Yazarlar Alışveriş ustalık işidir

Alışveriş ustalık işidir

Yaşar Süngü
Yaşar Süngü Gazete Yazarı

Üç tane kadınla birlikte patates ve soğan satıcısının tezgahının önünde beklerken, patates satıcısının, arka taraftan göründüğünde, “Geldim kızlar” demesine ve kadınların bu samimiyete gülerek, “Hadi, çabuk neredesin” diye cevap vermelerinden anladım ki semt pazarları sadece alışveriş yapılan yerler değilmiş.

MAKALEYİ SESLİ DİNLEMEK
İÇİN TIKLAYIN
Yaşar Süngü : Alışveriş ustalık işidir
Haber Merkezi 25 Aralık 2017, Pazartesi Yeni Şafak
Alışveriş ustalık işidir yazısının sesli anlatımı ve tüm Yaşar Süngü yazılarının sesli anlatımı Yenisafak.com Yazarlar Sesli Makale Köşesinde!


Alışveriş yaptıkları pazarcı ile kanka olmuşlar.

Her hafta pazardan alışveriş yapan ev kadınları, hangi pazarcının nasıl mal sattığını çözmüşler. 

Birbirlerinin isimlerini, ailelerini ve neden hoşlanıp hoşlanmadıklarını bile biliyorlar.

Her hafta buluştukları tezgahın önünde pazarcı bir hafta edindiği bilgileri (dedikoduları) müşterisi kadına anlatırken, kadın da hem pazarcının poşete doldururkenki elini izliyor hem kulağı onda hem de cüzdanından vereceği parayı denkleştiriyor.

**

Kızarmış patates almak için uğradığım semt pazarından arka arkaya iki hafta haşlanmış patatesle eve döndüğümde bu pazardan iyi ürün alma işinin ustalık gerektiren bir iş olduğunu anladım.

Bu kez ilk gördüğüm patatesçiden alışveriş yapmaktan vazgeçtim.

Pazarı baştan sona dolaşırken tezgaha düzenli biçimde dizilen patateslerin güzelliğine aldanmadım. Ne yaptım? Ustaları takip ettim.

Kim onlar? Pazarın daimi müşterileri; ev kadınları.

Benim gibi tezgahın güzelliğine aldanmıyorlar.  Bekledim, hangi patates tezgahında orta yaşlı kadın çoksa oraya yöneldim.  Ve aldanmadan kızarmış patatesi satın almayı başardım.

**

Bu pazarlar dürüst olanların, iyi ve temiz mal satanların, cömert, güleryüzlü olanların iyi kazandığı yerlerdir.

Pazarın kaybedenleri ise dürüst olmayanlar, kötü malı pahalı satmaya çalışanlar, asık suratlı ve cimriliğini gizleyemeyen satıcılardır.

Müşterisinin ürününü tartarken poşetin içine bir tane fazladan atan satıcı müşterisinin gönlünü fethederken, tartma işini aceleye getirip güven zedeleyen satıcı bir daha o müşterinin yüzünü göremez.

**

Semt pazarları daimi müşterilerinin alışverişte uzmanlaşması yüzünden dürüstlüğün ve kandırmanın gizlenemediği en şeffaf alanlardır.

Semt pazarları sadece sebze meyve ve giysi alışverişlerinin olduğu yerler değil, alıcı satıcı arasında fikir alış verişlerinin en yoğun biçimde yapıldığı alanlardır.

Siyasetçi ve akademisyenler açısından da halkın ekonomik ve sosyal hareketliliğinin en canlı olduğu yerlerden biri olan semt pazarları halkın nabzının tutulduğu en iyi yerlerdir.

Birşeyler satın almasanız bile buralarda gözlem yaparak yeni fikir sahibi olabilirsiniz.

“En büyük hile dürüstlüktür” sözü ne yazık ki iş dünyasında çok söylenen ama az kullanılan bir sözcüktür.

  • Pazarda fiyatların seyri
  • Aralık ayında, üretici fiyatlarında mandalina, marul, kuru kayısı, elma, yeşil soğan fiyat artışında ilk sıraları aldı.
  • Türkiye Ziraat Odaları Birliği’nin araştırmasına göre, mandalinada erkenci yeni çeşitlerin hasadının tamamlanması ile fiyatlarda artış yaşandı.
  • Marul ve yeşil soğanda mevsim itibarı ile hasat edilen ürün miktarındaki azalma fiyatları etkiledi.
  • Kuru kayısıda piyasalardaki hareketlenme fiyatlarda artışa yolaçtı.
  • Elmada ise ürünün depoya girmesi ve ihracattaki artış, fiyatları etkiledi.
  • Fiyatı düşen mahsülata baktığımızda karnabahar, lahana, pırasa gibi kışlık sebzelerde hasat edilen mahsül miktarındaki artışa bağlı olarak fiyatlar geriledi.
  • Kabak, patlıcan ve sivri biber gibi örtü altında yetişen mahsülat ile havuçta talepteki daralmaya bağlı olarak fiyatlarda düşüş yaşandı.
  • Portakalda erkenci çeşitlerin hasadının ardından Washington tipi portakalların hasadına başlanması ile birlikte fiyatlar geriledi.
  • Kuru soğan ve patateste piyasalardaki durgunluk fiyatları etkiledi.

Tarladan markete fiyatlar

Üreticiden tüketiciye aracı kaynaklı fiyat uçurumu sorun olmaya devam ediyor.

Aralık ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkı portakalda yüzde 371, lahanada yüzde 321,82, karnabaharda yüzde 303,06, havuçta yüzde 292,72, patateste yüzde 262,55, kuru kayısıda yüzde 258,67 oldu.

Bu sürdürülebilir bir durum değildir.

Devam ederse, önünde sonunda çiftçi üretimden kaçar ve şehirlerde iş aramaya başlar.

Ve biz ürünleri daha pahalı yemek zorunda kalırız.

Çözüm bellidir.

Hem üretenin hem vatandaşın hem de ülkenin kazanmasını sağlamak.

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.