Cari açıktan cari fazlaya
04:00, 14/08/2023, Pazartesi • Yeni Şafak Haber Merkezi
Geçen perşembe günü yazdığım yazıda cari açığın nedenlerini ve cari açıktan kurtulmak için yapılması gerekenleri yazmıştım.
Cari açık, gerçekten ekonominin en temel sorunu olduğu için üzerine gidilmesi gereken ve tartışılması gereken en önemli meseledir.
Yıllarca ekonomide cari açık sorunu ile mücadele edilmesine rağmen özellikle enerjide dışa bağımlılık nedeniyle ekonomide cari açık sorunu devam etmektedir.
Türkiye, 2022 yılında da 48 milyar dolar cari açık vermişti.
Cari açık miktarı arttıkça, ekonomiden çıkacak kaynak kadar ülke
ekonomisinde yatırımlara aktarılacak kaynağın miktarında azalış olacağı gibi, bu açığın finansmanı için sağlanacak kaynağın maliyeti de artacaktır.
En önemlisi de sürekli cari açığın olması,
meydana gelen cari açığın finansmanı için yeni borçlanmaları ve yeni kaynak arayışını zorunlu hale getirmektedir.
Ayrıca, artan finansman ihtiyacı ülke risk priminin artmasına ve dolayısıyla borçlanma maliyetlerinin artışına bu da faizlerin sürekli bir atış trendine
girmesine neden olacaktır.Bu nedenlerden dolayı, cari açığın ekonomi için
sürekli bir tehdit olacağı açıktır. Bu tehdit nedeniyle ilk olarak vazgeçilen temel gösterge ekonomik büyüme olmasının
yani ekonomik büyümeden vazgeçilmesi sorununun daha da zorlaşmasını da beraberinde getireceği açıktır.Oysa ki cari açığı azaltıcı yatırımlar ile beraber yurtdışından ithal edilen malları ülkede üretmek ve katma değerli üretim gerçekleştirmek suretiyle üretimin artırılması cari açığın tedavisi olur.
AÇIKLANAN YENİ CARİ İŞLEMLER DENGESİ VERİLERİ
Bu arada Merkez Bankası Haziran ayı ödemeler dengesi verilerine göre geçen yıl 2.6 milyar dolar açık veren
cari işlemler dengesinin bu yılın Haziran ayında 674 milyon dolar fazla verdiği görüldü.
Uzun bir aradan sonra aylık verilere göre, Türkiye ekonomisinde cari fazla gerçekleşti.
Hayata geçirilecek yeni adımlar ile aylık olarak değil artık yıllık bazda da gerçekleşecek cari fazlanın,
ekonomik büyümede sürdürülebirliğin ve kişi başı gelir artışının sağlanmasının ve yüksek gelirli ülkeler grubuna girmenin temel şartı olduğu açıktır.
Bununla beraber, cari açığın çözülmesi ekonominin yeni bir döneme girmesini de beraberinde getirecektir.
Türkiye’nin yeni dönemde hayata
geçirdiği yatırımlar ve geçireceği yatırımlar ile cari açık sorununu ortadan kaldırıp, cari açığı cari fazlaya dönüştürmesi için önemli bir fırsatı var.
Ekonomide her yıl cari açık miktarı kadar yatırım yapılması ekonomide birçok yapısal problemin ortadan kaldırılmasını da kolaylaştıracaktır.
Ayrıca, cari açığın neden olduğu ve olacağı birçok sorunun da bir daha meydana gelmesi engellenmiş olacaktır.