Birleşmiş Milletler silah denetçilerinin önceki gün Güvenlik Konseyi'ne raporlarını sunmasıyla Irak krizinin akıbetini belirleyecek kritik bir haftaya girildi. ABD Başkanı George Bush'un ulusa sesleniş konuşması kritik haftanın en önemli aşaması olarak niteleniyor.

Dışişleri Bakanı Colin Powell'ın, Irak'ın kitle imha silahları programlarına ilişkin, şimdiye kadar kamuoyunca bilinmeyen bazı önemli bilgileri, muhtemelen gelecek hafta açıklayacağı bildirildi.

Güvenlik Konseyi ise, Irak'taki kitle imha silahı denetimlerine ilişkin politikasını belirlemek üzere ilk toplantıyı bugün yapacak. Bush, 'Birliğin Durumu' adlı yıllık konuşmasını, denetçilerin raporuna ve asıl olarak da Güvenlik Konseyi'nin almasını istediği tutumu anlatmaya ayıracak. Büyüyen çatışma olasılığından söz etmesi beklenen George Bush'un, yine de resmen savaş ilan etvmemesi bekleniyor.

Powell BM'ye 'kanıt' sunacak

ABD yönetiminin, Irak ile ilgili elindeki belge ve bulguları büyük ihtimalle önümüzdeki hafta BM'de açıklayacağı bildirildi. New York Times gazetesi, açıklamanın Pazartesi günü bizzat Powell tarafından yapılacağını duyurdu. Gazeteye açıklamada bulunan Bush'un danışmanlarından biri, Powell'ın gelecek hafta Saddam'la ilgili geniş açıklamalar yapacağını, bunlar arasında Saddam'ın El Kaide ile ilişkisini ortaya koyacak yeni bilgilerin de yer alacağını iddia etti.

ABD'nin ayrıca, Saddam'ın kitle imha silahlarını saraylar, camiler ve özel konutlarda sakladığına dair elindeki kanıtları BM silah denetçilerine vereceği belirtiliyor.

Konsey'den karar çıkmaz

Powell'ın açıklayacağı söylenen bilgiler arasında, Saddam'ın kitle imha silahlarını yeraltında ve seyyar tesislerde sakladığına dair dokümanların da yer aldığı öne sürüldü. Çarşamba günü Güvenlik Konseyi, bu kez denetçilerin raporunu görüşmeye başlamak için toplanacak. Bu toplantıda ABD Irak'ın BM kararlarını ihlal etmeyi sürdürdüğü yönündeki iddialarını tekrarlayacak. BM kaynakları Konsey'de, Irak'a karşı güç kullanımını içeren bir karar tasarısının onaylanmasını Rusya, Fransa, Çin ve Almanya'nın sert muhalefeti nedeniyle zor görüyorlar. Ancak Amerika'nın bu ülkeleri ikna etmek amacıyla lobi faaliyeti başlatacağı ve Irak'a yönelik "en azından" ültimatom niteliği taşıyan kısa bir uyarı kararı aldırmaya çalışacağı tahmin ediliyor. Eğer ABD bu diplomatik girişimlerinden sonuç alamazsa, Irak'a saldırıyı 1441 sayılı Konsey kararını gerekçe göstererek hukuken meşru kılmaya çalışacak.

Putin'den Saddam'a uyarı

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Irak'ın BM silah denetçilerinin araştırmalarına engel olması durumunda, Moskova'nın Irak'a karşı tutumunun sertleşebileceğini kaydetti. Putin, denetçilerin engelleme yapılmadığını rapor ettiğini ve krizin çözülmesi yönünde önlemlerin tükenmediğini belirterek, "Ancak Bağdat zorluk çıkarırsa Rusya, ABD'nin Irak'la ilgili tutumuna yakınlaşabilir" dedi. Putin, şunları söyledi: "Irak, çalışmaya engel olusa Rusya'nın tutumunu değiştiririm. BM Güvenlik Konseyi'nde ABD ile yeni ve daha sert kararlar hazırlamak için anlaşmaya varabiliriz. Ama önemli olan bütün meselelerin BM kararları ve uluslararası hukuk temelinde çözülmesidir."

OSMAN SÖNMEZ