Küresel kriz senaryoları ve tedarik zincirindeki kırılganlıklar Avrupa ülkelerini alarma geçirdi. İngiltere hükümetinin ardından Hollanda da vatandaşlarına olası afet, elektrik kesintisi ve siber saldırılara karşı evlerindeki acil durum gıda stoklarını artırmaları yönünde kritik bir çağrı yaptı. Yayımlanan resmi raporlarda, yaşanabilecek bir kriz anında market raflarının üç gün içinde tamamen boşalabileceği uyarısı yapılırken, halktan erzak kapasitelerini sekiz güne çıkarmaları istendi. Avrupa'da peş peşe gelen bu uyarıların ardındaki çarpıcı detaylar ise dikkat çekti.
Hollanda'da kritik rapor: Raflar 3 günde boşalabilir
Hollanda Tarım Bakanlığı'nın talebi üzerine Clingendael Enstitüsü ve Erasmus Üniversitesi tarafından ortaklaşa hazırlanan rapor, ülkedeki gıda tedarik sisteminin zayıf noktalarını gözler önüne serdi. Süpermarketlerin ve tedarikçi firmaların maliyetleri düşük tutmak amacıyla depolarında yüksek miktarda ürün barındırmadığı vurgulanan raporda, bu durumun kriz anlarında büyük bir zafiyete dönüşeceği belirtildi. Araştırmacılar, süpermarket sistemlerine yönelik olası bir siber saldırı durumunda market raflarının yalnızca 3 gün içerisinde tamamen boşalabileceğine dikkat çekti.
Vatandaşlara 'Stoku 8 Güne Çıkarın' Çağrısı Riskler karşısında halkın bireysel önlemlerini artırması gerektiğini belirten uzmanlar, vatandaşlara evlerindeki hazırlıkları genişletme çağrısı yaptı. Hollanda'daki rapora göre öne çıkan hayati tavsiyeler şöyle sıralandı:
• Stok süresini uzatın: Evlerde halihazırda ortalama 3 gün olan acil durum gıda stokunun 8 güne çıkarılması.
• Pratik ürünler seçin: Acil durumlarda uzun süre tok tutma özelliğine sahip ve hızlı hazırlanabilen gıdaların tercih edilmesi.
• Altyapı sorunlarına hazırlık: Şiddetli hava olayları ve uzun süreli elektrik kesintileri gibi gıda hazırlamayı ve muhafaza etmeyi zorlaştıracak senaryolara karşı tedbirli olunması.
Şirketlere Devlet Destekli Stok Önerisi Raporda, acil durum hazırlıklarının yalnızca vatandaşların sorumluluğuna bırakılmaması gerektiğinin de altı çizildi. Süpermarketlerin ve tedarik zincirindeki firmaların da olası krizler için kendi acil durum stoklarını oluşturması tavsiye edilirken, şirketlerin bu ek stoklar için yapacağı harcamaların hükümet tarafından sübvanse edilmesi önerildi.
İngiltere de Hükümet Nezdinde Harekete Geçmişti Hollanda'nın gündemine oturan bu rapor, kısa süre önce İngiltere'de yayımlanan benzer bir acil durum planını akıllara getirdi. İngiltere'de hazırlanan raporda, küresel ısınmanın etkileri ve tedarik zincirlerindeki aksamaların gelecekte ciddi gıda kıtlığı riskleri yaratabileceği vurgulanmıştı.
İngiliz hükümeti, vatandaşlarının acil durumlara karşı evlerinde şu malzemeleri bulundurmasını önermişti:
• Konserve et, meyve ve sebze ile uzun ömürlü gıdalar,
• Yeterli miktarda şişelenmiş su,
• İletişim ve enerji ihtiyacı için pil, pilli radyo ve taşınabilir şarj cihazı (powerbank),
• Evcil hayvanlar için yeterli miktarda mama.
Yetkililer ayrıca, halkın panik alışverişinden kaçınarak bu acil durum ihtiyaçlarını tek seferde değil, zaman içine yayarak kademeli şekilde temin etmesini tavsiye etmişti.