Ankara–Cezayir hattında yeni dönem: Stratejik ortaklık hız kazandı

Son günlerde peş peşe gelen diplomatik, ekonomik ve kültürel girişimler, Cezayir ile Türkiye arasındaki ilişkilerin hızla güçlendiğini ortaya koydu. Yurtdışındaki Ulusal Topluluktan Sorumlu Devlet Sekreteri Sofiane Chaib’in İstanbul ziyareti ile Cumhurbaşkanı Abdülmecid Tebbun’un Türkiye’ye gerçekleştirdiği resmî ziyaret kapsamında imzalanan anlaşmalar, iki ülkenin stratejik ortaklıklarını derinleştirme iradesini açık biçimde gözler önüne serdi. Özellikle Afrika ve bölgesel dinamikler, bu yeni dönemin merkezinde yer alıyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Cezayir Cumhurbaşkanı Tebbun'u resmi törenle karşılamıştı.

Bu gelişmeler, son yıllarda artan kurumsal, akademik ve ekonomik temasların devamı niteliğinde değerlendirilirken, iki ülke arasındaki tarihî ve kültürel bağların da yeniden öne çıkarıldığı görülüyor.

Diplomasi, diaspora ve ortak hafıza

Yeni Şafak Fransızca Muhabiri Selma Bahous'un haberine göre, Sofiane Chaib’in İstanbul ziyareti, Ankara ile Cezayir arasındaki yoğun diplomatik gündemin önemli başlıklarından biri oldu. Chaib, İstanbul Başkonsolosu Mostefa Boudib’in de katılımıyla Cezayirli ve Türk medya temsilcileriyle bir araya geldi.

Görüşmelerde özellikle yurt dışında yaşayan Cezayir diasporasının durumu ve ülke dışında doğup büyüyen genç nesillerin kültürel bağlarının korunmasına yönelik çalışmalar ele alındı. Dünyadaki en büyük Cezayir diasporasına ev sahipliği yapan Fransa örneği üzerinde durulurken, Paris’teki Cezayir Kültür Merkezi ile diaspora çocukları için Cezayir’de düzenlenen yaz programları gündeme geldi.

Yetkililer ayrıca yurt dışında yaşayan nitelikli Cezayirli insan kaynağının ülke kalkınmasına katkı sağlayacak şekilde değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Avrupa, Kanada, Afrika ve Asya’da önemli görevlerde bulunan çok sayıda Cezayirli uzmanın bilgi ve deneyiminin ülkeye aktarılması hedefleniyor.

İstanbul’da düzenlenen diaspora buluşmasında ise Türkiye’nin farklı şehirlerinden gelen Cezayir vatandaşlarıyla doğrudan temas kuruldu. Katılımcılar, konsolosluk hizmetleri, kurumsal iletişim ve vatandaşlara yönelik destek mekanizmalarının geliştirilmesine ilişkin beklentilerini dile getirdi.

Program kapsamında İstanbul’daki Cezayir Başkonsolosluğu da ziyaret edilerek, diaspora hizmetlerinin işleyişi değerlendirildi.

Tebbun’un Türkiye ziyareti ve stratejik anlaşmalar

Öte yandan Cumhurbaşkanı Abdülmecid Tebbun’un 6-8 Mayıs tarihlerinde Türkiye’ye gerçekleştirdiği resmî ziyaret, iki ülke ilişkilerinde yeni bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından kabul edilen Tebbun’un ziyareti sırasında enerji, sanayi, tarım, altyapı ve yükseköğretim gibi alanlarda yaklaşık 14 anlaşma ve mutabakat zaptı imzalandı.

Ziyaretin, Cezayir tarihinde önemli bir yere sahip olan 8 Mayıs 1945 olaylarının yıl dönümüne denk gelmesi de dikkat çekti. 'Sömürge dönemi Fransa'sı' tarafından gerçekleştirilen Setif, Guelma ve Kherrata katliamları, Cezayir’in kolektif hafızasında özel bir yere sahip bulunuyor.

Bu kapsamda 9 Mayıs’ta Bursa’daki Yıldırım Teknik Üniversitesi öğrencileri tarafından 8 Mayıs 1945 olaylarını anma programı düzenlendi. Etkinliğe Cezayir konsolosluk temsilcileri ile Türk üniversite yetkilileri de katıldı. Söz konusu organizasyon, iki ülke arasındaki ilişkilerin akademik ve tarihî hafıza boyutunda da geliştiğini gösterdi.

Ekonomik iş birliği ve Afrika açılımı

Ekonomik alanda ise Cezayir ile Türkiye arasındaki iş birliği, Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) gibi kurumsal mekanizmalar üzerinden güçlenmeye devam ediyor. Türkiye’nin eski Cezayir Büyükelçisi Mahinur Özdemir Göktaş’ın da destek verdiği son görüşmeler, yeni iş birliği alanlarının önünü açtı.

Bugün itibarıyla yaklaşık bin 600 Türk şirketi Cezayir’de faaliyet gösteriyor. Bu şirketler özellikle inşaat, tekstil, sanayi ve altyapı sektörlerinde yoğunlaşıyor. Bu durum, Türkiye’nin Cezayir’deki ekonomik varlığının kalıcı hale geldiğini ortaya koyuyor.

İki ülke arasındaki yakınlaşma aynı zamanda Afrika merkezli stratejik bir vizyonla da şekilleniyor. Türkiye, kıta genelindeki diplomatik ve ekonomik etkisini artırmayı hedeflerken, Cezayir de bölgesel rolünü güçlendirmeye çalışıyor. Cumhurbaşkanı Tebbun’un kısa süre önce yaptığı “Gittikçe daha fazla Afrikalı oluyoruz” açıklaması, bu yaklaşımın önemli göstergelerinden biri olarak yorumlanıyor.

Bu çerçevede Cezayir, Ankara’nın Afrika politikalarında kilit ortaklardan biri olarak öne çıkıyor. Taraflar arasındaki ortaklık; yatırım, eğitim iş birliği ve ticaret alanlarında giderek daha kapsamlı hale geliyor.

Tarihî bağlar yeniden öne çıkıyor

Cezayir ile Türkiye arasındaki ilişkiler yalnızca güncel siyasi ve ekonomik çıkarlarla sınırlı değil. Osmanlı döneminden kalan tarihî miras da iki ülke arasındaki kültürel yakınlığın temel unsurlarından biri olarak görülüyor.

Son dönemde art arda gelen girişimler, Ankara ile Cezayir arasındaki ilişkilerin artık klasik ikili ilişkilerin ötesine geçerek uzun vadeli stratejik, ekonomik ve bölgesel bir ortaklığa dönüştüğünü gösteriyor.