Omri Şaron, tıpkı babası Ariel Şaron gibi iri, kör ve kavga körükleyicisi. İsrail Başbakanı'nın danışmanı olması, ardından da Yaser Arafat tarafından akraba kayırımcılığı suçlaması ile siyasi alanda gündeme geldi.

Tıpkı Şaron gibi, Arap yöneticiler, krallar, emirler ya da cumhurbaşkanları da oğullarını siyasete hazırlıyor. Beşşar Esad, babasının 50 yıllık idaresinin ardından geçen yıl Suriye Devlet Başkanı oldu. Mısırlı Saadeddin İbrahim Arapça "cumhuriye" ile "memalik" kelimelerini birleştirerek "cummelik" kelimesinin ortaya çıkmasını sağladı. İbrahim, bunun üzerine 7 yıl hapse mahkum oldu. Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek'in de, yerine geçmesi için oğlu Cemal'i hazırladığı yönünde dedikodular dolaşıyor.

"İki oğlumdan birini seçin"

Mübarek'in tüm yalanlamalarına karşın, Mısır'daki iktidar partisinin üyesi ve işadamı olan oğlu Cemal'le ilgili dedikodular dur durak bilmiyor. Kahire'de yapılan şakalardan birinde Mübarek saray görevlilerini azarlayarak, "Mısır gelenekleri tamamen demokratik. Halkın iki oğlumdan birini seçmesine izin vereceğim" diyor. Mısırlılar 'gülmek' gibi bir lükse sahip ama Irak halkı için seçim yapıldı bile. Saddam Hüseyin, küçük oğlu Kusay'ı Irak ordusu üzerinde tam kontrole sahip olan Baas Partisi içinde en önemli ikinci göreve getirerek, halefini belirledi. İç güvenlik servisleri, Cumhuriyet muhafızları ve petrol işinin başında bulunan 35 yaşındaki Kusay zaten veliaht prensti.

Irak halkının tek avuntusu, 5 yıl önce makinalı tüfek mermilerinden kurtulmayı başaran, havalı büyük oğul Uday'ın seçilmemesi olabilir. Uday, halen gazeteler, televizyon ve Irak'ın ana spor kurumları üzerindeki nüfuzunu koruyor. Arap zirvesinde Irak heyetinin performansına yönelik eleştirisi, Dışişleri Bakanı'nın görevden alınmasına yetti. Saddam'ın büyük ailesindeki temizlikler, aralarında iki damadının da bulunduğu bir çok cana mal oldu.

Kaddafi ve komando oğlu

Aynı durum diğer Arap cumhuriyetleri için de geçerli ancak daha kurnazca yollarla... Yemen Devlet Başkanı'nın oğlu Ahmed Abdullah Salih, hem Cumhuriyet muhafızlarını hem de seçkin komando birliğini yönetiyor. Libya lideri Muammer Kaddafi'nin oğlu Libya futbol federasyonunun ve gizemli bir şekilde iyi finanse edilen yardım fonunun başında. Diplomasiye de "takılmayı" ihmal etmiyor. Filipinler'deki rehineler için yapılan arabuluculuk görüşmelerinde yer aldı. Lübnan'ın görmüş geçirmişlik maskesinin altında yarım düzine siyasi hanedan hala sahnede bulunuyor. Çoğu Körfez ülkesindeki kraliyet ailesi geleneksel olarak kabinedeki sandalyelerin yarısından fazlasını elinde bulunduruyor.

Veliahtlar da yaşlandı

En aşırı örnek, 7000 prensin bulunduğu Suudi Arabistan. Böylesi kalabalıklar, veliahtlık meselesini basit diktatörlüklerden daha karmaşık bir hale sokuyor. Suudi Krallığı'nı 1932'de kuran Kral Abdülaziz bin Saud, 45 erkek evlat bıraktı. 1953'te ölümünden beri taht en güçlü ya da en yaşlı erkek çocuğa geçti. Geriye, aralarında Kral Fahd'ın yerini alması beklenen bugünkü veliaht prens Abdullah'ın da bulunduğu bir sürü kardeş kaldı. Beklemede olan kralların yaşları 60 ila 70 arasında ve aralarında halen rekabet devam ediyor. Bir sonraki nesli oluşturan prenslerin sayısı ise 150.

Hanedanlıkların kısa ömürlü olmasının sebebi taht kavgası. Bahreyn böylesi tehlikelerinden kurtulmak içih büyük evladı veliaht seçme gibi bir yöntemi kullanırken, bazı hanedanlıklar kuralları değiştirerek veliahtlarını kendileri tayin ediyorlar. Böylesi bir mekanizma Ürdün Kralı Hüseyin'in ölüm döşeğinde kardeşi Hasan yerine oğlu Abdullah'ı veliaht tayin etmesi örneğinde görüldü.

Umman'a sultan aranıyor

Umman'ın Sultanı Kabus'un çocuğu yok. bu yüzden de veliahtını seçmek için sıradışı bir prosedür oluşturdu. Kabus kendisi 1970'de ekzantrik babasını devirerek iktidarı ele geçirmişti. Benzer şekilde Katar'ın bugünkü emiri Şeyh Hamid bin Halife el Tani, 1995'te kendi babasını devirdi. Buna rağmen hanedanlık politikaları şaşırtıcı bir yumuşaklıkla geçiş gösterdi. Arap milletlerinin çoğunluğu, sadakatin gücün üzerinde tutulduğu ve ataerkil ailenin devlet kurumları arasında en güçlüsü olduğu kırılgan politikalar sergiliyor.

Ataerkil yönetimin avantajları da bulunuyor. Sınırları emperyalist haritacılığın bir ürünü olan Ürdün ve Kuveyt gibi ülkeler, kraliyet ailelerinin kimliğini üzerlerinde taşıyor. Umman, Katar ve Bahreyn'in ileriye bakan liderleri radikal reformlar için zorlayabilirler çünkü pozisyonları saygı görüyor. Birleşik Arap Emirlikleri son 20 yıl içinde gelir ve nüfus patlamasından yavaşça kurtuldu. Hatta aile yönetimi, kalıtsal diktatörlüğe yenilmeden önce yıllarca darbelerle çalkalanan Suriye ve Irak'a istikrar bile getirdi.