Kopenhag'a gideriz... Kriterini alırız!

Galatasaray'ın, futbolda "Avrupa standartları"nda sergilediği muhteşem başarı, Türkiye'yi gururlandırdı ve umutlandırdı. Kısacası, Galatasaray "Kopenhag"a ulaşmış bulunuyor. Hem de bütün alanlarda tam bir Üçüncü Dünyacı görüntü sergileyen Türkiye'den çok önce.

Galatasaray'ın Leeds maçı dolayısıyla yaşadıklarımız ve başarısıyla sokaklara taşan coşku, bizi birtakım Türkiye gerçekleriyle yeniden yüzleştirdi.

Kimse alınmasın ama, galiba biz biraz paranoyak bir toplumuz. Hiçbir şeyi kendi mantığı ve konsepti içinde değerlendiremediğimiz gibi, futbolu da ezilmiş ve bastırılmış "kimliklerimiz"in tatmin aracı haline dönüştürdük. Özellikle, İstanbul'da iki İngiliz'in katledilmesi sonrasındaki gelişmeler, Türkiye'deki "toplumsal histeri"nin ürkütücü görüntülerini ortaya çıkardı. Olay, sporun gündelik hayatımıza kattığı "güzel bir renk" olmaktan çıkıp, neredeyse Batı'ya karşı topyekun bir seferberliğe dönüştü.

Hayatlarında bir kez olsun futbol maçı izlememiş siyasetçilemizden, medyamızın "ağır" yöneticilerine kadar herkes bu "seferberlik" duygusu içinde İngiltere'ye akın etti. Hatta zaman zaman "eğlence" olsun diye izlediğimiz "acar" televizyon yıldızları, İngiltere ile Türkiye arasında "küçük çaplı" bir savaş çıkartabilmek için özel bir gayret bile sarfettiler. Çok şükür ki İngilizler, faşizmi Üçüncü Dünya'ya terketmişler.

Ellan Road maceramızla bir şeyi daha anladık ki, meğer bir hukuksuzluğa ve "çifte standart" uygulamalara da isyan edebiliyormuşuz. UEFA'nın haksız kararı karşısında medyamızın ve siyaset dünyamızın önemli isimleri gerektiğinde bütün dünyaya kafa tutabileceklerini gösterdiler. Dileriz, aynı kararlı tepkiyi Türkiye'deki haksızlıklar, yolsuzluklar, insan hakları ihlalleri ve demokrasi cinayetleri konusunda da gösterirler.

Gerçi henüz şu ana kadar, Galatasaray'ın başarısı karşısında ortaya koyduğumuz tepkiler, "şoven" duygularımızı tatmin etmekten öteye geçemedi. Galatasaray futboluyla Kopenhag'a girdi ama, Türkiye hâlâ Afrika liginde. Uluslararası Yönetim Geliştirme Enstitüsü'nün raporuna göre, Türkiye rekabet sıralamasında 47 ülke arasında 42. sırada. Bu tablo gösteriyor ki, ekonomik ve demokratik anlamda dünya rekabetinde yer alamayan bir ülkenin "şovenizim" dışında bir seçeneği olamaz.

Ne yazık ki, Galatasaray'ın Avrupa'da kazandığı başarı, Türkiye'de yaşanan acı gerçekleri değiştirmeye yetmiyor. UNICEF, Türkiye'yi "yaşam kalitesi" göstergeleri açısından değerlendirerek, sonuçları bir rapor halinde yayımladı. Buna göre, Türkiye'nin yüzde 14.2'si yoksulluk sınırının altında yaşıyor. Her yüz kişiden 31'nin sağlıklı tuvaleti, 26'sının sağlıklı içme suyu yok.

Türkiye, Helsinki zirvesinde "aday ülke" olarak kendisine "Kopenhag Kriterleri"ni hedef aldı. Yani, ekonomide liberalizasyon ve çağdaş demokrasi. Ancak o günden bu yana bırakın olumlu yönde adım atmayı, Kopenhag hedeflerini konuşmaya bile tahammül edemiyoruz.

Oysa hepimiz biliyoruz ki, 10 milyon insanın işsiz olduğu, eğitimde "taşımalı" sefaletinin yaşandığı, hukukun üstünlüğünü kimsenin umursamadığı, ifade özgürlüğünün cezaevlerinin dört duvarı arasına hapsedildiği bir ülkenin Avrupa Birliği'nde yeri olamaz. Daha da önemlisi, cumhurbaşkanlığı seçiminde askeri iradenin gözünün içine bakıldığı bir ülkenin, demokrasi liginde hiçbir şekilde esamesi bile okunamaz.