AK Parti İstanbul Milletvekili Azmi Ateş başkanlığındaki TBMM Yolsuzlukları Araştırma Komisyonu, doğalgaz alımı ve doğalgaz projeleri ile ilgili olarak "7 ayrı hortum" tespit etti. Başta Mavi Akım Projesi olmak üzere, doğalgaz projelerinde devletin trilyonlarca lira zarara uğratıldığını belirtildi. TBMM Başkanlığı'na sunulan, "Enerji Alt Komisyon Raporu"nda, sözkonusu usulsüzlüklere imza atan, dönemin Enerji bakanları ve bürokratlarının cezalandırılması istendi.

Rusya'ya fazla ödeme

1998 yılında imzalanan "Side Letter"da, doğalgaz alım sözleşmelerinin fiyat formülünün değiştirilmesi nedeniyle, Mayıs 2003 sonu itibariyle Rusya'ya yaklaşık 388 milyon dolarlık fazla ödeme yapıldı. Anlaşmada, 2 milyar metreküp olan yıllık alım taahhüdü de 8 milyar metreküpe çıkarıldı. Tarafların inisiyatifinde bulunan ve bir yıl olan alım taahhüdü 'gayri kabili rücu' olarak 23 yıla çıkarıldı. 'Side Letter'da Enerji ve Tabii Kaynaklar eski Bakanı Cumhur Ersümer'in şahit olarak imzası bulunuyor. Bu konuda ihmali bulunan bakan hakkında Meclis soruşturması açılması kanaatindeyiz. Bu işlemlerde imzası bulunan dönemin Botaş Genel Müdürü Nevzat Arseven ve Doğal Gaz Daire Başkanı Gökhan Yardım hakkında Cumhuriyet Savcılıklarına suç duyurusunda bulunulması gerektiğini düşünmekteyiz.

Fiyat revizyonunda vurgun

Battı hattından alınan doğal gaz sözleşmesi kapsamında yapılan ikinci fiyat revizyonunda, 13.5 milyon dolarlık alacaktan vazgeçilerek ülke menfaatleri korunmadı. Revizyondan Rusya büyük kar sağladı. Dönemin Genel Müdürü ve Doğal Gaz Daire Başkanı'nın yönetim kurulundan yetki almadan, revizyon sözleşmesini imzaladıkları belirlendi. Revizyon sözleşmesi dönemin Enerji Bakanının bilgisi dahilinde yapıldı.

Alacak tahsil edilmedi

Sözleşme gereği yapılan üçüncü fiyat revizyonu hakkı kullanılırken fiyat indiriminin müracat tarihinden itibaren başlatılması gözetilmeyerek, geriye dönük olarak 166 milyon dolarlık alacağın Gazexport ve Turusgaz'dan talep edilip tahsili cihetine gidilmediği, revizyon süresinin sözleşmede öngörülen asgari 3 yıllık taahhüt süresini dahi gözetmeyerek devlet zarara uğratıldı. Revizyonda imzası olan Botaş eski Genel Müdürü Gökhan Bildacı, Botaş Genel Müdür Yardımcısı Fuat Çelepçi, Doğal Gaz Alım ve Kontrat Devirleri Daire Başkanı Nuran Şatana'nın sorumluluklarının Bakanlık Teftiş Kurulu tarafından incelenmesi uygun alacağına karar verilmiştir.

Metreküpte 10 dolar zarar

Turusgaz üzerinden alınan 8 milyar metreküp doğal gaz miktarı, zeyilname ile önce 500 milyon metreküp düşürüldü. Ardından da bir başka zeyilname ile 500 milyon metreküp arttırıldı. Bu yöntemle, fiyat revizyonunda Botaş bin metreküpte 10 dolar zarara uğratıldı. Bu zarara sebebiyet veren imza sahipleri, dönemin Genel Müdür Yardımcısı Uğur Başer ve Doğal Gaz Ticaret ve Pazarlama Daire Başkanı Ayşe İnkaya haklarında soruşturma açılması kaanatine varılmıştır. Aynı bürokratlar hakkında, suç duyurusunda da bulunulması öngörüldü.

Yok yere boru hattı

Doğu Anadolu Doğalgaz Boru Hattı gerekmediği halde 48 inç'e çıkarılarak, devlet zarara uğratıldı. Ayrıca, anahtar teslimi olarak yaptırılan boru hattı ihalelerinde, müteahhitlere döşemedikleri borular için 29 milyon dolarlık ödeme yapıldı. Konuyla ilgili soruşturma açılması uygun olacaktır.

Mavi Akım'daki vurgun

Mavi Akım Hattı, emsallerine göre yaklaşık 75 milyon dolar daha pahalıya yapıldı. Sözleşmede öngörülen ölçüm istasyonun da değiştirilerek, basınç düşürme ve ölçüm istasyonu olarak yapılması sonucunda ortaya çıkan ilave ödeme Botaş tarafından karşılandı.

Yedek yakıt telafisi

Elektrik Enerji Fonu'ndan, Yap-İşlet-Devret santrallerine şartlar oluşmadan, 125 milyon 897 bin dolarlık yedek yakıt telafi ödemesi yapıldı. Sorumluların tespiti için Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Teftiş Kurulu tarafından soruşturma açılması istendi.