Stratejik üçgen dağıldı

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in son aylarda Orta Asya'yı adım adım Moskova'nın kontrolüne almasıyla paniğe kapılan Tahran, Orta Asya'da Çin-İran dayanışmasını güçlendirmeye çalışıyor. Bölgede Rusya-Çin-İran arasında oluşturulmaya çalışılan "stratejik üçgen", Rusya'nın bölgede tekel oluşturmaya girişmesi üzerine etkisini kaybederken, Çin ve İran işbirliğini güçlendirmeye çalışıyor.

İran Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, Çin'e yaptığı ilk gezisine dün başladı. Kalabalık bir heyetle Çin'e giden Hatemi'nin yanında askeri uzmanların da olması dikkat çekti.

Türkistan'a gidecek

Bu arada, Hatemi'nin ziyaretinin ABD Dışişleri Bakanı Madeleine Albright'ın resmi ziyaretiyle aynı tarihe rastlaması, iki yetkilinin gizlice buluşarak Tahran ve Washington arasındaki buzları eritmeye çalışacağı iddialarını uyandırdı. Hatemi'nin Doğu Türkistan'a da gidecek olması, Türkiye'nin bölgesel çıkarlarına büyük darbe vuracak.

Rusya dostlarını terketti

İran Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi'nin Çin ziyareti iki ülke arasındaki ilişkilerin üst düzeye çıkarıldığının işareti olarak değerlendiriliyor. Pekin, Moskova ve Tahran ABD'ye karşı 'stratejik üçgen' oluşturma çerçevesinde ciddi bir işbirliğine gitmişlerdi.

Stratejik olarak ABD'nin küresel nüfuzuna karşı çıkan İran ile Çin, aynı gerekçe ile 1990'lı yıllarda Rusya ile üçlü ittifak içine girmişlerdi. Ancak Rusya'nın son dönemde kendini bölgesel hatta uluslararası bir güç olarak görmesi ve Orta Asya'ya yönelerek bölgenin doğalgaz ve petrol kaynaklarını tekeline almak istemesi, Tahran ve Pekin'de endişe rüzgarlarının esmesine yol açtı.

Rusya'nın son hareketlerinin sözkonusu üçgeni zayıflatması üzerine Çin ile İran'ın kendi başlarına ilerlemeye karar verdikleri belirtiliyor. Hatemi ile Çin Devlet Başkanı Jiang Zemin arasındaki gündem çok çeşitlilik arzediyor.