Ünlü belgesel ustasının 'Mostar belgeseli' izlenme rekorları kırıyor

Neretva Nehri'nin her iki yakasındaki Hırvat ve Boşnak mahallelerini yüzlerce yıl boyunca birbirine bağlayan Mostar Köprüsü, büyük Osmanlı mimarı Sinan'ın öğrencilerinden Hayruddin tarafından 1566'da tamamlanıp hizmete açılmıştı. Yapıldığı döneme göre bir mimarî harikası olan köprünün 9 Kasım 1993'deki yıkılış ânını, tam da o sırada aküsü bitmek üzere basit bir el kamerasıyla kaydetmeyi başaran 20 yaşındaki Boşnak genci Eldin Palata, uluslararası kamuoyunun (Bosna'daki çok kültürlü yapının reddiyesi anlamına gelen) bu utanç verici saldırıyı görmesine vesile oldu.

Yeni Şafak
Ünlü belgesel ustasının 'Mostar belgeseli' izlenme

Türk sinema-televizyon sektörlerine yaklaşık 40 yıldan bu yana “kameraman” ve “görüntü yönetmeni” olarak hizmet veren, pek çok unutulmaz film ve televizyon programının görüntülerinde imzası bulunan Cem Sertesen, geçtiğimiz yıllarda gerçekleştirdiği bir Bosna Hersek gezisi sırasında çektiği görüntüleri “Unutma” adıyla 18 dakikalık bir belgesel filme dönüştürdü. Halen çeşitli yurt içi ve dışı festivallerde yarışan bu film, 9 Kasım 2011 günü, Bosna Hersek'in Mostar kentindeki tarihî köprünün Hırvat milisler tarafından bombalanarak yıkılışının 18'inci yıldönümünde NTVMSNBC.COM sitesi tarafından özel bir haberle tanıtılarak internet ortamında ilk kez geniş kitlelerle paylaşıldı.

/resim/site/cem_sertesen1659491aa6574bbd0by.jpg
Sitede o tarihten beri yayında olan “Unutma”, dünyanın çeşitli ülkelerinden yüzbinlerce kişi tarafından izlenirken, köklü bir kültüre ilişkin tarihsel miras ve simgelerin, onlara karşı her ne kadar vandalist yaklaşımlar sergilenirse sergilensin asla tümden yok edilemeyeceğine ilişkin uygarlık vurgusuyla takdir topluyor. Özellikle de Bosna Hersek'ten izleyicilerin büyük bir beğeniyle izleyip yönetmenine övgü ve destek mesajları gönderdikleri bu belgesel, Sertesen'in 2003 yılında National Geographic kanalı ve dergisi adına bölgeye yaptığı bir haber gezisinde kaydettiği görüntülerden oluşmakta. Herhangi bir anlatıcı sesin bulunmadığı, yalnızca doğal sesler eşliğinde akıp giden filmin özgün müzikleri ise yönetmenin müzisyen kızı Ecesu Sertesen tarafından bestelendi.

Cem Sertesen, Türk sinema tarihinin en önemli görüntü yönetmenleri arasında sayılan Melih Sertesen'in de (1926-1994) oğludur.

9 KASIM 1993'DE YIKILDI, 23 TEMMUZ 2004'DE TEKRAR AÇILDI

“Unutma” belgeseli, NTVMSNBC.COM'da şu giriş yazısıyla tanıtılıyor:

/resim/site/gece65928e016574bbcbby.jpg
“Dehşetin kurbanı olmayanlar iyi niyetleri ve merhametleri ne kadar büyük olursa olsun, o dehşeti yüreklerinde tam olarak hissedemez ve gözlerinde de canlandıramazlar. 'Unutma', Bosna-Hersek coğrafyasında yaşanmış bir dehşetin, iç savaşın üzerinden 8 yıl geçtikten sonraki izlerini göstermeye çalışan bir yapıt…

Üç belgeselcinin yolları Mostar'da kesişir. Bir kameraman, bir foto muhabiri ve bir muhabir adım adım Mostar'ı dolaşırlar. Mostar'ın sembolü olan 400 yıllık köprü iç savaşta bombalanıp yıkılmış ve bu saldırganlığın üzerinden on yıl geçmiştir.

Mostar'ın o sessiz ve sakin atmosferinin derinlerine nüfuz edildiğinde, kentin her binası, her taşı ve duvarları, Neretva Nehri üzerinde uçan kuşlar ve savaş yorgunu yüzler bizlere çok şey anlatmaktadır. İşte, Cem Sertesen'in kamerası o anlarda hep kayıttadır ve objektife ezanlar, çanlar, yaşadıkları ağır savaş travmaları müzikle rehabilite edilmeye çalışılan küçük çocuklar, herşeye rağmen geleceğe umutla bakan gençler ve savaşla kararmış hayatlardan kesitler yansır.

Bu coğrafyanın insanları, yaşadıkları dehşeti bir daha yaşamamak için o acıları unutmamaya ve unutturmamaya kararlıdır.

Neretva Nehri'nin her iki yakasındaki Hırvat ve Boşnak mahallelerini yüzlerce yıl boyunca birbirine bağlayan Mostar Köprüsü, büyük Osmanlı mimarı Sinan'ın öğrencilerinden Hayruddin tarafından 1566'da tamamlanıp hizmete açılmıştı. Yapıldığı döneme göre bir mimarî harikası olan köprünün 9 Kasım 1993'deki yıkılış ânını, tam da o sırada aküsü bitmek üzere basit bir el kamerasıyla kaydetmeyi başaran 20 yaşındaki Boşnak genci Eldin Palata, uluslararası kamuoyunun (Bosna'daki çok kültürlü yapının reddiyesi anlamına gelen) bu utanç verici saldırıyı görmesine vesile oldu.

Kanunî Sultan Süleyman'ın emriyle inşâ edilen köprü, 427 yıl boyunca doğal afetlerden ve iki büyük dünya savaşından sağlam çıkmayı başarsa da 1992 yılında önce Sırplar, ertesi yıl da Hırvatlar'ın kendi tarihlerine karşı hınç dolu saldırıları sırasında, 9 Kasım 1993 günü yapılan şiddetli bir bombardıman sonucu yıkılmaktan kurtulamadı.

Savşa geride kaldıktan sonra, Türk firmalarının liderliğindeki uluslararası bir konsorsiyum tarafından aslına sadık bir şekilde onarılan Mostar Köprüsü, 23 Temmuz 2004'de Galler Prensi Charles tarafından yeniden hizmete açıldı; hemen ertesi yıl da Mostar kentiyle birlikte UNESCO'nun dünya kültür mirası listesine dahil edildi.”

Cem Sertesen'in “Unutma” adlı belgeselini aşağıdaki linkten, HD ses ve görüntü kalitesiyle izleyebilirsiniz:

http://cm.ntvmsnbc.com/dl/unutma/index.html

Mostar Köprüsü hakkında ayrıntılı bilgi için:

http://tr.wikipedia.org/wiki/Mostar_K%C3%B6pr%C3%BCs%C3%BC