Doğa maliyeti GSYH’ya yansıtılmalı

Ekonomilerin gelişimi, refahımızdaki artış, üretimimiz ve hatta tükettiklerimizden kalan atıklar için bile doğaya ihtiyaç duyarız.

Doğadan bahsederken onu bağımsız bir faktör olarak görmek yanlış olur. Çünkü bizler de insanoğlu olarak doğanın bir parçasıyız. Hayatımızı idame için zorunlu olan yiyeceği, suyu, barınağı, oksijeni v.s. doğadan sağlıyoruz.

Doğa bize böylesine cömert davranırken (Allah’ın lütfu) biz ise onu gün geçtikçe daha kullanılamaz hale getiriyoruz.

Hava kirliliğini önlenemez şekilde artırıyoruz.

Plastik atıklar başta olmak üzere gün geçtikçe artan atık-kirlilik sorununa çözüm üretemiyoruz.

İklim değişikliğini görmezden geliyoruz.

Yani doğanın evin kendisi olduğunu görmezden gelip arka bahçe olarak kullanmaya devam ediyoruz.

**

Kapitalist sistemin bize dayattığı tüketim ekonomisi evimizi yok ediyor.

Hem ulusal hem de uluslararası boyutta ekonomik gelişimi, refah artışını endekslediğimiz tek şey büyüme.

“Ne kadar fazla üretirsen (dolayısıyla tüketirsen) o kadar fazla büyür ve refaha sahip olursun” deniliyor.

Çok üretme-tüketme bir yarıştan çok bir savaşa (ticaret savaşları, doğal kaynaklara sahip olma ve erişme mücadelesi) dönüşmüş.

Bu yarışın ölçü birimi ise GSYH. Hangi ülkenin daha gelişmiş, yarışta daha üstün olduğunu gösteren tek gösterge bu.

**

Doğa sadece ekonomik bir mal değil.

Doğa için ise tam tersi (gerçek maliyeti hesaplara girmemektedir).

Çünkü biyolojik çeşitliliği oluşturan bu canlılar piyasa fiyatlarına yansımazlar.

İklim değişikliği yaşanır, mevsimler değişir, kuraklık ve toprak kayıpları artar, mahsuller azalır. Arıların sayısı azalır, polenler bir yerden başka bir yere taşınamaz, ürün çeşitliliği azalır.

Ve bunun gibi binlerce doğal sürece farkında olmadan müdahale edilir.

**

Ekonomik büyüme rakamı yüzde 10 gerçekleşen bir ülke çok ciddi bir başarı elde etmiş sayılır.

Hele de bu yüksek büyümeyi arka arkaya gerçekleştirirseniz bütün dünya size imrenerek bakar. Çin’in son 40 yıldır gerçekleştirdiği büyüme örneği.

**

Birleşmiş Milletler, önemli bir adım atarak doğal sermayenin ölçülmesi için standartlar belirlemiş. GSYH’yi ve diğer ekonomik göstergeleri ölçmek için kullanılan tanımları gözden geçirmeye yönelik bir süreç başlatmıştır.