Sanat, edebiyat ve düşünce dünyasının özgün seslerinden biri olan Yitiksöz Dergisi, ocak–şubat sayısını tümüyle Filistin Özel Sayısı olarak hazırladı. 6 yılı aşkın yayın serüveninde belki de en kapsamlı dosyaya imza atan dergi, Gazze’de yaşanan insanî trajediyi, tarihin derin belleğiyle edebî bir bakış açısına taşıyan devasa hacimli bir eserle okurla buluştu. Toplamda yaklaşık 696–700 sayfayı bulan bu sayı, yalnızca bir edebiyat yayını değil; hafızanın ve vicdanın yazılı bir sabiti olarak ortaya çıktı.
Geçmişin hafızasıyla bugün okunuyor
Kapak tasarımından metin seçkisine kadar titizlikle hazırlanan bu özel sayının ön ve arka yüzeyinde, sanatçı Bünyamin K.’nin sulu boya eserleri yer alıyor. Üstünde Cahit Zarifoğlu’nun “Filistin bir sınav kağıdı her mümin kulun önünde” dizlerinin bulunduğu kapak, derginin ne yönde derinleştiğinin de ilk işareti. Bu sayı, sadece içeriğiyle değil; farklı seslerin bir araya gelmesiyle düşündürücü, sorgulayıcı ve hissettiren bir külliyat ortaya koyuyor. Filistin’in tarihî, kültürel ve edebî zenginliği, hem geçmiş hafızalar hem bugünün gölgesinde yeniden okunuyor. Her mısra bir iz bırakıyor; her makale soykırımın, sürgünün, direnişin ya da sanatın tanıklığını tutuyor.
İbrahim Nasrallah Filistin edebiyatını değerlendirdi
Dergide, Filistinli yazar ve şair İbrahim Nasrallah ile yapılmış derinlikli bir söyleşi yer alıyor. Nasrallah, ailesinin 1948’de köylerinden zorla çıkarılışını, mülteci kamplarında geçen çocukluğunu ve Filistin edebiyatının hafızaya kazınmış hikâyesini anlatıyor. Ona göre Filistin edebiyatı, sadece estetik bir ürün değil; gasp edilmeye çalışılan toprakların ruhuna açılmış bir “ruhsat belgesi”. Bu söyleşi, yapıtın sadece trajediyi betimlemekle kalmayıp, ona insanî ve tarihî bir çerçeve kazandırdığını göstermesi bakımından önemli.
Şiir, deneme, makale, çeviri ve görsel çizimlerin eşlik ettiği bu devasa sayıda, Türk edebiyatının tanınmış isimleri ile uluslararası şairlerin Filistin üzerine düşünceleri bir araya geliyor. Ömer Erdem, Ali Ural, Zeynep Arkan, Suavi Kemal Yazgıç gibi isimlerin yanı sıra, Raja’a Ghanem, Maya Abu Al-Hayyat, Michael Rosen gibi uluslararası şiir seslerine de yer verilmesi; bu sayının sadece yerel bir bakıştan ibaret olmadığını, evrensel insanî duyarlılığı kucakladığını gösteriyor.
Okuru gerçekle yüzleştiren yazılar
Dergide yer alan Ersin Çelik imzalı yazı, Filistin meselesini bir haber başlığından çıkarıp, dil ve kavramlar üzerinden işleyen derinlikli bir eleştiriye dönüştürüyor. Çelik, Batı medyasının Filistin’i nasıl kelimelerle kuşattığını, hangi sözcüklerle görünmez kıldığını sorgularken; “işgal”, “terör”, “meşru müdafaa” gibi kavramların nasıl bilinçli bir sözlük hâline getirildiğini gösteriyor. Metin, Filistin’i anlatmaktan çok, Filistin’in nasıl anlatılmadığını ifşa ediyor. Bu yönüyle YitikSöz’ün genel çizgisinde sıkça görülen hafıza ve dil vurgusunu, medya eleştirisi üzerinden daha sert ve doğrudan bir zemine taşıyor.
Samed Karagöz ise “Filistin’de / Filistinli Sanatçı Olmak” başlıklı yazısıyla, sanatı estetik bir üretim alanı olmaktan çıkarıp bir varoluş meselesi olarak ele alıyor. Karagöz’e göre Filistin’de sanat yapmak; beklemek, ertelenmek ve bastırılmak hâllerinin içinden konuşmak anlamına geliyor. Sanat burada süs değil, hayatta kalmanın ve hatırlamanın bir yolu. Bu yaklaşım, dergideki genel sanat yazılarından farklı olarak Filistinli sanatçıyı romantize etmeyen, onu doğrudan politik ve kırılgan bir özne olarak konumlandıran bir bakış sunuyor. yenisafak.com muhabiri Furkan Erten’in metinleri ise sahaya yaslanan diliyle bu teorik çerçeveyi somut gerçeklikle buluşturuyor. Erten, Filistin’de yaşananları aktaran gazetecilik pratiğini merkeze alırken, tanıklığın sınırlarını ve gazetecinin ahlaki yükünü tartışmaya açıyor. Onun yazıları, dergideki edebî ve düşünsel metinlere karşılık, okuru doğrudan gerçekle yüzleştiren bir durak işlevi görüyor.
Türkiye entelektüel birikimi Filistin'de buluştu
Filistin Özel Sayısı, Türkiye edebiyat ve düşünce dünyasından önemli isimleri de aynı hafıza hattında buluşturuyor. Sayıda Mahmud Derviş’in şiirlerine eşlik eden metinlerle birlikte Ömer Erdem, Ali Ural, Suavi Kemal Yazgıç, Ayşegül Sözen Dağ, Bahtiyar Aslan, Sadık Yalsızuçanlar, Selvigül Kandoğmuş Şahin, Cihan Aktaş, Bedir Acar, Peren Birsaygılı Mut, Ömer Erdem, Mustafa Özel, Dursun Çiçek ve İhsan Kabil gibi isimler Filistin’i edebiyat, deneme ve düşünce ekseninde ele alıyor. Bu metinler, Filistin’i güncel bir başlık olmaktan çıkararak Türkiye entelektüel birikiminin vicdani ve tarihsel meselesi olarak yeniden kuruyor. YitikSöz, bu çok sesli katkılarla Filistin’i anlatılan değil, üzerinde düşünülen ve sorumluluk alınan bir hafıza alanına dönüştürüyor.
Kahramanmaraş'ta hazırlanan bir güzel dergi
Dergi ekibi ve editör Duran Boz, sunuş yazısında Gazze’deki günlük yaşamın bombalar, abluka ve ölümle örülü gerçekliğini tarihin belleğine düşmeyi amaçladıklarını ifade ediyor. Bu özel sayı, Filistin meselesini sadece bir siyaset gündemi olmakla sınırlamayarak; tarih, edebiyat, sanat, psikoloji ve insanî düşünce ekseninde yeniden ele alıyor. Unutuşun karşısında direniş mottosuyla çıkan bu eser, okurlarını yalnızca bilgiyle değil; empati, dikkat ve vicdanla buluşturuyor.