Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü'nün (IISS) 2000-2001 "Stratejik Araştırma Raporu" yayınlanırken, her yıl yazılan raporların aksine bu yılki raporda Türkiye'ye başlıbaşına bir bölüm ayrılmadı. Dünyadaki bütün politik gelişmeler, bölgesel dengeler, çatışmalar ve ittifaklar üzerine geniş bir ufuk turu mahiyeti taşıyan yıllık raporun can alıcı noktasını, ABD'de seçim sonrasında yönetime gelen George Bush tarafından ortaya atılan füze savunma sistemi ve Avrupa ülkelerinde savunmaya ayrılan bütçelerden yapılan kesintiler oluşturuyor.

Raporda, yeni ABD'nin füze savunma sistemini sadece ABD'yi değil müttefiklerini de bir saldırıya karşı korumaya yönelik bir sistem olarak gördüğüne dikkat çekilirken Avrupalı müttefiklerin, 2001'de "gönülsüz de olsa" sisteme destek vermeye yanaştıkları bildirildi. Raporda, Avrupa'nın savunma bütçelerinin hala düşüşte olduğu vurgulandı.

Türkiye ve Avrupa Gücü

Türkiye ve Fransa'nın Avrupa Gücü'ne yönelik itirazları da "NATO-AB uyumlu birlikteliğine karşı çıkmak" olarak yorumlanan raporda, Fransa'nın bu birlikteliğe "AB'nin yapacağı operasyonlarda NATO'ya danışma noktasında" itiraz ettiği, Türkiye'nin ise AB'nin bir operasyon sırasında NATO'ya ait tesis, silah ve personeli kullanmasını engellediği ifade edildi. Raporun bu bölümünün sonunda da "eğer planlandığı gibi bu konu 2001 sonuna kadar karara bağlanmak isteniyorsa ya Fransa'nın daha az NATO karşıtı olması ya da Türkiye'nin daha az AB karşıtı olması gerekecek" yorumunda bulunuldu.

'Saddam büyük bir güce sahip'

Raporda Irak konusuna da geniş şekilde yer verildi. Rapor yazarları, ambargo rejiminin delinmesine rağmen, Saddam'ın "yönetimden düşürülmesi" ya da "yola getirilmesi" ihtimallerinin sağlanamaması halinde tek yol olarak, bu rejimin yakın ve sıkı kontrol altında tutulmasının kaldığını ifade ettiler. Saddam'ın yerinden edilmesinin çok zor bir ihtimal olarak göründüğüne dikkat çeken IISS uzmanları, Saddam'ın içerde hiç olmadığı ölçüde büyük bir güce sahip olduğunu vurguladılar. Raporda, Irak'a karşı oluşturulacak stratejinin ana hatları da "ticari mallar üzerindeki ambargonun kaldırılması, Irak'ın petrol altyapısına yatırımların serbest bırakılması, sivil uçuşlara izin verilmesi, rejim mensuplarının kişisel mallarının bloke edilmesi, petrol kaçakçılığının önlenmesi ve Irakla ilişkilerin ciddi şekilde sınırlandırılması" olarak sıralandı. Raporda, Balkanlarda yeni bir savaşın beklenmediği belirtildi.