Ekranlardaki evrim; Memoli mi?, Sam mi?

Geri kalmış ülkelerde, politikacıların iyimser söyleyişiyle "gelişmekte olan ülkeler"de tv yayınlarının yaklaşık yüzde yetmiş beşinin yabancı kaynaklı programlar ve filmlerden oluştuğunu bilmeyen yoktur. Haberlerin de bu yüzde yetmişbeşlik gruba girdiği düşünülürse, (Reuters, Associated Press, United Press İnternational, Agence Press... yoluyla haber akışından bahsediyoruz) televizyonların tamamiyle dışa bağımlı olduğu ve 'emperyal' amaçlarla kullanılageldiği sonucu doğrulanacaktır.

Türkiye'de de yayınların önemli bölümünü yabancı kaynaklı tv programları ve haberleri ile dolduran tv kanalları, kendi bünyesinde hazırladığı tv filmleri, dizileri ve eğlence programlarını 'niteliksel' koşullar altında oluşturmaktan çok uzak oldukları gibi, bu yerli dizilerin ve filmlerin içeriklerinde de ulusal kültüre, ananevi değerlere zıt mesajlar içeren "yoz" anlayışa düşmekten kendilerini kurtaramıyorlar.

Yerli dizi enflasyonunun had safhaya ulaştığı ekranlarda, bu realiteyi gözlemlemek mümkün. Şarkıcı arabeskçi dizilerini bir kenara bırakırsak, büyük emeklerle çekilen, büyük reytingler getiren diziler ve programlardaki 'Amerikanvari tipler"in yoğunluğu, tehlikenin boyutlarını göstermesi açısından ilgi çekici.

Örneğin Yılan Hikayesi'nin başrol karakteri "Memoli". Gölgeler aleminde yaşayan ve insanından kopan bir anlayışın trajedisini veriyor belki de Memoli. 'Mehmet Ali' isminin evrim geçirmiş versiyonu, Amerikan dedektifleri kılıklı Memoli, (İsimlerin kısaltılarak kullanılması, Jeorge'a Jo ya da Samuel'a Sam şeklinde hitap edilmesi hem Amerika'da, hem Hollywood filmlerinde göze çarpacak biçimde kullanılan ögelerden biri) umursamaz tavırlarıyla ortalıkta dolaşırken, hemen hemen sınırsız bir gücü ve hareket alanını kullanıyor bir yandan da.

Benzerlerine 'Action' filmlerinde çok kere rastladığımız Memoli, dedektif havalarına girmiş, ukala, belki biraz serseri, esprili, bol paralı, bir polis tiplemesi çiziyor izleyiciye.

Ancak bunda ne kadar inandırıcı olduğu, su götürür bir konu. Bugün Türkiye'de yaşayan hangi polis komik kılıklara girerek suçlu avına çıkar ya da hangi polis aldığı maaşı düşünmeden tamir ücretini üstlenmek koşuluyla bir kapıyı kırarak içeri girer. Hangi polis canı istediği zaman işe gider...

Biz görmedik, gören varsa beri gelsin!..