YAKUP KOCAMAN / İSTANBUL
Özel eğitim sektörü fiyatları son üç yıldır düşme eğilimine giren enflasyona adeta ayak diriyor. Özel okul, dershane ve kurs fiyatlarındaki artış oranları, yüzde 8'e inen enflasyon oranının iki katından daha fazla. Hükümetin gerçekleştirdiği yüzde 10'luk KDV indirimi, bedava kitap dağıtımı gibi eğitim desteklerine rağmen eğitim sektöründe faaliyet gösteren özel okullar, dershaneler ve kurs yetkilileri yüksek oranlarda zam yaparak enflasyonu körüklüyor. 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren geçerli olan 10 puanlık KDV indiriminin cazibesi ile vatandaşın özel okullara, dershanelere ve özel kurslara akın etmesini fırsat bilen eğitimciler, yaptıkları fahiş zamlarla düşen enflasyon oranlarının önündeki en büyük engel oldu.

Enflasyon endeksinde en yüksek oran eğitimin

Devlet İstatistik Enstitüsü'nün (DİE) açıkladığı Haziran 2005 tüketici fiyat endeksi verilerine göre eğitim fiyatları haziranda bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 20,34 oranında artış gösterdi. Eğitim, bu oranla ana harcama grupları içerisinde 2003 yılı baz alındığında enflasyon oranı 100 üzerinden 116 birime çıkarken eğitim kalemindeki fiyat artış endeksi 100 puandan 134 puana çıktı. Yani eğitim fiyatları son 2.5 yılda normal enflasyon oranının iki katından daha fazla bir oranda seyretti.

Özel okul fiyatları 2005-2006 eğitim-öğretim döneminde ilköğretim sınıfları için yıllık 7 bin - 11 bin YTL (artı yüzde 8 KDV) ile lise sınıfları için 10 bin - 14 bin YTL (artı yüzde 8 KDV) aralığındaki rakamlarda seyrediyor. Örneğin yeni dönemde yüzde 12,5 oranında zam yaptığını duyuran bir özel okul geçen yıl lise 1. sınıf öğrencisinden yemek masrafı hariç senelik 10 bin 800 YTL talep ederken bu sene 13 bin 300 YTL isteyecek.

Ekonomistler uyarıyor

Uluslararası yatırım bankası Lehman Brothers'ın Gelişmekte Olan Piyasalar Araştırma Direktörü Tolga Ediz, enflasyonun yüzde 8'e gerilemesinde mal fiyatlarındaki düşüşün öncü olduğunu ancak hala yüzde 15 civarında seyreden hizmet fiyat endeksinin düşen enflasyona ayak uyduramadığını söyledi. Başta eğitim ve eğlence sektörü olmak üzere hizmet endeksinin düşen enflasyona ayak dirediğini kaydeden Ediz, hizmet fiyatlarının düşmemesi halinde enflasyonun gerilemeye devam etmesinin yine mal fiyatlarındaki düşüşe bağımlı olacağını söyledi.

Merkez Bankası'nın (TCMB) 2006 yılı enflasyon hedefi olan yüzde 5'i tutturmasının zor olduğunu iddia eden Tolga Ediz, Haziran'da açıklanan enflasyon verilerine göre eğitim sektöründeki enflasyon rakamının yüzde 20 ile 2005 hedefi olan yüzde 8'in çok üzerinde seyrettiğini vurguladı.

'Kur daha da aşağı düşebilir'

Lehman Brothers ekonomisti, TCMB'nin 2006 için koyduğu yüzde 5 enflasyon hedefini tutturabilmesi için kur fiyatının şu anki düşük seviyesinden daha da aşağı düşmesi gerektiğini ileri sürdü. Ediz, kurun mevcut seviyelerden daha da aşağı gerilemesi durumunda da ihracatçıların rekabette zor duruma düşeceği ve ithalatın artacağı uyarısında bulundu. Enflasyonun gerilemesindeki temel etkenin gıda ve giyim başta olmak üzere mal fiyatlarındaki düşüş olduğuna dikkat çeken Ediz, eğitimde yüzde 20'den, otel-restoran-kafeteryalarda yüzde 10'lardan, ve eğlence sektöründe yüzde 15'lerden aşağı düşmeyen hizmet enflasyonu rakamları ile 2006 yılı enflasyon hedefi olan yüzde 5'i yakalamanın güç olacağına işaret etti. Ekonomist Ediz, 2006 enflasyon tahminini yüzde 7 olarak yaptı.