Tüm aileyi kaplayan telaş ve verilen yüzlerce kayıp... Son yıllarda ülkemizde artan yaşlı nüfus, pek çok hastalıkla mücade ediyor. Bu hastalıklardan biri de Alzheimer. Hepimizin "unutkanlık hastalığı" olarak bildiği bu rahatsızlık yaz aylarıyla birlikte özellikle tatile çıkan ve dışarıda vakit geçirmek isteyen aileleri hayli düşündürüyor. Kendilerine zarar vermesin diye evde yalnız bırakamadıkları anne ya da babalarıyla dışarı çıkarken bile diken üstünde olan aileler için Barış Dur ve Haluk Gökçe isimli iki Türk mühendis yeni bir cihaz geliştirdi. "Alzigo" adını verdikleri saat görünümlü cihazla ailelerin en büyük yardımcısı olmaya aday bu buluşun Alzheimer ile mücadele etmiş bir mühendis olan Barış Dur tarafından geliştirilmiş olması da dikkatleri çekiyor. Alzheimer hastası olan kayınpederini iki günlük arama sonucu güç bela bulan Barış Dur "Eğer o zamanlar Alzigo olsaydı, kayınpederim hemen bulunacaktı. Bu cihaz sayesinde yaşlılar evlere kilitlenmekten kurtulacak ve daha özgür olacaklar" diyor. GPS uydularıyla içerisinde bulunan çipler sayesinde anında konum bilgisi elde edilmesini sağlayan cihazı, aileler de telefonlarına indirdikleri uygulamayla takip edebiliyor. Türkiye'de bu alanda geliştirilen ilk ve tek ürün olan Alzigo'yu mucitlerinden dinledik.
KAYIPLAR KISA SÜREDE BULUNUYOR
Elektronik mühendisi Haluk Gökçe, önemli şirketlerde üst düzey yöneticilik görevinden sonra AR-GE çalışmaları yapmak üzere kendi şirketini kurmuş. Cep telefonu ile kontrol kumanda edilen ürünler geliştiren Gökçe, bu alanda patentli ürünler geliştirerek TÜBİTAK'tan da destek almış. Teknolojinin yaygınlaşmasıyla birlikte araç takip sistemleri geliştiren Gökçe, Barış Dur ile bu vesileyle tanışmış. Takip sistemleri ile ilgili şirketleri olan ve Alzheimer hastası bir kayınpedere sahip olan bilgisayar mühendisi Dur, çocuk ve yaşlı takibi konusunda da kolları sıvamış. İlk olarak çocuklar için saat geliştiren iki mühendis ardından yaşlı takibi için Alzigo'ya imza atmış. Cihazın yazılımını geliştiren bu iki arkadaş, pek çok kayıp yaşlının da bulunmasını sağlamış. Kahramanmaraş Afşin'de Şubat ayında ormanlık bölgede kaybolan bir dede ile Elazığ'da hiç tanımadığı bir cenaze törenine giderek kaybolan Niyazi Kılınç da Alzigo sayesinde çok kısa sürede bulunan hastalar arasında yer alıyor.
İHTİYAÇ DOĞRULTUSUNDA GELİŞTİRİLDİ
Bilgisayar mühendisi Dur, ailesinde Alzheimer hastası birinin olmasının böyle bir cihazı geliştirmesinde önemli bir etkene sahip olduğunu belirtiyor. İki yıl önce vefat eden kayınpederinin Alzheimer hastası olduğunu ve kaybolduğunu sözlerine ekleyen Dur "Kayınpederim Maltepe'de bir hastaneden kaçtı. O dönemlerde epey sıkıntılar yaşadık. Kayınpederimi bulduğumuz zaman perişan haldeydi. Onu iki gün sonra bulduk ve kaybolduğu halden daha kötü bir durumdaydı. Psikolojisi ve zihinsel kabileyeti oldukça gerilemişti. Saatlerce aç susuz kalmıştı.Yoğun stres ve travma yaşamıştı. O zaman böyle bir sistemin gerekli olduğuna inandık.Biz de teknolojinin gelişmesiyle bu alanda yatırım yapmaya karar verdik" şeklinde konuşuyor. Daha öncesinde çocuklar için "kuzzum" adlı takip cihazı geliştirdiklerini ifade eden Dur "Tüm cihazlarımızı ihtiyaçlar doğrultusunda geliştiriyoruz. Bu cihazın önemli bir özelliği de uydu sinyalinin alınmadığı kapalı ortamlarda bile Wİ-Fİ çipi sayesinde konum bilgisi verebilmesi. Cihaz,Wİ-Fİ'nin olmadığı yerlerde baz istasyonundan konum bilgisi alıyor. Eskiden sinyal anında kesilir ve kişiyle irtibat tamamen kopardı" şeklinde konuşuyor.
KOLDAN ÇIKMASI ÇOK ZOR
Cihazın içerisinde bulunan tornavida ve klips sayesinde koldan çıkamaz hale getirildiğini belirten Haluk Gökçe "Ürün koldan çıksa bile ki bu çok zor bir ihtimal telefona hemen uyarı geliyor. Çıkarıldığı yerin konum bilgisi takip eden kişiye gidiyor. Cihaz uzaktan kapatılabiliyor. Yaşlının ya da çocuğun cihazı kapatması mümkün değil" diyor. Kaybolmaların Alzheimer hastalarında ciddi travmalara neden olduğunu da belirten Gökçe "Aileler, hastalar kaybolmasın diye onları evlere hapsediyor.Hastalar depresyona giriyor, bu da başka hastalıklara davetiye çıkarıyor. Bu şekilde pek çok hastanın özgürlükleri ellerinden alındı. Hastalar Alzigo'yla özgür olacak. Ailelerin de içi rahat edecek. Aileler Alzigo'yu kendi internet sitemiz üzerinden sipariş edebilir. Çok yakın zamanda teknoloji marketlerinde de satışı yapılacak" diyor.
Güvenlik çemberi oluşturuyor
Alzigo'nun telefondaki uygulamasında takip edilen kişi güvenlik çemberinin dışına çıktığında sistemin hemen uyarı verdiğini söyleyen Barış Dur, "Telefondaki uygulama takip edilen kişinin bulunduğu yeri güvenlik çemberine alıyor. Kişi çemberden çıkınca ' Camiden çıktı, eve girdi' şeklinde uyarılar veriyor. Takip edilen kişiyle takipte olan aile Alzigo saati arayarak telefon görüşmesi yapabiliyor. Bu şekilde yurtdışından da görüşme yapmak mümkün"diyor. Alzigo'nun sadece yaşlıların değil, engelli ya da otistik çocukların takibi için de kullanıldığını belirten Dur "Bu tarz cihazları kıyafetin ya da deri alltına koymak isteyenler de oluyor. Fakat pil teknolojisi buna şimdilik izin vermiyor. Bu haliyle cihazımızın pil ömrü ise 6 gün" ifadelerinde bulunuyor.