Yassıada duruşmalarının hakaret dolu kayıtları 50 yıl sonra ilk kez gün yüzüne çıktı.
Bütün dava, Cemal Gürsel'e sunulmak için filme ve ses kaydına alınmış, kare kare fotoğraflanmış. O dönem, bir kısmı propaganda için sinemalarda gösterilen görüntüler, ters etki yapınca kaldırılmış.
Hâkim ve savcıların Menderes, Bayar ve diğer sanıkları aşağılayıcı konuşmaları, hakaret ve azarlamaları kayıtlarda açıkça görülüyor. Sonucu önceden belli olan davanın belgeleri, tarihe not düşecek nitelikte.
İşte o görüntüler...
MENDERES, ADA KOMUTANI ALBAY TARIK GÜRYAY'IN ODASINA GETİRİLİYOR
MENDERES SORUŞTURMA KOMİSYONU ÖNÜNDE SAVUNMA YAPIYOR
Başbakan Adnan Menderes, Yassıada'da tutuklu bulunduğu süre içerisinde soruşturma komisyonu tarafından defaatle sorgulandı. İzleyeceğiniz bu görüntülerdeki çarpıcı detaylar, halkın nasıl bir kara propaganda ile karşı karşıya olduğunun da bir göstergesi. Menderes'in ayakkabılarına, çoraplarına yapılan yakın çekimler, elinde buruşuk mendili ile heyet karşısında ifade verirken çekilen görüntüler... Tüm bu kurgular, adeta bu görüntüleri izleyenler üzerinde bir psikolojik baskı oluşturmayı hedeflemiş. Öte yandan görüntülerin tümüne bakıldığında Menderes'e duyulan hıncın büyüklüğü ortaya çıkıyor.
TUTUKLU MİLLETVEKİLLERİ KOĞUŞLARINDA
27 Mayıs darbesinden sonra 'yargılanmak' üzere Yassıada'da tutuklu bulunan milletvekilleri. Kayıt sırasında kamera arkasından verilen komutlarla hareket ettikleri açıkça ortada olan vekiller. Kameraya komutla bakıyor, komutla koğuş içinde yürüyor hatta komutla gülümsemek zorunda bırakılıyorlar.
MAHKEME HEYETİ
27 Mayıs darbesinden sonra Yassıada'da tutuklu bulunan milletvekilleri ve üst düzey yöneticiler, etrafı dikenli tellerle çevrili alanda volta atıyor.
MENDERES SAVUNMA 1
MENDERES SAVUNMA 2
Belgeler, Genelkurmay Foto Film Merkezi tarafından kurgulanmış. Bu görüntülerden birinde Bayar ve Menderes, çekim için hazırlatılan yemeği yerken görülüyor. Seslendiren kişi, 'Sofrada bir tek havyar eksik' diyor. Menderes, çekimin bir an önce bitmesi için yer gibi yapıyor. Bu durum, 'Poz vermeden edemez' şeklinde yansıtılıyor. Onur kırıcı bu görüntüler, Celal Bayar'ı intihar girişimine sürüklüyor.
MAHKEME HEYETİ
YEMEK HAKARET
(ZAMAN)