"Görünen o ki, modernizmin kutsalsız hayat görüşüne karşın, İslam'ın mahremiyet ve utanma duygusuyla terbiye edilmeye herkesin ihtiyacı var. İçinde yaşadığı dünyaya ve kendisine karşı saygıya. Bunun yolu da "İslam'da Seks" dosyalarından, "göbeği açık türbanlı kız" haberlerinden geçmiyor."

Geçen haftaki "İslam'da ar etmek" yazısı böyle bitiyordu. Medyanın öteden bu yana cinsellik vurgusunu bol tutarak kullandığı, imalı, yayvan imlalı dilinden bahseden yazının son cümlesiydi bu. Ancak, mail kutusunu şaşkına çeviren mesaj bombardımanının ciddi bir yekunu "O da açmasın göbeğini. Türbanlılar yüzünden bu hallere düştük zaten" minvalinde olunca ve hepsini cevaplandırmak işi fazlasıyla zahmetli olacağından ibreyi bir de bu tarafa çevirmek ihtiyacı hasıl oldu.

Bir de bu taraftan bakmak, "göbeği açık türbanlıyı, hem uzak, hem yakın görebilecek tek nokta olan, "tahlil" mesafesinden meseleye göz gezdirmek...

-Yazarın "göbeği açık türbanlı" hakkındaki şahsi görüşü olumludur-olumsuzdur şeklinde, yüzeysel biçimde tasniflemeye çalışacaklar için önemli not: Yapılacak, vakıanın sosyolojik ve tarihsel dönüşümünden hareketle yalnızca bir tahlil olacaktır.-

Tesettürün modayla tanışması

Tesettürün dönüşümü, sinyallerini 90'lardan itibaren vermeye başlamış olmasına karşın, bu fiiliyatın ivme kazanması, AKP'nin parlaması, ardı ardına düzenlenen defilelerin de itici gücüyle tesettürün modayla tanışması ve giderek bir sektör haline gelişiyle doğru orantılı.

Özal döneminin hemen ardından parayla, ardından iktidarla tanışan İslami kesimin tesettürü, elbette taşıyıcısının sosyal-sınıfsal bağlamda ulaştığı konuma uygun olarak revizyon görecekti. Gördü de...

Ama, başörtüsü özelinde tesettürün devlet otoritesi tarafından marjinal addedilerek kamusal alan dışına itilmesi de bununla aşağı yukarı aynı döneme denk geliyor. Çekiştirilen, kapılardan alınmayan, mazbut ve mahcup, ama o kadar da mağrur ve muhalif genç kadın manzaralarının hafızalardan kolay kolay silinebileceğini kim iddia edebilir.

Ancak meseleye hakim zihniyet gibi bakmayan moda, neredeyse bakir bir alan ve şişkin bir maddi kaynağın, işlenebilecek tek göstergesi olan tesettür konusunda fizibilite çalışmalarını çoktan tamamlamıştı bile. Bu nedenle sadece siyaset rakımlarında değil, geçirgen ve akışkan yapısıyla toplumun bütün katmanlarında tesettürün, giderek dönüşen ve modernleşen yüzüyle tanıştı Türkiye.

Hem "öteki", hem "demode" olmak

Kendisine "şık bir stil" oluşturamayan bütün tesettürlülerin, "demode" ilan edilerek ortak beğeni çarkının dışına fırlatılacağı böylesi bir dönemde, kamusal alanda yer edinebilmek için değişik yollarla kendini geliştiren, içine ve dışına bakmayı öğrenen, dünyada olup bitenden haberdar olan genç kızların bir nevi kendini ifade ediş tarzı olan giyimlerinin de dönüşmesi kaçınılmazdı tabii. Acı, "mahcubiyet"i bitirir değil mi?

Devlet her ne şartta olursa olsun onaylamasa da, modern giyimli tesettürlü, "ortam"larda eskisi gibi aşağılanmamaya başladı. Karar verici mekanizmalarda "öteki", toplumsal dokuda da "demode" olarak yaftalanmaktan iyiydi böylesi.

Çaresizlikten vazgeçip, hayata bir şekilde dahil olarak varolma savaşı veren genç kadınlar bu arada, tıpkı sahip oldukları dünya görüşünün yükünü okul kapılarında "yalnız bırakılarak" çektikleri gibi, şimdi de aynı dünya görüşüne zarar vermek suçlamasıyla "yalnız bırakılabiliyorlar". Ne de olsa o dünya görüşünün rengini belli eden yegane sembolikler ve tek ideoloji taşıyıcıları onlar...

Başörtülüler iyi bilir, para üstü alırken mesela, yüzüne bakılmadan yapıştırılan "teyze" hitabı, "genç kız"dan sayılmak için, açık olmak zorunluluğunu kanıtlar bu sularda.

İslam'ın "güzellik ve cazibenin saklanması" esasının, toplumsal ve dönemsel koşullara yenilmese de, onlarla göğüs göğüse çarpıştığı bir vakıa. Ve bu çarpışma sürecinde "genç, güzel görünme isteği" gibi pek çok insan zaafının giderek gürbüzleştiği de öyle... Tek besin kaynağı zaaflar olan modernizmin bu en ağır çektiği çağda, "Göbeği açık türbanlı kız", o rock gürültüleri arasında "temsiliyetini" unutmuş, hududu aşmıştır...

Ama aynı "göbeği açık türbanlı", tıpkı medyanın salyalı dilinin en önce uzandığı metafor olduğu gibi, İslamcıların da ilk öfke hedefidir. Başörtülü, imajlar dünyasında o köşeden bu köşeye fırlatılan bir argüman topudur.

Velhasıl, buradan görünen tam olarak budur.

ÖZLEM ALBAYRAK

Künye

Temsilcilikler

Abone Formu

Mesaj Formu

Online İlan