HayatEğitim sistemini doğru tasarlamak

Eğitim sistemini doğru tasarlamak

Haber MerkeziYeni Şafak
Prof. Dr. Muharrem Kılıç • Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) tarafından 1997 yılında geliştirilen 'Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı' (PISA) 3 yılda bir 15 yaş grubunda yer alan öğrencilerin bilgi ve becerilerini ölçmektedir. İlk kez 2000 yılında uluslararası düzeyde uygulamaya konulan bu ölçme-değerlendirme, OECD üyesi olmayan ülkelerin de katılım göstermeleriyle sürdürülmektedir. Bu çalışmada öğrencilerin 'Fen bilimleri ve Matematik okuryazarlığı ile Okuma becerileri' ölçülmektedir. 2003 yılından bu yana söz konusu değerlendirme programına dahil olan Türkiye'nin 2015 sıralamasında önceki yıllara göre gerileme görülmektedir. Türkiye, PISA 2015'e katılan 70 ülke içinde Fen bilimleri alanında 52., Matematik alanında 49., ve Okuma becerileri alanında ise 50., sırada yer almıştır. Bu tablonun, veri analizleri temelinde derin okumalara/yorumlara ihtiyacı olduğu aşikardır. Bu okumanın eğitim-öğretimin tüm bileşenleri, felsefesi ve temel aktörleri üzerinden yürütülmesi sağlıklı olacaktır.

KAMUSAL SEFERBERLİĞE İHTİYAÇ VAR

İç açıcı olmayan bu tablo, kökleşmiş tarihsel sorunları ve bagajları olan maarif meselemiz üzerine daha yoğun bir fikri mesainin verilmesinin gerekliliğini ortaya koymuştur. Türkiye'nin eğitim meselesini yalnızca sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel kalkınma sorunu olarak değil, bir medeniyet olarak varlığını sürdürebilmesinin odak sorunu olarak görmesi icap etmektedir. Aksi takdirde, kalıcılığı olan bir kurumsal gelişimin kaydedilmesi mümkün değildir. Eğitim-öğretim kapasitesinin niceliksel ve niteliksel artışı, kökeninde bir toplumsal varoluş, istiklâl ve istikbâl meselesi olarak görülmelidir. Atalet ve özgüven yitimiyle tarihsel gecikmişliklere kurban edilen yüzyılın ardından, önümüzdeki çağı kurtarabilme mücadelesinin dinamosunu eğitim-öğretim potansiyelimiz ve bunun çıktıları oluşturacaktır. O yüzden önümüzdeki çağı kurtarabilme adına güçlü ve vizyoner bir eğitim perspektifinin üretilmesi icap etmektedir. Bu amaç doğrultusunda, ciddi bir zihniyet dönüşümüne, kamusal seferberliğe ve toplumsal konsolidasyona ihtiyacımız bulunmaktadır.

Türkiye, eğitim bütçesini artırma, okullaşma oranlarını yükseltme ve eğitim-öğretim altyapısını güçlendirme noktasında son onlu yıllarda oldukça iyi bir performans sergilemiştir. Ancak bütün bu yatırımlara rağmen, zaman zaman politika uygulayıcılar tarafından da dillendirildiği üzere ortaya çıkan tablo pek parlak görünmemektedir. Bu noktada eğitim politikalarında; 'ön değerlendirmesi ve pilot uygulamaları yeterince gerçekleştirilmeden eyleme dönüşen reformlar; istişare ve planlama açısından ortaya çıkan yetersizlikler; ideolojik bagajlar üzerinden üretilen rezervasyonlar ve tepkisellikler' gibi handikaplar meselenin doğru biçimde tespit ve çözümlenmesi iradesine ket vurmaktadır. Modern eğitim sistemlerine içkin ideolojik yapısı göz önünde tutularak, eğitim sistemimizde makro politikaların belirlenmesi noktasında daha fazla kafa yormamız icap etmektedir.

Milli eğitim sistemimiz, zihniyet ve kurumsallaşma sorunu ile de yüzleşmektedir. Zihniyet sorunu açısından değerlendirdiğimizde görünen tablo şöyledir; ilgili politika yapıcılar ve uygulayıcı bürokratlar eğitimi, bütünlüklü bir mesele olarak idrak etmemektedirler. Kamusal hizmet boyutuna indirgenen eğitim, çoğunlukla bürokratik bir iş ve/ya işleyiş; finansal ve yatırımsal bir hizmet alanı olarak telakki edilmektedir.

BÜTÜNCÜL BİR PLANLAMA VE TASARIM İHTİYACI

2023 yılına kadar demografik fırsat penceresinin açık olduğu öngörülen Türkiye'nin bu potansiyel enerjiyi kinetik enerjiye dönüştürmesi tarihi bir sorumluluk ve zorunluluktur. Zira çağın ekonomik dinamikleri açısından ülkemizin asli rekabet gücünü, nitelikli insan sermayesi oluşturacaktır. Katma değeri yüksek ve inovatif ekonomik potansiyel var ederek içinde yaşadığımız yüzyılı yakalayabilmek adına bu fırsat penceresini değerlendirmekten başka şansımız bulunmamaktadır.

Kurumsal yapılanma açısından değerlendirildiğinde eğitim sistemimizin, bir öncekinin bir sonraki aşamayı beslemeyen ve birbirinden kopuk kompartımanlar halinde organize olmuş bir eğitim-öğretim pratiği ürettiğini söyleyebiliriz. Kazandırılması hedeflenen bilgi, beceri ve yetkinlikler açısından okul öncesi eğitimden, ilk ve orta öğretime; ve oradan da yükseköğretime kadar varan bütüncül bir planlamaya ve tasarıma ihtiyaç bulunduğu aşikardır.

Ayrıca öğrencilerimizin kişisel gelişimi noktasında hem öğretmen ya da öğreticinin pedagojik becerisi ve özerkliğinin temini hem de kurumsal yapının buna uygun hale getirilmesi icap etmektedir. Sistem, bir yanıyla öğretmenin yetkinlik ve becerilerini odağa alırken, diğer yandan kurumsallaşmış güçlü okul ortamları var etmelidir.

Stratejik önemi haiz olan eğitim hizmetlerinin kamusal niteliği baskın olmalıdır. Özel eğitim kurumlarına yönelimi teşvik edici bir politika benimsenmemelidir. Bu, özellikle eğitimde fırsat eşitliğinin temin edilebilmesi adına büyük önem arz etmektedir. Nitekim, FETÖ gerçekliğinde eğitim-öğretimin ulusal güvenlik açısından ne kadar stratejik bir öneme sahip olduğunu acı biçimde tecrübe etmiş olduk. O yüzden barınma, ulaşım, derslik altyapısı gibi temel eğitim hizmetlerinin olabildiğince kamusal hizmet olarak verilmesi ve sıkı bir biçimde denetlenmesi önem arz etmektedir.

İNKİŞAF ETTİRİCİ BİR YAPI LAZIM

Öğretmenlerimizin akademik ve pedagojik yetkinliklerinin geliştirilmesi ve sürdürülebilir olması adına sistematik biçimde oryantasyon ve eğitim faaliyetleri gerçekleştirilmelidir. Öğrencinin okuryazarlığının bütün temel alanlarda geliştirilmesi adına; müfredat, ders materyalleri, sınav sistemleri, öğretici-öğrenci ilişkisi ve sınıf içi disiplin gibi temel konuların eğitimbilimsel açıdan yeniden yapılandırılması icap etmektedir. Öğrencinin okuma, anlama, yorumlama ve ifade edebilme becerilerinin geliştirilebilmesi için, sahici bir eğitim reformunun odak meselemiz haline getirilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, eğitim sistemimiz, yetenekleri sönümlendirici değil, inkişaf ettirici istikrarlı bir akademik ve pedagojik yapılanma ile tanzim edilmelidir.


ÖNERİLEN VİDEOLAR
Mete Yarar ile Afrin Operasyonunun şifreleri
Güvenlik politikaları uzmanı Mete Yarar'ın anlatımıyla bütün cepheleriyle Afrin operasyonunun şifreleri...
Bu kez Erdoğan salonu alkışladı
Kütahya'da partisinin il kongresinde konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan salondaki vatandaşları alkışladı.
Metalleri oyun hamuru gibi büküyor
Mobibieger isimli bu hidrolik makine metallere adeta oyun hamuru gibi şekil veriyor.
Emekliler dikkat! Son 10 gün
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından, kamuda 30 yılın üstünde hizmeti olan 233 bin emekliye toplam 1 milyar liradan fazla ödeme yapıldı. Yaklaşık 450 bin emekliyi ilgilendiren imkandan yararlanmak isteyenlerin 29 Ocak'a kadar başvurmaları gerekiyor.
Sıfır rakamını ilk o kullandı: El Harizmi
Cebirin temelini atan ve geliştiren, 'X' bilinmeyenini ilk kullanan Müslüman Alim El Harizmi'nin hayatını bu haftaki Bilime Yön Veren Müslüman Alimler serimizde ele aldık.
İsrail zindanından acı bir çığlık: İsra Ceabis
İşgal altındaki Doğu Kudüs'te yaklaşık iki yıl önce otomobilindeki tüpün patlaması sonucu vücudunun yüzde 60'ı yanan, ancak olayda yakındaki bir İsrail askerinin de yaralanması nedeniyle 11 yıl hapis cezasına çarptırılan Filistinli tutuklu İsra Ceabis yazdığı mektubunda, özel bakım ve tıbbi yardıma muhtaç olmasına rağmen İsrail makamlarınca ihmal edildiğini bildirdi.



Nas ve Kevser Surelerini Filistinli Yusuf’tan dinleyelim
Filistinli minik Yusuf'un, Mescid-i Aksa'nın avlusunda Nas ve Kevser Surelerini okuduğu anlar izleyenleri gülümsetti.
PKK'nın korkulu rüyası mavi bereliler sınırda
Türk Silahlı Kuvvetlerinde, karargahlara verilen emir kapsamında sınır birlikleri, olası Afrin operasyonuna yönelik en üst hazırlık seviyesine getirildi. Afrin ve Münbiç'i terörden süpürme harekatına katılacak komandolar uçaklarla Hatay'a sevk ediliyor. Bölgeye sevk edilen birlikler arasında TSK'nın gözde birliklerinden Kayseri Hava İndirme Tugayı ile Kırklareli 55. Mekanize Piyade Tugayı var.




Afrin’e süpürme harekâtı
ABD'nin PYD-YPG ile Suriye'de oluşturmaya çalıştığı terör koridorunun en önemli merkezlerinden Afrin, Türkiye'nin operasyon menzilinde. Türkiye, Fırat Kalkanı ardından kritik bir müdahaleye daha hazırlanıyor. Türkiye'nin operasyona hazırlandığı Afrin'in önemi nedir ve operasyonun nasıl gerçekleşecek?


Öğrenme güçlüğü çekti milyar dolarlar kazandı
67 yıllık hayatına birçok başarıyı sığdıran Richard Branson'a disleksi 5.1 milyar dolar kazandırdı. Branson'ın hayatını Dönüm Noktası'nda ele aldık...


Bu makine şeritleri kendi kendine boyuyor
Şerit boyama makinesi üreten Stim firmasının Kontur 700 isimli modeli herhangi bir sürücüye ihtiyaç duymadan şeritleri boyuyor.
Bunu Gördünüz Mü? Böyle duran top organizasyonu görülmedi
Dünyanın en saçma duran top organizasyonu, Dortmund'lu yıldızın oğlunu ağlatması ve daha fazlası... Tuğçe'nin sunumuyla 'Bunu Gördünüz Mü?'


Katar Şeyhi esir alındı!
Haziran ayından bu yana Katar'a karşı büyük bir ambargo başlayan Arap ülkelerinin arasında bulunan Birleşik Arap Emirlikleri, Katar'daki kraliyet ailesinden Şeyh Abdullah El-Sani'yi esir aldı. El-Sani yayınladığı videoda, başına bir iş gelirse sorumlusunun Abudabi Veliahtı olduğunu söyledi.
ABD’li uzman: Dünyanın yeni katilleri biziz
ABD'li medya uzmanı ve aktivist Jerry Day, Amerika'nın özellikle Ortadoğu ülkelerine yaptığı müdahalesine ve bu müdahalelerin hiçbir yasal gerekçeye dayanmadığına dikkat çekerek, ''ABD, uluslararası tüm anlaşmaları ihlal etti, Müslüman ülkeleri bombaladı, insanları öldürdü. Bu yüzden gittikçe yalnızlaştı. Bir gün sonumuz, İkinci Dünya savaşı sonrası Almanlar gibi olacak. Dünyanın yeni katilleri biziz'' şeklinde konuştu.
Filistinli çocuktan en samimi ‘İsrail’ boykotu
Kudüs'te yaşayan Filistinli küçük bir çocuk, markette alışveriş yaparken babasının şaşırtmacasına rağmen İsrail üretimi ürünleri almıyor. İsrail ürünlerini boykot eden sevimli çocuk, “Hayır o İsrail malı” diyerek diğer ürünü alıyor.
'Sakallı olduğu için' saldırıya uğradı!
Kolombiyalı bir adamın 'sakallı olduğu için' hakaret ve saldırıya uğraması, ABD'de yükselen İslamofobiyi gözler önüne serdi.

Kritik yıl 2019 öncesi milli adım
Cumhurbaşkanlığı sistemi Türk siyasetini yeniden şekillendiriyor. Bunun ilk işareti de AK Parti ile MHP arasındaki 'Milli İttifak' görüşmeleri oldu.
Yaralı Yüz: Franck Ribery
2 yaşında geçirdiği ve hayatı boyunca yüzünde izini taşıyacağı kaza, 23 yaşında Müslüman oluşu... Bilinmeyen yönleriyle Fransız yıldız Ribery'nin hayatındaki dönüm noktaları...


Filistinli Emel artık özgür...
İsrail'in hapse attığı 17 yaşındaki Filistinli Emel'in 1,5 yıllık hapis cezasının ardından özgürlüğe ve ailesine kavuştuğu o anlar…
"Karşınızda ne Osmanlı'nın hasta adamı ne Cumhuriyetin çömez devleti var!"
43. Muhtarlar Toplantısı'nda Cumhurbaşkanı Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nden tüm dünyaya mesaj verdi.
'Zeytin Dalı Harekat'ı meşru müdafaadır'
Gündem

'Zeytin Dalı Harekat'ı meşru müdafaadır'

Genelkurmay Başkanı Orgeneral Akar, Zeytin Dalı Harekatı'nın komuta merkezinde açıklama yaptı. Akar, "Zeytin Dalı Harekat'ı meşru müdafaadır. Peygamber ocağı olarak adlandırılan Silahlı Kuvvetlerimiz'in binlerce yıllık tarihimizin şanlı timsali oldunuz, ölürsek şehit kalırsak gazi olarak çıktığınız bu yolda, yurt içinde ve sınır dışında bu vatana hizmet ettiniz" ifadelerini kullandı.
'Zeytin Dalı' ABD'ye dokundu: 'Gerilim tırmanmasın' çağrısı
Dünya

'Zeytin Dalı' ABD'ye dokundu: 'Gerilim tırmanmasın' çağrısı

TSK'nın Afrin'deki PKK/PYD'li teröristlere yönelik 'Zeytin Dalı' harekatı ABD'ye dokundu. Pentagon, “Bütün taraflara gerilimi tırmandırmamaları ve en önemli görev olan DEAŞ'ı ortadan kaldırmaya yönelmeleri çağrısında bulunuyoruz" açıklaması yaptı.
Afrin operasyonu için camilerde sela okunuyor
Gündem

Afrin operasyonu için camilerde sela okunuyor

TSK ve ÖSO güçlerinin saat 17.00'de başlattığı Zeytin Dalı Harekatı'nın ardından, bazı camilerde sela okunmaya başlandı.
Everton tribünleri Cenk Tosun'u mu hedef aldı?
Spor

Everton tribünleri Cenk Tosun'u mu hedef aldı?

Everton'un West Bromwich ile oynadığı Premier Lig maçında Cenk Tosun ilk 11'de sahaya çıktı. Mücadelede etkili bir görüntü çizemeyen milli futbolcumuz oyundan çıkarken ise tribünlerden ıslık sesleri duyuldu.
Son Dakika: Afrin'e Zeytin Dalı operasyonunda dakika dakika son gelişmeler
Dünya

Son Dakika: Afrin'e Zeytin Dalı operasyonunda dakika dakika son gelişmeler

Fırat Kalkanı Harekatı ile sınır hattının terörden temizlenmesinin ardından, Afrin'e operasyon gündeme gelmişti. Adeta bir terör yuvasına dönüşen Afrin'in, PKK/PYD'den temizlenmesi için düğmeye basıldı. Savaş uçaklarımızın bombardımanıyla birlikte ÖSO birlikleri de ilerleyişine başladı. TSK, saat 17.00'de başlayan operasyonunun "Zeytin Dalı Harekatı" olarak açıkladı. TSK, 18.30 itibariyle belirlenen 113 PYD/PKK hedefinden 108'ini vurdu. Hastanelere getirilen ölü ve yaralıların tümünün PYD/PKKlı olduğu öğrenildi. Başbakan Yıldırım, "Yarın itibarıyla gelişmelere göre kara unsurlarımız da gerekli faaliyetleri icra edecektir" dedi.