T ü r k i y e ' n i n   B i r i k i m i

H A Y A T
Köşkerler baklavacı oldu

Yemeni üreterek hayatını kazanan köşker Recep Dede, "Bu iş artık öldü. Köşkerler şimdi baklavacı oldu. Gaziantep'te bir ben kaldım, bir de Orhan usta" diyor.

76 yaşındaki yemeni ustası Recep Dinçerler, yemeniye rağbet kalmayınca biraz sitemli ifadelerle anıyor meslekî geçmişini: "Baklavacı düvenine gittim ama yerli diye sürdüler" diyor. Haftalık röportajı kiminle yapsak, orijinal bir konu yakalayabilir miyiz sorusuyla Elmacı Pazarı civarında gezinirken bir köşeye sıkışmış iki küçük yemeni dükkanı çarptı gözümüze. Eçiş büçüş, kapının eşiğinde duran mahçup ve kırılgan çocuk edasındaydılar... Bir zamanlar en merkezde duran, gözde ayakkabılıcılık sektörü yemenicilik, geçen süre zarfında orijinalliğini yitirmiş, tercih edilmediği için de merkezden çevreye doğru yanlızlığa savrulmuştu. İlk bakıldığında zihnimizde bıraktığı sesler böyleydi. Buz gibi bir hava hakimdi Gaziantep'te. Kar, kenti esir almak için olanca gücüyle asılıyordu. Üç kişinin ancak sığabileceği dükkanın kapısını araladığımızda yaşı epey ilerlemiş, başında takkesiyle Recep Dede karşıladı bizleri. Tenekeden kestiği mangalımsı şeyin içine fırından aldığı ateşle ısınmaya çalışıyordu. Elimizde fotoğraf makinesini görünce duruma adapte olmakta gecikmedi Recep Dede. Röportaj teklifimizi kabul edip oturmamız için yer gösterdi. Yemeniye adanmış bir ömür Recep Dede'ninki. Bu ilginç söyleşide maziden çok şey bulacaksınız.

  • RAMAZAN TOPRAK

    Metelik, Küççük hasbe, Böyük hasbe, Orta ayak, Zerde, Ges, Lorta, Lözcallı... Bir zamanlar ayakkabı almak üzere yemenici ustasına giden, ayaklarının ölçüsünü bu kelimelerle ifade ederdi...

    Kaç yıldır bu işle uğraşıyorsun?

    Ben 76 yaşındayım. 76 senedir bu dükkan çalışır. Biz burada 6 kardeş bir baba çalışırdık. Beşi gitti baklavacı oldu bir ben kaldım. Bu iş öldü. Sırf Kilis'te bu işle 250 esnaf uğraşırdı. Antep'te de 300 esnaf vardı. Yemeniye rağbet kalmayınca herkes bir bir terketti. Kilis'te Oduncu Pazarı'nda Kuşçu kaldı, bir de Orhan Usta...

    Yemenileri nerelere satıyorsunuz?

    Başka vilayetlerden gelip alırlar yemeniyi. Dah çok turistik bölgelerde satılıyor. Antalya, İstanbul gibi yerlerde. Kış günü yemeni satılmaz. Bu yaz meyvesidir. Bu iş ne karnını doyurur ne yüzünü güldürür. Niye köşker demişler? Köş-ker, ker ne demek? Eşşeğe derler, ker diye! Ben sana babayiğitçe söylüyorum.

    Yemeniyi ilk kimler kullanmış?

    Yemen'den gelmiş bu. Hasan-ı Basri Hazretleri icad etmiş. Ondan sonra yayılmış.

    Bu işle uğraştığın için pişmansın sanki?

    Ben de kardeşlerim gibi baklavacı olmak istedim. Yanlarına gittim beni sürdüler yine bu dükkana geldim. 1982'de buranın mülkiyetini bir buçuk milyona satın aldım. Bir milyon 510 bine... Hökümet, ayda 165 milyon veriyor. Kiram yok, masrafım, içkim, kumarım yok. Çoluk çocuğu savdık bir Köroğlu bir Ayvaz kaldık. Daha ne yapayım, bu saatten sonra davul mu çalacağım! Arakı içmem, kumar oynamam, üç günde bi paket cugaram var. Anamdan doğdum cılbak, cılbak da gedicim... Gençliğinize mukayyet olun oğlum, Allah kötüsünü vermeye, dünyada neler var... Nerede sigortalı, Bağ-Kurlu iş varsa girin.

    Ecnebi filmlerde sizin yemeniler giyiliyor. Ne dersin yemeni yeniden canlanır mı?

    Bu ayakabı Avrupa'da moda bile olur. Hani usta nerede? Biz evvel çift dikiş dikerdik. Tersini dönderip kalıba çekerdik. Şimdi Kilis de üretimi durdurdu. Sadece Islahiye'den geliyor. Faik Usta Islahiye'de... Nesli tükendi bunun. Ben haftada iki defa Kilis'e gider mal alırdım. Bir ihtiyar kaldı Kilis'te: Kuş Ahmet. Onun da gözleri görmez, kendi kendine uyduruyor. Duran var, o da hasta, evde dikiyor. Şu yemeniyi 17 milyon 500 bine satıyorlar.

    Yemeninin fiyatları nasıl?

    Numarasına, büyüküğüne göre. Ben fazla kâr etmem. Üzerine 1 milyon kor satarım. 45 numarası 14 milyon, 38 numarası 9 milyon, 41 numara 10 milyon.

  •  
    Şiddet uygulayanlar 'babadan görme'!
    Aileiçi şiddete tanık olan kişilerin evlendiklerinde eşlerine karşı aynı şiddeti uyguladıkları ortaya çıktı.
    Yanlış beslenme sağlıksızlaştırıyor
    İnsanlığın geleceğiyle ilgili araştırmalar yapan Fabian Vakfı`na bağlı bilim adamlarının raporunda, İngiltere`de her 10 çocuktan birinin obez olduğuna dikkat çekildi. Bilim adamları, hükümetten şekerleme, çikolata ve gazlı içecekler gibi şişmanlığa yol açan besin maddelerinin reklamının yasaklanmasını isterken, okulların çevresindeki dükkanlarda da bu tür yiyecek ve içeceklerin satılmasına engel olunmasını istedi. Uzmanlara göre, yeni nesil daha sağlıksız besleniyor.
    Yanık yağla ısınmak adamı kanser eder
    Genellikle küçük sanayi işletmelerinde ısınmak için kullanılan yanık yağın, kanseri riskini önemli önemli ölçüde artırdığı bildirildi. Konya Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma Daire Başkanlığı yetkililerinden edinilen bilgiye göre, gıda ve küçük sanayi işletmelerinin büyük bölümü, dükkanların içine yerleştirilen yanık yağ sobalarıyla ısınıyor. Gözle görülen bir duman çıkmadığı için tahliye borusu kullanılmadan açıkta yakılan sobaların üstüne yapılan bir düzenek ve bağlantı musluğu sayesinde derecesi ayarlanabilen yanıkyağ sobaları, neredeyse sıfır maliyetle onlarca kişinin aynı anda ısınmasını sağlıyor. Araçların yağ değişimlerinde eskimiş yağların atılması gerekirken saklanmasıyla başlayan ve sobada yakılması ile devam eden sağlık riskinin önüne geçebilmek için alınan tedbirler ise yeterli gelmiyor.
    27 Aralık 2002
    Cuma
     
    Künye
    Temsilcilikler
    Reklam Tarifesi
    Abone Formu
    Mesaj Formu
    Ana Sayfa | Gündem | Politika| Ekonomi | Dünya
    Kültür | Spor | Yazarlar | Televizyon| Hayat| Arşiv
    Bilişim
    | Dizi | Röportaj | Karikatür

    Bu sitede yayınlanan tüm materyalin HER HAKKI MAHFUZDUR. Kaynak gösterilmeden çoğaltılamaz.
    © ALL RIGHTS RESERVED