ABD Temsilciler Meclisi'nde sözde Ermeni soykırımı tasarısıyla ilgili gelişmeleri değerlendiren Washington'daki diplomatik gözlemciler, tasarının sonuca ulaşması halinde, Türkiye'nin, ABD'ye topyekün bir misillemeden çok tek ve en hassas konuda tepki vermeyi planladığını belirttiler.

Gözlemciler, bu tek ve en hassas konu içinde en güçlü adayın, Keşif Güç'ün görevine son verilmesi olabileceğine işaret ettiler. Gelişmeleri yakından izleyen gözlemciler, Türkiye'nin birkaç alanda ABD'ye tepki göstermesinin, üzerinde uzun süredir çalışılan ve özellikle son yılda iyi bir düzeye getirilen Türk-Amerikan ilişkilerine Ankara açısından olumsuz etki yapabileceğini belirttiler.

Kıbrıs ve ihaleler gündemde yok

Bir gözlemci, "Ermeni lobisinin amacı, hem sözde soykırım tasarısını geçirmek, hem de Türk-Amerikan ilişkilerini bozmak. Türkiye, bu tuzağa düşmek istemiyor" dedi. Bu çerçevede, diplomatik gözlemcilere göre, Türkiye, ABD'yi esas ilgilendiren konu olmadığı için tepkisini özellikle Kıbrıs konusunda göstermeyi düşünmüyor. Aynı şekilde, önemli savunma alımlarının kategorik olarak ABD'den yapılmaması düşüncesinin, kendi zararına olacağını görüyor.

Diplomatik gözlemciler, Türkiye'nin tepkisinin, büyük bir ihtimalle, Keşif Güç'ün görevini sona erdirmesiyle ortaya çıkacağını dile getirdiler ve Türk hükümeti ve silahlı kuvvetlerinin, zaten uzun süredir Keşif Güç'ün Türkiye'de konuşlanmasından yana olmadığını belirttiler.

NATO'da tedirginlik

"Ermeni soykırımı" tasarısının, sürecin sonunda Genel Kurul'dan geçmesini engellemek amacıyla NATO da Türkiye'nin yanında yer alarak girişim başlattı. NATO'nun üst düzey yetkilileri, tasarının Temsilciler Meclisi Genel Kurulu'ndan geçmesi durumunda, Türkiye'de oluşacak hayal kırıklığı ve tepkilerin, NATO'nun işleyişi açısından yaratacağı sıkıntıları Temsilciler Meclisi Başkanı Dennis Hastert'a ilettiler.

Clinton yönetimi devrede

Clinton yönetiminin Ulusal Güvenlik Danışmanı Sandy Berger, Temsilciler Meclisi Başkanı Dennis Hastert ile görüştü. Gözlemciler, girişimlerde Hastert'ın muhatap alınmasının, tasarının geleceğinin büyük ölçüde Hastert'in elinde olmasından kaynaklandığını belirtiyorlar. Tasarının Meclis gündemine oturmasında başrolü oynayan Hastert, Kasım'da yapılacak seçimde, Cumhuriyetçi çoğunluğu ve kendi başkanlığını korumak istiyor.

Adaylar renk vermiyor

Tasarının Genel Kurul'dan geçmesini engellemeye çalışan Türk çevreleri, Cumhuriyetçi başkan adayı George Bush ve Demokrat aday Al Gore nezdinde girişimde bulunurken, seçim ortamında bu iki liderden net açıklama gelmesinin zor olduğu belirtiliyor. Öte yandan ABD'nin yeni Ankara Büyükelçisi Robert Pearson'ın da tasarıyı engelleme çalışmaları için daha etkili çaba göstereceği ve bu çerçevede Washington'a gelebileceği kaydedildi.