Mantar zehirlenmelerine karşı uyarılarda bulunarak, erken belirtinin hayati öneme sahip olduğunu vurgulayan Medipol Mega Üniversite Hastanesi Organ Nakli Bölümü’nden Prof. Dr. Onur Yaprak, mantar zehirlenmelerinde ilk belirtilerin en erken 2 saat en geç 6 saat sonra ortaya çıktığını söyledi.
En zehirli toksin çeşidi
Doğada 10 bine yakın yabani mantar olduğunu belirten Prof. Dr. Yaprak, “Bunların yaklaşık 100’ü zehirli diye nitelendirdiğimiz toksin içeren mantarlardır. Zehirlenmeye yol açan 12 farklı toksin çeşidi var. Bu toksinlerin en zararlısı amatoksindir. Zehirli mantarların en tehlikelisi olan ülkemizde de 'Köy Göçüren' diye bilinen amanita phalloides türü mantarlarda bulunuyor” diye konuştu.
Pişse de yok olmuyor
Mantar zehirlenmelerine bağlı ölümlerin yüzde 95’inden söz konusu toksinin sorumlu olduğuna dikkati çeken Prof. Dr. Yaprak, “Amatoksinler pişince de yok edilemez. Mantar zehirlenmeleri, özellikle ilkbahar ve sonbahar aylarında görülür. Her yıl yüzlerce insan mantar zehirlenmesi nedeniyle acil servislere başvuruyor. Bu hastalardan onlarcasının yoğun bakım veya organ nakli ihtiyacı bulunuyor. Maalesef bir kısım hasta bu yüzden hayatını kaybediyor” ifadelerini kullandı.
Belirtiler 6 saat sonra başlıyorsa sorun ciddi
Mantar zehirlenmelerinin seyrinin şikayetlerin ortaya çıkma süresine göre değiştiğini aktaran Prof. Dr. Onur Yaprak, şöyle devam etti:
Erken belirtiler ilk 2 saat, geç belirtiler ise 6 saatten sonra ortaya çıkar. Erken başlayan şikayetler ile ortaya çıkan zehirlenmeler genellikle daha hafif seyreder ve 24 saat içinde kendiliğinden düzelme oranı yüksektir. 6 saat sonra başlayan şikayetlerin daha ciddi sorunlara yol açma olasılığı da artar.”
Organ nakline kadar götürebilir
Mantar zehirlenmesinin organ nakline kadar götürebileceğini belirten Prof. Dr. Yaprak, “Eğer karaciğer hasarı meydana gelecekse bu durum genelde zehirlenmenin üçüncü gününden sonra başlar ki hastaların bir kısmı iyileşse de yapılan tüm tıbbi ilaç tedavilerine rağmen bu hastaların yüzde 30’u maalesef hayatını kaybeder. Bazı hastalarda ise karaciğer nakli gerekmekte ve şanslı olanlara organ bulunarak hayata tutunması sağlanmakta. Zehirli ve yenilebilen mantarları birbirinden ayırt etmek çok zor olduğundan yabani mantarlar toplanıp yenilmemeli. Hiçbir lezzet için ölüm riski almaya değmez. Bunun yerine ambalajlı satılan kültür mantarları tercih edilmeli” diye konuştu.