Türkiye bir yandan dezenflasyon programını kararlılıkla sürdürmeye devam ederken diğer yandan da ihracat ve üretim tarafındaki verileri dikkatle takip ediyor. Elbette hali hazırdaki sıkılaştırma programının iç piyasadaki daraltıcı etkileri gün geçtikçe daha da hissedilecektir ancak dış pazarlardaki talebin yavaş yavaş toparlanması Türkiye’nin dış ticaret verilerine olumlu yansımaya devam ediyor.
Şimdi hızlıca verilere bakalım. Söz konusu üretim ve büyüme olunca yakından takip ettiğimiz öncü göstergelerden birisi olan İSO İmalat PMI verisi uzun süre eşik değer olan 50’nin altında kaldıktan sonra birkaç aydır eşik değerin üzerine çıkmış durumda. Son veri olan Mart ayı gelişmeleri ile uyumlu bir şekilde üretimde üst üste ikinci ay artış gözlemleniyor.
Üretim demişken hemen Sanayi Üretim Endeksi’ne göz atalım. TÜİK’in hesaplamalarına göre Şubat ayında Sanayi Üretim Endeksi yıllık %11,5 artarken aylık bazdaki artış ise %3,2 oldu. Ancak hemen belirteyim yıllık artıştaki ana etken geçtiğimiz yıl Şubat ayında yaşanan deprem felaketi nedeni ile yaşanan hızlı düşüş. Bu bakımdan yıllık değil aylık veriye odaklanmakta fayda var. Aylık veriye baktığımızda da %3,2’lik bir artış gözlemliyoruz. Şubat ayında sanayi üretiminde aylık bazda en yüksek artış %46,4 ile yüksek teknoloji ürünlerinde gerçekleşmiş. Sektörel açıdan baktığımızda ise en yüksek artışın %3,8 ile imalat sanayii sektöründe gerçekleştiğini görüyoruz. Bu veri de ihracat rakamları ile uyumlu bir seyir izliyor.
Şubat ayına ilişkin Dış Ticaret İstatistikleri’ne baktığımızda genel ticaret sistemine göre ihracatın %13,6 arttığını ve buna karşılık ithalatın da %9,2 azaldığını görüyoruz. Yukarıda imalat sanayii üretimi ile ihracat verilerinin uyumlu olduğunu ifade etmiştim. Bunun nedeni Türkiye’nin ihracatında her ay olduğu Şubat ayında da imalat sanayii payının yüksek olması. Şubat ayında toplam ihracatın %94’ü imalat sanayii sektörü kaynaklı gerçekleşmiş.
Bu alanda da veri bazlı gelişmeler yakın dönem için olumlu sinyaller veriyor. İstanbul Sanayi Odası’nın hesapladığı İSO Türkiye İhracat İklimi Endeksi son sekiz ayın en yüksek seviyesine çıktı. Endeks Şubat ayında 51,1 olarak gerçekleşirken son 7 aydır yükselmeye devam ediyor.
Hatırlayacağınız üzere daha önce Merkez Bankası’nın çalışmalarını kaynak göstererek ihracat artışındaki ana belirleyicinin kur seviyesi değil dış talep olduğunu ifade etmiştim. Sonrasında Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de bu minvalde açıklamalar yapmıştı. Bu bakımdan ihracat iklimindeki iyileşme Türkiye’nin hem ihracatı hem sanayi üretimi hem de cari açığı içi olumlu sinyal anlamına geliyor.
Son olarak bir uyarıda bulunayım. Ekonomi yönetiminin uyguladığı sıkılaştırma programı bir süre iç piyasadaki daralmayı daha da belirginleştiren sonuçlar doğuracak. Bu bakımdan işletmelerin mutlaka ihracata yönelmeleri hem kendileri için hem de ülke ekonomisi için son derece önemli hale geliyor.
![](/default_profile.png)
![](https://img.piri.net/mnresize/72/-/resim/imagecrop/2022/08/06/03/50/554x554resized_a7aaf-f51b180elevent3.png)
![](https://img.piri.net/mnresize/72/-/resim/imagecrop/2021/02/22/09/16/554x554resized_efb17-21c06cb2author5.png)
![](https://img.piri.net/mnresize/72/-/resim/imagecrop/2019/01/08/02/33/554x554resized_ecdc3-343306a2111.png)
![](https://img.piri.net/mnresize/72/-/resim/imagecrop/2015/06/07/resized_acdae-037babdullahmuradoglu2.png)
![](https://img.piri.net/mnresize/72/-/resim/imagecrop/2015/06/07/resized_f3f84-f848yusufkaplan2.png)
![](https://img.piri.net/mnresize/72/-/piri/upload/3/2024/2/1/3d3d4c04-jbb0igbi4sp8d6rp2m0i6i.png)