Ana Sayfa
Gündem
Politika
Ekonomi
Dünya
Aktüel
Spor
Yazarlar
Televizyon
Sağlık
Son Dakika
657'liler Ailesi
Ankara'da Şafak
Bilişim
Çalışanın Sesi
Diziler
Düşünce Gündemi
İzdüşüm
Kültür-Sanat
Okur Sözcüsü
Röportaj
Sinema
Yemek
Zamanda Yolculuk
Bize Yazın
Abone Formu
Temsilcilikler
Reklam
Künye
Arşiv

Yeni Şafak'ta Ara

	Fehmi KORU f.koru@yenisafak.com.tr

Yakın zaman öncesine kadar Afganistan ve Irak'ta hizmet vermiş bir dizi Amerikalı general emekli olduktan sonra ortaya atılıp en acımasız eleştirileri seslendirmeye başladı. Ülkelerine yönelik 11 Eylül eylemlerinin yanlış değerlendirildiğinden savaş planlarının zayıflığına, savaş sonrasında Irak ordusunun bütünüyle tasfiye edilmesi yanlışlığından Ebu Gureyb işkencehânesinin yüz kızartıcılığına kadar çok kapsamlı eleştiriler bunlar... ABD günlerdir 'generallerin isyanı' şaşkınlığı yaşıyor...

Böyle ortamlarda eski defterler açılır. Bugün açılan defterlerden hiç de hoş olmayan kokular geliyor. İfşaatların satır aralarını okumaya çalıştığımızda, Washington'da kararalma mekanizmasında yer alanların, büyük çoğunluğuyla câhil ve kibirli kişiler olduğunu anlayabiliyoruz. Cehaletleri cüretlerini artırmış, kibirleri doğru kararlar almalarını engellemiş... İsyancı emekli generaller kapalı kapılar ardında kalacağı sanılan bir sürecin ipliğini pazara çıkartarak bir ilke imza atıyorlar.

Hedefteki kişi, generallerin bağlı olduğu Savunma Bakanlığının (Pentagon) başındaki Donald Rumsfeld görünüyor. Yanlış tahlil yapan o, eksik sayıda askerle işgal, Irak ordusunun hemen tasfiyesi kararlarını alan ve Ebu Gureyb rezaletine göz yuman da... Neredeyse hemen her gün önemli bir Amerikan gazetesinde, bir general, taze yaralarına kama sokarak Rumsfeld'i biraz daha güçsüz hale getiriyor...

ABD Başkanı George W. Bush yaralı bakanını koruyacak mı? Eleştirilerin kapsamı ve dozundan esas kendisinin topun ağzında olduğunu Bush derhal anlamıştır; herhalde bu yüzden olacak, hem kendi döneminin iki genelkurmay başkanını Rumsfeld'in savunması için devreye soktu, hem de kendisi bir konuşma yaparak yaralı bakanının yanında yer aldı. Rumsfeld'in koltuğu yine de sallantıda.

Bir yönüyle günümüz krallarında bile bulunmayan olağanüstü yetkilere sahip ABD başkanı, bir yönüyle de 'kamuoyu' denilen sihirli sözcük karşısında boynu kıldan ince... İsyancı generallerin esas istedikleri kellenin kendisine ait olduğunu biliyor elbette Bush; ülkesini zayıf düşürdüğü ve askerî gücü yanlış yerde ve hatalı gerekçeyle kullandığı için bunların başına geldiğinin de farkında. Rumsfeld'i feda etmediği taktirde isyanın yaygınlaşması tehlikesi olduğu gibi İran'la didişirken Rumsfeld'in Pentagon'da kalması da Bush'un aleyhine...

Gürültü Afganistan ve Irak işgalleri üzerine kopmuş görünse de, esas ihtilâf konusunun İran olduğuna hiç kuşku yok. Washington'da ipleri ellerinde tutan 'Neo-Çılgınlar' ne pahasına olursa olsun İran'la sıcak çatışma arayışındalar. ABD ordusunda bir ömür geçirmiş generaller ise, Irak'ın hakkından gelemeyen bir ülkenin, hem de eş zamanlı olarak, İran'la kavgaya tutuşamayacağının farkında. İran ile Irak her bakımdan birbirinden çok farklı iki ülke ve İran'la sıcak çatışma Amerika için Saddam Irak'ının savaşla dize getirilmesine benzemeyecektir...

Generallerin emekli olduktan sonra da olsa konuşmaya ve yönetimi eleştirmeye başlaması, tekil çıkışlar olmadığı için, ABD'de bir ilk teşkil ediyor. Ancak yine de geleneklere çok aykırı bir durum değil bu. Evet sivilleri eleştiriyor askerler, ama askerî konulardaki yanlış kararları ve davranışları yüzünden yapıyorlar bunu... Sivil siyasetle ilgili değil isyanları.

Geçmişte, sözgelimi Kore Savaşı sırasında Amerikan ordularına komuta eden Gen. Douglas MacArhur dönemin ABD Başkanı Harry Truman'ın kararlarına itiraz ettiği için emekli edilmişti (1951). Bu defa muvazzaf subaylar değil konuşanlar, ancak yapılan açıklamaların halen komuta kademesinde üst düzey görevde bulunanların da görüşlerini yansıttığı muhakkak. Bu sebeple de, isyan, ABD'nin yürüttüğü ve bundan sonra açmayı düşündüğü savaşları etkileyebilir. Birkaç ay sonra ara seçim için sandık başına gidecek seçmenler üzerinde de etkisi olacaktır generallerin isyanının...

Anlamsız savaş ABD'nin geleneklerini zorluyor, asker-sivil ilişkilerini zedeliyor, ahlâkını da bozuyor...

Geri dön

Yazdır

Yukarı