Amerika'daki savaş karşıtı gösteriler, toplumun her kesiminden insanın katılımı ve desteğiyle gün geçtikçe bir çığ gibi büyümeye devam ediyor. En büyük gösteri, yürüyüş ve protestolar daha çok 11 Eylül saldırısından sonra mateme boğulan New York ile Washington kentlerinde gerçekleşiyor. Hollywood oyuncularından, yazar ve sanatçılara kadar pekçok aydın, akademisyen ve bilim adamı, Bush'un Irak'a ve dünyaya karşı izlediği saldırgan politikayı vicdani ve ahlaki nedenlerden dolayı 'haksız ve yanlış' buluyorlar. PC'nin sadece 'Personal Computer-Kişisel Bilgisayar' demek olmadığını, aynı zamanda 'Political Correctness-Siyasi Doğruluk' anlamına da geldiğinin altını çizen aydınlar, herkesi siyaseten doğru ve tarafsız davranmaya çağırıyorlar.

VİETNAM YENİDEN

Amerikalı ünlü teorisyen ve eylemci Noam Chomsky, ABD'nin Vietnam Savaşı'ndan vazgeçmesinin en büyük nedeni olarak Amerikan kamuoyundaki savaşa karşı oluşan tavrı ve giderek büyüyen eylemleri gösteriyor: 'Vietnam Savaşı, Başkan Nixon karar değiştirdiği ya da askeri yetkililer savaştan vazgeçtikleri için bitmedi. Savaşın sona ermesindeki en büyük faktör, devasa karşı propagandalara rağmen Amerikan halkının gün geçtikçe artan muhalefetiydi. Vietnam Savaşı'nı politikacılar değil, eylem ve protestolarıyla Amerikan halkı bitirdi. Aynı mücadeleyi şimdi yeniden vermemiz gerekiyor.'

ŞİİR DE ŞAİR DE BEYAZ SARAY'A 'GİTMEZ'

Geçen ay, Amerika'nın saygın edebiyat dergisi Copper Canyon Press'in kurucusu şair Sam Hamill'in, Beyaz Saray'ın düzenlediği şiir sempozyumunu protesto çağrısına 2000'den fazla şair binlerce şiirle destek verdi. Ve şiir sempozyumu, Beyaz Saray tarafından savaş karşıtı politik bir gösteriye dönüşeceği endişesiyle iptal edilerek başka bir tarihe ertelendi. "Şiir sempozyumunun ertelenmesi sanatın hâlâ politik bir güç olarak var olduğunu gösteriyor" diyen Sam Hamill ve arkadaşları, 17 Şubat Pazartesi gecesi New York'ta bulunan Lincoln Center'da bir araya gelecek ve olası Irak savaşını protesto eden şiirlerini okuyacaklar.

ANTİ-AMERİKANCILAR

Sanatçı, akademisyen ve yazarlar tarafından 2002 yılının Mayıs ayında savaşa karşı çıkmak için oluşturulan 'Not In Our Name-Bizim Adımıza Değil' grubu, TV ve gazetelere savaş karşıtı ilanlar vererek eylemlerini her platformda sürdürüyor. İlanlarda sadece olası Irak savaşına karşı çıkılmıyor. 'Not In Our Name' grubunun geçen ay organize ettiği savaş karşıtı tiyatro gecesine pekçok aydın ve sanatçının yanısıra Edward Asner, Eve Ensier, Tony Kushner, Danny Glover ve Pete Seeger gibi Amerika'nın ünlü oyun yazarları da katıldı. Anti-Amerikancı yaftasıyla susturulmak istenen sanatçılar, hiçbir tehdidin ve zorluğun kendilerini yıldıramayacağını ifade ettiler. 'Tiyatrolar savaşa Karşı-Theaters Against War (THAW)'ın kurucusu olan Amerikalı oyun yazarı Anne De Mare, "Biz bu savaşa farklı neden ve farklı politikalarla karşı çıkıyoruz. Bir araya gelmemizin diğer bir amacı da, 11 Eylül'den sonra sivil haklarımıza yapılan saldırılara itiraz etmek" diyor. 'Tiyatrolar Savaşa Karşı' grubu 2 Mart'ta New York'un değişik kesimlerinde savaş karşıtı büyük bir protesto düzenleyecek. Her parmağında bir marifet olan ve kartvizitinde oyun yazarı, yönetmen, aktör, şair ve politik eylemci gibi etiketlerin bolca yer aldığı Harold Pinter, "New York'taki vahşet bir yerde kaçınılmazdı. ABD'nin yıllardır sistemli bir şekilde uyguladığı devlet terörüne bir yanıttı 11 Eylül" diyor.

Amerika'nın Irak'a saldıracağından emin olduğunu söyleyen Musevi asıllı İngiliz yazar Harold Pinter, "Sadece petrol için değil. Kendi açlıklarını gidermek için de saldıracaklar. Amerikan yönetimi kana susamış vahşi bir hayvan gibi davranıyor" diyor. Geçen Cuma günü Berkeley'de, Ani DiFranco, Ozomatli, Micheal Franti ve Spearhead gibi müzisyenler savaş karşıtı organizasyonlara maddi destek sağlamak amacıyla bir konser verdiler. Pop şarkıcısı Sheryl Crowe, Amerikan Müzik Ödülleri töreninde, üzerinde 'War Is Not the Answer-Savaş Bir Yanıt Değil' yazılı bir tişörtle katılarak savaşa olan tepkisini dile getirmişti.

Irak'a ve dünyaya karşı ABD'nin yenilen pehlivan psikolojisiyle giriştiği amansız savaşı dizginlemede, dünyanın gösterdiği tepkiden ve tavırdan daha çok ABD halkının göstereceği tavır önem kazanıyor. Chomsky, Edward Said, Howard Zinn, Ed Herman, Ammy Goodman, Micheal Albert, Chalmers Johnson, William Blum ve Anthony Arnove gibi Amerika'nın star aydınları, muhalif ve bağımsız kimlikleriyle inanılmaz bir kamuoyu yaratma potansiyeline sahip görünüyorlar. Bunun önemine değinen Amerikalı yazar Walter Mosley, "Rumsfeld, teröre karşı savaşta en önemli misyonlarının, Amerikan yaşam tarzının devam etmesi olduğunu söylüyor. 'Amerikan yaşam tarzı' artık daha fazla devam edemeyecek. Çünkü Amerika, kendi dışında bir dünya ve yaşam olduğunu kabul etmiyor" diyor.

BERCAN TUTAR

Hazırmış zaten duvar sıkılmış her yumruğa

New York Times'ın köşe yazarı Thomas Friedman, "Piyasanın gizli eli, piyasanın gizli yumruğu olmadan çalışamaz" diyor. ABD'nin Kara, Hava ve Deniz Gücü'nün ayakta durması için Silikon Vadisi'ndeki gizli yumruğun dünyayı kontrol altında tutması gerekiyor. Ama nereye kadar diye soran aydınlar, Amerika'nın dünyaya giydirmeye çalıştığı deli gömleğinin tehlikelerine işaret ediyorlar. Uluslararası Para Fonu(IMF), Dünya Bankası(WB) ve Dünya Ticaret Organizasyonu(WTO) gibi dünyaya mali ve ticari açıdan hükmeden üç büyük kurum da Amerika tarafından 'sıkıyönetim usulleriyle' kontrol ediliyor. Bu üç uluslararası organizasyonun tüm kararları gizli alınıyor ve başındaki kişiler kapalı kapılar ardında seçiliyor. Sovyet tarzı komünizmin çökmesinin en büyük nedenlerinden biri de, her yönüyle kötü olması değil her yönüyle kusurlu yönetilmesidir görüşünde birleşen aydınlar, Sovyet komünizminin bir avuç zümreye aşırı güç ve otorite verdiğinin altını çiziyorlar. Yirmibirinci yüzyıla, piyasa kapitalizminin şarkılarıyla girenlere ve Amerikan yaşam tarzını tarihin sonu olarak yücelten çok bilmişlere uzmanlar şu uyarılarda bulunuyor: Amerikan emperyalizmi de, tıpkı Sovyet Sosyalist Rusya imparatorluğu gibi aşırı doz kullanımından ölecek. Siyasal, sosyal ve ekonomik yetkilerin birkaç kişi ya da kurum elinde toplanması Sovyetler gibi Amerikan sisteminin de sonu olacak.