. O zaman ne yapacaksınız? (Donald) Trump başkan olduktan sonra yapay zeka çiplerini 3 kategoriye böldüler. Biz ikinci kategorideyiz. İlk kategori ABD ve çok gelişmiş ülkeleri içeriyor. Bunların ABD ile birlikte ulaşacağını söylüyorlar. İkinci kategori bizim olduğumuz biraz daha geriden gelecek. Üçüncü kategori bayağı ulaşamayacakları noktada olacak. Bu oyunu kırabilecek esasında Çin ve Orta Doğu'daki şirketler. Bunu kıramazlarsa ülkelerin gelişmişlik seviyesi, ticari rekabeti de sıralanmış olacak. Gelişmiş yapay zeka çiplerine daha önce ulaşan ülkeler diğer ülkelerin önüne geçecek. Bu 100 yılın, en azından önümüzdeki 50 yılın kesinlikle en önemli savaş noktalarından bir tanesi çip olacak. Çip teknolojilerine sahip olan ülkeler öbürlerinin önüne geçecekler ve diğer ülkeleri pazar olarak kullanacaklar."

Türkiye yapay zeka ve çip alanlarında stratejik adımlar atacak

"Çip yatırımları değerlendiriliyor"

Türkiye'deki çalışmalara değinen Baran, Beko ile beyaz eşyada kullanılacak çiplerle yönelik yürüttükleri çalışmanın HIT-30 Programı kapsamına alındığını anımsattı.

Aynı zamanda yurt dışında teknolojiye sahip şirketlerin gelip, Türkiye'de çip üretim altyapısı kurması durumunda yaklaşık 5 milyar dolarlık bir destek paketi olduğunu belirten Baran, sözlerini şöyle sürdürdü:

1. "Bence hatırı sayılır bir paket. Biz de gittiğimiz her yerde, ayrıca devletimiz, bakanlığımız, Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi, Ticaret Bakanlığı bu konuyla ilgili firmalara, ülkelere sürekli bunları hatırlatıyoruz. Bu kapsamda da birtakım görüşmeler ve çalışmalar var.

ABD'den çip ihracatına kısıtlama: Türkiye de etkilenecek

Avrupa'nın en yüksek sayıda televizyon üreten firmaları ülkemizde. Beko, beyaz eşya üreticisi olarak dünyanın en büyük ikinci firması sayı olarak. Bütün bunları düşündüğümüzde ülkemizin çok ciddi potansiyeli var. Bu potansiyel doğru yönetilebilirse yakın zamanda önemli gelişmeler olacağını düşünüyorum.

Bu konuda doğrudan yatırım olabilir. Bunu değerlendiriyorlar. Ben şansımız olduğunu düşünüyorum. Çok uzun sürmeden bile birtakım gelişmeler olabilir."

"Beyaz eşya ve otomotivden başlamak anlamlı"

Türkiye'nin çiple ilgili neredeyse tümüyle dışa bağımlı olduğuna işaret eden Baran, birtakım sensör üretimleri yapıldığını ancak bunların sınırlı kaldığını ve ticari olmadığını söyledi.

Bu durumun tedarik zinciri açısından bir güvenlik sıkıntısı getirdiğini vurgulayan Baran, yaptıkları anlaşmada Beko'nun motivasyonlarından birinin de bu olduğunu belirtti. Baran, projeye ilişkin şu bilgileri verdi:

1. "Evet, biz bir çip fabrikası kuracağız. Dünyada yüzlerce var. Bütün ülkedeki çip ihtiyaçlarını mı karşılayacağız? Hayır, bu doğru değil. Bunu yapamayız. Bu gerçekçi de değil, rekabetçi de değil. Biz ülkemizde çok kullanılan çiplerden bir kısmını üretebilecek bir yatırım yapılmasını ve bu teknolojinin ülkemizde olmasını istiyoruz. Sonra bunu dünyanın konjektürüne göre, çip sektöründe yaşanabilecek sıkıntılara ya da gelişmelere göre büyütebiliriz veya böyle tutabiliriz. Bu teknolojinin bizde olması gerekiyor. Bu olduğu zaman daha rahat hareket edeceğiz. Savunma sanayisinde birtakım sıkıntılar yaşandı. Firmanın birisi bize ambargo koydu. Ambargo koyduktan sonra bazı şeylere ulaşamadık. Ondan sonra dedik ki biz İHA'larımızı nasıl uçuracağız? Askeri bilgisayarlarımıza nasıl çalıştıracağız? Bunu düşünmeye çalıştık. Allah'tan çok uzun bir yere gitmedi, çözüldü. ama siz bunu yapabilecek durumda olduğunuz zaman bunlar artık sıkıntı olmaktan çıkacak."

Yapay zeka tarafındaki 7 nanometre, 5 nanometre çiplerin konuşulduğuna işaret eden Baran, "Bizim görebildiğimiz 28, 22 veya 40 nanometre bile olabilir. İlk hedefi beyaz eşya sektörü olan bir yatırımla başlamak. Beyaz eşya sektöründe ürettiğimiz 40 nanometre çip şu anda kullanılıyor ve oldukça ihtiyaçları karşılayabilir durumda. Veya biraz daha yeni 28 nanometre, otomotiv tarafının da ihtiyaçlarını karşılayabilecek 22 nanometre gibi konular da adlandırılabilir. Görebildiğimiz buralarda yapılabilecek bir yatırım çok daha anlamlı olur. Hem maliyet etkin olur hem de sektöre doğru noktadan girmiş oluruz." diye konuştu.

"Kimseye muhtaç olmak istemiyoruz"

Ali Baran, fabrikada kullanılacak makinelerin hızlı temin edilebildiği durumlarda bile çip üretim bandının kurulması, çalışması ve ticari ürün üretilmesinin 2-3 yıl sürebildiğini, bunun yanında yetişmiş insan kaynağına ihtiyaç olduğunu bildirdi.

TÜBİTAK ve ASELSAN'ın çip konusundaki çalışmalarının da önemini vurgulayan Baran, bu büyüklükteki kuruluşlardan tasarımın ötesindeki alanlarda daha fazla katkı beklediklerini söyledi.

Türkiye'de haberleşme marketinin büyüklüğüne dikkati çeken Baran, Haberleşme Teknoloji Kümelenmesi bünyesinde sektörün ihtiyaçlarına yönelik yürüttükleri çalışmaları anlattı. Baran, şu bilgileri verdi:

1. "Burada esasında daha çok Çin tabanlı firmaların marketi haline geldik. Bunun devam etmesini istemiyoruz. Evet, mutlaka yabancı firmalarla işbirliği yapabiliriz, birlikte çalışabiliriz ama orta ve uzun vadede bu know-howların ülkemizde olması lazım. Bugün bütün dünyada bu konuyla ilgili rahatsızlıklar var Çin firmalarına karşı. Avrupa'da birtakım düzenlemeler, kısıtlamalar getiriliyor. Kümelenmesi olarak şunu söylüyoruz: 'Yerli ve milli yapabileceğimiz ürünleri gelin burada yapalım.' Sonrasında da bunları rekabetçi bir hale getirmemiz gerekiyor. Rekabetçi hale getirmenin yöntemi de bunun çip haline getirmek. Çip haline getirebilirseniz, bütün dünyayı satabilirsiniz. Böyle bir vizyonumuz, yol haritamız var. İnşallah bununla ilgili yakın bir zamanda daha önemli, somut gelişmeler olacaktır."

Savunma sanayisinin geldiği aşamaya dikkati çeken ve açıkta kalan konuların birinin çip olduğunu kaydeden Baran, "FPGA, savunma sanayisinde çok kullanılan bir ürün ve FPGA tarafıyla ilgili olası bir kısıtlamanın savunma sanayimizi çok derinden etkileyeceğini düşünüyoruz. Bu tedarik güvenliğini nasıl sağlayabilirizi değerlendiriyoruz. Yongatek olarak kendi FPGA'imizi oluşturmakla ilgili yurt dışı tabanlı birtakım firmalarla çalışmalarımız devam ediyor. Beko'yla birlikte devam eden, MCU konusu da savunma sanayisinin çok temeli bir ihtiyacı. MCU bugün esasında mikro denetleyici, akıllı olan her şeyin içerisinde var olan bir ürün. Her yapı taşı içerisinde, IoT, beyaz eşya, savunma tarafında. Sadece burada FPGA çipi değil mikro denetleyici kısmını oluşturup, savunma sanayisinin ihtiyacına sunmak istiyoruz. Artık kimseye, muhannete muhtaç olmayacak duruma gelmek istiyoruz." dedi.

Milli mikro denetleyiciler için geri sayım

Beko ile yürüttükleri projenin AR-GE seviyesinin önemli ölçüde tamamlandığını bildiren Baran, proje takvimine ilişkin şunları söyledi:

1. "Bu senenin sonunda ilk prototipler üretime gidecek ve önümüzdeki sene için seri üretime geçilmesiyle ilgili planlar yapılacak. Tayvan'da rekabetçi bir şekilde testi, üretimi, paketlemesiyle ilgili neler yapabilirize yönelik birtakım görüşmeler yaptık. Sadece Beko'ya çip vermeyeceğiz. Onun yanında ülkemizde IoT alanında, robotik alanında, savunma alanında da çok fazla ihtiyaç var, ülke dışında da öyle. Artık buralarda da bu ürünleri satabilir duruma geleceğiz. Bu Türkiye'de bir ilk olacak. İnşallah bu kapsamda bunun hazırlıkları ve planlamaları yapılıyor. Sadece Beko tarafının yıllık kullanım adetleri 30 milyon olacak. Savunma, robotik, IoT alanında da markete sunduğumuz zaman 40-50 milyon bandına çıkarabilecek bir potansiyelimiz var. Bunlar çok büyük rakamlar."

Bunun yanında iddialı bir adım atarak yapay zeka çipi yaptıklarını anlatan Baran, şöyle konuştu:

1. "Akıllı kameralar, akıllı şehir uygulamaları için kullanılacak kameranın arkasındaki çipi yapıyoruz. Yani güvenlik kameraları, otomotiv tarafındaki kameralar, aklımıza gelecek her kameranın arkasındaki çip. Bu çok yoğun şekilde devam ediyor. Geçtiğimiz yıl başladı. Yurt içi ve dışı müşterilerimiz de var. Oldukça da büyük bir proje. Çok yoğun bir şekilde gidiyor. TSMC 12 nanometrede. Ve inşallah bunu yakın bir zamanda da bununla ilgili üretim planlamalarını da yapacağız. Bunu da hem ülkemizin hem bütün dünyanın hizmetine sunacağız. Yapay zeka tarafıyla ilgili bir kısıtlama olduğu noktada tam olarak hazırlanmış müthiş bir çözüm olacak ve birçok uygulamayı karşılayabilecek.
2. 2026 içerisinde mikro denetleyici tarafında seri üretim. 2027 ve 2028 noktasında da bu yapay zeka çipinin seri üretimle ilgili planlamaları yapıyoruz. Bir diğer konumuz da FPGA tarafı, FPGA tarafı savunma tarafının bir konusu. Kendi FPGA çipimizi geliştiriyoruz. Burada Avrupa Birliği tarafında bir konsorsiyuma dahil olduk. Avrupa Birliği de çok önemli şeyler söylüyor. Avrupa Birliği'nde devam eden 3 projemiz var. Buralarda da önemli işbirlikleri sağlıyoruz. Buradaki hedefimiz de Xilinx firmasının daha önce kullanmış olduğu orta seviyeli 1-2 FPGA'yi üretebilecek bir altyapıya sahip olmak istiyoruz. Bu bir PoC olarak tamamlanacak. Burada biraz market ihtiyaçlarını gördükten sonra bir takım güncellemelerle seri üretim için planlamalar yapmak istiyoruz. Şu anda Yongatek olarak çalıştığımız 3 şey bunlar. Haberleşme tarafında, başka konular üzerinde birtakım çalışmalarımız var. İnanıyorum ki Yongatek olarak çip konusunda önemli bir çözüm merkezi haline geleceğiz."

Sırada uydu haberleşmesi var

Uydu haberleşmesiyle ilgili birtakım çözümleri de gündeme aldıklarını aktaran Baran, uydu haberleşmesiyle 5G teknolojisinin yakın bir zamanda birleşeceğine işaret etti. Baran, çalışmaya ilişkin şu bilgileri paylaştı:

1. "Esasında bu G uydular değil de L uydularla ilgili. Burada hem IoT ile hem 5G NTN dediğimiz Non Terrestrial Network kapsamında yakın bir zamanda markete yeni ürünler sunulacak. Biz de bu kapsamda bir çip oluşturmayı hedefliyoruz. Bunu ilk defa sizin yayınınızda söylüyorum. Bunun çalışmaları devam ediyor. Buradaki market hedefimiz hem IoT alanı olacak, hem de uydu haberleşmesi kısmı olacak. Bunun akıllı şehirlerde uygulamaları var, IoT tarafındaki çözümleri var. IoT dediğimiz zaman tarımı, ulaşımı, akıllı şehirleri, birçok yeri etkileyecek bir konu. Bu teknolojiyi elde ettikten sonra alıp bunları çipe koyduğunuz zaman hem bunların güvenliğini sağlayabiliyorsunuz hem de dünyayla rekabet edebilecek bir hale geliyorsunuz. Onun için bu konu hakkında da yakın bir zamanda bir projemiz başlayacak."

Çip üretim modeli

Türkiye'nin çip konusunda dışa bağımlığını sonlandırması için "tasarım evi" konumundaki yapıların sayısının artırılıp projelerle desteklenmesi gerektiğini vurgulayan Baran, yurt dışında bu alanda çalışan Türklerin dönmesiyle de bu sürecin hızlanabileceğini belirtti.

Baran, bu alandaki doğru iş modelini ise şöyle tarif etti:

1. "Evet, biz dünyaya entegre olmuş bir ülkeyiz. Güçlü bir ülkeyiz. Marketimiz var, potansiyelimiz var, her şeyimiz var. Rekabetçi bir ülkeyiz. Birçok problemimizi artık çözdük, çözülüyor da. Gelin yabancılar, yatırımcılar, biz de size ortak olalım, destek olalım. Bizim ülkemizde bir çip fabrikası kurun. Ben bunun çok doğru bir yöntem olduğunu düşünüyorum. Bunu kurduktan sonra bir şeyi de kendimiz yüzde 100 yerli ve milli olarak yapabiliriz belki savunma tarafını, başka yerleri hedefleyerek. Bu da olabilir ama bunun yönteminin bunlarla beraber olması gerekiyor. Bu bir ekosistem."

Üniversitelerin de sanayicilerle güçlerini birleştirmesinin önemine değinen Ali Baran, sektörün yönetsel yapısını için de şu önerilerde bulundu:

1. "Ben çip sektörünün kesinlikle devlet eliyle desteklenmesi gerektiğini düşünüyorum ama bunun özel sektörün yönetmesi gerektiğinden de hiç şüphem yok. Devlet tarafıyla yönetilecek bir çip sektörünün hiçbir yere varmayacağını düşünüyorum. Bu kadar netim. Onun için de bu konuda bence stratejik, devlet desteği olmadan da olmaz. Çünkü burada büyük yatırımlar gerekiyor. Bunu başka ülkeler nasıl formülize etmiş. Aynı şekilde bizim de formülize ederek, stratejik bir yol haritası belirleyerek bu konu üzerinde bir yere varabileceğimizi inanıyorum.
2. Birincisi özgüvenimizin sağlam olması gerekiyor. İnsan kalitemiz çok iyi. Bakın gerçekten çok iyi insan kalitemiz var. Üniversiteler olsun, akademik dünya olsun, sorumluluk almakla ilgili olsun. İkincisi de başka birçok ülkede olmayan marketimiz var. Bizim kadar marketi olan dünyada kaç tane ülke olduğuna bakın. Yani markette şunu kastediyorum, son ürün satabilen kaç tane firmamız var? Yani bu firmalarımız evet, üretimlerinin bir kısmını Mısır'da yaptırıyorlar, bir kısmını başka ülkelere taşıyorlar. Olsun, bu şirketler bu ülkenin şirketleri. Biz onlarla doğru bir stratejik yol haritası belirleyebilirsek, eminim ki savunma sanayisinde olduğu gibi belki 20 yıl sonra cip sektöründe oyuncu haline gelmişiz. Buna bütün kalbimle inanıyorum."

Ali Baran, gençlere çip teknolojilerine daha fazla ilgi duymaları çağrısında bulunarak, "Türk gençlerine, teknolojiye ilgi duyan gençlere diyorum ki elektronik mühendisliğine, çip konularına daha fazla ilgi duyun, bu konuları öğrenmeye çalışın. Bu konularla hem TEKNOFEST'te hem de başka yerlerde öğrencilerimize destek veriyoruz. Hatta birtakım eğitim programlarımız da var yeni katılan arkadaşlarımıza. Onlarla insan kaynağımızı artırıyoruz. Burada da inşallah bir seviye geldikten sonra artık kendi çiplerimizi tasarlayacağız ve bütün dünyaya satacağız. Onun için de hiçbir şüphem yok. Özgüvenimiz yüzde 100." ifadelerini kullandı.

Etkinlik kapsamında kurulan "Mavi Vatan Zaman Tüneli", ziyaretçilerden yoğun ilgi görüyor. Tünel, Mavi Vatan doktrini doğrultusunda Türkiye'nin deniz gücünü, donanmasını ve savunma sanayindeki son gelişmeleri yakından tanıma imkanı sunuyor.

Katılımcılar, tünel boyunca Mavi Vatan doktrininin önemini ve Türkiye'nin bu çerçevede tarih boyunca gerçekleştirdiği çalışmaları anlatan bilgilendirici notları inceleyebiliyor.

TEKNOFEST Mavi Vatan coşkusu

Emine Erdoğan'dan TEKNOFEST Mavi Vatan paylaşımı

'TEKNOFEST Mavi Vatan' ikinci gününde: Halkın ziyaretine açıldı

Bugün ‘TEKNOFEST Mavi Vatan’ günü

Astronomlar, söz konusu keşfi, Şili’nin Atacama Çölü’nde bulunan Avrupa Güney Gözlemevi’ne (ESO) ait Çok Büyük Teleskop (VLT) ile gerçekleştirdi.

Gökbilimciler, "WISPIT 2b" adı verilen gezegenin Dünya’dan yaklaşık 430 ışık yılı uzaklıkta bulunduğuna işaret ederek, Jüpiter büyüklüğünde bir gaz devi halinde ve yaklaşık beş milyon yaşında olduğunu tahmin ediyor.

Galway Üniversitesi Doğa Bilimleri Fakültesi öğretim görevlisi ve araştırmanın yazarlarından Christian Ginski, keşfe dair yaptığı açıklamada, genç yıldızları çok kısa süreli gözlemlerle tarayarak yanlarında bir gezegen ışığı görülebilir mi diye incelediklerini ve bu yıldızda beklenmedik şekilde çok halkalı bir toz diski keşfettiklerini aktardı.

Ginski, ilerleyen çalışmalarda, "WISPIT 2b"nin Güneş'in ilk formlarına benzeyen genç bir yıldızı çevreleyen toz diski içinde olduğuna inandıklarını kaydetti.

Çalışmanın bulguları, "Astrophysical Journal Letters" dergisinde yayımlandı.

Büyüleyici görüntüleri NASA astronotu Cardman paylaştı: Orion takımyıldızı ve kuzey ışıkları bir arada

NASA astronotu maaşını açıkladı: Uzaya adanan ömrün bedeli

Açıklamada, Starship roketinin Texas eyaletindeki Starbase tesisinde yapılması planlanan test uçuşundan hava koşulları nedeniyle vazgeçildiği kaydedildi.

Ayrıca açıklamada, "Starship ekibi uçmak için bir sonraki en uygun fırsatı bekliyor." ifadelerine yer verildi.

1. Starship, 16 Ocak'ta yapılan 7'nci, 7 Mart'ta yapılan 8'inci ve 28 Mayıs’taki 9’uncu test uçuşlarında parçalanmıştı.

En güçlü roket: Starship 9'uncu kez test edildi 30 dakika sonra kontrolden çıktı

SpaceX'e ait 'Starship' roketi kalkış sırasıda infilak etti: İşte o anlar

İnsanlarla iletişim kuruyor

Faz 1 çalışmaları tamamlanan "Moria" isimli robot gelinen aşamada; insanlarla iletişim kurabilme, soruları yanıtlama, yüz tanıma, kişi tanıma ve yüz takibi gibi önemli fonksiyonları gerçekleştiriyor. Bu özellikler, yapay zekâ teknolojisi sayesinde robotun sosyal ortamlarda daha etkili bir şekilde iletişim kurmasını sağlıyor. Ayrıca, yüksek lisans ve doktora düzeyindeki öğrenciler, robot üzerinde çeşitli tezler, projeler ve araştırmalar yürüterek, hem teorik bilgilerini uygulamalı olarak pekiştirme hem de robotik ve yapay zekâ alanlarında yenilikçi çözümler geliştirme fırsatı buluyor.

"Robotumuzun yazılım, tasarım ve imalat süreci tamamen Bursa Teknik Üniversitesi’nde yapıldı"

Robot Moria’nın BTÜ’deki ekip, lisans ve lisansüstü öğrenciler tarafından geliştirildiğini kaydeden proje yürütücüsü Dr. Öğretim Üyesi Nurettin Gökhan Adar, "Robotumuzun temelleri benim doktora çalışmalarım çerçevesinde gerçekleştirdiğim bir platformdu. Bu platformu 2024 Şubat ayı itibarıyla üniversitemizde daha üst seviye çalışmalarını gerçekleştirmek için çalışmalara başladık. Rektörümüz Prof. Dr. Naci Çağlar’ın desteği ile beraber çalışmalarımıza başladık. İlk ekibimizi o zaman kurduk ve bu ekiple beraber robotumuzun giydirme ve yazılım işlemlerini gerçekleştirdik. Robotumuzun yazılım, tasarım ve imalat süreci tamamen Bursa Teknik Üniversitesi’nde lisans ve lisansüstü öğrencileri tarafından gerçekleştirildi. İlk ekibimizle çıktığımız yolda amacımız robotumuzu sosyal bir robot haline getirmekti. Aslında robotumuzun insanlarla etkileşime girmesini istiyorduk. Bunu belli bir noktaya kadar başardık. Daha sonra 2024 yaz döneminde yeni ekibimizle devam etmeye başladık. Şu anda üzerinde durduğumuz konu insanlarla etkileşime girmeyi güçlendirmeye çalışıyoruz ve aynı zamanda robotumuzun platformunu geliştirmek istiyoruz. Şu anda robotumuz paletli bir yapıya sahip ve boyu yaklaşık 100 santimetre. Robotumuzun boyunu 150 santimetreye çıkartmak ve paletli sistem yerine tekerlekli sisteme geçmeyi düşünüyoruz. Proje başvuruları oluşturuyoruz, bütçeyi oluşturduğumuz takdirde mekanik kısmını güncellemek istiyoruz. Yazılım kısımlarında ise sosyal çalışmalar devam ediyor, bunun yanında otonom sürüş ve navigasyon özelliğini geliştiriyoruz" şeklinde konuştu.

Tanıştığı kişileri veritabanına kaydediyor

Moria’da birçok farklı mod olduğunu kaydeden Adar, etkileşime göre tepki verdiğini söyleyerek, "Robotumuz ’serbest mod’ dediğimiz bir modda çalışıyor. Bu moddayken etrafını inceliyor ve bir insan olup olmadığını kontrol ediyor. Eğer bir insanla karşılaşıyorsa ’sosyal mod’ açılıyor ve karşısındaki kişiye ’merhaba ben Moria’ diye kendini tanıtıp karşı taraftan cevap bekliyor. Karşı taraftan aldığı cevaba göre karşı tarafı tanıyıp tanımadığını kontrol ediyor. Daha önceden tanıdığı bir kişi ise ismi ile hitap ediyor. Eğer tanımadığı bir kişi ise bu durumda ’tanışma modu’ açılıyor. Bu modda kişinin ismini soruyor, bir adet fotoğraf çekip hafızaya kaydediyor. Bir sonraki soruya cevaplar üretiyor. Burada yapay zeka, görüntü işleme ve farklı algoritmalardan destek almış bulunmaktayız. Şu anki geliştirdiğimiz platformda robotumuz karşı tarafın sorusunu dinleyip sonra cevap oluşturuyor. Kendisi konuşurken siz devreye girerseniz konuştuğunuzu dinlemiyor. Bunun üzerine çalışmalarımızı sürdürüyoruz" dedi.

"Tamamlanmış proje değil, güncellemeler devam ediyor"

Gerçekleştirilen projenin hala devam ettiğini ve üzerinde birçok güncelleme planlandığını söyleyen Adar, "Şu an gördüğümüz temel bir çalışma, bunun üzerine çalışmalarımız devam ediyor. Aslında burada bahsettiğimiz çalışmalar işin görsel kısmıyla ilgili. Birde işin akademik ve derin bir boyutu var. Orada bir simülasyon ortamında çalışmalarımızı gerçekleştiriyoruz. Proje başvuruları gerçekleştiriyoruz. Platformumuzu iyileştirmek istiyoruz. Daha arzu edilen seviyeye çıkartmak istiyoruz. Bitmiş bir çalışma değil. Devam edilen bir çalışma olarak görülmesini isterim. Üniversite anlamında ilk projelerden bir tanesi. Genellikle hazır platformlar kullanılıyor ama burada görülen platformun tamamı ekibimiz ve öğrenciler tarafından gerçekleştirilmiş bir platformdur. Ekibimizde mekatronik mühendisi, elektrik mühendisi ve makine mühendisi hoca ve öğrencilerimizden destek almaktayız. Burada ciddi bir emek, insan gücü ve saatler var. Bu noktaya getirebildik ve çalışmalarımıza devam edeceğiz" ifadelerini kullandı.

NEXT Sosyal NSosyal oldu: Yerli sosyal medya platformu yeni Android güncellemesiyle yayında

Eğitim dünyasına yeni bir sayfa: '42 Türkiye' geleceğin yazılımcılarını yetiştiriyor

İHA’lar gemi ve deniz araçlarını havadan izleyecek

Dünyada 31 ülkede 58 kampüsü ve 21 binden fazla öğrencisi bulunan ağın Türkiye'deki temsilcisi olan okul, bugüne kadar farklı yaş ve meslek gruplarından yüzlerce katılımcıya uluslararası standartlarda yazılım eğitimi sağladı.

16 yaş ve üstü kişilerin katıldığı programda yazılım bilgisi şartı aranmazken, adaylar, mantık temelli çevrim içi testler ve 26 günlük "havuz eğitimi" sürecinden geçerek sisteme dahil oluyor.

Oyunlaştırılmış proje tabanlı müfredat, temel ve ileri seviye olarak ikiye ayrılırken, temel müfredat ortalama iki yılda tamamlanıyor. İsteyen katılımcılar siber güvenlik, yapay zeka ve kriptografi gibi alanlarda uzmanlaşabiliyor.

Eğitim sonunda alınan RNCP sertifikası, Avrupa Birliği'nde mesleki yeterlilik belgesi olarak kabul ediliyor.

Böylelikle 42 Türkiye katılımcılara eğitmen, diploma ve sınav olmadan, tamamen ücretsiz ve proje tabanlı yazılım eğitimi sunuyor.

Mezunlar sektöre hazır giriyor

42 Türkiye Direktörü Osman Melih Gökçe, mezunların sektöre hazır şekilde çıktığını belirterek, "Buradan çıkan bir 42'li asla sektörde yeni başlayan muamelesi görmüyor" dedi.

Gökçe, akran öğrenmesinin 42 modelinin temel unsurlarından biri olduğunu vurgulayarak, "Bu sistem, mezunlarımızın iş hayatına uyum süresini ciddi şekilde kısaltıyor. Öğrencilerimiz birbirlerinden öğrenerek hem teknik becerilerini hem de ekip çalışması kültürünü geliştiriyor. Burada herkes hem öğrenen hem öğreten. Bu da onları sektörde bir adım öne çıkarıyor" diye konuştu.

Öğrencilerin yalnızca yazılım öğrenmekle kalmadığını, TEKNOFEST gibi teknoloji yarışmalarına katılarak ekip çalışması, problem çözme ve proje yönetimi gibi yetkinlikler kazandığını anlatan Gökçe, yerli ve milli teknolojiler geliştirme hedefi doğrultusunda projeler yürüttüklerini, katılımcıların Türkiye'nin dijital geleceğinde aktif rol almalarını sağlamayı amaçladıklarını belirtti.

LAD Bible’a konuşan Stott, “Çok değil. Devlet memurluğu. Astronotluk çok para kazanmak için yapılmaz” dedi.

Stott, kariyeri boyunca iki görevde yer aldı, 100 günden fazla uzayda kaldı, 2009’da STS-128 göreviyle Uluslararası Uzay İstasyonu’na (ISS) gitti ve üç ay görev yaptı.

ASTRONOT MAAŞI NE KADAR?

NASA verilerine göre astronot maaşları yıllık 152 bin 258 dolar seviyesinde. Eğitim ve deneyime göre bu rakam değişebiliyor.

Örneğin, geçtiğimiz aylarda 9 ay boyunca ISS’te mahsur kalan Sunita Williams ve Butch Wilmore’un, maaşlarına ek olarak yalnızca yaklaşık bin dolar alacağı ortaya çıkmıştı.

Eski astronot Cady Coleman, 2010-2011’deki 159 günlük görevinde günlük 4 dolar aldığını belirtti.

EN YÜKSEK MAAŞ ALAN ASTRONOT

Tarihte, 1969’daki Apollo 11 uçuşunda en yüksek maaşlı isim Neil Armstrong olmdu. Armstrong, yıllık 27 bin 401 dolar kazanmıştı.

Astronot olmak isteyenlerin, NASA’nın zorlu fiziksel ve zihinsel kriterlerini karşılaması ve uzun bir eğitim sürecini tamamlaması gerekiyor.

NASA, ortalama iki yılda bir yeni astronot sınıfı açıyor ve başvuruların yalnızca yüzde 0,08’i kabul ediliyor.

Harvard Üniversitesi’nden Prof. Avi Loeb’e göre, “3I/ATLAS” adı verilen bu cisim, nadir görülen ters bir yörüngede ilerliyor ve 29 Ekim 2025’te Güneş’e en yakın konumuna ulaşacak. Loeb, bu tarihin Dünya’ya “gizli bir yaklaşım” için uygun olabileceğini öne sürdü.

"MAHALLEMİZE HOŞGELDİNİZ"

Loeb, cismin yüzde 100 yabancı (dünya dışı) kökenli olduğundan emin olmadığını, ancak ihtimale karşı iletişim kurulması gerektiğini savunuyor.

Bunun için altı kelimelik bir mesaj bile hazırladı:

“Hello, welcome to our neighborhood. Peace!” (Merhaba, mahallemize hoşgeldiniz. Barış!) Ona göre, tek ulaşım yolu ışık huzmesiyle gönderilecek radyo sinyali.

Loeb, “Eğer bu bir uzaylı sondasıysa, 2025 Noel’ine kadar Dünya’ya ulaşabilir. Hazırlık için sadece birkaç ayımız olur” dedi. Ancak, gönderilecek sinyalin karşı tarafta tehdit olarak algılanabileceğini de ekledi.

NASA KUYRUKLU YILDIZ DİYOR, ANCAK EKSİKLİKLER VAR

NASA, 1 Temmuz’da keşfettiği 3I/ATLAS’ın büyük olasılıkla bir kuyruklu yıldız olduğunu düşünüyor.

Ancak Loeb, kuyruk görülmemesini ve gaz salınımının olmamasını “göz ardı edilemeyecek” anomaliler olarak tanımlıyor.

Ayrıca cismin kesin ve ters yönlü yörüngesinin Güneş Sistemi içi ile “fazla uyumlu” olduğunu söylüyor. Loeb, geliştirdiği “Loeb Ölçeği” ile cismin yapay olma ihtimalini 10 üzerinden 6 olarak değerlendirdi.

"ANA GEMİ" TEORİSİ

Loeb’in en iddialı senaryosu, 3I/ATLAS’ın bir “ana gemi” olabileceği. Buna göre, gemi Güneş’e en yakın konumdayken küçük problar bırakıyor.

Bu problar, ters Oberth manevrası ile hızlarını düşürüp Dünya’ya yaklaşıyor. Bu yöntem, Güneş’in çekim gücünü kullanarak yakıt tasarrufu sağlıyor.

RENK VE YÜZEY ANALİZİ

Loeb’in yeni ön baskı makalesine göre, Temmuz 2025’te yapılan teleskop gözlemlerinde cismin kırmızıya çalan renklere sahip olduğu görüldü. Bu, yüzeyde toz veya organik bileşikler olabileceğini düşündürüyor. Üç farklı çalışmadan gelen spektroskopik veriler ise gaz salınımı olmadığını doğruladı.

Araştırma ekibi, Ekim 2025’teki yakın geçişte cismi gözlemlemeye devam edecek. Böylece, Güneş ışığının yıldızlararası maddeler üzerindeki etkisi ve cismin gerçek doğası hakkında daha fazla bilgi edinilmesi hedefleniyor.

NASA gizemli Mars küreleri keşfetti

Rusya ile NASA 'Uluslararası Uzay İstasyonu' için anlaştı

NASA bilim adamları, bu kürelerin ya volkanik lavların hızla soğumasıyla ya da gök taşı çarpmaları sonucu oluşan erimiş materyalin havada donarak yere düşmesiyle meydana geldiğini değerlendiriyor. 'Perseverance' daha önce ‘Hare Bay’ adlı noktada benzer bir oluşumu delerek örnek topladı. Ardından ‘Witch Hazel Hill’ çevresindeki gevşek küre yapılarına odaklandı. Bazı kürelerin kaya katmanlarından zamanla ayrılıp yüzeye ulaştığı düşünülüyor. 'SuperCam' ve 'PIXL' gibi araçlar, bu yapıların kimyasal içeriğini inceledi.

Araştırmanın başyazarı Andrew Shumway, sferüllerin oluşum sürecini anlamanın Mars’ın jeolojik tarihi için kritik olduğunu belirtti. Eğer bir gök taşı çarpmasıyla oluşmuşlarsa, bu Mars’ın erken dönemlerindeki kozmik çarpışmalara dair bilgi verebilir. Eğer bir volkanik patlama sonucu oluşmuşlarsa, Mars’ın volkanik geçmişi hakkında ipuçları taşıyor olabilirler.

NASA duyurdu: Mars'ta dikkat çeken keşif

NASA Mars keşif aracı Opportunity'ye veda etti

NASA, Ay hakkında büyük bir keşif açıklayacak

Pakistan Planlama, Kalkınma ve Özel Girişimler Bakanlığı'nın uzaya fırlatılan uyduya ilişkin yayımladığı basın bültenine göre, Pakistan Planlama, Kalkınma ve Özel Girişimler Bakanı İhsan İkbal fırlatış alanında yaptığı konuşmada, bunun yalnızca teknik bir dönüm noktası olmadığını aynı zamanda "Çin ile dostluğu gökyüzünden daha yükseğe taşıyan bir an" olduğunu belirtti.

İkbal, bu vesileyle Pakistan'ın uzay biliminde lider bir ülke olarak yükselişini öngören bir vizyon başlattıklarını, bu vizyonun yenilikle güçlendirildiğini ve ortaklıklar ile pekiştirildiğini dile getirdi.

2035'e kadar bir uzay gemisini de Ay'a ulaştırma hedeflerinin olduğunu aktaran İkbal, Pakistan'ı uluslararası uzay ekonomisinde önemli bir oyuncu olarak konumlandırmayı amaçladıklarını söyledi.

İkbal, uzaya yolculuklarının yeni olmadığını anımsatarak, 1961'de Pakistan Uzay ve Üst Atmosfer Araştırma Komisyonunu (SUPARCO) hayata geçirdiklerini ve bu komisyonun bugünün temellerini attığını ifade etti.

Pakistan ile Çin arasındaki uzay alanında işbirliği

Ülkesi ile Çin'in ikili ilişkilerinin olumlu yönde ilerlediğini kaydeden İkbal, Çin'in savunma, ekonomi, altyapı ve Çin-Pakistan Ekonomik Koridoru (CPEC) aracılığıyla her alanda Pakistan'ın güvenilir ortağı olduğunu dile getirdi.

İkbal, uzay alanındaki işbirliği ile Çin'le ilişkilerin yeni bir boyuta taşınacağını belirterek, Pakistan'ın ilk yerli gözlem uydusu Electro-Optical (EO-1) başta olmak üzere 2011'de uzaya fırlatılan PAKSAT-1R ve 2024'te fırlatılan PakSat-MM1'in iletişimi, yayıncılığı ve dijital bağlantısallığı dönüştürdüğünü söyledi.

Pakistan'ın Çin Ulusal Uzay İdaresi (CNSA) ve Rusya Federal Uzay Ajansı (Roscosmos) ile işbirliğinin yanı sıra Asya-Pasifik Uzay İş Birliği Örgütüne (APSCO) ve İslam Ülkeleri Uzay Bilim ve Teknolojileri Ağı'na (ISNET) katılmasına da değinen İkbal, Pakistan'ın uluslararası arenadaki rolüne işaret etti.

İkbal, dünya gözlem uydusunun afet yönetimi, gıda güvenliği ve kentsel planlamayı güçlendireceğini, uydunun Pakistan-Çin kardeşliğini sembolik olarak uzaya taşıyacağını ifade etti.

Projenin hükümetler arası bir başarı öyküsü olduğunu, hız ve hassasiyetle yürütüldüğünü vurgulayan İkbal, küresel uzay ekonomisinin 2040 yılına kadar 1 trilyon doları aşmasının öngörüldüğünü kaydetti.

Bakan İkbal, bu uydunun Pakistan halkı için umudun sembolü olduğunu sözlerine ekledi.

Dünya merakla bekliyor: Sovyet uydusunun hangi ülkeye düşeceği belli oldu

Gümrük tarifeleri Tesla'yı vurdu ama Starlink'le Musk'a milyarlar kazandıracak

Yapay zekanın mutlak doğruluk algısı sarsılıyor

İş adamı Jeff Bezos'un sahibi olduğu uzay şirketi Blue Origin tarafından düzenlenecek New Shepard NS-34 görevinde, Gökhan Erdem de 3 Ağustos Pazar günü Türkiye saatiyle 15.30'da yolculuğuna başlayacak.

Milli Uzay Programı kapsamında ilk Türk astronotları Alper Gezeravcı ve Tuva Cihangir Atasever'in uzay bilim misyonlarını başarıyla tamamlamasının ardından tamamen bireysel girişimle uzaya çıkacak Erdem, böylece üçüncü Türk uzay yolcusu, uzaya çıkan ilk Türk iş adamı ve Blue Origin ile uçan ilk Türk vatandaşı olarak tarihe geçecek.

Fırlatma, ABD'nin Teksas eyaletinde bulunan Van Horn Üssü'nden gerçekleştirilecek ve Blue Origin'in resmi internet sitesi ve sosyal medya hesapları üzerinden canlı yayınlanacak. Bu özel anı tüm dünyayla birlikte Türkiye de eş zamanlı izleyebilecek.

Alper Gezeravcı: Ay yüzeyine iniş yapan 6'ncı ülke olmayı hedefliyoruz

NS-34 görevindeki mürettebat

Tamamen otonom olan ve pilotu bulunmayan New Shepard'ın 14'üncü insanlı uçuşunda Erdem ile birlikte 6 yolcu daha bulunacak.

ABD'li girişimci ve yatırımcı J.D. Russell, kripto dünyasının tanınmış ismi, TRON kurucusu ve Liberland Başbakanı H.E. Justin Sun, Porto Rikolu meteorolog, gazeteci ve NASA elçisi Deborah Martorell, İngiltere kökenli hayırsever ve eğitmen Lionel Pitchford ve Hindistan doğumlu, 193 ülkeyi gezmiş bir gezgin ve maceraperest Arvinder Singh Bahal de bu yolculukta yer alacak.

Alper Gezeravcı'dan 'Dünyada en çok neyi özlediniz?' sorusuna cevap

Görev arması

NS-34 insanlı uzay uçuşunun görev arması ise 6 mürettebat üyesinin kişisel hikayesinden izler taşıyan sembollerle tasarlandı.

Armada Erdem'in kültürel mirası, Boğaziçi siluetiyle temsil edildi. Blue Origin tarafından "New Shepard NS-34" olarak adlandırılan bu görevde, görev numarasının NS-34 olması, İstanbul'un plaka kodu olan 34 ile örtüşerek anlamlı bir tesadüf oluşturdu.

Diğer dikkat çekici semboller arasında "dünya figürü" Arvi Bahal’ın tüm ülkeleri ziyaret etme tutkusunu ve kutup seyahatlerini, "Puerto Rico" şekli, meteorolog Deborah Martorell'in memleketini, "Everest Dağı", Lionel Pitchford'un Nepal'deki onlarca yıllık çalışmasını, "Kitap", J.D. Russell’ın kaybettiği kızı anısına kurduğu ve çocukların eğitimi ile ilk müdahale ekiplerine destek sağlayan vakfı, "Muz", H.E. Justin Sun’ın kavramsal sanata olan ilgisini ve "Güneş" hem Justin Sun’ın varlığını hem de Deborah Martorell’in meteoroloji geçmişini ve tüm ekibin yeni başlangıçlarını temsil ediyor.

New Shepard hakkında

Blue Origin tarafından özel olarak insanlı yörünge altı uçuşlar için geliştirilen, tamamen yeniden kullanılabilir bir roket sistemi olan New Shepard, yaklaşık 20 metre yüksekliğinde ve 35 ton kalkış ağırlığına sahip bulunuyor.

Mürettebat, yolculuk boyunca, uzayın uluslararası alanda tanınan sınırı olan 100 kilometredeki Karman çizgisini geçerek birkaç dakikalık mikro yer çekimi deneyimi yaşayacak.

Bir itki roketi (booster) ve yolcuları taşıyan kapsül olmak üzere iki ana bileşenden ve tamamen otonom bir sistemden oluşan araçla yolculuk toplam 11 dakika sürecek. Geniş pencereler sayesinde yolcular Dünya'nın eğriliğini ve uzayın karanlığını çıplak gözle izleyebilecek.

Öte yandan söz konusu kapsül ve roket modülü inişten sonra kurtarılıyor ve yeniden kullanılıyor. Bu sistem, uzay turizmini mümkün kılan ilk teknolojilerden biri olarak tarihe geçmişti.

"Gelecekteki rutin uzay yolculuklarının kapısını açacak"

​​​​​​​Space Agenda Direktörü Halit Mirahmetoğlu, yolculuğun Milli Uzay Programı'nın yarattığı uzay farkındalığının halka yayılmasının göstergesi olması açısından önemli olduğunu söyledi.

Astrofizikçi Dr. Umut Yıldız da, "Türkiye'nin üçüncü uzay yolcusu ve ilk ticari astronotumuz Gökhan Erdem'in bu yolculuğu, gelecekte Türkiye'den çıkacak rutin uzay yolculuklarının kapısını açması bakımından önem teşkil edecektir." dedi.

Mars'tan dünyaya düşen en büyük gök taşı 5,3 milyon dolara satıldı

Kullanıcılar, örneğin havada yazı yazar gibi hareket ederek mesaj yazabiliyor, uygulamaları açabiliyor ya da imleci hareket ettirebiliyor.

Meta, bu teknolojiyi kendi Orion artırılmış gerçeklik (AR) gözlükleri ile test ettiğini ve bu ürünün yalnızca başlangıç olduğunu belirtti.

"Daha insani, sezgisel ve doğal"

Şirket, geleneksel kontrol aygıtlarının (klavye, fare, dokunmatik ekran gibi) ötesine geçerek, daha sezgisel ve doğal bir kullanıcı deneyimi hedefliyor. Yapay zekâ ve makine öğrenmesi desteğiyle cihazın, kullanıcı ihtiyaçlarına göre uyum sağlayabilmesi planlanıyor.

Carnegie Mellon Üniversitesi ile ortak çalışma

Meta araştırmacıları, bu yeni bileklikle ilgili bulgularını Carnegie Mellon Üniversitesi iş birliğiyle hazırladı ve çalışma, saygın bilim dergisi Nature’da yayımlandı. Makale, hakemli olarak onaylanmış ve çevrim içi erişime açılmış durumda.

Neuralink ve benzeri sistemlere "temassız" alternatif

Son yıllarda, Elon Musk’ın Neuralink projesi gibi beyin implantlarıyla motor işlevleri geri kazandırmayı amaçlayan invaziv çözümler popülerlik kazanmıştı. Ancak bu tür teknolojiler, cerrahi müdahale gerektirdiğinden, herkes için uygun olmayabiliyor.

Meta’nın geliştirdiği “Control Shift” bilekliği ise, invaziv olmayan ve gündelik kullanıma uygun bir alternatif sunarak, teknolojiye erişimde yeni bir kapı aralamayı hedefliyor.

Bu gelişme, hem engelli bireyler için yaşam kalitesini artırma hem de teknolojik arayüzlerin gelecekte nasıl evrileceği açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Teknofest kapsamında OSB ile birlikte bu yıl ilk defa "Mesleki Yetenek Yarışması" düzenleyeceklerini belirten Kacır, "Katılımcılar, elektrik, enerji, otomasyon, üretim ve elektronik gibi alanlarda gerçek iş senaryolarına dayalı görevlerde teknik bilgi, el becerisi, takım çalışması ve problem çözme yetkinliklerini ortaya koyacaklar. Eğitim, üretim ve sektör arasında sağlam köprüler kurmayı hedeflediğimiz yarışma, mesleki ve teknik lise öğrencileri, üniversite düzeyindeki katılımcılar, mezunlar ve sahada deneyim kazanmış ustaların katılımına açıktır." değerlendirmesinde bulundu.

Kacır, yarışmada, bakım onarım ve pano montaj, elektrik tesisatı ve pano montörlüğü, endüstriyel otomasyon ve programlanabilir sistemler, güneş enerji sistemleri (GES) paneli kurulumu, PCB devre montajı kategorilerinin yer aldığı aktararak, Milli Teknoloji Hamlesi yolculuğunda insan kaynağını güçlendirmeyi sürdüreceklerini kaydetti.

Yarışmaya, 31 Temmuz 2025'e kadar "http://teknofest.org" internet adresi üzerinden başvurulabilecek.

Bakan Kacır'dan YKS'ye giren gençler için tercih rehberi açıklaması

Bakan Kacır: Teknopark sayısı 110'a ulaştı

İlk deneme sürüşünde 6,5 metre gidip dönen araç, o günden bu yana krater tırmanışları, günlük yüzlerce metrelik sürüşler ve 700 metrelik otomatik sürüş gibi birçok başarıya imza attı. Araç, şu sıralar Jezero Krateri'nin dış yamacındaki Krokodillen Platosu'nda kil içeren kaya örnekleri arıyor. Özellikle ‘fillosilikat' adı verilen minerallerin varlığı, bölgede bir zamanlar bol miktarda su bulunduğuna ve hatta eski organik maddelerin korunmuş olabileceğine işaret edebilir.

Perseverance, yakın zamanda analiz ettiği kayaların kolayca kırıldığını fark edince, NASA ekibi daha önce örnek aldığı sağlam ve kil açısından zengin bir bölgeye geri dönme kararı aldı. İşte bu karar, rekor kıran uzun yolculuğun nedenini açıklıyor. Mars'taki toplam sürüş mesafesi rekoru, 2004'ten 2018'e kadar görev yapan Opportunity aracına ait; 40 kilometreden fazla. Perseverance ise şu anda yaklaşık 36 kilometre yol katetti ve bu hızla giderse yakın zamanda bu rekoru da kırması bekleniyor.

Perseverance Mars topraklarındaki toz şeytanını görüntüledi

Perseverance Mars'ta bozuldu: NASA'nın çözüm bulması gerekiyor

Araştırmacılar, Dünya'nın 2020 yılından bu yana normalden daha hızlı döndüğünü tespit etti. Fakat bu hızlanmanın kesin nedeni henüz bilinmiyor. Bilim adamları, şu ana kadar kaydedilen en kısa günün, Dünya'nın 24 saatten 1,66 milisaniye daha hızlı döndüğü 5 Temmuz 2024'te yaşandığını aktararak, 2020'den bu yana birçok rekor kırıldığını ifade etti. Gün uzunluğundaki milisaniyelik değişikliklerin büyük etkilere yol açabileceğini vurgulayan uzmanlar, GPS sistemleri, telefon ağları ve finansal işlemlerin son derece hassas zamanlamalara dayandığını bildirdi.