Finans piyasalarını tanımlayan faiz, borsa ve kur gibi üç temel göstergede son dönemdeki olumlu seyir herkesin aklına "bu böyle devam eder mi?" sorusunu getiriyor. Ya da böyle ne kadar daha devam edebilir? Bu hem mevcut durumun devamına ilişkin bir temenni sorusu, hem de bir tedirginlik ifadesidir. Çünkü, bütün kesimler esen iyimser rüzgarların devam etmesini ve ekonominin hem Şubat krizinden hem de savaştan arta kalan hasarlardan arınmasını şiddetle istiyorlar. 2003 belki bir yatırım ya da kalkınma yılı olarak planlanmadı ama bunalımdan çıkış için uygun bir zemin oluşması için belki de son fırsat olarak görülüyor. Yapısal reformların eksiklerinin giderilmesi ve reel sektörün yeniden eski lokomotif pozisyonuna yükselmesi için bu yıl, en azından iç borcun denetim altına alınması ve sosyal kesimlerin gerilemesinin durdurulması gerekiyor.

Sorun ve beklentiler böyle tanımlanınca, hükümet ile hükümet edilen özerk ekonomi kurullarının birlikte uyum içinde çalışıp çalışamayacağı konusu önem kazanıyor.

Harika bir sunum

Tek parti iktidarı olmasına rağmen Ak Parti, özellikle ekonomi bürokrasisine baştan beri büyük bir nezaket gösteriyor. Bu grup bürokratların tamamına yakını koltuklarını koruyor ve eski yetkilerini kullanmaya devam ediyorlar. Bunda, hükümetin seçim öncesinden itibaren IMF programına sadakatini ilan etmesi ve program hedeflerini önemsemesinin payı büyüktür. Hükümet bu konuda nezaketi o kadar ileri götürdü ki, bugün artık geçiş süreci tamamlanmış olmasına rağmen ekonomi yönetiminde kadrolaşma konusunda yine de kapsamlı bir faaliyet gösterilmiyor.

Yani, Ak Parti cenahında başlangıçta hakim olan ve "halk eski siyaseti tasfiye etti biz de eski bürokrasiyi tasfiye etmeliyiz" şeklinde özetlenecek yaklaşım bugün o şiddette esmiyor. Nedeni, bürokrasinin önemli unsurlarının hükümete uyum sağlamaya başlamasıdır.

Mesela, Merkez Bankası Başkanı Süreyya Serdengeçti gibi...

Serdengeçti, Ak Parti çevrelerinde sempatik bulunan bir isim değildir. Bunda, Şubat krizinden sonra göreve gelmesine rağmen Merkez Bankası Başkanı'nın bugün bile hâlâ krizin önemli sorumlularından birisi olarak görülmesinin payı büyüktür. Serdengeçti, hafta başında toplanan Bakanlar Kurulu'nda ekonomiyle ilgili bir brifing verdi. Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener, "Başkanın sunumu harikaydı" diyor. Şener'e bu tanımı yaptıran şey ise, yine Serdengeçti'nin 58. hükümet döneminde Ocak ayında yaptığı sunumdu. Serdengeçti o zaman, hükümetin faizi düşürme gayretine aldırmadan, yasanın Merkez Bankası'na verdiği öncelikle görev olan fiyat istikrarı üzerine vurgu yapan bir çerçeve çizmişti. Önceki gün ise, istihdam, büyüme, faiz hadlerinin düşürülmesi gibi hükümetin öncelik verdiği bütün konulara sahip çıkmaktadır.

Faiz sorumluluğu

Son Bakanlar Kurulu'nda Serdengeçti'yi dinleyen bazı bakanlarla konuştum. Hepsi de "İkna edici bir sunum dinledik. Sorularımızı sorduk, tatmin edici cevaplar aldık" diyorlar. Başkan, dört ay önceki "biz ve siz"li üslubunu bırakmış artık hükümetle arasındaki ilişkilerin gerektirdiği gibi konuşuyor: "Hükümetle birlikte çalışmalıyız, hükümetin hedeflerini benimsiyoruz."

Merkez Bankası özerktir ve öyle de kalmalıdır. Ancak, Türkiye gibi iç ve dış borç sarmalında yıllarını, kaynaklarını ve umutlarını kaybeden bir ülkede özerk ya da bağımlı hiçbir bürokrasi ünitesi faiz gerçeğine kayıtsız kalamaz. Çünkü bu kayıtsızlığın finans piyasalarına bir puanlık yansıması bile milyonların bütçesine doğrudan tesir etmektedir. Borç yükünün de çığ gibi büyümesine yol açmaktadır.

Merkez Bankası'nın bu noktaya gelmesi sadece ekonominin dengeleri açısından değil, hükümetle ilişkilerini düzenlemekte zorlanan piyasa ve bürokrasi unsurları tarafından önemlidir.

MUSTAFA KARAALİOĞLU

Künye

Temsilcilikler

AboneFormu

MesajFormu