5. Kıble

Bütün Müslümanların namaz ibadetini eda ederken yöneldikleri Kâbe'nin bulunduğu Mekke şehrinin coğrafi yeri/yönü Müslümanların kıblesidir. Kıbleye yöneliş hem Allah'ın birliğini hem de ümmetin bütünlüğünü işaret ve temsil etmektedir. Kâbe bir tanedir, kıble de tektir; birden fazla "ulusal kıbleler" olamaz.

6. Cuma namazı

Cemaatle kılınan Cuma namazı bir bölgede yalnızca Müslümanların bulunduğunu değil, aynı zamanda orasının bir İslam bölgesi, beldesi, ülkesi olduğunu gösterir. Günümüzde bazı Batı ülkelerinde de izin verildiği için Cuma namazı kılınmaktadır; bu da oralarda bir cemaat teşkil edecek kadar Müslümanın bulunduğuna delil teşkil etmektedir. Cuma namazı aynı zamanda İslam ümmetinin haftalık bayram namazıdır.

7. Cemaatle namaz

Hz. Peygamber (s.a.) cemaatle namazı teşvik etmiş, erkekler için ise -mazeretlilik dışında- âdeta mecbur kılmıştır. Cemaatin fertleri Müslümanlardır, cemaat olmak için Müslüman olmak yeterlidir; bunun dışında bir âidiyet şartı yoktur; bu sebeple Müslüman, dünyanın neresinde bulunursa bulunsun ezanı duyunca, bir mazereti yoksa camiye gelir ve cemaate katılarak namazını kılar. Namaz ibadetindeki ayet ve dualar Türkçe okunmaya kalkışıldığı takdirde bu bütünlük bozulur, cemaatle namaz ulusal hale gelir, başka uluslardan olan Müslümanlar ona katılamaz; çünkü onlara göre "ya bu namaz sahih değildir, Türkçe okuyan imamın arkasında namaz kılınamaz; yahut da -kılınsa bile- bütünlük ruhu yok olur, parçalanmışlık şuuru hakim olur." Türk Müslüman da başka dilde Kur'an okuyarak namaz kılan imama uymaz; çünkü buna göre de namazda Türkçe okumak gereklidir. Görülüyor ki ibadet dili ulusal hale getirilince ümmet birliği bozulmakta, cemaat ruhu ve şuuru zedelenmektedir.

8. Cami ve minare

Kilise nasıl Hıristiyanlığın, havra Yahudiliğin, ateşgede Mecusiliğin şiarı (bellik ve nişanı) ise cami ve minare de İslam'ın şiarıdır. Kur'an'ı okurken uygulanan musiki makamları, okuyuş tavrı, harflerin telaffuzu anadilleri farklı Müslümanlara göre az da olsa değişik olabilmektedir. Ama okunan aynı (Arapça) Kur'an'dır. Bunun gibi cami ve minare yapımında ve bu yapılara uygulanan mimaride de uluslara ait farklı çizgiler, üslub ve renkler bulunabilmektedir. Ancak bu farklara rağmen, alt kültürü ne olursa olsun, bir Müslüman yapıyı gördüğünde onun cami ve minare olduğunu anlar; çünkü temel şekil ve öz değişmemiştir. Bu yapıların İslam'a mahsus dînî yapılar ve semboller olduğunu Müslüman olmayanlar da anlarlar ve bunların bulunduğu yerlerde ya halen veya geçmişte Müslümanların yaşadıklarına hükmederler.

PROF. DR. HAYRETTİN KARAMAN

Künye

Temsilcilikler

ReklamTarifesi

AboneFormu

MesajFormu