Askerliğin, Polisliğin bir okulu olduğunu duymuştunuz ama itfaiyeciliğin nerede öğrenildiğini biliyor muydunuz? Ben bilmiyordum, öğrendim. İstanbul Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı'na bağlı olan İtfaiye Destek Müdürlüğü'nün alt birimi olan İtfaiye Eğitim Merkezi'nde. Burada mesleğe yeni başlayan, “çömez itfaiyeciler” aldıkları 416 saatlik eğitim ile işin alfabesini öğrenip, temel yangın bilgisi, olay yeri tehlikeleri, söndürme maddeleri, kurtarma ekipmanları, söndürme ekipmanları, itfaiye araçları, söndürme çalışmaları, ekip çalışmaları, ilk yardım, trafik kazalarına müdahale, kentsel arama kurtarma, tehlikeli maddeler gibi dersler görerek kendilerini korumayı ve olay yerindeki tehlikeli bilerek güvenliği sağlamayı öğreniyorlar. 10 hafta süren bu eğitim onlara operasyonel birimlerde görevlendirildiklerinde kendilerini tehlikeye atmayacak basit operasyonlar gerçekleştirme becerilerini veriyor.
JAPONYA'DA PANİK OLMAMASI GÖNÜLLÜLÜKTEN
Bu eğitimleri Anadolu'da talep eden tüm itfaiye birimlerine minimum 2 hafta olarak veriyorlar. Tüm Türkiye'deki itfaiyelere eğitim verme gibi bir projeleri de var. İtfaiye Eğitim Merkezi'nin amiri Cemalettin Budak merkezde sadece itfaiyecilere değil gönüllülere de eğitim verdiklerini ve bu kapsamda hedef projelerinin gönüllü itfaiyeci ekipleri oluşturmak olduğunu söylüyor. Budak, “Gelişmiş ülkelerin birçoğunda yangın başta olmak üzere trafik kazası, ev kazası, çevresel kazalar çok az yaşanıyor. Olan kazalarda da vatandaşın tepkisi, davranışı müthiş. Japonya çok büyük deprem, tsunami ve nükleer felaket yaşadı ama en ufak bir panik yok. Orada gönüllülük çalışması çocukluktan itibaren veriliyor. Bu yüzden şu an en büyük projelerimizden biri çocuk kulübü, gençlik itfaiyesi, itfaiye gönüllüsü ve gönüllü itfaiyeciler oluşturmak.” diyor.
AKUT ÜYELERİNİ BİZ EĞİTİYORUZ
Cemalettin Budak gençlik itfaiyesinin küçükken çocuklara ev kazalarından, yangından, trafik kazalarından nasıl korunulacağını, bir sonraki aşamada bunlarla karşılaştıklarında nasıl davranmaları gerektiğini öğrettiklerini söylüyor. En nihayetinde fiilen operasyonlara müdahale ettiriliyor. Gençler buradan aldıkları eğitimle kendi okullarında ve evlerinde bizden almış oldukları bilgiyi çevresine transfer ediyor. İtfaiye gönüllüsü ise doktor, hakim, esnaf ve emekli gibi pek çok alandan yetişkinlere hitap ediyor. Mahalle çapında örgütleniyorlar. Budak bu kapsamda sivil toplum örgütlerine de eğitim verdiklerini hatta Akut üyelerini, Üsküdar Arama Kurtarma Derneği, Moda Gönüllüler Derneği gibi sivil toplum örgütlerini de kendilerinin eğittiğini söylüyor.
KÖYLÜ DE İTFAİYECİ OLACAK
Gönüllü itfaiyeciler ise bir itfaiyeci gibi yangına müdahale edebilecek siviller. Profesyonel itfaiyecilik eğitimine yakın bir eğitim alıyorlar. Hedef 2011 yılı sonunda Zeytinburnu, Bakırköy, Bağcılar ilçelerinde 250 tane gönüllü itfaiyeci yetiştirmek. Budak, “Gönüllülük mutlaka uygulanmalı. Çünkü biz her yere itfaiye istasyonu kurup profesyonel itfaiyeci istihdam edemeyiz. Gücümüz yetmez. Bir tane profesyonel itfaiye kurup az sayıda personel istihdam edeceğiz. Ona bağlı köylerde onların merkezi yerlerinde mini istasyonlar kurarak orada yaşayan köylümüzü çiftçimizi gönüllü itfaiyeci yapacağız.” diyor.
HER EĞİTİMİ ALIYORLAR
İtfaiye Eğitim Merkezi 1989 yılından beri Kocasinan'daki binasında hizmet veriyor ancak eğitim departmanının tarihi 1960'lı yıllara dayanıyor. O senelerde Anadolu'da itfaiye müdürü olmak için İstanbul İtfaiyesi'nde eğitim almak şartı varmış. 2006 yılında ihtiyaç nedeniyle buradaki merkeze bağlı 4 ayrı yerde de eğitim merkezleri açılmış. Burada hem mesleğe yeni başlamış itfaiye erleri eğitim görüyor hem de profesyonel itfaiyecilere hizmet içi eğitimler veriliyor. Burada 10 haftalık temel eğitimi alan itfaiyecilerden ağır vasıta ehliyeti olan personele 2 hafta da araç kullanma becerisi kazandırılıyor. Ancak eğitim burada bitmiyor tabi. Gruplara dağıtılıp buralarda tecrübeli itfaiyecilerin gözetiminde eğitilmeye devam ediyorlar. 1 yıldan sonra itfaiyeciler hizmet içi eğitimlere başlıyorlar. Trafik kazalarına müdahale, kentsel arama kurtarma, itfaiye araçları eğitimi, ileri düzey kurtarma tehlikeli maddelere müdahale, olay yeri organizasyonu gibi çok sayıda eğitim belli dönemde veriliyor. Personelin profesyonelleşmesini sağlamaya yönelik bu eğitimler aynı zamanda kademelendirmede de kullanılıyor. Trafik kazasına giden personel arama kurtarma yapabilecek, olay yeri güvenliğini sağlayabilecek, ilk yardım uygulayabilecek beceriye sahip personeller oluyor ancak bunların sevk ve idaresini yapan personel ise stratejik kararları verip operasyonları sevk ve idare edebilecek lider olan personel oluyor.