SORU: Kaç çeşit namaz vardır?

Namazlar; farz, vâcip, sünnet ve müstehap çeşitlerine ayrılır.

a) Farz Namazlar: Sâbit oluşu ve delâleti kesin olan bir delile dayalı emir "farz" ifade eder ve yükümlü tarafından mutlaka yerine getirmesi istenir. Farz olan namazlar, aynî ve kifâî olmak üzere ikiye ayrılır. Aynî farz akıllı ve ergen her Müslüman'a farz olup, herkesin kişi olarak yerine getirmekle yükümlü bulunduğu namazlardır. Her gün beş vakit namaz ve her hafta Cuma namazı kılmak bu niteliktedir.

Kifâî farz ise, bir bölüm müslümanların yerine getirmesiyle diğerlerinden yükümlülüğün kalktığı namaz çeşididir. Cenaze namazı böyledir. Bir köy, kasaba veya şehirde bir cenaze namazını birkaç kişi kılınca, diğer Müslümanlar'dan sorumluluk kalkar.

b) Vâcip Namazlar: Allah ve Rasûlü'nün yükümlü Müslüman'dan yapılmasını bağlayıcı bir şekilde istediği, fakat bu bağlayıcılığın zanna dayalı bir delille sâbit olduğu hükme "vâcip" denir. Vitir ve bayram namazları ile tilâvet secdesi bu niteliktedir. Vâciple amel etmek gereklidir, fakat müeyyidesi farzın altındadır. Vâcibi inkâr eden dinden çıkmaz, fakat sapıklıkta (dalâlette) kalmış sayılır.

Adak namazı, sehiv secdesi ve bozulan nâfile namazın kazası da vâcip namaz hükmündedir.

c) Nâfile Namazlar: Farz veya vâcip namazların dışındaki namazlara nâfile namazlar denir. Farz namazların öncesinde veya sonrasında kılınan sünnet namazlar ve bunun dışında kuşluk, teheccüd, evvâbîn namazları ile tatavvu' olarak kılınan namazlar nâfile kapsamında yer alır. Kimi fakihler sünnetle nâfileyi ayırarak, namazları genel olarak; a) Farz, b) Vâcip, c) Sünnet, d) Nâfile namazlar olmak üzere dörde ayırırlar.

Namazlara bağlı olarak kılınan sünnet namazlara "revâtip namaz" denir. Bunlardan sabah, öğle, akşam namazının sünnetleri ile yatsının son sünneti "müekked", ikindi ve yatsı namazından önce kılınan dört rekâtlı sünnetler ise "gayri müekked" veya müstehap ve mendup adını alır. Müekked sünnet Hz. Peygamber'in sürekli olarak kıldığı, çok az terkettiği nâfile namazlardır. Gayri müekked ise, sürekli olarak kıldığına dair kesin delil bulunmayan nâfile namazlardır. Teravih namazı da 20 rekât olarak kılınan sünnet bir namazdır.

Revâtip sünnetler dışındaki nâfile namazlara ise regâib denir. Bunlar Hz. Peygamber'in uygulamalarına dayanarak belirli zamanlarda veya bazı vesilelerle kılınan ya da kişinin kendi isteğiyle herhangi bir zamanda Allah'a yaklaşmak ve ecir kazanmak amacıyla kıldığı namazlardır. Teheccüd namazı, kuşluk (duhâ) namazı, istihâre namazı, yağmur duası, husûf, küsûf namazı, tehıyyetü'l-mescit, tevbe namazı, evvâbîn namazı, tesbih namazı, ihrama giriş namazı, yolculuğa çıkış ve yolculuktan dönüş namazı, hâcet namazı, abdest ve gusülden sonra namaz regâib türünden nâfile namazlardır.

HAMDİ DÖNDÜREN

Künye

Temsilcilikler

Abone Formu

Mesaj Formu