Yazarlar Dijitalde yerlilik

Dijitalde yerlilik

İsmail Cesur
İsmail Cesur Gazete Yazarı

Türkiye dünyanın bir çok anlamda merkezinde yer alan bir ülke. Tarihsel arka planımız, genç ve dinamik nüfusumuz, jeopolitik konumumuz ve kültürel mirasımızla bağlantılı olarak neredeyse hiçbir hadise bizden bağımsız vuku bulmuyor. Bu da aynı zamanda bizim de hemen hemen her olaydan etkilenmemize yol açıyor. Dijital ortam da elbette bu gerçekten münezzeh değil. 


Geçtiğimiz haftalarda yazdığım bir yazıda, bizimle pek alakası olmamasına rağmen potansiyel olarak bizi de etkileyebilecek bir olaydan, Facebook ve Twitter'ın başrolde olduğu ABD-Rusya geriliminin dijital medyaya etkisinden bahsetmiş ve bizim de dijital platformlara kendi göbeğimizi kendimiz kesmek adına önem vermemiz gerektiğini ifade etmiştim. Üzerinden çok zaman geçmeden, ABD merkezli ortak dizi/film platformu Netflix'te yayınlanan Designated Survivor adlı dizide doğrudan Türkiye Cumhuriyeti'ni hedef alan, devletimizin dünyaya haykırdığı gerçeklere tamamen ters, siyasi saiklerle kurgulandığı her yerinden belli bir bölüm ekrana geldi. Bölümde, Türkiye Cumhurbaşkanı, NATO'dan ayrılma resti çekiyor, ABD başkanına şantaj yapıyor, sonunda ABD'nin muhalif lideri destekleyeceği tehdidine boyun eğiyor. Dizide gerçeklere tamamen zıt bir şekilde FETÖ liderinin "iyi niyetli bir öğretmen," Türkiye Cumhurbaşkanının ise "hırsına yenik düşen, adapbilmez bir siyasetçi" olarak gösterilmeye çalışıldığına şahit olduk.

Netflix, yüzlerce yapımı içinde barındıran, bu yapımları izleyen milyonlarca üyesi/müşterisi olan ortak bir eğlence platformu olarak tanımlanabilir. Ancak bu tip hadiselerle birlikte düşündüğümüzde bu platform, üstü kapalı karalama ya da aklama kampanyaları ile uluslararası ilişkileri bile dizayn edebilme, dilediği gibi bir kamuoyu algısı oluşturabilme kapasitesi kazanmayı güden bir "dijital kamu diplomasisi enstrümanı" görüntüsü veriyor. Tıpkı Soğuk Savaş yıllarından beri dünya kamuoyunun algısına etki eden Hollywood gibi, ancak daha çok milyarlarca insanın her an kullandığı dijital platforma odaklanmış bir enstrüman Netflix.

Netflix, Twitter, Facebook gibi platformların Amerikan devleti tarafından ne denli kullanıldığı elbette bir soru işareti. Ancak kamuoyu fikrine etki etme amacı güttüğü bir gerçek. Hal böyle olunca, gerçekleri kamuoyuna daha iyi aktarabilmek için Türkiye gibi ülkelere Netflix ve benzeri platformları boykot etmenin ötesinde başka adımlar atma sorumluluğu da düşüyor.

Bu gibi "dijital silahlarla" mücadele için, dahası gerçekleri dünya kamuoyuna aktarabilmek için bu silahların muadillerini üretmemiz, bu alanlara yatırımları artırmamız gerekiyor. Türkiye dijital alanda potansiyeli çok yüksek bir ülke. E-ticaretten yapay zeka çalışmalarına, siber güvenlikten dijital eğlence materyalleri üretimine kadar bir çok konuda önemli çalışmaların yapıldığı ülkemizde, ikincisi olduğumuz dünya dizi ihracatı alanında da artık dijital boyutta büyük adımlar atılması gerekiyor. Türk yapımı diziler, dünyanın hemen heryerinde ilgiyle takip edilirken, bu yapımları daha büyük kitlelere, doğruları yansıtacak, izleyiciyi bunlarla ilgili ikna edecek biçimde dijital ortamda da yaymalıyız. Bunun için tüm yapım şirketlerinin eski-yeni tüm yapımlarının hedef ülkelerin dillerinde kaliteli bir biçimde yayınlandığı, kullanıcıların kendi dillerinde erişebileceği ortak bir dizi/film/yapım platformuna ihtiyacımız var. Ortadoğu, Latin Amerika, Avrupa, Orta Asya başta olmak üzere dünyanın farklı bölgelerinin beklentilerine ve kendine has özelliklerine cevap veren böyle bir platformun iyi bir tanıtımla kurulması ve operasyonel hale getirilmesi, maddi gelirin yanı sıra Türkiye'nin daha kapsamlı ve daha doğru biçimde anlatılmasına katkı sunacaktır.

Sadece dizi/film platformu değil, dijital dünyanın tüm alanlarında yerli yazılımlara, organizasyonlara, platformlara ihtiyacımız var. Tıpkı yerli otomobilde olduğu gibi, devletimizin öncülüğünde bir ya da birden fazla "babayiğit" yatırımcımızın bu işe odaklanması halinde, böyle bir dönüşümün çok da zor olmayacağı kanaatindeyim.

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.