Yazarlar Covid-19 ve İnsani Gelişme Endeksi

Covid-19 ve İnsani Gelişme Endeksi

Erdal Tanas Karagöl
Erdal Tanas Karagöl Gazete Yazarı

Covid-19 nedeniyle eğitim, sağlık ve gelir üzerinde meydana gelen olumsuz etkiler nedeniyle İnsani Gelişme Endeksi tüm dünyada 1990 yılından beri ilk defa gerileme sürecine giriyor.

Bilindiği üzere İnsani Gelişme Endeksi (İGE) bir ülkenin ortalama kazanımlarını insani gelişmenin üç temel alanında ölçen ve ülkeleri buna göre sıralayan özet bir karma endekstir. Bu endekste sağlık göstergeleri, eğitim ve bilgi göstergeleri ve gelir göstergeleri yer almaktadır.

Bu göstergelere detaylı baktığımızda Covid-19 sürecinde sağlık altyapısı kötü olan, hastane sayısının düşük olduğu, yatak sayısı ve doktor sayısının az olduğu ülkelerde ve özellikle yoğun bakım sayısının düşük olduğu ülkelerde sağlığın olumsuz etkilendiğini görüyoruz.

Doğal olarak Covid-19 ile beraber eğitimin birçok ülkede durmasıyla beraber eğitime ulaşmanın zor olduğu ülkelerde insani gelişme bu durumdan olumsuz bir şekilde etkilenmiştir.

Diğer yandan, Covid-19’un halen etkin olduğu bu dönemlerde ekonomilerdeki daralma ekonomik kazanımları azalttığı gibi sosyal kırılganlıkları da artırmaktadır. Dolayısıyla ekonomilerdeki daralma insani gelişme için olumsuz iken, yüksek ekonomik büyüme rakamları daha yüksek kişi başı geliri dolayısıyla daha yüksek refah seviyesini beraberinde getirdiğinden insani gelişme seviyesi için önemli bir gösterge olarak öne çıkmaktadır.

Covid-19 sürecinde dünyada tüm ülkelerin insani gelişmenin tüm göstergeleri itibariyle olumsuz etkilendiğini söyleyebiliriz.

GELİŞME ENDEKSİ İÇİN EĞİTİM ÖNEMLİ

Koronavirüs nedeniyle eğitimin uzaktan yapılması her ne kadar eğitime ulaşmayı kısmen telafi etse de ortaya çıkacak eşitsizlikler bir yandan ülkeler arasında gelir farklılıklarını arttırırken diğer yandan da ülke içinde alt, orta ve üst gelirli nüfus arasındaki farklılıkları daha da görünür hale getirecektir.

Belki kısa vadede sağlık için büyük yatırımlar yapmak zordur ama eğitim altyapısı için atılacak adımların insani gelişmenin iyileştirilmesi ve gelir farklılıklarının azaltılması açısından kritik bir önemi vardır.

TÜRKİYE, COVİD-19 VE İNSANİ GELİŞME GÖSTERGELERİ

Türkiye, Covid-19 sürecinde önemli miktarda sosyal harcama yaptı. Hem sosyal yardımların hedef kitlesi olan sosyal yardım yararlanıcılarına ulaştı, hem de hedef kitlede olmayıp bu süreçte işini kaybeden ve dolayısıyla gelir kaybına uğrayan yani kırılgan kesim içerisinde kendini bulan birçok kişiye yönelik sosyal yardım ve işsizlik ödemeleri yapıldı.

Bu desteklerin, toplumda sosyal riskin azaltılmasına önemli katkılar yaptığı açık.

Sosyal politikaların en önemli araçlarından biri olan ve İnsani Gelişme Endeksi’nin temel belirleyicisi olan eğitim alanında da uzaktan eğitim konusunda hızlı hazırlıklar yapılarak eğitim yılının sorunsuz tamamlanması sağlanmış oldu.

Yeni dönemde eğitimde eşitsizliğin azaltılması için uzaktan eğitimde gerekli olan bilgisayar ve bunun tamamlayıcısı olan internet ulaşım imkanı, insani gelişme için en önemli sosyal politika araçlarından biridir.

Yani elektrik yaşantımız için ne kadar zaruri temel bir ihtiyaç ise bilgisayar-internet ikilisi de o kadar önemlidir. Milli Eğitim Bakanlığı’nın öğrencilerin bilgisayar ve internete ulaşımı konusunda atacağı adımlar özellikle eğitim eşitsizliğini azaltmada ciddi katkı sunacaktır.

Şu da bir gerçek ki, bu dönemde sağlık, eğitim ve gelir göstergelerinde hızlı ilerleme sağlayan ülkeler özellikle kişi başı geliri arttırmada, insani gelişmede üst sıralara çıkmada ve en önemlisi de kişi başı gelire göre sıralanan ülkelerin gelir gruplarını iyileştirmede önemli avantaj sağlayacaktır.

Abone Ol Google News

6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunundaki amaçlar ile sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerezler kullanılmaktadır. Detaylı bilgi için çerez politikamızı inceleyebilirsiniz.