Önce, bir yabancı haber ajansı bülteninden çevirdiğim şu satırları beraberce okuyalım: "Muhalefetle hükümet, yatırımcıların seçim öncesi tedirginliklerini yatıştırmak üzere, mâlî piyasalara ortak güvence verdiler. Kamuoyu yoklamalarında açık farkla önde giden adayın danışmanları, Wall Street, Washington ve Avrupa'yı dolaşıp, bankacılara, sandıktan başarıyla çıkılması durumunda, ekonomik dengeleri bozmayacaklarını ve kamu borçlarının geri ödemesini sağlayacaklarını anlatacaklar. Analistler, muhalefetle hükümet ve yatırımcılar arasında kurulan köprünün, seçim sonuçlarına dönük olumsuz beklentileri kesmede işe yarayacağı kanaatinde. Öndegiden aday eski söylemini terk ettiği halde yatırımcılar yine de endişeli. Endişe, kuracağı hükümetin ekonomiyi iyi yönetemeyeceğinden ve yüksek kamu borçlarının çevrilemeyeceğinden kaynaklanıyor."

İlk okunuşunda, bundan kısa süre sonra Türkiye ile ilgili çıkabilecek bir haberi andırsa da, Reuters'in geçen hafta geçtiği bu haber, bu yılın Dünya Kupası şampiyonu Brezilya ile ilgili. Uzun yıllardır kötü yönetilen ve dış borçları artık taşınamayacak hale gelmiş (250 milyar dolar) Brezilya'da, seçmen, sol bir adayı tercih edeceğe benziyor. Ülke seçkinlerinin tercih ettiği aday üçüncü sıraya çakıldığı ve oyları hergün biraz daha erozyona uğradığı halde, solcu İşçi Partisi'nin kendisinden kısaca "Lula" diye de söz edilen adayı Luiz Inacio da Silva açık farkla önde gidiyor.

Lula politikada yeni bir yüz değil aslında; bu, katıldığı dördüncü seçim. Bundan önce de ipi onun göğüsleyebileceği durumlar olmuştu. Bir yorumcu, "Ancak" diyor, "Her seferinde, ortada dönen paralar, karalama kampanyaları, korkutma taktikleri, uluslararası bankacılık sisteminin açık tehditleri, seçmen üzerinde etkili oldu." Uluslararası finans çevreleri, "Lula'ya oy verirseniz, kredi musluklarını kapatır, reytinginizi düşürür, ekonominizi berbat ederiz" diyorlarmış... Aynı yorumcu şunu da ekliyor: "Morgan Stanley, Merrill Lynch ve diğerlerinin ciddi bir sorunu var; Brezilya ekonomisi zaten kötü durumda ve İşçi Partisi'nin bunda hiç günahı bulunmuyor."

Şu sıralar kendisi de ciddi bir ekonomik krizden geçen ABD açısından, Brezilya, 'arka bahçe' mesabesinde müthiş önemli bir ülke. Bu sebeple, Washington ülke iç politikasında da etkisini hissettiriyor. Brezilya, bu özel 'ihtimam' yüzünden, 1964-1985 arasını askeri diktatörlük altında geçirmek zorunda kaldı. Brezilya ekonomisi, bugün, daha önce olmadığı kadar Dünya Bankası ve IMF ile içli-dışlı; kamu borçları ekonominin en ciddi sorunu. Bugüne kadar yapılan bütün seçimlerde, Brezilya'da yönetime 'yanlış' birinin gelmesi, çeşitli yöntemler kullanılarak, engellenebildi. Son iki seçimde, şimdiki başkan Cardoso, oyların yarıdan fazlasını alarak ilk turda seçilmeyi başardı. Kamuoyu yoklamalarının 'istenmeyen' bir adayı önde göstermesiyle birlikte, başta Washington olmak üzere dünya finans çevreleri, şimdi, bu gidişi durdurmak için olağanüstü gayret sarf ediyor...

Brezilya'da seçim 6 Ekim tarihinde yapılacak. Dikkat edilmesi gereken nokta şu: Brezilya'da iki turlu seçim sistemi var ve Lula'nın iktidara ilerleyişini durdurmak isteyenlerin hesabı, 27 Ekim'de yapılacak ikinci turda bir 'geniş cephe koalisyonu' oluşturmak. İkinci tura hangi rakibiyle karşı karşıya kalacağına bağlı olarak, Lula'nın şansı artıyor veya eksiliyor. Lula'yı durdurmak isteyenlerin ilk turu istedikleri gibi ayarlamaları gerekiyor. İkinci tur rakibi sosyal demokrat Jose Serra olduğu taktirde, Lula'nın az farkla da olsa muzaffer çıkması muhtemel...

Brezilyalı seçmeni düşündüren bir Latin Amerika örneği var önünde: Venezuela. Seçimden muzaffer çıkan başkan Hugo Chavez, geçtiğimiz nisan ayında, bazı ABD kurumlarının arkasında yer aldıkları, Washington'u mutlu eden bir darbe girişimine hedef oldu. Brezilyalılar, sandık başında daha kararlı görünmek zorundalar.

Dünya kupası şampiyonu Brezilya'dan bizim de çıkartacağımız dersler olmalı.

FEHMİ KORU

Künye

Temsilcilikler

ReklamTarifesi

AboneFormu

MesajFormu