Okulların kapanmasıyla birlikte çocukların günlük rutinleri değişti. Okullar açıkken gün boyu eğitim anlamında faydalı vakit geçiren çocukların, yaz tatilinde televizyon, bilgisayar, tablet ve telefon ekranları karşısında geçirdikleri süre uzadı. Ancak kontrolsüz ekran kullanımı, çocukların hem psikolojik hem de fiziksel gelişimlerini olumsuz etkiliyor.
“NASIL OLSA OKUL YOK” DEMEYİN
Tatil boyunca çocukların saatlerce ekran başında oturmak yerine hayatla bağ kurması gerektiğini belirten uzmanlar, aileleri uyarıyor. “Nasıl olsa okul yok” düşüncesiyle ekran süresinin sınırlandırılmaması, dikkat dağınıklığı, sabırsızlık, uyku bozukluğu ve öfke patlamalarına neden oluyor.Ekrana aşırı odaklanan çocuklar, hayatın doğal akışını sıkıcı bulmaya başlıyor.
Bu da çocukların uzun süre dikkat gerektiren etkinliklerde zorlanmasını beraberinde getiriyor.
ÖDÜL-CEZA SİSTEMİ EKRANI DEĞERLİ KILIYOR
Ebeveynlerin, ekranı ödül ya da ceza olarak kullanmasının yanlış bir yaklaşım olduğu vurgulanıyor. “Yemeğini yersen tablet”, “Uslu durursan telefon” gibi ifadelerin, çocuğun gözünde ekranı daha değerli hale getirdiği belirtiliyor. Çocuk sıkıldığında hemen telefon verilmesi, sıkıntıyla baş etme becerisini engelliyor.
DİKKAT DAĞINIKLIĞININ NEDENİ
“Her psikolojik sorunun nedeni ekran değildir” diyen Çocuk ve Ergen Psikoloğu Zeynep Kayhan, ancak dikkat problemleri, davranış sorunları, sosyal iletişim güçlükleri, kaygı ve öfke kontrolü gibi birçok alanda aşırı ekran kullanımının, mevcut sorunları besleyen en önemli etken olduğunu kaydetti.
ANNE-BABALAR DA TELEFONLARI BIRAKMALI
Ailelere yaz tatilinde ekran kullanım saatine dair net kurallar oluşturmalarını öneren Kayhan, bunun tüm aile bireyleri için uygulanması gerektiğini söyledi: “Çocuklar söyleneni değil, gördüklerini model alır. Anne-babanın sürekli telefon kullandığı bir evde çocuktan ekran kullanımını sınırlamasını beklemek gerçekçi olmaz.”
FARKLI AKTİVİTELERE YÖNLENDİRİN
Zeynep Kayhan “Açık havada oyun oynamak, spor yapmak, kitap okumak, birlikte yemek hazırlamak, akşam yürüyüşlerine çıkmak, kutu oyunları oynamak ve çocukların ilgi alanlarına uygun hobilere yönelmek, ekran isteğini azaltacaktır" önerisini vererek "Amaç ekranı yasaklamak değil, çocuğun hayatını zenginleştirmek” diye konuştu.
Spora başladı tableti bıraktı
- Yaz tatilinde çocukları ekranlardan uzak tutmak kolay değil. Veliler ekran süresini azaltmak için farklı etkinliklerle çocuklarını hareketli bir tatil geçirmeye teşvik ediyor. 2 çocuk annesi Ayşe A. “Çocukları ekrandan uzak tutmak imkansız. Ancak bu süreçte elimden geldiğince farklı aktiviteler yaptırarak ekran karşısında geçirdikleri süreyi azaltmaya çalışıyorum” dedi. Zeynep K. da çocuklarını ekrandan uzak tutabilmek için farklı aktivitelere yönlendirdiğini anlattı: “Yüzme ve farklı sporlara katılmalarını sağlıyorum. Ne kadar çok hareket eder ve sosyal aktivitelere katılırlarsa, ekrandan o kadar uzak kalıyorlar.”