Ramazan ayının başlamasıyla birlikte oruç ibadetine dair sorular da gündeme geldi. En çok merak edilen konulardan biri ise kan vermenin orucu bozup bozmadığı. Özellikle kan bağışında bulunmak isteyenler, bu ibadetin oruca zarar verip vermeyeceğini öğrenmek istiyor. İşte Diyanet’in açıklamaları ve fıkhi değerlendirmeler.
BURUN KANAMASI ORUCU BOZAR MI?
Burun kanamasının şekli orucun bozulup bozulmayacağını belirlemektedir. Kasten kanın yutulması durumunda oruç bozulur. Bilmeyerek veya unutarak yeme içme durumunda oruç bozulmaz. Bu kural kan için de geçerlidir.
Bilmeyerek veya istemeyerek kanın mideye ulaşması durumunda oruç bozulmaz. Oruç tutan kişinin burnu kanadığı zaman pamukla engellemelidir. Buruna pamuk tıkamanın oruç açısından herhangi bir mahsuru yoktur. Su ile temizlerken kasten suyu yutmak orucu bozar. Kanama sonucu bayılma meydana geldiği zaman da oruç bozulmaz. Ancak hasta acil bir durumdaysa ilaç verilir ve hasta Ramazan sonunda bu orucunu kaza eder.
VÜCUTTAN KAN AKMASI ORUCU BOZAR MI?
Diyanet İşleri Başkanlığı'nın verdiği orucu bozan durumlar bilgisine göre burun kanamasının orucu bozup bozmadığı hakkında bir detay yer almamaktadır.
Diş kanaması orucu bozmaz. Ancak çıkan kan, karıştığı tükürüğe eşit veya daha fazla olursa yutulması hâlinde oruç bozulur ve kaza edilmesi gerekir. Daha az miktarda olan kan ise dikkate alınmaz (Haddâd, el-Cevhera, I, 173).
Oruçlunun bedenindeki yaradan çıkan kanın oruca bir zararı olmaz ve bununla oruç bozulmaz.
ORUÇLU İKEN KAN VERMEK VE VÜCÜDA KAN ALMAK ORUCU BOZAR MI?
Ramazan’da oruçlu iken kan verenin orucu bozulmaz (İbn Kudâme, el-Muğnî, IV, 50-52). Vücuda kan almak ise, beslenme, gıda alma kapsamına girdiği için orucu bozar. Kan vermenin orucu bozup bozmaması ile ilgili olarak birbirine zıt iki rivayet vardır. Bunlardan birine göre Hz. Peygamber (s.a.s.),(Ebû Dâvûd, Savm, 28) buyurmuştur. Öte yandan Resûlullah’ın (s.a.s.) oruçlu iken hacamat yaptırdığı rivayet edilmiştir (Buhârî, Savm, 32; Ebû Dâvûd, Savm, 29).
Bu iki hadisi birlikte değerlendiren bilginlerin çoğu, birinci hadisi şeklinde yorumlamış ve ikinci hadisi esas alarak kan vermenin orucu bozmayacağı sonucuna varmışlardır.