Çeçenistan Devlet Başkanı Aslan Mashadov'un temsilcisi Ahmet Zakayev Danimarka'nın başkenti Kopenhag'da gözaltına alındı. Zakayev, "Moskova'daki rehin alma eylemi ile 1996-1999 yılları arasında birçok terör eyleminde yer aldığı" yolunda Rusya'nın iddiası ve talebi üzerine gözaltına alındı.

Zakayev, 1996-1999 arasındaki terör olayları ile suçlanmasına karşın 2001 yılında Rus tarafının daveti üzerine Moskova'ya gelmişti. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in temsilcisi Viktor Kazantsev ve Zakayev, Moskova Şeremetyevo-2 havalimanı VIP salonunda, Çeçenistan sorununa barışçı çözüm bulunması çabaları çerçevesinde ikili görüşme yapmış, ancak Zakayev'in tutuklanması yönünde bir çaba olmamıştı.

Yani Zakayev hakkında, Moskova'da bulunduğu tarihten çok önce, Rusya'da tutuklama emri çıktı ancak Ruslar, Moskova'da görüşmeler yapan Zakayev'i tutuklamadılar. Rus güvenlik makamlarına göre, Zakayev için tutuklama emri Eylül 2001'de çıkarıldı. Tutuklama emrinin çıkmasından 2 ay sonra, 18 Kasım 2001 tarihinde Zakayev, Devlet Başkanı Vladimir Putin'in temsilcisi Viktor Kazantsev ile barış görüşmeleri için Moskova'ya geldi ancak tutuklanmadı.

Basayev-Zakayev ayırımı

Rus yetkililer de, Zakayev'in, Çeçen komutan Şamil Basayev ve diğerlerinin savaşına karışmamış, ılımlı bir lider olmasından ötürü kendisi ile görüşmenin mümkün olduğunu belirtiyorlardı. Bu görüşmeden birkaç ay sonra ise Zakayev'in Interpol bülteni ile aranmaya başlandığı kaydedildi.

Rusya'daki Çeçen toplumunun önde gelen liderlerinden ve Boris Yeltsin'in 1993 yılı parlamento baskını sırasındaki meclis başkanı Ruslan Hasbulatov da, dün yaptığı açıklamada, Zakayev'in bir terörist olmadığını söyledi.

Danimarka televizyonu TV2'nin haberine göre polis, Zakayev'in Rus yetkililerin talebi üzerine bu geceyarısı gözaltına alındığını açıkladı.

Haberde, Rusya'nın Zakayev'i, Moskova'daki tiyatro baskınının planlayıcılarından biri olmak ve 1996'dan bu yana meydana gelen birçok terörist saldırıya karışmakla suçladığı belirtildi. Rus yetkililer, Kopenhag'daki Dünya Çeçen Kongresi'ne katılan Zakayev'in gözaltına alınmasını istiyordu.

Rusya'ya iade edilmeyecek

Rusya'nın talebiyle gözaltına alınan Ahmet Zakayev olağanüstü güvenlik önlemleri altında mahkemeye çıkarıldı ve hakkında 13 günlük ek gözaltı süresi kararı alındı. Mahkeme yetkilileri, polisin Rusya'dan sağladığı kanıtlar temelinde, Zakayev hakkında 13 günlük ek gözaltı süresi kararı alındığını belirtti. Öte yandan, Danimarka'nın Moskova Büyükelçisi Lars Vissing, Zakayev'i Rusya'ya iade edemeyeceklerini söyledi.

Vissing, "Danimarka'nın Rusya ile suçluların iadesi anlaşması bulunmamaktadır, ancak iki ülke arasında böyle bir anlaşma olsa da idam cezasının bulunduğu bir ülkeye herhangi bir suçluyu iade edemeyiz" dedi. Kopenhag polis şefi Hanne Bech Hansen de, "İade konusundaki kararı, Kopenhag polisiyle işbirliği içinde çalışan Adalet Bakanlığı verecektir" dedi.