Türkiye'nin demokratikleşmesi için, partilerin ve seçim sisteminin demokratik esaslara uyması gerektiği bildirildi.

Türk Parlamenterler Birliği tarafından TBMM eski senato salonunda düzenlenen sempozyumda, "Siyasi Partiler ve Seçim Kanunları" masaya yatırıldı. Sempozyuma bir mesaj gönderen Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, Türkiye'nin demokratikleşme sürecini başarıyla sürdürmesi için siyasi partilerin özgür bırakılması, Siyasi Partiler Yasası'nda parti içi demokrasiyi güvence altına alacak değişikliklerin yapılması, geniş halk kitlelerinin temsilinin sağlanması ve seçmenleri 'onaylayıcı' değil katılımcı haline getirecek yeni bir Seçim Yasası çıkarılması gerektiğini bildirdi.

Partiler özgür çalışmalı

Çoğulcu ve katılımcı çağdaş demokrasilerde siyasi partilerin vazgeçilmez bir konuma sahip olduğuna işaret eden Sezer, "Anayasımızda, siyasi partilerin, demokratik siyasal yaşamın vazgeçilmez öğeleri olduğu, önceden izin almadan kurulacakları, Anayasa ve yasalar çerçevesinde etkinliklerini özgürce sürdürebilecekleri belirtilmiştir. Bunun amacı, siyasal partilerin etkinlikte bulunurken, eylemli engellerden ve karışmalardan uzak olmasının sağlanmasıdır" dedi.

Sezer, parti içi demokrasiye de dikkat çekerek, "Kendi iç yapılarında ve uygulamalarında demokratik kuralları etkin kılmayan partilerin 'demokratik devlet' ilkesini gerçekleştirmesini beklemek güçtür" dedi.

Seçim sistemi değişmeli

Seçim yasalarının da demokrasiyle yakın ilişkisi olduğunu hatırlatan Sezer, "Geniş halk kitlelerinin temsilini sağlayacak seçim sistemlerinin uygulanması, siyasi istikrarı sağlayacağı gibi demokratikleşme sürecini de hızlandıracaktır. Anayasamızda seçim yasalarının, temsilde adalet ve yönetimde istikrar ilkelerini bağdaştıracak biçimde düzenleneceği belirtilmiştir. Seçmenleri, onaylayıcı pasif katılımcılar değil, seçici aktif yurttaşlar konumuna getirecek yasal düzenlemelerin yapılması, yasalardan kaynaklanan demokratik eksiklikleri giderecek, katılımcı demokrasinin gerekleriyle uyumlu bir parti organizasyonu için altyapı oluşturacaktır."

Türk: Barajı yüzde 5'e çekin

Adalet Bakanı Hikmet Sami Türk de, sempozyumda yaptığı konuşmada, seçimlerde yüzde 10 olan ülke barajının yüzde 5'e, seçilme yaşının da 25'e düşürülmesini, seçimlerin de 5 değil 4 yılda bir yapılmasını istedi. Seçimlerde milletvekillerinin yüzde 90'ının önseçim yoluyla, yüzde 10'unun da merkezce seçilmesi gerekliliğini altını çizen Türk, siyasi partilerin kapatılmasını "ağır bir yaptırım" diye değerlendirdi.

Türk, kapatmaya gitmeden önce suç işleyen partinin eylemin ağırlığına göre devlet yardımından belli bir süre almamasının sağlanması ya da ilk erken seçimlere ya da genel seçimlere girmemesi gibi cezalara çarptırılabileceğini kaydetti. Türk, "Böyle bir değişiklik siyasi partilerin kapatılması gibi en ağır yaptırım uygulanmadan önce yaptırımlar olarak belirtilebilir" diye konuştu.