BAĞ-KUR'un yeniden yapılandırılmasını öngören kanun, dün akşam TBBM'de görüşülerek kabul edildi.

Yeni yasaya göre, Kurum, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na bağlı olmaktan çıkarılarak, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'nın ilgili kuruluş haline getiriliyor. Kurum, idari ve mali bakımdan özerk olacak.

Kurum bünyesinde finansman ve aktüerya dairesi ile bilgi işlem dairesi kurulacak. BAĞ-KUR'da çalıştırılacak personelin atama usul ve esaslarını da düzenleyen tasarı, denetmen ve denetmen yardımcısı çalıştırılmasını da öngörüyor. Kurumun yönetim kurulu altı üyeden oluşacak; asil üyeliklerinin boşalması halinde, en çok oy alandan başlayarak yedek üyeler göreve çağrılacak.

Yasa, BAĞ-KUR Genel Kurulu'nda tarım sigortalıları ile kurum çalışanlarından birer üye bulunmasını da düzenliyor.

3 ay içinde tescil mecburiyeti

Gelirlerin değerlendirilmesine ilişkin usul ve esaslar Kurum, Bakanlık, Maliye Bakanlığı, Hazine Müsteşarlığı, Merkez Bankası ve Sermaye Piyasası Kurulu Başkanlığı'nın ortaklaşa hazırlayacağı ve Bakanlar Kurulu'nca çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.

BAĞ-KUR sigortalısı sayılmak için, gelir vergisi mükellefleri ile gelir vergisinden muaf olmak kaydıyla esnaf ve sanatkar sicili ya da kanunla kurulu meslek kuruluşlarına kayıtlı olma şartı aranacak.

Üç ay içinde kayıt ve tescilini yaptırmayan sigortalılar, kurumca re'sen kayıt ve tescil edilecek. Kurumdan maluliyet aylığı alınabilmesi için prim borcu bulunmaması koşulu aranacak. BAĞ-KUR sigortalılarına ölüm aylığı bağlanabilmesi için en az 5 tam yıl hizmet süresi şart olacak. Sigortalının ölümü halinde 18, orta öğrenim yapması halinde 20, yüksek öğrenim yapması halinde 25 yaşlarını doldurmayan ve sosyal güvenlik kurumları kapsamında çalışmayan çocukları ile yaşı ne olursa olsun evli olmayan kız çocuklarının her birine % 25 oranında aylık bağlanacak.

Sağlık sigortası yardımlarında, bu kanuna göre zorunlu sigortalı olanlar, yaşlılık ve malullük aylığı alanlar ile bunların eş ve bakmakla yükümlü oldukları ana ve babaları yararlanabilecek. Ölüm aylığı alanlar da sağlık sigortasından yararlanacak. Bu kanuna göre, ilk defa sigortalı olanların sağlık yardımından yararlanmaları, en az 8 ay, yeniden sigortalı olanların ise en az 4 ay eksiksiz sağlık sigortası primi ödemiş olmaları, sağlık ve sigorta prim borcu bulunmaması şartına bağlanıyor.

Sağlık sigortası hesabında toplanan paralar başka bir amaçla kullanılamayacak. Tasarı, tarımda kendi adına ve hesabına çalışanlarla ilgili düzenlemeler de öngörüyor.

Prim borçlarına yeni yapılandırma

Bu arada, verilen bir önergeyle BAĞ-KUR sigortalısının 30 Haziran 2003 tarihine kadar olan prim ve gecikme zammı diğer borçların yeniden yapılandırılmasına olanak sağlandı. Sigortalı, yasanın yayımı tarihinden itibaren 30 gün içinde kuruma başvuracak; bu kapsamda primlerin belli bir oranı ödenecek ve kalanı borçlunun durumuna göre taksitlendirilecek. Taksitlendirmede Hazine tarafından Türk Lirası cinsinden ihraç edilen devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faizi bileşik bazda esas alınacak.