Kral öldü yaşasın kral!

 
Hiç de öyle iddia edildiği gibi olmadı. Süleyman Demirel'in önü kesildiği için, ne hükûmet krizi çıktı, ne de ekonominin altı üstüne geldi. Türkiye umutla yarınlara bakıyor. Sun'i kriz yaratmayalım. Cumhurbaşkanı da mutlaka seçilecek. Çünkü Anayasa, 1980 öncesinin tecrübesi ile bunalımı önleyecek tedbirler getiriyor.

Hiç de öyle iddia edildiği gibi olmadı. Süleyman Demirel'in önü kesildiği için, ne hükûmet krizi çıktı, ne de ekonominin altı üstüne geldi. Türkiye umutla yarınlara bakıyor.

Demirel'in Çankaya'dan ayrılışı, böyle olmamalıydı. "Her şey benim dışımda gerçekleşti" dese bile, kamuoyunda farklı bir izlenim var.

Çağdaş Demirel ve zinde güçler

Bugün Cumhurbaşkanı'nın çevresinde bulunanların pek çoğu, onun başbakanlık yıllarını eleştirirken, Çankaya döneminin çok parlak geçtiğini ileri sürüyor. Söz konusu tahliller, Demirel'in etrafını, eski dostlar yerine eski solcular ve darbecilerin sardığının bir delili.

28 Şubat 1997'den sonra Demirel, kendi kendini inkâr etti: 10'uncu Yıl Marşı'yla militarizmin parçası haline geldi; 9'uncu Senfoni'yle çağdaşlığa(!) yelken açtı. Yıllarca dayandığı tabanı, savunduğu fikirleri terk ederek, sivil-asker bürokrasinin, kartel medyasının, 28 Şubat kararlarının temsilcisi oldu.

YÖK Başkanlığı'na, Kemal Gürüz'ü yeniden ataması, benimsediği yeni şartların bir icabıydı. Kemal Gürüz'e, halk da, Parlamento çoğunluğu da karşıydı. Ama Gürüz, zinde güçlerin(!) gözünde laikliğin teminatı idi. Bu yüzden Demirel, yeni bir dönem için ona vize verdi.

Demirel, Kanal D, ATV, Show, Star gibi televizyon kanallarına seve seve çıktı ama, Samanyolu ve Kanal 7'nin davetlerini kabul etmedi.

Çünkü yeni çevresi bu kurumların frekanslarını iptal etme hayalini kuruyordu. Görünürdeki sebeb, irtica idi. İrtica, peşkeş projelerini örten sahte bir gerekçe oldu.

Kısacası Demirel, Çankaya'da, özellikle 28 Şubat sürecinde kendisini baştan yarattı. Bu baştan yaratılmış haliyle, halktaki desteğini kaybetti. Gazetelerin balon manşetleri ve bindirilmiş kıtaların yorumları, gerçeği gizlemeğe yetmedi. Önceleri kamuoyu araştırmaları % 60'ları geçerken, oylama günü yaklaştıkça, oranlar başaşağı düştü.

Demirel'in kaderi

Hiç değilse belirli bir zaman dilimi için söyleyebilirim. "Beraber yürüdük biz bu yollarda / Beraber ıslandık yağan yağmurda..."
Ama öyle günler oldu ki: "Yalanmış yeminlerin, yıllarımı geri ver" deme noktasına geldik.
Demirel, 28 Şubat döneminde, askerle sivilleri kavga ettirmeyen, rejimi dengede tutan bir kimlik sergilemek istedi. Fakat muhafazakâr kitleler, onun bu davranışlarını, geçmişini inkâr olarak algıladı.
Keşke bir Sami Selçuk olabilseydi.
Laik cumhuriyete saygısı, 28 Şubat'a saygı biçimine dönüşmeseydi; hiçbir ayırım yapmadan, özgürlüklerden yana ağırlığını koysaydı, belki nisan ayında Güniz Sokağa dönmek zorunda kalmazdı.
Güniz Sokağa dönse bile, taze bir başlangıçta, başarı ihtimali artardı.
Bence şimdi her teşebbüsü yeni bir hüsranla neticelenecektir.
Keşke kaderini daha fazla zorlamasa!

Haşlama ziyafetleri

5 Nisan oylaması ne getirdi? Ne götürecek? Kim cumhurbaşkanı olacak? Demirel'in yeri doldurulabilecek mi?

Önce oylamadan bazı tesbitler sunmak isterim:

Anaplılar, Demirel'in seçilmesi için pek gönüllü değildi. Hatta, bir ve ikinci maddelere 349 ve 345 oy çıkınca telâşa kapıldılar. Fazilet Partisi'nin etrafında pervane oldular.

Anap'ta, bilhassa müstakbel lider adayları, önlerinin açılabilmesi için Mesut Yılmaz'ı Çankaya'ya göndermek arzusunu taşıyorlardı. En büyük telâş emaresi onlarda görüldü.

DSP, Hüsamettin Özkan'ın sıkı denetimindeydi. Meselâ, Ekonomiden sorumlu Bakan Recep Önal, kabine girip gizli oy kullanınca, Hüsamettin Özkan tarafından el işareti ile çağrıldı ve bir güzel fırça yedi.

DSP, demokrasiden nasibini almamış bir parti. Ecevit tek egemen güç. DSP lideri, bu hâkimiyetini koalisyonun diğer ortaklarına da teşmil etmek niyetinde.

Arada sırada "haşlama ziyafetleri" çekmesi bu istibdat eğiliminden kaynaklanıyor.

Sorular

"Peki Cumhurbaşkanı kim olacak?" diye soranlara da rastlıyoruz.
Henüz çok erken. Her parti önce kendi adayını gösterebilir.
Veyahut Ecevit, belirleyici bir faktör olarak, ortakların müşterek bir namzet çıkarmasını isteyebilir.
DSP'li adayı MHP içine sindirecek mi?

MHP'li adayı, Ecevit'in, özellikle Rahşan Ecevit'in içine sindiremeyeceği kesin.
Bu arada Mesut Yılmaz, Ecevit'in desteğini alır mı? Aradan Doğan Güreş veya Yıldırım Akbulut sıyrılır mı?
MHP, Meclis Başkanlığı seçimi dönemindeki tavrından vazgeçerse, "FP ve DYP bir süre dinlensin" demek yerine, Meclis'e akseden iradeye saygılı davranırsa, başarılı bir siyaset manevrası ile, cumhurbaşkanlığını kazanabilir.
DYP ve FP birlikte hareket ederse, son tura müşterek bir adayla girebilirler.
Ecevit, tek bir adayda anlaşma sağlayabilmek için, özellikle Anap'a karşı DYP kartını oynayabilir.

Yeni kral

Demirel'in önü kesildi diye borsaya hiçbir şey olmadı.
Sun'i kriz yaratmayalım.
Cumhurbaşkanı da mutlaka seçilecek. Çünkü Anayasa, 1980 öncesinin tecrübesi ile bunalımı önleyecek tedbirler getiriyor. Dördüncü tura en fazla oy alan iki aday kalıyor. Salt çoğunlukla (276) biri seçiliyor. Kimse salt çoğunluk alamazsa, genel seçime gidiliyor.
Milletvekilleri, Meclis'in fesh olması ihtimali karşısında iki adaydan birini destekleyecek, böylece 16 Mayıs'a kadar, yeni cumhurbaşkanı Çankaya'ya çıkacak.
Kral öldü yaşasın kral!