Endüstriyel üretim gibi, hizmet üretiminin de motoru bilimsel gelişme ve teknolojik yeniliktir. Günümüzde teknolojik yenilik, eğitimden haberleşmeye her alanda ekonomik ve kültürel zenginliği artırmanın ana kaynağı haline gelmiştir. Artık teknolojik yenilik buhar makinası gibi, Termodinamik bilimi doğmadan ortaya çıkan birkaç örnek dışında araştırma ve geliştirme çalışmalarına dayanmak zorundadır. Teknolojik birikimin artmasıyla büyük bir gelişme gösteren iletişim teknolojisi, toplumların ekonomik, siyasal ve kültürel yapılarında köklü dönüşümlere yol açmıştır.

Harvard Üniversitesi iktisatçılarından John Kenneth Galbraith teknolojiyi "Bilimsel ya da düzenlenmiş bilginin pratik amaçlara sistemli bir biçimde uygulanması" olarak tanımlamaktadır. Globalleşme sürecinde teknolojik yenilik yapma yeteneği, üretim ekonomisinden bilgi ekonomisine, kol gücünden beyin gücüne ve endüstride çalışanlardan araştırma kuruluşlarında çalışanlara kaydı. Artık bilimsel ve teknolojik bilgi üretimi, bireysel araştırmalara değil, binlerce uzmanın çalıştığı düşünce kuruluşlarına dayanıyor.

Geçen hafta sonunda Bilim ve Teknoloji Derneği (BİTED) ile Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı'nın (TTGV) birlikte düzenlediği "Ar-Ge Politikalarının Uygulama Engelleri" toplantısına katıldım. Otuzu aşkın akademisyen ve uzmanın soru ve katkılarıyla Prof. Dr. Mümtaz Soysal, Prof. Dr. Ergun Türkcan, BİTED Başkanı Doç. Dr. Şükran Şahin ve Doç. Dr. Mehmet Türkmen'in bildirileriyle, teknolojik yenilik açısından Türkiye'de "Ulusal Kalkınmacılık ve Tarihsel Gelişimi" tartışıldı.

Bilimsel ve teknolojik yenilik, Alan Barker'ın "Yenilikçiliğin Simyası"nda vurguladığı gibi: "Stratejik planlamanın, araştırma ve geliştirmenin, pazarlamanın, proje yönetiminin, ekip çalışmasının, eğitimin, yaratıcı düşünmenin" karışımı olarak çok boyutlu bir çalışma sonucu ortaya çıkar. Çünkü bilimsel ve teknolojik bilgi bir yerde ya da bir sınırda tutulabilen değişmez bir birikim değildir. Bilgi birikimi tek hücreli canlılar gibi, sürekli artan ya da azalan bir yapı gösterir. Bu yüzden, zaman içinde sürekli hareket halinde olan bilgi birikimini genişletmek için düzenli araştırma yapmak gerekir.

Bilimsel ve teknolojik yenilik nedir? Her buluş bir yenilik olabilir mi? Değişik ekonomik yapılarda yenilikler nasıl doğar? Yenilik yapmada araştırma ve geliştirme çalışmalarının etkisi nedir ve nasıl ölçülür? İşletme ve ülke düzeyinde araştırma ve geliştirme politikaları ne olmalıdır? Bütün bu soruların cevapları Türkcan'ın Chris Freeman ve Luc Soete'den çevirdiği ve TUBİTAK tarafından yayınlanan "Yenilik İktisadı" kitabında ayrıntılı olarak ele alınmıştır.

Üretim gücünün büyütülmesi, Avrupa'nın en yoksul ülkesi olan Türkiye için büyük önem taşımaktadır. Bilgi toplumunda silah altındaki askerlerin sayısı, sermaye gücü ve hammadde kaynakları üretimi artırmanın aracı ve simgesi olmaktan çoktan çıktı. Artık ülkelerin ekonomik, siyasal ve kültürel gücü, bilimsel ve teknolojik yenilik yapma yeteneğinden kaynaklanmaktadır. Aranılan zenginlik hammadde kaynaklarında değil, insan kaynaklarındadır.

Endüstri devrimi ürün üretimini makinalaştırdı. Bilgi devrimi ise, iletişimi makinalaştırdı. Birincisinde bedensel gücün yerine makinalar geçmişti, ikincisinde ise, zihinsel gücün yerine makinalar geçti. Türkiye Endüstri devrimini kaçırdı, bilgi devrimini yakalayabilmek için, toplumun eğitim düzeyini yükselterek, yenilik yapma yeteneğini geliştirmelidir.

Türkiye'deki bütün kişi ve kuruluşlar "Nasıl ki bir kişi mumunu benim mumumla yaktığı zaman ışığını karartmazsa, benden birşey öğrenen kişi de benim bilgimi azaltmaz" diyen Thomas Jefferson gibi düşünmelidir.

Yenilik yapmak için bilgi üretmesini bilmek gerekir.

NAZİF GÜRDOĞAN

Künye

Temsilcilikler

Abone Formu

Mesaj Formu