|
Aşkın, ihanetin, intikamın öteki adı: Samson ve Delila

Aşkın, ihanetin, intikamın öteki adı: Samson ve Delila

Samson (Şimşon), İsrailoğulları''nın Kenan ülkesinde Filistîlerin boyunduruğu altında bulundukları sırada (MÖ. 1200-1000) ortaya çıkan, olağanüstü bir güçle donatılmış ve nezir (tanrıya adanmış) olarak dünyaya gelmiş bir kahramandır. Daha doğmadan önce, bir melek annesine görünür ve doğuracağı çocuğun nezir olacağını bildirir. Anne, haberi babaya bildirir. Baba da, o melek bir daha göründüğünde, bu çocuk için neler yapmaları gerektiğini öğrenmesi için anneye tembihte bulunur. Melek bir daha görünür ve ondan şunları öğrenirler: "Asmadan çıkan hiç bir şeyden yemesin, ve şarap ve içki içmesin, ve hiç murdar bir şey yemesin; ona emrettiğim her şeyi tutsun." Meleğin, anneye daha önce görünmesinde, doğacak çocuğun başına ustura değmeyeceğini de biliyoruz. Böylece bu çocuk, saçını kesmemek, ölüye el sürmemek, şarap içmemek üzere ant içmek suretiyle Allah''a adanmış olur.

Birinci İhanet ve Birinci İntikam:

Samson, bir gün Timna''ya indiğinde orada Filistîli bir kız görür ve babasına onu bana karı olarak alın, der. Annesi ve babası, kendi kavminde kadın yok mu ki, sünnetsiz Filistîlerden kadın almaya gidiyorsun, diye itiraz ederler. Ama Samson dayatır: "Onu bana al, çünkü o gözüme hoş görünüyor" der. Babası ile anası bu ısrarın Rabden olduğunu bilmediler, çünkü Samson Filistîlere karşı fırsat arıyordu. Böylece üçü, Timna''ya indiler, Timna bağlarına geldiler. O sırada genç bir aslan kükreyerek Samson''un karşısına çıktı. Samson bir oğlağı iki parça eder gibi aslanı iki parça etti, elinde silahı yoktu. Yaptığını babasına ve anasına bildirmedi. İnip kadınla söyleşti, kadın gözüne hoş göründü. Bir zaman sonra kadını almak için döndü. Aslanın leşini görmek için yoldan saptı. Aslanın leşinde bir arı sürüsü ile bal vardı. Balı avuçlarına aldı, yürürken yiyerek gitti. Babasının ve anasının yanına geldi, onlara da verdi. Balı aslanın leşinden almış olduğunu onlara bildirmedi.

Böylece babası kadının yanına indi. Samson orada bir ziyafet verdi. Ziyafette otuz arkadaş bulunuyordu. Samson onlara bir bilmece sordu. Bilmeceyi bilirlerse onlara otuz keten esvap ve otuz da yedek esvap vereceğini; fakat bilemezlerse onlardan otuz keten esvap ve otuz da yedek esvap isteyeceğini bildirdi. Yedi gün mühlet verilmişti. Bilmece şuydu: "Yiyenden yiyecek çıktı/Ve kuvvetliden tatlı çıktı." Bilmeceyi çözemediler. Yedinci gün karısına: "Kocana söyle, bize bilmeceyi bildirsin, yoksa seni ve babanın evini yakarız, bizi soymaya çağırdınız, öyle mi?" dediler. Samson''un karısı onun önünde ağlayıp: "Benden ancak nefret ediyor ve beni sevmiyorsun; kavminin oğullarına bilmece söyledin, ve bana bildirmedin." dedi. Samson: "Anama ve babama bildirmediğimi sana mı bildireceğim?" dedi. Kadın yedi gün, ziyafet boyunca onun önünde ağladı. Yedinci günde kadına bildirdi. Çünkü onu çok sıkıştırıyordu. Böylece şehrin adamları yedinci gün, güneş batmadan geldiler ve Samson''a: "Baldan tatlı ne vardır? Ve aslandan kuvvetli ne vardır?" dediler. Samson da onlara: "Eğer genç ineğimle çift sürmüş olmasaydınız, bilmecemi bulmazdınız." dedi. Samson, Aşkelona indi, onlardan otuz kişi vurup esvaplarını aldı ve bilmecesini bilenlere verdi. Bir zaman sonra bir oğlakla karısının ziyaretine gittiğinde, kadının babası ona karısını görmek için izin vermedi, çünkü kadını, ona arkadaşlık eden arkadaşına vermişti. Samson''a: "Küçük kardeşi ondan daha güzel değil mi, rica ederim bunun yerine o senin olsun." dedi.

Samson''un önü böylece intikam almak için açılmış bulunuyordu. Onların ekinliklerini ve zeytinliklerini yaktı, Filistîlilerden bir çok kişiyi öldürdü. Ama bizim konumuz bakımından işin bu yanları bağlam dışı kalıyor.

Samson, birinci aşkından, sırrını ifşa etmesi bakımından sınavı kaybetmiş olarak çıkıyor. O, burada, olağanüstülüğü ile ilgili bir sırrı değil, fakat dünyalık bir sırrını karısına ifşa ediyor. Böylece dünyalık nesneleri (otuz esvap) kaybediyor; bir de karısını. Karısı da sınavı kaybetmiştir. Aşk öykülerinin temel ilişki şeması içinde yer alan, âşıkların düşman ailelerden (veya benzeri engellerden) oluşmuş bulunan ilişki biçimi burada da geçerli. Düşman kavimden olan ve aynı zamanda aşk bakımından Samson''un yanlış seçimi olan Filistîlerden bir sevgili seçmesi, karşılığını ihanetle görüyor. Öte yandan bu seçim, Samson''un bu dünyadaki aslî misyonunu yerine getirmesine hizmet ediyor.

23 years ago
Aşkın, ihanetin, intikamın öteki adı: Samson ve Delila
Ekonominin bir de sosyolojisi var
Rabbine hasım kesilen insan!
Sosyal çürüme yazıları 8: Sıkıntı yok cumhuriyeti
Belirsizlik ‘algılamayı’ öldürür
Reisi’nin manidar ölümü