Müzakereler gerilimi düşürmedi

ABD’nin uzun süreli askeri yığınağı sonrası İran ile masaya oturması savaş ihtimalini uzaklaştırsa da gerilimi düşürmedi. Umman’ın başkenti Maskat’ta yapılan ilk müzakere oturumunun ardından taraflardan olumlu mesajlar geldi ancak masada iki taraf da taleplerinde ısrar ediyor. USS Abraham Lincoln gemisi ise müzakereler sürerken gövde gösterisi yaptı.

Abbas Erakçi

İran ile ABD arasında savaşın önlenmesi için Umman’ın başkenti Maskat’ta başlatılan müzakerelerin ilk oturumu cuma günü gerçekleşti. Müzakerelerin doğrudan değil Ummanlı diplomatlar aracılığıyla yapıldığı belirtildi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, oturum sonrası yaptığı açıklamada, “Yalnızca müzakerelerin sürmesi konusunda uzlaştık” derken, ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın anlaşmak istediğini öne sürdü. Müzakerelere aşina kaynaklar ise henüz taraflarından taleplerinde esnekliğe gitmediğini bildirdi. Buna karşılık bölge ülkelerinden müzakerelerle ilgili olumlu mesajlar geldi.

BİR DAHA GÖRÜŞECEĞİZ

Maskat’taki ilk görüşme sonrası medyaya açıklamalarda bulunan İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, “İyi bir başlangıç” olarak nitelediği ilk görüşmede tarafların görüşlerini birbirlerine ilettiğini söyledi. Müzakerelerin sürmesi konusunda anlaştıklarını belirten Erakçi, “İstişare edildikten sonra görüşmelerin nasıl devam ettirileceğine dair bir karar verilecek. Görüşmelerin devam ettirilmesi ilkesinde bir fikir birliği olduğu görülüyor. Sürecin devam etmesi konusunda mutabık kalındı. Hemen yargıda bulunmak istemiyorum fakat görüşmeler bu şekilde devam ederse, üzerinde anlaşmaya varılmış bir çerçeveye ulaşılabilir” dedi. ABD Başkanı Donald Trump da ilk müzakerenin oldukça iyi geçtiğini ve önümüzdeki hafta bir görüşme daha yapılacağını belirterek, "İran anlaşma yapmak için çok istekli görünüyor. Zaten istemeliler de. Anlaşma yapmazlarsa sonuçlarının ağır olacağını biliyorlar" diye konuştu.

TALEPLER ARASINDA BÜYÜK BOŞLUK VAR

Wall Street Journal’a (WSJ) konuşan müzakereleri yakından takip eden kaynaklar, İran tarafının diplomatik süreçte kalmayı istemekle birlikte uranyum zenginleştirme faaliyetlerinden vazgeçmeyi henüz reddettiğini söyledi. Söz konusu kaynaklar, ABD tarafının ise sadece uranyummeselesinin değil İran’ın balistik füze programı ve Ortadoğu’daki vekil güçlere verdiği desteğin de masada olmasında ısrarcı olduğunu vurguladı. Kaynaklar, tarafların talepleri arasında henüz ciddi bir boşluk olduğunu ve bu boşluğun kapanması için uzun bir müzakere sürecine ihtiyaç duyulduğunu kaydetti.

ASKERİ BASKIYA DEVAM

Bir ayı aşkın süredir yaptığı yoğun sevkiyatla Umman Denizi’ne büyük bir askeri güç yığan ABD yönetimi, müzakerelerden olumlu mesajlar çıkmasına rağmen askeri seçeneği de bir baskı unsuru olarak kullanmaya devam ediyor. Trump, dün yaptığı açıklamada görüşmelerin süreceğini söylerken bir yandan da bölgedeki büyük askeri yığınağa dikkat çekerek, “askeri seçenek hâlâ masada” ifadelerini kullandı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı da (CENTCOM) bir açıklama yayınlayarak Umman Denizi’ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisi ve ona eşlik eden savaş gemilerinin gövde gösterisine dair görüntüler paylaştı. Görüntülerde Abraham Lincoln ve çevresinde 6 savaş gemisi ve hücum botun seyir halinde olduğu ve üzerlerinde de çok sayıda savaş uçağı ve insansız hava aracının (İHA) uçuş yaptığı görüldü.

NETANYAHU ABD YOLCUSU

Öte yandan İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İran gündemiyle ABD’ye gidiyor. İsrail Başbakanlık Ofisinden yapılan açıklamada, Netanyahu'nun 11 Şubat Çarşamba günü Trump ile Washington'da bir araya geleceği belirtildi. Netanyahu'nun ABD'yi ziyaret ederek Trump ile görüşeceği belirtilen açıklamada, ikilinin İran ile ABD arasında yürütülen müzakereleri ele alacağı aktarıldı. Açıklamada, Netanyahu'nun müzakerelerin "İran'ın balistik füzelerinin sınırlandırılmasını ve İran eksenine desteğinin sona erdirilmesini de içermesi gerektiğine inandığı" ifade edildi.

Witkoff uçak gemisinde

İran görüşmeleri için Umman'da bulunan ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner, ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper ile Umman Denizi'nde görev yapan ABD uçak gemisi USS Abraham Lincoln'ü ziyaret etti.

Cooper, söz konusu ziyarete ilişkin, "ABD halkı ile Abraham Lincoln Uçak Gemisi Saldırı Grubu'nun denizcileri ve deniz piyadelerine duyduğumuz inanılmaz gururu paylaşıyorum" ifadesini kullandı.

Ziyarete ilişkin açıklamasında Witkoff, 3 Şubat Salı günü uçak gemisine yaklaşan İran'a ait bir insansız hava aracını düşüren pilotla da konuştuğunu belirtti. Witkoff, X sosyal medya hesabından, "Çıkarlarımızı savunan, düşmanlarımızı caydıran ve her gün nöbet tutarak dünyaya Amerikan kararlılığını gösteren kadın ve erkek askerlerle birlikte olmaktan gurur duyuyorum" değerlendirmesini yaptı.